Interakcje / Azytromycyna / Azytromycyna i tyzanidyna
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Unikaj łączenia azytromycyny z dużymi dawkami tyzanidyny Jeśli połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę tyzanidyny i oceń czynniki ryzyka wydłużenia QT – zaburzenia elektrolitowe, bradykardię, choroby serca i inne leki wydłużające QT.
Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz tyzanidynę, i nie zwiększaj jej dawki na własną rękę w czasie leczenia antybiotykiem.
Niekorzystna interakcjaAzytromycyna+ TyzanidynaUnikaj łączenia azytromycyny z dużymi dawkami tyzanidyny Jeśli połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę tyzanidyny i oceń czynniki ryzyka wydłużenia QT – zaburzenia elektrolitowe, bradykardię, choroby serca i inne leki wydłużające QT.Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz tyzanidynę, i nie zwiększaj jej dawki na własną rękę w czasie leczenia antybiotykiem.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz tyzanidynę, i nie zwiększaj jej dawki na własną rękę w czasie leczenia antybiotykiem.
Oba leki mogą w rzadkich przypadkach zaburzać rytm serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Ryzyko jest większe przy dużych dawkach leku rozluźniającego mięśnie oraz u osób z chorobami serca. Antybiotyk działa w organizmie jeszcze kilka dni po ostatniej tabletce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia azytromycyny z dużymi dawkami tyzanidyny[1] Jeśli połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę tyzanidyny i oceń czynniki ryzyka wydłużenia QT – zaburzenia elektrolitowe, bradykardię, choroby serca i inne leki wydłużające QT. U pacjentów obciążonych rozważ EKG przed włączeniem azytromycyny i w trakcie leczenia. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny czujność utrzymuj także kilka dni po zakończeniu antybiotykoterapii[2]
Skutek kliniczny
Możliwe wydłużenie odstępu QT ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes. Ryzyko rośnie przy dużych dawkach tyzanidyny oraz u osób z dodatkowymi czynnikami ryzyka wydłużenia QT.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Tyzanidyna wydłuża QT zwłaszcza przy dużym stężeniu w osoczu[1] Azytromycyna wymaga ostrożności u pacjentów otrzymujących inne leki wydłużające QT[2] Istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, ponieważ azytromycyna jest słabym inhibitorem CYP450[2], a tyzanidyna jest wrażliwa głównie na inhibitory CYP1A2[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia
- ciśnienie tętnicze i tętno
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Duża dawka tyzanidynydawka · tyzanidyna | ryzyko rośnie | Przy dużych dawkach tyzanidyny łączenie z azytromycyną jest niezalecane z powodu sumowania wpływu na odstęp QT |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tizanor 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tizanor-100228088/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieAzytromycynaa alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania ani schematu leczenia.Najlepiej zrezygnować z alkoholu do końca kuracji, a jeśli się go wypiło, nie przerywać przyjmowania antybiotyku.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Najlepiej zrezygnować z alkoholu do końca kuracji, a jeśli się go wypiło, nie przerywać przyjmowania antybiotyku.
Z dostępnych danych nie wynika, żeby alkohol wchodził w groźne połączenie z azytromycyną. Podczas infekcji alkohol może jednak osłabiać organizm i nasilać nudności lub biegunkę, które czasem występują po tym antybiotyku. Okazjonalny kieliszek nie wymaga przerywania leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilone nudności lub wymioty
- ból brzucha lub uporczywa biegunka
- żółte zabarwienie skóry lub oczu
- kołatanie serca lub omdlenie
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- –
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania ani schematu leczenia. Warto doradzić ograniczenie alkoholu na czas infekcji, bo osłabia on organizm i może nasilać dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
Skutek kliniczny
Brak potwierdzonego klinicznie skutku połączenia. Teoretycznie alkohol może nasilać nudności, ból brzucha lub biegunkę, które są częstymi działaniami niepożądanymi azytromycyny, oraz pogarszać ogólne samopoczucie podczas infekcji.
