Interakcje / Brywaracetam / Brywaracetam i duloksetyna
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność, szczególnie na początku leczenia i przy zwiększaniu dawek któregokolwiek z leków.
Nie pij alkoholu, uważaj podczas prowadzenia auta, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po obu lekach, i powiedz lekarzowi, jeśli senność utrudnia ci codzienne funkcjonowanie.
Niekorzystna interakcjaBrywaracetam+ DuloksetynaPołączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność, szczególnie na początku leczenia i przy zwiększaniu dawek któregokolwiek z leków.Nie pij alkoholu, uważaj podczas prowadzenia auta, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po obu lekach, i powiedz lekarzowi, jeśli senność utrudnia ci codzienne funkcjonowanie.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu, uważaj podczas prowadzenia auta, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po obu lekach, i powiedz lekarzowi, jeśli senność utrudnia ci codzienne funkcjonowanie.
Oba leki działają na mózg i każdy z nich może powodować senność oraz zawroty głowy. Przyjmowane razem mogą te objawy nasilać, zwłaszcza w pierwszych dniach leczenia lub po zwiększeniu dawki. Alkohol dodatkowo wzmacnia to działanie. Leki nie zmieniają nawzajem swojego stężenia we krwi, więc zwykle można je stosować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- trudności z koncentracją
- pogorszenie nastroju lub myśli o zrobieniu sobie krzywdy
- częstsze napady padaczkowe
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność, szczególnie na początku leczenia i przy zwiększaniu dawek któregokolwiek z leków. Zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu duloksetyny z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy oraz z alkoholem.[1] Nie zaleca się picia alkoholu w trakcie leczenia brywaracetamem.[2] Pacjenta należy uprzedzić o możliwej senności i ostrożności przy prowadzeniu pojazdów do czasu poznania reakcji na skojarzenie, a u osób starszych ocenić ryzyko upadków.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji oraz spowolnienie psychoruchowe, co zwiększa ryzyko upadków i zagraża bezpieczeństwu przy prowadzeniu pojazdów. Brywaracetam około dwukrotnie nasilał wpływ alkoholu na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć, co pokazuje jego potencjał do sumowania się z innymi substancjami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy.[2] U chorych na padaczkę warto pamiętać, że leki przeciwdepresyjne z grupy SNRI mogą obniżać próg drgawkowy, a u pacjentów z depresją należy obserwować nastrój, bo oba leki mogą wpływać na stan psychiczny.
Mechanizm
Połączenie wymaga ostrożności ze względu na sumowanie się działania obu leków na ośrodkowy układ nerwowy, natomiast istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje. ChPL duloksetyny zaleca ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy, ponieważ ryzyko takich skojarzeń nie było systematycznie oceniane.[1] Duloksetyna jest metabolizowana przez CYP1A2 i hamuje CYP2D6.[1] Brywaracetam jest rozkładany głównie na drodze hydrolizy niezależnej od CYP, a w mniejszym stopniu przez CYP2C19, i w istotnym stopniu hamuje jedynie CYP2C19.[2] Szlaki te się nie pokrywają, więc żaden z leków nie powinien zmieniać stężenia drugiego. ChPL brywaracetamu nie wymienia duloksetyny ani leków przeciwdepresyjnych.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i zawrotów głowy
- sprawność psychoruchowa i ryzyko upadków
- nastrój i myśli samobójcze
- kontrola napadów padaczkowych
Kiedy ocena się zmienia
| Rozpoczynanie lub zwiększanie dawki któregokolwiek lekukolejność włączenia · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko nasilonej senności i zaburzeń psychoruchowych jest największe w okresie włączania i zwiększania dawek, dlatego wtedy szczególnie ważna jest obserwacja pacjenta. |
| Osoby starszewiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie senności i zawrotów głowy zwiększa ryzyko upadków i złamań, co wymaga ostrożniejszego dawkowania i oceny ryzyka upadków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaBrywaracetama alkoholZalecaj pacjentowi niepicie alkoholu w trakcie leczenia brywaracetamem, ponieważ ChPL tego nie zaleca.Nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli mimo to się napijesz, nie prowadź pojazdów ani nie obsługuj maszyn.nieznanybadania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli mimo to się napijesz, nie prowadź pojazdów ani nie obsługuj maszyn.
