Interakcje / Amiodaron / Amiodaron i tadalafil
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Tadalafil można stosować z amiodaronem ostrożnie, zaczynając od najmniejszej dawki i zwiększając ją dopiero przy dobrej tolerancji.
Zanim weźmiesz tadalafil, powiedz lekarzowi, że przyjmujesz amiodaron, i nie zwiększaj dawki tadalafilu na własną rękę.
Niekorzystna interakcjaAmiodaron+ TadalafilTadalafil można stosować z amiodaronem ostrożnie, zaczynając od najmniejszej dawki i zwiększając ją dopiero przy dobrej tolerancji.Zanim weźmiesz tadalafil, powiedz lekarzowi, że przyjmujesz amiodaron, i nie zwiększaj dawki tadalafilu na własną rękę.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zanim weźmiesz tadalafil, powiedz lekarzowi, że przyjmujesz amiodaron, i nie zwiększaj dawki tadalafilu na własną rękę.
Amiodaron może spowalniać usuwanie tadalafilu z organizmu, przez co tadalafil działa silniej i dłużej. Może to nasilić jego działania niepożądane, na przykład ból głowy, zawroty głowy albo spadek ciśnienia. Leki można łączyć, ale lekarz powinien dobrać możliwie małą dawkę tadalafilu i upewnić się, że twoje serce pracuje stabilnie. Amiodaron działa w organizmie jeszcze długo po odstawieniu, więc ta ostrożność obowiązuje także przez kilka miesięcy po jego zakończeniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub omdlenie
- kołatanie serca albo nierówne lub bardzo wolne bicie serca
- ból w klatce piersiowej
- bolesna, długo utrzymująca się erekcja
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Tadalafil można stosować z amiodaronem ostrożnie, zaczynając od najmniejszej dawki i zwiększając ją dopiero przy dobrej tolerancji. Inhibitory CYP3A4 stosuje się z tadalafilem ostrożnie, bo zwiększają jego stężenie i częstość działań niepożądanych[1]. Przed włączeniem tadalafilu trzeba potwierdzić, że arytmia jest kontrolowana, a ciśnienie tętnicze nie jest niskie[1]. Należy też wykluczyć stosowanie azotanów w jakiejkolwiek postaci, bo ich łączenie z tadalafilem jest przeciwwskazane[1]. Interakcja może utrzymywać się nawet kilka miesięcy po odstawieniu amiodaronu[2].
Skutek kliniczny
Można spodziewać się większej częstości działań niepożądanych tadalafilu, zwłaszcza bólu głowy, zaczerwienienia twarzy, zawrotów głowy i spadku ciśnienia tętniczego. Tadalafil nie należy do leków wywołujących zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, więc połączenie nie podlega przeciwwskazaniu dotyczącemu tej grupy[2]. Istotne jest tło kliniczne, bo pacjent leczony amiodaronem ma chorobę serca, a tadalafil jest przeciwwskazany przy niekontrolowanych arytmiach, niedociśnieniu i niewydolności serca co najmniej 2 stopnia NYHA w ciągu ostatnich 6 miesięcy[1].
Mechanizm
Amiodaron zwiększa stężenie tadalafilu, bo hamuje jego metabolizm przez CYP3A4. Amiodaron i jego metabolit deetyloamiodaron hamują CYP3A4 i glikoproteinę P, przez co mogą zwiększać ekspozycję na substraty tych układów[2]. Tadalafil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego izoenzymu zwiększają jego stężenie w osoczu[1]. Rola glikoproteiny P w dystrybucji tadalafilu nie została poznana, więc nie można wykluczyć dodatkowej interakcji na poziomie nośników[1]. Amiodaron hamuje CYP3A4 słabiej niż ketokonazol czy rytonawir, dlatego wzrost ekspozycji na tadalafil powinien być mniejszy niż po silnych inhibitorach.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Amiodaron: inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2B6[4], inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Tadalafil: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza po pierwszych dawkach tadalafilu
- tętno i kontrola rytmu serca
- działania niepożądane tadalafilu: ból głowy, zawroty głowy, zaczerwienienie twarzy, omdlenia
Kiedy ocena się zmienia
| Codzienne przyjmowanieczas leczenia · tadalafil | ryzyko rośnie | Przy codziennym stosowaniu tadalafil kumuluje się, więc wpływ zahamowania CYP3A4 przez amiodaron na ekspozycję może być większy niż przy dawkowaniu doraźnym. |
| Do kilku miesięcy po odstawieniu amiodaronuodstep · amiodaron | inne zalecenie | Z powodu długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może występować nawet kilka miesięcy po zakończeniu leczenia, więc ostrożne dawkowanie tadalafilu obowiązuje także w tym okresie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cialis 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cialis-100113853/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaAmiodarona alkoholNależy poinformować pacjenta o konieczności ograniczenia picia alkoholu przez cały okres leczenia amiodaronem.Ogranicz alkohol w czasie leczenia amiodaronem i przez kilka miesięcy po jego odstawieniu, a jeśli pijesz regularnie lub dużo, porozmawiaj o tym z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Ogranicz alkohol w czasie leczenia amiodaronem i przez kilka miesięcy po jego odstawieniu, a jeśli pijesz regularnie lub dużo, porozmawiaj o tym z lekarzem.
Amiodaron jest lekiem na zaburzenia rytmu serca, który u części osób może uszkadzać wątrobę. Alkohol również obciąża wątrobę, a picie większych ilości może sprzyjać zaburzeniom rytmu serca. Nie opisano groźnych reakcji po alkoholu u osób przyjmujących ten lek, ale zaleca się ograniczenie picia przez cały czas leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy, zasłabnięcie lub omdlenie
- bardzo wolne bicie serca
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz lub jasny stolec
- ból lub uczucie ucisku pod prawym łukiem żebrowym
- nietypowe, nasilone zmęczenie lub nudności
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy poinformować pacjenta o konieczności ograniczenia picia alkoholu przez cały okres leczenia amiodaronem[1]. U osób pijących regularnie lub nadmiernie warto zalecić unikanie alkoholu, kontrolować próby wątrobowe oraz stężenie potasu i magnezu, a przy objawach uszkodzenia wątroby lub zaburzeń rytmu skierować pacjenta do lekarza. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania amiodaronu ostrożność warto zachować także przez kilka miesięcy po zakończeniu leczenia.