Mechanizm
Nie opisano interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej między azytromycyną a etanolem. ChPL nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach.[1] Azytromycyna nie hamuje dehydrogenazy aldehydowej, więc nie wywołuje reakcji typu disulfiramowego. Teoretycznie oba czynniki mogą niezależnie obciążać przewód pokarmowy i wątrobę, a azytromycyna może wydłużać odstęp QT, ale połączenie nie ma potwierdzenia w badaniach klinicznych.
Metabolizm i transportery
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
Niekorzystna interakcjaTyzanidynaa alkoholPodczas leczenia tyzanidyną należy ograniczyć lub unikać spożywania alkoholu.W czasie leczenia tyzanidyną ogranicz alkohol do minimum albo w ogóle go unikaj, a po jego wypiciu nie prowadź pojazdów.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
W czasie leczenia tyzanidyną ogranicz alkohol do minimum albo w ogóle go unikaj, a po jego wypiciu nie prowadź pojazdów.
Alkohol nasila działanie tyzanidyny, która sama powoduje senność i może obniżać ciśnienie. Po połączeniu obu można być bardzo senną lub bardzo sennym, mieć zawroty głowy albo zasłabnąć. Pogarsza się też koncentracja i refleks.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z utrzymaniem przytomności
- zawroty głowy, zwłaszcza po wstaniu
- omdlenie lub uczucie, że zaraz się zemdleje
- spowolnienie, problemy z koncentracją i równowagą
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Podczas leczenia tyzanidyną należy ograniczyć lub unikać spożywania alkoholu[1]. Pacjenta, który mimo to pije, należy poinformować o nasileniu senności i ryzyku spadku ciśnienia. Nie powinien wtedy prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.
Skutek kliniczny
Nasilenie senności i działania uspokajającego, niedociśnienie tętnicze oraz zaburzenia sprawności psychomotorycznej, a więc gorsza koncentracja i większe ryzyko upadków albo wypadków.
Mechanizm
Tyzanidyna i alkohol hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działania się sumują. Alkohol może nasilać hamujące działanie tyzanidyny na ośrodkowy układ nerwowy[1]. Oba czynniki mogą też obniżać ciśnienie tętnicze, co dodatkowo zwiększa ryzyko zawrotów głowy i omdleń.
Metabolizm i transportery
- Tyzanidyna: wrażliwy substrat CYP1A2[2]
Monitorować
- senność i sprawność psychomotoryczna
- ciśnienie tętnicze i zawroty głowy przy zmianie pozycji
- ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Większa ilość alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Większa ilość alkoholu nasila sumowanie działania uspokajającego i hipotensyjnego, więc ryzyko senności, niedociśnienia i upadków rośnie. W takiej sytuacji jednoznacznie należy odradzać picie. |
| Osoba starszawiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sedacja, niedociśnienie ortostatyczne i zaburzenia równowagi częściej prowadzą do upadków i urazów, dlatego unikanie alkoholu jest tu szczególnie ważne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tizanor 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tizanor-100228088/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Inne interakcje tych leków 168
Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ TyzanidynaPołączenia należy unikać i zastąpić jeden z leków lekiem bez działania wydłużającego QT.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je przyjmujesz, nie odstawiaj ich sam, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je przyjmujesz, nie odstawiaj ich sam, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Tyzanidyna może też zwalniać tętno i obniżać ciśnienie, a razem z amisulprydem silniej powoduje senność i zawroty głowy. Tych leków zwykle się ze sobą nie łączy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- bardzo wolne tętno
- silne zawroty głowy przy wstawaniu
- nadmierna senność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia należy unikać i zastąpić jeden z leków lekiem bez działania wydłużającego QT. Amisulprydu nie łączy się z lekami mogącymi wydłużać odstęp QT[1]. Jeśli lekarz uzna jednoczesne leczenie za konieczne, należy stosować możliwie małą dawkę tyzanidyny, unikać inhibitorów CYP1A2 zwiększających jej stężenie[2], wyrównać hipokaliemię[1] oraz wykonać EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem torsade de pointes, nasilane przez bradykardię. Możliwe są także nasilona senność, zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne i omdlenia z ryzykiem upadków.