Brywaracetam i alkohol razem działają silniej niż każdy z nich osobno. Alkohol może wtedy mocniej obniżać sprawność, uwagę i pamięć oraz nasilać senność i zawroty głowy. Z tego powodu ulotka nie zaleca picia alkoholu w trakcie leczenia tym lekiem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub wyraźne spowolnienie
- zawroty głowy i problemy z równowagą
- trudności z koncentracją lub luki w pamięci
- upadek lub uraz po wypiciu alkoholu
- częstsze napady padaczkowe
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Zalecaj pacjentowi niepicie alkoholu w trakcie leczenia brywaracetamem, ponieważ ChPL tego nie zaleca.[1] Jeśli pacjent mimo to sięgnie po alkohol, powinien ograniczyć ilość do minimum, nie prowadzić pojazdów ani nie obsługiwać maszyn i nie pomijać ani nie zmieniać dawek leku z powodu picia.
Skutek kliniczny
Alkohol przy brywaracetamie silniej upośledza sprawność psychoruchową, czujność i pamięć niż sam alkohol. W praktyce oznacza to większą senność, spowolnienie, gorszą koordynację oraz większe ryzyko upadków, wypadków i błędów podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi maszyn.[1]
Mechanizm
Brywaracetam nie zmienia farmakokinetyki etanolu ani własnej, więc interakcja ma charakter farmakodynamiczny. W badaniu u zdrowych ochotników pojedyncza dawka 200 mg brywaracetamu około dwukrotnie nasiliła wpływ etanolu (wlew ciągły 0,6 g/L) na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć.[1] Oba czynniki hamują czynność ośrodkowego układu nerwowego, dlatego ich działanie się sumuje.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- senność, zawroty głowy i zaburzenia koordynacji po spożyciu alkoholu
- zaburzenia pamięci i koncentracji
- upadki i urazy
- częstość napadów padaczkowych w okresach picia alkoholu
- przestrzeganie schematu dawkowania
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
Niekorzystna interakcjaDuloksetynaa alkoholZaleca się ostrożność i ograniczenie alkoholu do minimum.Unikaj regularnego picia alkoholu i nie sięgaj po większe ilości, a jeśli pijesz często, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Unikaj regularnego picia alkoholu i nie sięgaj po większe ilości, a jeśli pijesz często, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
W trakcie leczenia duloksetyną warto ograniczyć alkohol do minimum. Okazjonalny kieliszek zwykle nie powinien powodować problemów z koordynacją czy czujnością, ale regularne picie większych ilości może poważnie uszkodzić wątrobę. Alkohol może też pogarszać samopoczucie psychiczne, a lek ma je właśnie poprawiać.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- żółte zabarwienie skóry lub białkówek oczu
- ciemny mocz lub jasny stolec
- ból w prawej górnej części brzucha
- nasilona senność lub zawroty głowy
- pogorszenie nastroju lub nasilenie lęku
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleca się ostrożność i ograniczenie alkoholu do minimum. Należy unikać regularnego picia i większych ilości, a u osób nadużywających alkoholu rozważyć, czy duloksetyna jest właściwym wyborem.[1]
Skutek kliniczny
Przy okazjonalnym piciu niewielkich ilości alkoholu nie należy spodziewać się zaburzeń psychomotorycznych. U osób nadużywających alkoholu może dojść do poważnego uszkodzenia wątroby. Alkohol może też pogarszać przebieg depresji lub zaburzeń lękowych, które są wskazaniem do leczenia duloksetyną.