Skutek kliniczny
Najważniejszym możliwym skutkiem jest nasilenie uszkodzenia wątroby, od wzrostu aktywności aminotransferaz do zapalenia wątroby i marskości przy długotrwałym leczeniu i regularnym piciu. Intensywne picie może sprzyjać zaburzeniom elektrolitowym i zaburzeniom rytmu serca, które u chorego leczonego z powodu arytmii mają szczególne znaczenie kliniczne. Nie opisano w literaturze nasilenia działań niepożądanych amiodaronu po alkoholu, więc ryzyko ocenia się na podstawie przesłanek farmakologicznych[1].
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i dotyczy głównie wątroby oraz układu bodźcoprzewodzącego serca. Amiodaron może uszkadzać wątrobę, a obraz histologiczny tego uszkodzenia może przypominać pseudoalkoholowe zapalenie wątroby i obejmować marskość[1]. Alkohol również działa hepatotoksycznie, dlatego przy regularnym lub nadmiernym piciu można spodziewać się sumowania obciążenia wątroby. Alkohol, zwłaszcza pity w dużych ilościach, sprzyja hipokaliemii i hipomagnezemii oraz może wyzwalać zaburzenia rytmu serca, co u pacjenta leczonego amiodaronem zwiększa teoretyczne ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu typu torsade de pointes. ChPL amiodaronu w postaci chlorowodorku nie wymienia alkoholu, natomiast ChPL innego produktu amiodaronu zaleca informowanie pacjentów o ograniczaniu picia alkoholu podczas leczenia, choć zaznacza, że w literaturze nie ma doniesień o nasileniu działań niepożądanych po alkoholu[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność aminotransferaz (AlAT, AspAT) i inne próby wątrobowe
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- EKG z oceną odstępu QT i częstości rytmu
- objawy kliniczne uszkodzenia wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| Picie regularne, nadmierne lub jednorazowo dużych ilościilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | Przy regularnym lub nadmiernym piciu rośnie ryzyko sumowania hepatotoksyczności oraz hipokaliemii i hipomagnezemii sprzyjających arytmiom, dlatego zamiast ograniczenia należy zalecić unikanie alkoholu i kontrolę prób wątrobowych oraz elektrolitów. |
| Choroba wątroby lub uzależnienie od alkoholu w wywiadziewiek · pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów z chorobą wątroby lub uzależnieniem od alkoholu ryzyko uszkodzenia wątroby podczas leczenia amiodaronem jest większe i wymaga ścisłej kontroli prób wątrobowych oraz konsultacji lekarskiej. |
| Leczenie długotrwałe oraz kilka miesięcy po odstawieniuczas leczenia · alkohol | inne zalecenie | Amiodaron ma bardzo długi okres półtrwania, dlatego zalecenie ograniczenia alkoholu i czujność wobec objawów uszkodzenia wątroby obowiązują także przez kilka miesięcy po zakończeniu leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Interakcja o niejasnym znaczeniuTadalafila alkoholPoinformuj pacjenta, że niewielka ilość alkoholu jest zwykle bezpieczna, ale należy unikać upijania się w czasie działania tadalafilu.Pij alkohol z umiarem, nie upijaj się w czasie działania leku i wstawaj powoli, zwłaszcza jeśli przyjmujesz też leki na nadciśnienie.szybki (godziny)badania kliniczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol z umiarem, nie upijaj się w czasie działania leku i wstawaj powoli, zwłaszcza jeśli przyjmujesz też leki na nadciśnienie.
Niewielka ilość alkoholu zwykle nie przeszkadza w stosowaniu tego leku. Po wypiciu dużej ilości alkoholu lek i alkohol mogą razem obniżyć ciśnienie krwi, co objawia się zawrotami głowy, zwłaszcza przy szybkim wstawaniu. Alkohol w dużej ilości może też osłabić działanie leku na erekcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy przy wstawaniu
- uczucie słabości lub zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- pogorszenie widzenia lub mroczki przed oczami przy zmianie pozycji
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Poinformuj pacjenta, że niewielka ilość alkoholu jest zwykle bezpieczna, ale należy unikać upijania się w czasie działania tadalafilu. Pacjent powinien wstawać powoli, a przy zawrotach głowy usiąść lub położyć się. Szczególną ostrożność zalecić osobom starszym oraz przyjmującym leki obniżające ciśnienie, zwłaszcza leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne. Przy przyjmowaniu tadalafilu codziennie lek działa stale, więc zalecenie umiaru dotyczy każdego dnia.
Skutek kliniczny
Po umiarkowanej ilości alkoholu tadalafil zwykle nie nasila jego działania na ciśnienie, ale po dużej ilości alkoholu u części osób mogą wystąpić zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne. Tadalafil w dawce 20 mg nie nasilał średniego spadku ciśnienia po alkoholu w dawce 0,7 g/kg (około 180 ml 40% wódki dla mężczyzny o masie ciała 80 kg), ale u niektórych osób obserwowano zawroty głowy przy zmianie pozycji ciała i niedociśnienie ortostatyczne[1]. Po mniejszej dawce alkoholu (0,6 g/kg) niedociśnienie nie występowało, a zawroty głowy pojawiały się z podobną częstością jak po samym alkoholu[1]. Tadalafil w dawce 10 mg nie nasilał wpływu alkoholu na funkcje poznawcze[1]. Duże ilości alkoholu same pogarszają wzwód, więc mogą osłabiać efekt leczenia zaburzeń erekcji.
Mechanizm
Tadalafil i alkohol mogą sumować działanie rozszerzające naczynia krwionośne, co sprzyja spadkowi ciśnienia przy zmianie pozycji ciała. Tadalafil hamuje fosfodiesterazę typu 5 i nasila zależne od tlenku azotu i cGMP rozkurczanie mięśni gładkich naczyń, a etanol sam rozszerza naczynia obwodowe i osłabia odruchową regulację ciśnienia. Interakcja ma charakter farmakodynamiczny, ponieważ tadalafil w dawce 10 mg lub 20 mg nie zmieniał stężenia alkoholu we krwi, a alkohol nie zmieniał stężenia tadalafilu w ciągu 3 godzin od podania[1]. Charakterystyki wszystkich ocenianych produktów tadalafilu zawierają ten sam opis badania interakcji z alkoholem.