Mechanizm
Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużać odstęp QT[1]. Tyzanidyna przy zwiększonym stężeniu w osoczu wydłuża odstęp QT, a w dużych dawkach nie zaleca się łączenia jej z innymi lekami wydłużającymi QT[2]. Do tego dochodzi sumowanie innych działań. Tyzanidyna jako agonista receptorów alfa-2 adrenergicznych może wywołać niedociśnienie i bradykardię[2], a leki powodujące bradykardię, w tym agoniści alfa-2 klonidyna i guanfacyna, dodatkowo zwiększają ryzyko torsade de pointes podczas leczenia amisulprydem[1]. Oba leki działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy i obniżają ciśnienie tętnicze[1][2].
Metabolizm i transportery
- Tyzanidyna: wrażliwy substrat CYP1A2[3]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stałej dawki
- stężenie potasu i magnezu
- tętno (bradykardia)
- ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
- nasilenie senności i zawrotów głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Duże dawkidawka · tyzanidyna | ryzyko rośnie | Duże dawki tyzanidyny oraz wzrost jej stężenia przez inhibitory CYP1A2 nasilają wydłużenie QT, dlatego takiego skojarzenia z innymi lekami wydłużającymi QT się nie stosuje. |
| Nagłe odstawienie tyzanidynykolejność włączenia · tyzanidyna | inne zalecenie | Przy zamianie leków tyzanidyny nie odstawia się nagle, bo po nagłym odstawieniu, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących leki obniżające ciśnienie, obserwowano nadciśnienie i tachykardię z odbicia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tizanor 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tizanor-100228088/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ EscytalopramNależy unikać tego połączenia, ponieważ charakterystyka escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj azytromycyny na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz escytalopram, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego bez porozumienia z lekarzem.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj azytromycyny na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz escytalopram, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego bez porozumienia z lekarzem.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Dlatego tego antybiotyku zwykle nie łączy się z tym lekiem przeciwdepresyjnym. Lekarz najczęściej może przepisać inny antybiotyk, który nie ma takiego działania.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy unikać tego połączenia, ponieważ charakterystyka escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. U pacjenta przyjmującego escytalopram trzeba wybrać antybiotyk niewydłużający QT, odpowiedni do wskazania. Jeśli lekarz uzna makrolid za niezbędny, decyzję podejmuje świadomie poza zapisami charakterystyki, po wykonaniu EKG z oceną QTc oraz wyrównaniu stężenia potasu i magnezu, a pacjent pozostaje pod obserwacją. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko utrzymuje się jeszcze przez kilka dni po przyjęciu ostatniej dawki[2].
Skutek kliniczny
Możliwe jest dalsze wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, który może prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii, w chorobach serca, przy bradykardii, u osób starszych oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór może się sumować. Charakterystyka escytalopramu podaje, że nie badano jego skojarzeń z innymi lekami wydłużającymi QT i nie można wykluczyć działania addytywnego[1]. Charakterystyka azytromycyny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi QT, wymieniając wśród nich leki przeciwdepresyjne, takie jak citalopram, czyli racemiczna postać escytalopramu[2]. Składowa farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ azytromycyna jest jedynie słabym inhibitorem CYP3A4[2], a ten izoenzym ma tylko poboczny udział w metabolizmie escytalopramu, który przebiega głównie z udziałem CYP2C19[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed leczeniem i w trakcie, jeśli połączenia nie da się uniknąć
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · azytromycyna | ryzyko rośnie | Podanie dożylne daje wyższe stężenia azytromycyny i może nasilać wpływ na odstęp QT, dlatego połączenie wymaga jeszcze większej czujności i monitorowania EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ EfawirenzNie łącz azytromycyny z efawirenzem i wybierz antybiotyk spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT.Nie zaczynaj azytromycyny, jeśli przyjmujesz efawirenz, i zapytaj lekarza o inny antybiotyk.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj azytromycyny, jeśli przyjmujesz efawirenz, i zapytaj lekarza o inny antybiotyk.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem to działanie się nasila. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą. Zwykle można wybrać inny antybiotyk, który jest bezpieczny razem z twoim lekiem na HIV.