Mechanizm
Zarówno duloksetyna, jak i alkohol działają na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego ich działania mogą się nakładać. ChPL zaleca ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu duloksetyny z substancjami działającymi na OUN, w tym z alkoholem.[1] Dodatkowo oba czynniki obciążają wątrobę, więc u osób pijących dużo alkoholu ryzyko uszkodzenia wątroby jest większe.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy uszkodzenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, ból w prawym podżebrzu, osłabienie)
- aktywność aminotransferaz u osób regularnie pijących alkohol
- nasilenie senności lub zawrotów głowy
- stan psychiczny i nastrój
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilości alkoholu lub nadużywanieilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U osób nadużywających alkoholu może dojść do poważnych uszkodzeń wątroby. Należy ocenić zasadność stosowania duloksetyny, kontrolować parametry wątrobowe i zachęcać do ograniczenia picia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
Inne interakcje tych leków 101
Niekorzystna interakcjaAlprazolam+ BrywaracetamPołączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność, zwłaszcza na początku leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku.Możesz przyjmować oba leki, ale nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak na nie reagujesz, i powiedz lekarzowi, jeśli jesteś wyraźnie senny lub osłabiony.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Możesz przyjmować oba leki, ale nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak na nie reagujesz, i powiedz lekarzowi, jeśli jesteś wyraźnie senny lub osłabiony.
Oba leki działają uspokajająco i mogą powodować senność. Przyjmowane razem mogą silniej osłabiać koncentrację, pamięć i sprawność ruchową. Szczególnie ostrożny musisz być na początku leczenia i po zmianie dawki. Alkohol wyraźnie nasila to działanie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwianie się przy chodzeniu
- upadki
- kłopoty z pamięcią lub splątanie
- spowolniony lub płytki oddech – wymaga pilnej pomocy
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność, zwłaszcza na początku leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku. Należy zastosować najmniejszą skuteczną dawkę alprazolamu, ocenić stopień sedacji i poinformować pacjenta o zakazie spożywania alkoholu. Alkoholu nie wolno spożywać w trakcie leczenia alprazolamem.[1] Picie alkoholu nie jest też zalecane w trakcie leczenia brywaracetamem.[2] Modyfikacja dawki z powodów farmakokinetycznych nie jest potrzebna.
Skutek kliniczny
Możliwe jest nasilenie senności, zawrotów głowy, spowolnienia psychoruchowego, zaburzeń pamięci i koordynacji z ryzykiem upadków. U osób z chorobami układu oddechowego lub przyjmujących dodatkowo opioidy albo alkohol istnieje ryzyko depresji oddechowej. Benzodiazepiny działają addytywnie depresyjnie na OUN, łącznie z depresją oddechową, w skojarzeniu z innymi lekami działającymi depresyjnie na OUN.[1]
Mechanizm
Połączenie wymaga ostrożności, ponieważ oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i ich działanie uspokajające może się sumować. Charakterystyka alprazolamu wskazuje, że jednoczesne stosowanie z lekami przeciwdrgawkowymi może nasilać depresyjny wpływ na OUN i wymaga ostrożności.[1] Brywaracetam nie wpływał na AUC midazolamu metabolizowanego przez CYP3A4 w dawkach od 50 do 150 mg/dobę, a ryzyko istotnych klinicznie interakcji z CYP3A4 określono jako niskie, dlatego nie należy oczekiwać wzrostu stężenia alprazolamu.[2] Hamujący wpływ brywaracetamu na CYP2C19 dotyczy między innymi diazepamu, a nie alprazolamu, który jest metabolizowany przez CYP3A4.[2][1] Brywaracetam w pojedynczej dawce 200 mg około dwukrotnie nasilał wpływ alkoholu na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć, co pokazuje jego zdolność do wzmacniania działania innych substancji depresyjnych.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i sedacji
- zawroty głowy i zaburzenia koordynacji
- ryzyko upadków u osób starszych
- zaburzenia pamięci i koncentracji
- częstość i głębokość oddechu u pacjentów z chorobami płuc lub przyjmujących opioidy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku sumowanie sedacji zwiększa ryzyko upadków i zaburzeń poznawczych, a charakterystyka alprazolamu podkreśla szczególną ostrożność w tej grupie przy łączeniu z lekami depresyjnymi na oddychanie. |
| Włączenie brywaracetamu u pacjenta przyjmującego alprazolam lub odwrotniekolejność włączenia · brywaracetam | inne zalecenie | Największe nasilenie sedacji można oczekiwać w pierwszych dniach leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki, dlatego w tym okresie należy ocenić tolerancję i ograniczyć czynności wymagające sprawności psychoruchowej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
Niekorzystna interakcjaAlprazolam+ DuloksetynaPołączenie można stosować, ale należy obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, zwłaszcza w pierwszych dniach leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek z leków.Możesz przyjmować oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, ale nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak reagujesz na leki, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli czujesz się bardzo senny lub oszołomiony.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Możesz przyjmować oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, ale nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak reagujesz na leki, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli czujesz się bardzo senny lub oszołomiony.