Metabolizm i transportery
- Tadalafil: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- zawroty głowy przy wstawaniu
- ciśnienie tętnicze u pacjentów z lekami hipotensyjnymi
- omdlenia lub stany przedomdleniowe
Kiedy ocena się zmienia
| ilość alkoholu ≥ 0,7 g/kgpacjent | ryzyko rośnie | Po alkoholu w dawce 0,7 g/kg (około 180 ml 40% wódki dla mężczyzny o masie ciała 80 kg) przyjętym z tadalafilem w dawce 20 mg u części osób obserwowano zawroty głowy przy zmianie pozycji ciała i niedociśnienie ortostatyczne. Należy zalecić unikanie takich ilości alkoholu w czasie działania leku. |
| ilość alkoholu ≤ 0,6 g/kgpacjent | ryzyko maleje | Po alkoholu w dawce 0,6 g/kg przyjętym z tadalafilem nie obserwowano niedociśnienia, a zawroty głowy występowały z podobną częstością jak po samym alkoholu. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych odruchowa regulacja ciśnienia jest słabsza, a leki hipotensyjne, zwłaszcza alfa-blokery, są stosowane częściej, co zwiększa ryzyko hipotonii ortostatycznej i upadków po alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cialis 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cialis-100113853/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Inne interakcje tych leków 347
Połączenie przeciwwskazaneAmiodaron+ EscytalopramNie należy łączyć escytalopramu z amiodaronem, ponieważ ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj brać escytalopramu razem z amiodaronem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek, a jeśli już przyjmujesz oba, nie odstawiaj ich samodzielnie, tylko zapytaj lekarza o dalsze postępowanie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać escytalopramu razem z amiodaronem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek, a jeśli już przyjmujesz oba, nie odstawiaj ich samodzielnie, tylko zapytaj lekarza o dalsze postępowanie.
Amiodaron i escytalopram mogą zaburzać rytm serca, a razem ten wpływ się sumuje. Może to wywołać groźną arytmię, która objawia się kołataniem serca, zawrotami głowy lub omdleniem. Tych leków nie łączy się ze sobą. Amiodaron działa jeszcze przez kilka miesięcy po odstawieniu, więc ostrożność obowiązuje także po zakończeniu jego przyjmowania.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie lub nagła utrata przytomności
- duszność albo ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie należy łączyć escytalopramu z amiodaronem, ponieważ ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. U pacjenta leczonego amiodaronem, który wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, należy wybrać lek o mniejszym wpływie na QT w porozumieniu z kardiologiem i lekarzem prowadzącym leczenie psychiatryczne. Jeśli w wyjątkowej sytuacji lekarz uzna połączenie za niezbędne, ChPL amiodaronu wymaga indywidualnej oceny ryzyka i korzyści oraz monitorowania odstępu QT[4]. Należy wtedy zapobiegać hipokaliemii i uzupełniać niedobory potasu[4]. Przed włączeniem escytalopramu po odstawieniu amiodaronu trzeba pamiętać, że jego działanie utrzymuje się przez wiele miesięcy.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko istotnego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii, bradykardii i chorobach serca. ChPL amiodaronu podaje, że z powodu jego długiego okresu półtrwania interakcje mogą występować nawet po kilku miesiącach od zakończenia leczenia[4].
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania na repolaryzację komór mogą się sumować. ChPL escytalopramu wskazuje, że nie badano go z innymi lekami wydłużającymi QT i nie można wykluczyć działania addytywnego, dlatego takie połączenia, w tym z lekami przeciwarytmicznymi klasy III, są przeciwwskazane[1]. Amiodaron jest lekiem przeciwarytmicznym klasy III, a jego ChPL wymaga szczególnej oceny ryzyka i korzyści oraz monitorowania QT przy łączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[4]. Dodatkowo amiodaron i jego metabolit hamują CYP3A4 i CYP2D6[4], które w mniejszym stopniu uczestniczą w metabolizmie escytalopramu obok głównego szlaku CYP2C19[1]. Może to nieznacznie zwiększać ekspozycję na escytalopram i dodatkowo nasilać jego wpływ na QT.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Amiodaron – inhibitor CYP2C19[5], escytalopram – wrażliwy substrat CYP2C19[6]
- Amiodaron – słaby inhibitor CYP2D6[7], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
- Amiodaron – słaby inhibitor CYP3A4[7], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
- Amiodaron: inhibitor CYP1A2[5], inhibitor CYP2B6[5], inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C8[5], umiarkowany inhibitor CYP2C9[7], słaby inhibitor CYP2D6[7], słaby inhibitor CYP3A4[7], inhibitor OCT2[5], inhibitor P-gp[7], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
- Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[7], wrażliwy substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca w kierunku bradykardii
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawieniaodstep · amiodaron | inne zalecenie | Z powodu długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcje mogą występować nawet po kilku miesiącach od zakończenia leczenia. Przed włączeniem escytalopramu po niedawnym odstawieniu amiodaronu należy ocenić QTc w EKG i stężenie elektrolitów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ AmiodaronNie należy łączyć cytalopramu z amiodaronem, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT.Nie zaczynaj brać cytalopramu, jeśli przyjmujesz lub niedawno przyjmowałeś amiodaron, i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leku przeciwdepresyjnego, ale nie odstawiaj amiodaronu na własną rękę.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać cytalopramu, jeśli przyjmujesz lub niedawno przyjmowałeś amiodaron, i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leku przeciwdepresyjnego, ale nie odstawiaj amiodaronu na własną rękę.