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz azytromycyny z efawirenzem i wybierz antybiotyk spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT[1]. Jeśli makrolid jest jedyną możliwą opcją, decyzję podejmuje lekarz prowadzący leczenie przeciwretrowirusowe po ocenie EKG i elektrolitów, a pacjent pozostaje pod kontrolą EKG przez cały okres leczenia i jeszcze kilka dni po nim z uwagi na długi okres półtrwania azytromycyny[2].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca i stosowaniu innych leków wydłużających QT.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QTc, a ich działanie na repolaryzację serca sumuje się. Efawirenzu nie stosuje się z lekami wydłużającymi QTc, w tym z antybiotykami makrolidowymi[1]. Azytromycynę stosuje się ostrożnie u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[2]. Interakcji farmakokinetycznej nie ma – azytromycyna w pojedynczej dawce 600 mg podana z efawirenzem 400 mg na dobę przez 7 dni nie zmieniła istotnie klinicznie ekspozycji na żaden z leków[3].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
- Efawirenz: inhibitor CYP1A2[5], inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], umiarkowany induktor CYP2B6[6], umiarkowany induktor CYP2C19[6], induktor CYP2C9[5], umiarkowany induktor CYP3A4[6], induktor UGT1A1[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2B6[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia)
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksym
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azimycin 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azimycin-100120600/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ SakwinawirPołączenie jest przeciwwskazane i azytromycyny nie należy podawać pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem.Nie zaczynaj brać azytromycyny, jeśli leczysz się sakwinawirem, i od razu poinformuj lekarza, że potrzebujesz innego antybiotyku.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać azytromycyny, jeśli leczysz się sakwinawirem, i od razu poinformuj lekarza, że potrzebujesz innego antybiotyku.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Oba wpływają na pracę serca i razem mogą wywołać groźne, nawet zagrażające życiu zaburzenia rytmu. Azytromycyna może też zwiększać ilość sakwinawiru we krwi, co dodatkowo nasila to ryzyko. Azytromycyna długo utrzymuje się w organizmie, więc zagrożenie nie mija od razu po jej odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagłe zawroty głowy
- bardzo wolne bicie serca
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – transport
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i azytromycyny nie należy podawać pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem.[1] Zakażenie należy leczyć antybiotykiem spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT i nie wchodzi w istotne interakcje z inhibitorami proteazy HIV, dobranym do wskazania. Inne makrolidy nie są bezpieczną zamianą, ponieważ również wydłużają odstęp QT, a klarytromycyna dodatkowo silnie hamuje CYP3A4. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko utrzymuje się także przez kilka dni po jej odstawieniu, co trzeba uwzględnić przy rozpoczynaniu leczenia sakwinawirem.[2]
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest addytywne wydłużenie odstępu QT i PR z ryzykiem zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, bloku przedsionkowo-komorowego i nagłego zgonu sercowego. Możliwy wzrost stężenia sakwinawiru dodatkowo nasila to ryzyko.[1]
Mechanizm
Sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT i (lub) PR, ponieważ powoduje on zależne od dawki wydłużenie tych odstępów i ich efekty mogą się sumować.[1] Azytromycyna również wydłuża odstęp QT i wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami o takim działaniu.[2] Dodatkowo azytromycyna hamuje glikoproteinę P i nie można wykluczyć słabego hamowania CYP3A4, a sakwinawir jest substratem glikoproteiny P i w około 90% jest metabolizowany przez CYP3A4, co może zwiększać jego ekspozycję.[2][1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępów QTc i PR, jeśli do jednoczesnego podania już doszło
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy)
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinacefuroksym
Kiedy ocena się zmienia
| Sakwinawir włączany wkrótce po zakończeniu azytromycynykolejność włączenia · azytromycyna | inne zalecenie | Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko addytywnego wydłużenia QT utrzymuje się po zakończeniu kuracji, dlatego przy rozpoczynaniu leczenia sakwinawirem z rytonawirem trzeba uwzględnić niedawne przyjmowanie azytromycyny i rozważyć kontrolę EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ AzytromycynaNależy unikać jednoczesnego stosowania i dobrać antybiotyk niewydłużający odstępu QT, odpowiedni do wskazania.Zanim zaczniesz przyjmować azytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz cytalopram, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim zaczniesz przyjmować azytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz cytalopram, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.