Oba leki działają na mózg i razem mogą silniej powodować senność, osłabienie koncentracji i zawroty głowy. Może to utrudniać prowadzenie samochodu i zwiększać ryzyko upadku, zwłaszcza u osób starszych. Alkohol bardzo nasila to działanie, dlatego nie pij go w czasie leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- spowolnienie, trudności z koncentracją
- płytki lub wolny oddech
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale należy obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, zwłaszcza w pierwszych dniach leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek z leków. Należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę alprazolamu przez możliwie krótki czas i ocenić, czy benzodiazepina jest nadal potrzebna po uzyskaniu działania duloksetyny. Pacjent nie powinien pić alkoholu, co jednoznacznie zaznacza ChPL alprazolamu.[1] Szczególną ostrożność trzeba zachować u osób starszych oraz przy dodatkowym stosowaniu opioidów lub innych leków działających sedacyjnie.[1]
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, spowolnienia psychoruchowego, zaburzeń koordynacji i koncentracji, a w konsekwencji większe ryzyko upadków i wypadków komunikacyjnych. Benzodiazepiny w skojarzeniu z innymi lekami działającymi depresyjnie na OUN mogą powodować depresję oddechową, co ma znaczenie zwłaszcza przy dodatkowym stosowaniu opioidów lub alkoholu.[1]
Mechanizm
Oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, a ich działanie depresyjne na OUN może się sumować. ChPL alprazolamu wskazuje, że jednoczesne stosowanie z lekami przeciwdepresyjnymi może nasilać depresyjny wpływ na OUN i zaleca ostrożność.[1] ChPL duloksetyny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami działającymi na OUN, w tym z benzodiazepinami.[2] Istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, ponieważ alprazolam jest metabolizowany przez CYP3A4, a duloksetyna nie pobudza aktywności CYP3A w badaniach in vitro.[1][2] Duloksetyna hamuje CYP2D6, który nie jest główną drogą metabolizmu alprazolamu.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nadmierna senność i spowolnienie psychoruchowe
- zaburzenia równowagi i upadki, zwłaszcza u osób starszych
- zaburzenia oddychania przy jednoczesnym stosowaniu opioidów lub u chorych z niewydolnością oddechową
- zdolność do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku sumowanie działania sedacyjnego zwiększa ryzyko upadków i złamań, a ChPL alprazolamu podkreśla szczególną ostrożność u tych pacjentów przy lekach działających depresyjnie na oddychanie. |
| Dołączenie duloksetyny do stosowanego alprazolamu lub odwrotniekolejność włączenia · alprazolam | inne zalecenie | Największe ryzyko nadmiernej sedacji występuje w pierwszych dniach leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki, dlatego w tym okresie należy ocenić tolerancję i zalecić unikanie prowadzenia pojazdów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
Niekorzystna interakcjaArypiprazol+ BrywaracetamPołączenie można stosować, ale na początku leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku należy obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji i zawrotów głowy.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, nie pij alkoholu i nie prowadź pojazdów, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz, a gdy senność lub zawroty głowy będą silne, zapytaj farmaceutę lub lekarza.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, nie pij alkoholu i nie prowadź pojazdów, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz, a gdy senność lub zawroty głowy będą silne, zapytaj farmaceutę lub lekarza.