Cytalopram i amiodaron wpływają na pracę serca w podobny sposób, a razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu. Tych leków nie wolno łączyć. Amiodaron długo utrzymuje się w organizmie, więc ryzyko trwa nawet kilka miesięcy po jego odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie należy łączyć cytalopramu z amiodaronem, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT.[1][2] Jeśli pacjent leczony amiodaronem wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, lekarz powinien wybrać lek o mniejszym wpływie na odstęp QT, najlepiej po konsultacji z kardiologiem. Amiodaron w swoim ChPL wymaga, aby łączenie z lekami wydłużającymi odstęp QT opierało się na indywidualnej ocenie ryzyka i korzyści oraz monitorowaniu odstępu QT.[3] Jeśli połączenie jest już stosowane, pacjent powinien pilnie skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu wykonania EKG i zmiany leczenia, bez samodzielnego odstawiania amiodaronu. Należy zapobiegać hipokaliemii i uzupełniać niedobór potasu.[3] Przy planowaniu włączenia cytalopramu trzeba pamiętać, że interakcja może utrzymywać się kilka miesięcy po odstawieniu amiodaronu.[3]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko istotnego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, który może prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. ChPL amiodaronu podaje, że z powodu długiego okresu półtrwania interakcje mogą występować nawet kilka miesięcy po zakończeniu leczenia amiodaronem.[3] Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii, ponieważ wtedy zwiększa się ryzyko złośliwych arytmii.[4]
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. ChPL cytalopramu wskazuje, że nie można wykluczyć efektu addytywnego z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT, i wymienia wśród nich leki przeciwarytmiczne klasy III, do których należy amiodaron.[4] Amiodaron i jego metabolit deetyloamiodaron hamują między innymi CYP3A4 i CYP2D6, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na substraty tych izoenzymów.[3] Cytalopram jest częściowo metabolizowany przez te szlaki, więc umiarkowany wzrost jego stężenia jest możliwy, choć jego znaczenie kliniczne nie zostało określone.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Amiodaron – inhibitor CYP2C19[5], cytalopram – substrat CYP2C19[6]
- Amiodaron – słaby inhibitor CYP2D6[7], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
- Amiodaron – słaby inhibitor CYP3A4[7], cytalopram – substrat CYP3A4[6]
- Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
- Amiodaron: inhibitor CYP1A2[5], inhibitor CYP2B6[5], inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C8[5], umiarkowany inhibitor CYP2C9[7], słaby inhibitor CYP2D6[7], słaby inhibitor CYP3A4[7], inhibitor OCT2[5], inhibitor P-gp[7], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaron | inne zalecenie | Z powodu długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może występować nawet kilka miesięcy po zakończeniu jego stosowania, dlatego włączenie cytalopramu w tym okresie wymaga konsultacji z lekarzem i kontroli EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ AmiodaronDifenhydraminy nie należy podawać pacjentowi leczonemu amiodaronem.Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczenie amiodaronem trwa lub zakończyło się w ostatnich miesiącach, i zapytaj farmaceutę albo lekarza o bezpieczny zamiennik.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczenie amiodaronem trwa lub zakończyło się w ostatnich miesiącach, i zapytaj farmaceutę albo lekarza o bezpieczny zamiennik.
Nie łącz difenhydraminy z amiodaronem. Oba leki wpływają na pracę serca i razem mogą wywołać groźne, zagrażające życiu zaburzenia rytmu. Amiodaron dodatkowo zwiększa ilość difenhydraminy w organizmie, co nasila senność i suchość w ustach. Amiodaron bardzo długo utrzymuje się w organizmie, dlatego to ryzyko trwa jeszcze kilka miesięcy po zakończeniu leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy, zasłabnięcie lub omdlenie
- silna senność lub splątanie
- suchość w ustach lub trudność z oddawaniem moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Difenhydraminy nie należy podawać pacjentowi leczonemu amiodaronem. Połączenie jest przeciwwskazane[1][2][3]. Interakcje amiodaronu mogą występować jeszcze kilka miesięcy po zakończeniu jego stosowania[4]. Przy objawach alergii można rozważyć lek przeciwhistaminowy o minimalnym wpływie na odstęp QT, np. cetyryzynę, a przy bezsenności należy w pierwszej kolejności zalecić metody niefarmakologiczne i konsultację z lekarzem prowadzącym. Jeśli pacjent już przyjął difenhydraminę, należy ocenić EKG z odstępem QTc oraz stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT i zagrażającym życiu częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes. Możliwe są też nasilona senność i objawy przeciwcholinergiczne. Pacjent leczony amiodaronem ma zwykle rozpoznaną chorobę serca, która sama w sobie wyklucza stosowanie difenhydraminy[2].
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działanie się sumuje. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwarytmicznymi klasy III, do których należy amiodaron[1]. Amiodaron i jego metabolit deetyloamiodaron hamują CYP2D6[4], a difenhydramina jest substratem CYP2D6 o wysokim powinowactwie i nie należy jej łączyć z inhibitorami tego enzymu[1]. Wzrost stężenia difenhydraminy może dodatkowo nasilać wydłużenie QT, sedację i działanie przeciwcholinergiczne.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]
- Amiodaron: inhibitor CYP1A2[7], inhibitor CYP2B6[7], inhibitor CYP2C19[7], inhibitor CYP2C8[7], umiarkowany inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], inhibitor OCT2[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[7], wrażliwy substrat CYP3A4[7]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przy przypadkowym połączeniu
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu: kołatanie serca, zasłabnięcia, omdlenia
- nadmierna sedacja i objawy przeciwcholinergiczne
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaron | inne zalecenie | Interakcje amiodaronu mogą występować jeszcze kilka miesięcy po zakończeniu leczenia, dlatego przeciwwskazanie do difenhydraminy obowiązuje również w tym okresie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
Połączenie przeciwwskazaneInhibitory proteazy (np. darunawir, atazanawir, rytonawir)+ Inhibitory fosfodiesterazy typu 5 (np. syldenafil, tadalafil, wardenafil) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu inhibitora proteazy i inhibitora fosfodiesterazy typu 5 należy podawać inhibitor PDE5 w najmniejszej dawce i z wydłużonym odstępem między dawkami albo całkowicie zrezygnować z połączenia, gdy charakterystyka produktu je przeciwwskazuje.Jeśli przyjmujesz lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, nie bierz żadnego leku na erekcję ani na nadciśnienie płucne z tej grupy bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna znacznie mniejsza dawka albo inny lek.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, nie bierz żadnego leku na erekcję ani na nadciśnienie płucne z tej grupy bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna znacznie mniejsza dawka albo inny lek.