Cytalopram i azytromycyna mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, a nawet omdlenia. Lekarz zwykle wybiera wtedy inny antybiotyk, który nie ma takiego wpływu na serce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy unikać jednoczesnego stosowania i dobrać antybiotyk niewydłużający odstępu QT, odpowiedni do wskazania. ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Gdy azytromycyna jest jedyną rozsądną opcją, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG oraz stężenia potasu i magnezu, a pacjent powinien pozostawać pod obserwacją. Odstawianie cytalopramu na czas krótkiej antybiotykoterapii zwykle nie jest korzystne ze względu na ryzyko objawów odstawienia i nawrotu depresji. Azytromycyna ma stosunkowo długi okres półtrwania, więc jej działanie utrzymuje się także po zakończeniu kuracji[4].
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. ChPL cytalopramu podaje, że ryzyko złośliwych arytmii rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii[1].
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację mięśnia sercowego może się sumować. ChPL cytalopramu podaje, że nie badano łączenia go z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT, ale nie można wykluczyć efektu addytywnego[1]. ChPL azytromycyny wymienia cytalopram wśród leków wydłużających odstęp QT, przy których azytromycynę należy stosować ostrożnie[4][5]. Azytromycyna jest słabym inhibitorem CYP450 i według ChPL nie wchodzi w znaczące interakcje z substratami CYP450, więc istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna[4].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie, jeśli połączenie jest nieuniknione
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca, takie jak kołatanie, zawroty głowy i omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azimycin 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azimycin-100120600/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ TyzanidynaEscytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z tyzanidyną.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je stosujesz, nie odstawiaj ich sam, tylko szybko skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je stosujesz, nie odstawiaj ich sam, tylko szybko skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lek na napięcie mięśni może też obniżać ciśnienie i spowalniać tętno, co dodatkowo zwiększa to ryzyko. Razem mogą też nasilać senność i zawroty głowy. Zwykle lekarz zamienia jeden z tych leków na bezpieczniejszy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zasłabnięcie lub omdlenie
- silne zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
- bardzo wolne tętno
- nadmierna senność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z tyzanidyną.[1][2][3] Tyzanidyny, zwłaszcza w dużych dawkach, nie stosuje się razem z innymi lekami wydłużającymi QT.[4] Należy wybrać lek zmniejszający napięcie mięśni bez wpływu na QT albo zmienić lek przeciwdepresyjny. Jeśli lekarz po ocenie korzyści i ryzyka utrzyma połączenie, trzeba wykonać EKG przed włączeniem i po osiągnięciu docelowej dawki, wyrównać stężenie potasu i magnezu, stosować najmniejszą skuteczną dawkę tyzanidyny i unikać inhibitorów CYP1A2. Tyzanidyny nie odstawia się nagle u pacjentów z nadciśnieniem leczonych hipotensyjnie ze względu na ryzyko nadciśnienia i tachykardii z odbicia.[4]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca, w podeszłym wieku i przy dużych dawkach któregokolwiek z leków. Może też wystąpić nasilona senność, zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować.[1][4] Tyzanidyna wydłuża QT zwłaszcza w dużych dawkach i przy zwiększonym stężeniu w osoczu, a dodatkowo może wywoływać bradykardię i niedociśnienie, które sprzyjają arytmiom.[4] Escytalopram nie jest istotnym inhibitorem CYP1A2, dlatego nie należy oczekiwać wzrostu stężenia tyzanidyny takiego jak przy fluwoksaminie. Możliwe jest też sumowanie działania na ośrodkowy układ nerwowy w postaci senności i zawrotów głowy.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i po ustaleniu dawki
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- tętno i ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
- kołatania serca, zasłabnięcia i omdlenia
- nadmierna senność i zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tizanor 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tizanor-100228088/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ AzytromycynaNie łącz hydroksyzyny z azytromycyną.Nie przyjmuj hydroksyzyny w trakcie leczenia azytromycyną i tuż po nim – zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny w trakcie leczenia azytromycyną i tuż po nim – zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik.