Oba leki działają na mózg i każdy z nich może powodować senność lub zawroty głowy. Przyjmowane razem mogą nasilać te objawy, zwłaszcza w pierwszych dniach wspólnego stosowania lub po zwiększeniu dawki. Alkohol dodatkowo wzmacnia to działanie. Leki zwykle można bezpiecznie łączyć, jeśli zachowasz ostrożność.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejność przy chodzeniu
- trudności z koncentracją lub pamięcią
- częstsze napady padaczkowe
- wyraźna zmiana nastroju lub zachowania
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale na początku leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku należy obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji i zawrotów głowy. Pacjenta należy poinformować o ryzyku senności, ostrożności przy prowadzeniu pojazdów i o unikaniu alkoholu, który brywaracetam nasila około dwukrotnie w zakresie wpływu na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć.[1] Korekta dawek z powodu farmakokinetyki nie jest potrzebna.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków oraz utrudnia prowadzenie pojazdów, szczególnie na początku leczenia skojarzonego. Nie należy oczekiwać istotnej zmiany stężeń żadnego z leków.
Mechanizm
Oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy i mogą powodować senność, zawroty głowy oraz spowolnienie psychoruchowe, więc ich działania hamujące mogą się sumować. ChPL arypiprazolu zaleca ostrożność przy łączeniu z innymi lekami działającymi na OUN, które wywołują zbliżone działania niepożądane, takie jak sedacja.[2] Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ arypiprazol jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i CYP3A4 i nie wpływa istotnie na metabolizm substratów CYP2C19.[2] Brywaracetam jest rozkładany głównie przez hydrolizę niezależną od CYP, hamuje w istotnym stopniu jedynie CYP2C19 i nie zmieniał AUC midazolamu, co wskazuje na niskie ryzyko interakcji z udziałem CYP3A4.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i sedacji
- zawroty głowy i ryzyko upadków
- sprawność psychoruchowa, zwłaszcza przed prowadzeniem pojazdów
- kontrola napadów padaczkowych
- nastrój i zachowanie
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania sedatywnego istotnie zwiększa ryzyko upadków i złamań, dlatego obserwacja powinna być dokładniejsza. |
| Początek leczenia skojarzonego lub zwiększenie dawkikolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Nasilenie sedacji jest najbardziej prawdopodobne w pierwszych dniach po dołączeniu drugiego leku lub po zwiększeniu dawki, a potem zwykle słabnie, więc w tym okresie warto ocenić tolerancję i ograniczyć prowadzenie pojazdów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
Niekorzystna interakcjaArypiprazol+ DuloksetynaPołączenie można stosować, ale należy monitorować tolerancję arypiprazolu i objawy zespołu serotoninowego, zwłaszcza w pierwszych tygodniach i po zmianie dawki któregokolwiek leku.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, unikaj alkoholu i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz silną senność, niepokój lub drżenie.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, unikaj alkoholu i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz silną senność, niepokój lub drżenie.
Duloksetyna może zwiększać ilość arypiprazolu w organizmie, przez co jego działania niepożądane mogą być silniejsze. Oba leki działają na mózg i mogą razem nasilać senność. Rzadko to połączenie może wywołać groźną reakcję związaną z nadmiarem serotoniny. Lekarze często łączą te leki celowo, ale wymaga to obserwacji.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
- drżenie, skurcze lub sztywność mięśni
- gorączka, poty i szybkie bicie serca
- uczucie wewnętrznego niepokoju i niemożność usiedzenia w miejscu
- nadmierna senność lub zawroty głowy
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale należy monitorować tolerancję arypiprazolu i objawy zespołu serotoninowego, zwłaszcza w pierwszych tygodniach i po zmianie dawki któregokolwiek leku. ChPL arypiprazolu zaleca zmniejszenie jego dawki o około połowę przy silnych inhibitorach CYP2D6, takich jak fluoksetyna i paroksetyna[1]. Duloksetyna nie jest silnym inhibitorem, dlatego rutynowa redukcja dawki nie jest wymagana, ale przy nasileniu działań niepożądanych warto rozważyć zmniejszenie dawki arypiprazolu. ChPL duloksetyny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami przeciwpsychotycznymi i z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP2D6[2]. Po odstawieniu duloksetyny stężenie arypiprazolu może się obniżyć, co należy uwzględnić przy ocenie skuteczności.