Niektóre leki na HIV, takie jak darunawir, atazanawir czy rytonawir, spowalniają usuwanie z organizmu leków na zaburzenia erekcji, takich jak syldenafil, tadalafil, wardenafil czy awanafil. Lek na erekcję działa wtedy dużo silniej i dłużej, niż powinien. Może to wywołać silny spadek ciśnienia, omdlenie, zaburzenia widzenia albo długi, bolesny wzwód. Część tych połączeń jest całkowicie zakazana, a przy innych potrzebna jest wyraźnie mniejsza dawka.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- nagłe pogorszenie lub utrata widzenia
- wzwód trwający kilka godzin lub bolesny
- kołatanie serca lub ból w klatce piersiowej
- silny ból głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora proteazy i inhibitora fosfodiesterazy typu 5 należy podawać inhibitor PDE5 w najmniejszej dawce i z wydłużonym odstępem między dawkami albo całkowicie zrezygnować z połączenia, gdy charakterystyka produktu je przeciwwskazuje. Awanafil jest przeciwwskazany z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z rytonawirem i inhibitorami proteazy wzmacnianymi rytonawirem, dlatego tego połączenia nie należy stosować. Wardenafil jest przeciwwskazany z rytonawirem, a z pozostałymi inhibitorami proteazy należy go unikać, przy sakwinawirze także z powodu ryzyka wydłużenia odstępu QT. Syldenafil i tadalafil w leczeniu zaburzeń erekcji można stosować tylko w zredukowanej dawce i rzadziej niż zwykle, zgodnie z zaleceniami charakterystyki produktu. Przewlekłe stosowanie syldenafilu w tętniczym nadciśnieniu płucnym u pacjenta przyjmującego inhibitor proteazy jest przeciwwskazane, a tadalafil w tym wskazaniu wymaga specjalnego schematu włączania i odstawiania[1]. Pacjenta należy poinformować o objawach przedawkowania inhibitora PDE5 i bezwzględnym zakazie łączenia z azotanami.
Skutek kliniczny
Nasilenie i wydłużenie działania inhibitora PDE5 z ryzykiem ciężkiego niedociśnienia, zawrotów głowy, omdlenia, zaburzeń widzenia, bólu głowy, zaczerwienienia twarzy oraz przedłużonego, bolesnego wzwodu (priapizmu). Przy wardenafilu skojarzonym z sakwinawirem dochodzi ryzyko addycyjnego wydłużenia odstępu QT. Skutek dotyczy wszystkich par obu grup, a różnice w kwalifikacji wynikają z wrażliwości poszczególnych inhibitorów PDE5 i ze wskazania, w którym są stosowane.
Mechanizm
Inhibitory proteazy HIV, zwłaszcza wzmacniane rytonawirem, silnie hamują izoenzym CYP3A4 w wątrobie i ścianie jelita. Wszystkie inhibitory fosfodiesterazy typu 5 są metabolizowane głównie przez CYP3A4, dlatego ich stężenie we krwi wyraźnie rośnie, a okres półtrwania się wydłuża. Mechanizm jest wspólny dla całej klasy. Typranawir sam indukuje część enzymów, ale stosowany jest zawsze z rytonawirem, więc wypadkowym efektem jest hamowanie metabolizmu inhibitora PDE5. Fosamprenawir działa przez swój aktywny metabolit amprenawir i również jest wzmacniany rytonawirem.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza po pierwszej dawce inhibitora PDE5
- objawy niedociśnienia ortostatycznego i omdlenia
- zaburzenia widzenia
- przedłużony lub bolesny wzwód
- EKG i odstęp QT przy skojarzeniu sakwinawiru z wardenafilem
- tolerancja wysiłku i objawy niewydolności prawej komory u pacjentów z nadciśnieniem płucnym
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne dawkowanie w tętniczym nadciśnieniu płucnymdawka · inhibitory fosfodiesterazy typu 5 | ryzyko rośnie | Przewlekłe podawanie syldenafilu w nadciśnieniu płucnym z inhibitorem proteazy jest przeciwwskazane, ponieważ utrzymująca się wysoka ekspozycja grozi ciężkim niedociśnieniem. Tadalafil w tym wskazaniu można stosować wyłącznie według specjalnego schematu z charakterystyki produktu, pod kontrolą lekarza prowadzącego. |
| Włączanie inhibitora proteazy u pacjenta już leczonego inhibitorem PDE5kolejność włączenia · inhibitory fosfodiesterazy typu 5 | inne zalecenie | Gdy inhibitor proteazy jest włączany u pacjenta przyjmującego regularnie inhibitor PDE5, należy przerwać podawanie inhibitora PDE5 przed rozpoczęciem terapii przeciwretrowirusowej i po ustabilizowaniu jej ponownie włączyć go od najmniejszej dawki. Gdy kolejność jest odwrotna, inhibitor PDE5 rozpoczyna się od najmniejszej dawki. |
Źródła
- Chinello P, Cicalini S, Pichini S, Pacifici R, Tempestilli M, Petrosillo N. Sildenafil plasma concentrations in two HIV patients with pulmonary hypertension treated with ritonavir-boosted protease inhibitors. Curr HIV Res. 2012;10(2):162-4. doi: 10.2174/157016212799937263. PMID: 22329523.
Połączenie przeciwwskazaneSelektywne leki immunosupresyjne (np. fingolimod, teriflunomid, leflunomid)+ Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, dronedaron) klasaPołączenia leku immunosupresyjnego z tej grupy z amiodaronem lub dronedaronem należy unikać, a gdy jest niezbędne, stosować je wyłącznie pod ścisłym nadzorem lekarskim.Jeśli przyjmujesz lek obniżający odporność z tej grupy razem z amiodaronem lub dronedaronem, nie zmieniaj leczenia na własną rękę i upewnij się, że twój lekarz wie o obu lekach i zleca regularne badania.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek obniżający odporność z tej grupy razem z amiodaronem lub dronedaronem, nie zmieniaj leczenia na własną rękę i upewnij się, że twój lekarz wie o obu lekach i zleca regularne badania.