Hydroksyzyna i azytromycyna mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnej arytmii, która może skończyć się omdleniem, a nawet zatrzymaniem serca. Tych leków nie należy łączyć. Azytromycyna długo utrzymuje się w organizmie, dlatego ryzyko trwa także przez pewien czas po ostatniej tabletce antybiotyku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- bardzo wolne tętno
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz hydroksyzyny z azytromycyną[1]. Jeśli antybiotyk jest konieczny, odstaw hydroksyzynę na czas leczenia i zastąp ją lekiem przeciwhistaminowym o niewielkim wpływie na odstęp QT albo – w zależności od wskazania – rozważ z lekarzem antybiotyk spoza makrolidów i fluorochinolonów, np. amoksycylinę lub doksycyklinę. Azytromycyna ma stosunkowo długi okres półtrwania, dlatego nie wracaj do hydroksyzyny bezpośrednio po ostatniej dawce antybiotyku[2]. Jeśli lekarz mimo to uzna połączenie za niezbędne, wymaga ono oceny EKG oraz stężenia potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zatrzymania krążenia[1]. Ryzyko jest większe u osób z chorobą serca, bradykardią, hipokaliemią lub hipomagnezemią[1].
Mechanizm
Hydroksyzyny nie łączy się z lekami, które wydłużają odstęp QT lub wywołują torsade de pointes, a do tej grupy należą antybiotyki makrolidowe, w tym azytromycyna[1]. Azytromycynę stosuje się ostrożnie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Oba leki działają addycyjnie na repolaryzację mięśnia sercowego. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5[1], a azytromycyna jest słabym inhibitorem CYP450 i nie można całkowicie wykluczyć hamowania CYP3A4[2], co ma jednak drugorzędne znaczenie wobec składowej farmakodynamicznej.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca (bradykardia)
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Po zakończeniu kuracji azytromycynąodstep · azytromycyna | inne zalecenie | Ze względu na stosunkowo długi okres półtrwania azytromycyny działanie wydłużające odstęp QT może utrzymywać się po ostatniej dawce, dlatego hydroksyzyny nie włącza się bezpośrednio po zakończeniu antybiotykoterapii. |
| Duże dawki hydroksyzynydawka · hydroksyzyna | ryzyko rośnie | Większe dawki hydroksyzyny i równoczesne hamowanie jej metabolizmu przez CYP3A4 zwiększają ekspozycję na lek i nasilają ryzyko zaburzeń rytmu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
Połączenie przeciwwskazaneInne leki nasercowe (np. iwabradyna, ranolazyna, mawakamten)+ Makrolidy (np. azytromycyna, klarytromycyna, roksytromycyna) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG.Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.