Niektóre leki obniżające odporność, na przykład fingolimod, ozanimod czy ponesimod, mogą razem z amiodaronem lub dronedaronem zbyt mocno zwolnić pracę serca i zaburzyć jego rytm. Inne, na przykład leflunomid i teriflunomid, razem z tymi lekami mogą obciążać wątrobę. Wiele leków z tej grupy, takich jak natalizumab czy mykofenolan mofetyl, nie wchodzi w tę interakcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- Zawroty głowy lub omdlenie
- Bardzo wolne albo nierówne bicie serca
- Kołatanie serca lub ból w klatce piersiowej
- Nietypowe zmęczenie lub duszność
- Zażółcenie skóry lub białek oczu
- Ciemny mocz lub jasny stolec
- Ból pod prawym łukiem żebrowym, nudności lub utrata apetytu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia leku immunosupresyjnego z tej grupy z amiodaronem lub dronedaronem należy unikać, a gdy jest niezbędne, stosować je wyłącznie pod ścisłym nadzorem lekarskim. Nie należy rozpoczynać leczenia fingolimodem, ozanimodem ani ponesimodem u pacjenta przyjmującego lek przeciwarytmiczny klasy III bez konsultacji kardiologicznej, a jeśli połączenie zostaje utrzymane, pierwszą dawkę podaje się z wydłużoną obserwacją i całodobowym monitorowaniem EKG. Przy leflunomidzie, teriflunomidzie i tolebrutynibie należy rozważyć inny lek immunomodulujący lub przeciwarytmiczny, a przy kontynuacji często kontrolować próby wątrobowe. Po odstawieniu amiodaronu ryzyko utrzymuje się przez miesiące, a po odstawieniu leflunomidu lub teriflunomidu można zastosować procedurę przyspieszonej eliminacji.
Skutek kliniczny
Przy połączeniu z modulatorami receptorów S1P możliwa jest istotna bradykardia, blok przedsionkowo komorowy, wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, z omdleniem włącznie[1]. Przy połączeniu z leflunomidem, teriflunomidem lub tolebrutynibem rośnie ryzyko polekowego uszkodzenia wątroby, od wzrostu aktywności aminotransferaz do ciężkiego zapalenia wątroby.
Mechanizm
Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy A i dotyczy dwóch podgrup. Modulatory receptorów S1P (fingolimod, ozanimod, ponesimod) zwalniają rytm serca i spowalniają przewodzenie przedsionkowo komorowe, zwłaszcza na początku leczenia, a amiodaron i dronedaron działają w tym samym kierunku i dodatkowo wydłużają odstęp QT, co daje addycję efektów farmakodynamicznych[2]. Leflunomid i teriflunomid są hepatotoksyczne, podobnie jak amiodaron i dronedaron, więc ich połączenie sumuje ryzyko uszkodzenia wątroby, a wszystkie te leki wolno się eliminują, przez co ryzyko utrzymuje się długo po odstawieniu. Tolebrutynib łączy oba problemy w mniejszym stopniu – jest hepatotoksyczny i metabolizowany głównie przez CYP3A4, który dronedaron i amiodaron hamują, co może zwiększać jego stężenie. Po stronie grupy B mechanizm jest wspólny dla amiodaronu i dronedaronu.
Monitorować
- EKG z oceną częstości rytmu, odstępu PQ i QTc przed włączeniem i po włączeniu leku
- Całodobowe monitorowanie EKG po pierwszej dawce modulatora receptorów S1P
- Tętno i ciśnienie tętnicze
- Aktywność ALT i AST oraz stężenie bilirubiny
- Stężenie potasu i magnezu w surowicy
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie fingolimodu, ozanimodu lub ponesimodu u pacjenta już leczonego amiodaronem lub dronedaronemkolejność włączenia · selektywne leki immunosupresyjne | ryzyko rośnie | Największe zwolnienie rytmu serca po modulatorach receptorów S1P występuje w pierwszych godzinach po pierwszej dawce oraz po wznowieniu leczenia po przerwie, dlatego ten moment wymaga konsultacji kardiologicznej i wydłużonego monitorowania EKG. |
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · leki przeciwarytmiczne klasy III | inne zalecenie | Amiodaron eliminuje się bardzo wolno, więc interakcja może wystąpić nawet przy włączeniu leku z grupy A wiele tygodni lub miesięcy po jego odstawieniu i należy postępować tak, jakby pacjent nadal go przyjmował. |
| Do zakończenia eliminacji leflunomidu lub teriflunomiduodstep · selektywne leki immunosupresyjne | inne zalecenie | Aktywny metabolit leflunomidu, czyli teriflunomid, utrzymuje się w organizmie długo po odstawieniu, dlatego przed włączeniem amiodaronu lub dronedaronu warto rozważyć procedurę przyspieszonej eliminacji i kontrolę prób wątrobowych. |
Źródła
- Limmroth V, Ziemssen T, Lang M, Richter S, Wagner B, Haas J, et al. Electrocardiographic assessments and cardiac events after fingolimod first dose - a comprehensive monitoring study. BMC Neurol. 2017;17(1):11. doi: 10.1186/s12883-016-0789-7. PMID: 28100182.
- DiMarco JP, O'Connor P, Cohen JA, Reder AT, Zhang-Auberson L, Tang D, et al. First-dose effects of fingolimod: Pooled safety data from three phase 3 studies. Mult Scler Relat Disord. 2014;3(5):629-38. doi: 10.1016/j.msard.2014.05.005. PMID: 26265275.
Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ AmiodaronNie stosuj sotalolu jednocześnie z amiodaronem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj tych leków razem i jeśli masz przepisane oba, skontaktuj się z lekarzem przed zażyciem kolejnej dawki.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i jeśli masz przepisane oba, skontaktuj się z lekarzem przed zażyciem kolejnej dawki.
Sotalol i amiodaron to dwa leki na zaburzenia rytmu serca, które działają podobnie. Przyjmowane razem mogą wywołać groźne, szybkie i nieregularne bicie serca albo zbyt wolną pracę serca. Takie zaburzenia mogą prowadzić do omdlenia, a nawet zatrzymania serca. Amiodaron długo utrzymuje się w organizmie, więc ryzyko istnieje jeszcze przez kilka miesięcy po jego odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bardzo wolne bicie serca
- zawroty głowy
- duszność
- ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie stosuj sotalolu jednocześnie z amiodaronem – połączenie jest przeciwwskazane.[1][2] Interakcja może wystąpić nawet kilka miesięcy po zakończeniu leczenia amiodaronem ze względu na jego długi okres półtrwania, dlatego przy zamianie amiodaronu na sotalol decyzję o czasie włączenia podejmuje kardiolog pod kontrolą EKG.[2] Gdy pacjent otrzymuje oba leki jednocześnie, skontaktuj się z lekarzem prowadzącym przed wydaniem leku. Przed ewentualną zmianą terapii należy wyrównać hipokaliemię i hipomagnezemię oraz oznaczyć odstęp QT.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie grozi znacznym wydłużeniem odstępu QT i komorowymi zaburzeniami rytmu serca, szczególnie częstoskurczem torsade de pointes.[1] Możliwa jest także nadmierna bradykardia i blok przewodzenia przedsionkowo-komorowego.[2] Skutkiem mogą być omdlenia, a w skrajnym przypadku nagłe zatrzymanie krążenia.
Mechanizm
Sotalolu nie łączy się z amiodaronem, ponieważ oba leki należą do leków przeciwarytmicznych klasy III i sumują działanie wydłużające odstęp QT.[1] Oba leki wydłużają okres refrakcji mięśnia sercowego, co zwiększa ryzyko komorowych zaburzeń rytmu.[3] Sotalol działa dodatkowo beta-adrenolitycznie, a amiodaron w połączeniu z lekami beta-adrenolitycznymi może wywołać zaburzenia automatyzmu węzła zatokowego ze znaczną bradykardią oraz zaburzenia przewodzenia.[2] Bradykardia i hipokaliemia dodatkowo nasilają ryzyko torsade de pointes wywołanego przez sotalol.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- częstość akcji serca
- przewodzenie przedsionkowo-komorowe w EKG
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Sotalol włączany po odstawieniu amiodaronukolejność włączenia · amiodaron | inne zalecenie | Interakcja może wystąpić nawet kilka miesięcy po zakończeniu leczenia amiodaronem, dlatego włączenie sotalolu po amiodaronie wymaga decyzji kardiologa i kontroli odstępu QT. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneLeki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, dronedaron)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaJednoczesnego stosowania leku przeciwarytmicznego klasy III i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać, a gdy nie ma alternatywy, wymaga ono kontroli EKG i elektrolitów.Jeśli przyjmujesz lek na arytmię z tej grupy, nie zaczynaj leczenia lekiem przeciwgrzybiczym z grupy triazoli bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na arytmię z tej grupy, nie zaczynaj leczenia lekiem przeciwgrzybiczym z grupy triazoli bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą.
Leki na arytmię, takie jak amiodaron i dronedaron, mogą działać niebezpiecznie silnie, gdy przyjmujesz je razem z lekami przeciwgrzybiczymi z grupy triazoli, np. flukonazolem, itrakonazolem, pozakonazolem lub worykonazolem. Lek przeciwgrzybiczy spowalnia usuwanie leku na arytmię z organizmu, a oba leki mogą dodatkowo zaburzać pracę serca. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Amiodaron działa jeszcze długo po odstawieniu, więc ryzyko dotyczy także osób, które przestały go brać w ostatnich miesiącach.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bardzo wolne bicie serca
- zawroty głowy lub uczucie bliskiego omdlenia
- omdlenie lub utrata przytomności
- duszność lub obrzęki nóg
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Jednoczesnego stosowania leku przeciwarytmicznego klasy III i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać, a gdy nie ma alternatywy, wymaga ono kontroli EKG i elektrolitów. Połączenie dronedaronu z itrakonazolem, pozakonazolem lub worykonazolem jest przeciwwskazane w ChPL dronedaronu z powodu silnego hamowania CYP3A4, a z flukonazolem należy go unikać ze względu na sumowanie wydłużenia QT. U pacjenta leczonego dronedaronem w razie konieczności leczenia triazolem należy rozważyć odstawienie dronedaronu albo wybór leku przeciwgrzybiczego spoza triazoli, np. echinokandyny. Przy amiodaronie preferowane jest leczenie przeciwgrzybicze bez triazoli, a jeśli triazol jest niezbędny, należy wykonać EKG przed włączeniem i regularnie w trakcie leczenia, wyrównać potas i magnez oraz odstawić inne leki wydłużające QT[1]. Izawukonazol nie wydłuża QT, ale także zwiększa stężenie obu leków klasy III, więc wymaga ostrożności i kontroli EKG. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania amiodaronu interakcja może wystąpić także przez wiele tygodni po jego odstawieniu.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to znaczne wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do migotania komór i nagłego zgonu. Możliwe są też ciężka bradykardia i zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego. Przy dronedaronie wzrost stężenia nasila ponadto ryzyko niewydolności serca i uszkodzenia wątroby, a przy amiodaronie ryzyko działań niepożądanych zależnych od stężenia. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobie strukturalnej serca, w podeszłym wieku i u kobiet.
Mechanizm
Amiodaron i dronedaron są metabolizowane głównie przez CYP3A4, a triazole hamują ten enzym. Itrakonazol, pozakonazol i worykonazol są silnymi inhibitorami CYP3A4, a flukonazol umiarkowanym, którego działanie hamujące rośnie z dawką. Zahamowanie metabolizmu zwiększa ekspozycję na lek przeciwarytmiczny, co nasila jego działanie na repolaryzację, przewodzenie i rytm zatokowy. Dodatkowo flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol samodzielnie wydłużają odstęp QT, więc dochodzi do sumowania działania farmakodynamicznego. Mechanizm dotyczy obu leków z grupy A i czterech triazoli, odmiennie zachowuje się tylko izawukonazol, który skraca odstęp QT.