Niektóre antybiotyki z grupy makrolidów, zwłaszcza klarytromycyna, mogą zwiększać ilość w organizmie leków na serce takich jak iwabradyna, ranolazyna czy mawakamten. Może to nadmiernie zwolnić pracę serca, zaburzyć jego rytm albo osłabić siłę skurczu serca. Azytromycyna działa na te leki słabiej, ale też może zaburzać rytm serca. Ta interakcja nie dotyczy trimetazydyny, preparatów z głogu ani koenzymu Q10, czyli ubidekarenonu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- Bardzo wolne bicie serca albo uczucie, że serce bije nierówno
- Kołatanie serca
- Zawroty głowy, uczucie zbliżającego się omdlenia lub omdlenie
- Narastająca duszność, obrzęki nóg albo szybkie męczenie się
- Silne nudności lub zaburzenia widzenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG. Klarytromycyny nie należy łączyć z iwabradyną ani z ranolazyną, ponieważ jest to przeciwwskazane w ChPL, i zwykle najprościej zastąpić ją antybiotykiem z innej grupy. Jeśli klarytromycyna jest niezbędna, iwabradynę lub ranolazynę trzeba odstawić na czas leczenia i wznowić dopiero kilka dni po jego zakończeniu. U pacjenta przyjmującego mawakamten włączenie klarytromycyny wymaga decyzji kardiologa o zmniejszeniu dawki lub przerwie w leczeniu, zależnie od fenotypu CYP2C19, a azytromycyna nie wymaga zmiany dawki mawakamtenu. Azytromycynę, roksytromycynę i spiramycynę z iwabradyną lub ranolazyną stosuje się tylko po ocenie ryzyka wydłużenia QT, z wyrównaniem potasu i magnezu oraz z kontrolą EKG na początku leczenia.
Skutek kliniczny
Najgroźniejsze skutki to ciężka bradykardia, wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, zwłaszcza przy połączeniu klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną. Wzrost stężenia ranolazyny zwiększa też ryzyko zawrotów głowy, nudności i omdleń. Wzrost stężenia mawakamtenu może nadmiernie obniżyć frakcję wyrzutową lewej komory i wywołać objawy niewydolności serca. Połączenie klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL tych leków nasercowych, a przy azytromycynie i spiramycynie ryzyko dotyczy głównie sumowania wpływu na odstęp QT i rytm serca.
Mechanizm
Interakcja dotyczy leków nasercowych metabolizowanych przez CYP3A4, czyli iwabradyny, ranolazyny i mawakamtenu, a nie całej grupy. Klarytromycyna jest silnym, zależnym od mechanizmu inhibitorem CYP3A4 i inhibitorem glikoproteiny P, przez co znacznie zwiększa stężenie iwabradyny i ranolazyny oraz mawakamtenu. Roksytromycyna hamuje CYP3A4 słabiej, a azytromycyna i spiramycyna praktycznie nie hamują tego enzymu. Drugim, wspólnym dla wszystkich makrolidów mechanizmem jest wydłużanie odstępu QT, które sumuje się z wydłużeniem QT wywoływanym przez ranolazynę oraz z bradykardią wywoływaną przez iwabradynę, ponieważ zwolnienie rytmu sprzyja arytmii typu torsade de pointes[1]. Mawakamten nie wydłuża odstępu QT, więc u niego znaczenie ma wyłącznie składowa farmakokinetyczna.
Monitorować
- Częstość akcji serca, ze szczególną uwagą na bradykardię u osób przyjmujących iwabradynę
- EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia makrolidem
- Stężenie potasu i magnezu w surowicy
- Zawroty głowy, kołatania serca i omdlenia
- Objawy niewydolności serca i frakcja wyrzutowa lewej komory u osób przyjmujących mawakamten
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka dni po ostatniej dawce klarytromycynyodstep · makrolidy | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę jest zależne od mechanizmu i utrzymuje się kilka dni po jej odstawieniu, dlatego iwabradynę lub ranolazynę wznawia się dopiero po tym czasie, a nie od razu po ostatniej dawce antybiotyku. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują bradykardia, zaburzenia elektrolitowe, choroba strukturalna serca i wielolekowość, co zwiększa ryzyko wydłużenia QT i arytmii przy łączeniu makrolidu z iwabradyną lub ranolazyną. |
Źródła
- Yu Y, Zhang M, Chen R, Liu F, Zhou P, Bu L, et al. Action potential response of human induced-pluripotent stem cell derived cardiomyocytes to the 28 CiPA compounds: A non-core site data report of the CiPA study. J Pharmacol Toxicol Methods. 2019;98:106577. doi: 10.1016/j.vascn.2019.04.003. PMID: 31022455.
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.