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem triazolu i regularnie w trakcie leczenia
- tętno i przewodzenie przedsionkowo-komorowe (bradykardia, bloki)
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- aktywność aminotransferaz i bilirubina
- objawy niewydolności serca u pacjentów leczonych dronedaronem
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · leki przeciwarytmiczne klasy III | inne zalecenie | Amiodaron i jego aktywny metabolit mają bardzo długi okres półtrwania, dlatego interakcja z triazolem może wystąpić przez wiele tygodni lub miesięcy po odstawieniu amiodaronu. W tym okresie przed włączeniem triazolu należy wykonać EKG i postępować jak przy jednoczesnym stosowaniu. |
| Jednorazowa dawka flukonazoluczas leczenia · triazole | ryzyko maleje | Jednorazowa dawka flukonazolu stosowana w kandydozie pochwy powoduje krótsze i słabsze hamowanie CYP3A4 niż leczenie wielodniowe. Ryzyko jest mniejsze, ale u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT nadal potrzebna jest ostrożność i konsultacja z lekarzem. |
| Miejscowo na skórę lub błony śluzowedroga podania · triazole | interakcja nie dotyczy | Triazole i inne azole stosowane wyłącznie miejscowo nie osiągają stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla tej interakcji. |
| Kilka dni do kilku tygodni od odstawienia triazoluodstep · triazole | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 utrzymuje się po odstawieniu triazolu, najdłużej po itrakonazolu, pozakonazolu i izawukonazolu. Włączenie dronedaronu lub amiodaronu bezpośrednio po zakończeniu leczenia triazolem wymaga zachowania odstępu albo kontroli EKG. |
Źródła
- Shah PJ, Sundareshan V, Miller B, Bergman SJ. Micafungin and a case of polymorphic ventricular tachycardia. J Clin Pharm Ther. 2016;41(3):362-364. doi: 10.1111/jcpt.12386. PMID: 27121696.
Połączenie przeciwwskazaneAminochinoliny (np. hydroksychlorochina, chlorochina)+ Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, dronedaron) klasaLeku z grupy aminochinolin nie łączy się z lekiem przeciwarytmicznym klasy III z powodu ryzyka groźnych komorowych zaburzeń rytmu.Nie przyjmuj leku z grupy aminochinolin razem z lekiem na arytmię z klasy III, chyba że lekarz świadomie to zalecił, i zawsze powiedz lekarzowi oraz farmaceucie o wszystkich lekach na serce, także tych odstawionych w ostatnich miesiącach.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj leku z grupy aminochinolin razem z lekiem na arytmię z klasy III, chyba że lekarz świadomie to zalecił, i zawsze powiedz lekarzowi oraz farmaceucie o wszystkich lekach na serce, także tych odstawionych w ostatnich miesiącach.
Hydroksychlorochina i chlorochina, stosowane w chorobach reumatycznych i w malarii, mogą zaburzać pracę serca. Amiodaron i dronedaron, czyli leki na zaburzenia rytmu serca, działają na serce podobnie. Przyjmowane razem mogą wywołać groźną, zagrażającą życiu arytmię. Amiodaron działa w organizmie jeszcze przez wiele tygodni po odstawieniu, więc ryzyko może utrzymywać się długo.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- silne, nieregularne lub bardzo szybkie bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- bardzo wolne bicie serca
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Leku z grupy aminochinolin nie łączy się z lekiem przeciwarytmicznym klasy III z powodu ryzyka groźnych komorowych zaburzeń rytmu. Dronedaronu nie stosuje się z lekami mogącymi wywołać torsade de pointes, a do tej grupy należą chlorochina i hydroksychlorochina. Amiodaronu również nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT o udokumentowanym ryzyku arytmii. Jeśli leczenie aminochinoliną jest konieczne, należy w porozumieniu z kardiologiem rozważyć zmianę leku przeciwarytmicznego albo wybrać inną terapię choroby podstawowej. Po odstawieniu amiodaronu interakcja może utrzymywać się nawet przez kilka miesięcy, a po odstawieniu chlorochiny lub hydroksychlorochiny przez wiele tygodni. W wyjątkowej sytuacji, gdy specjalista uzna połączenie za niezbędne, wymagane jest wyjściowe EKG z oceną QTc, wyrównanie potasu i magnezu oraz kontrola EKG w trakcie leczenia, a przy QTc powyżej 500 ms lub wydłużeniu o ponad 60 ms od wartości wyjściowej jeden z leków należy odstawić.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi addycyjnym wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes, migotaniem komór i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko narasta przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, niewydolności serca, wrodzonym zespole długiego QT, w starszym wieku i u kobiet. Aminochinoliny mogą też dodatkowo nasilać zaburzenia przewodzenia, w tym bloki przedsionkowo-komorowe, oraz kardiomiopatię przy długotrwałym stosowaniu.
Mechanizm
Główny mechanizm jest wspólny dla całej klasy i polega na sumowaniu się działania wydłużającego odstęp QT. Hydroksychlorochina i chlorochina blokują kanały potasowe hERG i wydłużają repolaryzację komór. Amiodaron i dronedaron działają w ten sam sposób, bo blokada prądu potasowego jest podstawą ich działania przeciwarytmicznego. Mechanizm farmakokinetyczny ma znaczenie drugorzędne. Amiodaron i dronedaron hamują CYP3A4 i CYP2D6, a dronedaron także glikoproteinę P, co może nieco zwiększać stężenie aminochinolin metabolizowanych częściowo przez CYP3A4, CYP2D6 i CYP2C8. Wszystkie cztery leki mają bardzo długi okres półtrwania i duże objętości dystrybucji, przez co ryzyko utrzymuje się długo po odstawieniu jednego z nich.
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca i przewodzenie przedsionkowo-komorowe
- objawy omdleń, kołatania serca i zawrotów głowy
- inne przyjmowane leki wydłużające odstęp QT
- funkcja nerek i wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| Amiodaron odstawiony w ostatnich miesiącachkolejność włączenia · leki przeciwarytmiczne klasy III | inne zalecenie | Z powodu bardzo długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może wystąpić także po jego odstawieniu, dlatego przed włączeniem aminochinoliny należy uwzględnić leczenie amiodaronem w ostatnich miesiącach i wykonać EKG. |
| Dawki lecznicze stosowane w malariidawka · aminochinoliny | ryzyko rośnie | Wysokie dawki nasycające chlorochiny lub hydroksychlorochiny, stosowane w leczeniu malarii, silniej wydłużają odstęp QT niż dawki podtrzymujące w chorobach reumatycznych. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i upośledzona funkcja nerek, co zwiększa ryzyko torsade de pointes. |
| eGFR ≤ 30 ml/min/1,73 m²aminochinoliny | ryzyko rośnie | Chlorochina i hydroksychlorochina są częściowo wydalane przez nerki, więc przy ciężkiej niewydolności nerek kumulują się i silniej wydłużają odstęp QT. |
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.