Skutek kliniczny
Możliwe jest nasilenie działań niepożądanych arypiprazolu zależnych od stężenia, takich jak senność czy objawy pozapiramidowe. Rzadko może wystąpić zespół serotoninowy, którego przypadki obserwowano u pacjentów przyjmujących arypiprazol z lekami serotoninergicznymi, takimi jak SSRI i SNRI[1]. Możliwe jest także nasilenie sedacji i zaburzeń sprawności psychoruchowej.
Mechanizm
Połączenie wymaga monitorowania, ponieważ duloksetyna może zwiększać stężenie arypiprazolu i oba leki sumują działanie serotoninergiczne oraz ośrodkowe. Arypiprazol jest metabolizowany między innymi przez CYP2D6 i CYP3A4[1]. Duloksetyna jest umiarkowanym inhibitorem CYP2D6 i po podaniu w dawce 60 mg dwa razy na dobę trzykrotnie zwiększała AUC dezypraminy, substratu tego enzymu[2]. Silny inhibitor CYP2D6 (chinidyna) zwiększa AUC arypiprazolu o 107%, a słabe inhibitory CYP2D6 powodują niewielki wzrost jego stężenia[1]. Duloksetyna jako inhibitor umiarkowany zajmuje pozycję pośrednią, więc można oczekiwać umiarkowanego wzrostu ekspozycji na arypiprazol. Niezależnie od farmakokinetyki ChPL arypiprazolu wskazuje, że objawy zespołu serotoninowego mogą wystąpić szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu SNRI[1]. Oba leki działają na OUN i mogą sumować działanie uspokajające[1][2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenie, mioklonie, gorączka, tachykardia, biegunka)
- akatyzja i objawy pozapiramidowe
- nadmierna senność i zawroty głowy
- ciśnienie tętnicze i tętno
- skuteczność arypiprazolu po odstawieniu duloksetyny
Bezpieczniejsze alternatywy
wenlafaksynadezwenlafaksyna
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 120 mg/dobęduloksetyna | ryzyko rośnie | Hamowanie CYP2D6 wykazano dla duloksetyny w dawce 60 mg dwa razy na dobę, więc przy wyższych dawkach należy spodziewać się wyraźniejszego wzrostu stężenia arypiprazolu. |
| Włączenie lub odstawienie duloksetyny u pacjenta na stałej dawce arypiprazolukolejność włączenia · duloksetyna | inne zalecenie | Po dołączeniu duloksetyny należy obserwować nasilenie działań niepożądanych arypiprazolu, a po jej odstawieniu możliwy spadek jego skuteczności. ChPL arypiprazolu zaleca powrót do wcześniejszej dawki po odstawieniu inhibitora CYP2D6, jeśli dawkę wcześniej zmniejszono. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ BrywaracetamPołączenie można stosować, ale z ostrożnością i obserwacją pacjenta, zwłaszcza w pierwszych dniach po włączeniu lub zwiększeniu dawki któregokolwiek z leków.Nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po obu lekach, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich innych lekach uspokajających i nasennych, które przyjmujesz.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po obu lekach, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich innych lekach uspokajających i nasennych, które przyjmujesz.
Oba leki mogą powodować senność i zawroty głowy, a przyjmowane razem mogą to działanie wzajemnie nasilać. Możesz czuć się bardziej ospały, mniej sprawny i wolniej reagować. Rzadko, zwłaszcza przy dużych dawkach lub po alkoholu, może dojść do niebezpiecznego spowolnienia oddechu. Alkohol w tym połączeniu jest szczególnie ryzykowny.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z obudzeniem się
- wolny, płytki lub nieregularny oddech
- silne zawroty głowy, chwiejność, upadki
- splątanie lub niewyraźna mowa
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale z ostrożnością i obserwacją pacjenta, zwłaszcza w pierwszych dniach po włączeniu lub zwiększeniu dawki któregokolwiek z leków. Należy stosować najmniejsze skuteczne dawki i możliwie najkrótszy czas leczenia skojarzonego, tak jak przy innych depresantach ośrodkowych[1]. Pacjent powinien unikać alkoholu, który nasila hamujące działanie buprenorfiny[1], a picie alkoholu w trakcie leczenia brywaracetamem nie jest zalecane[2]. Warto przejrzeć pozostałe leki pacjenta pod kątem kolejnych środków sedujących (benzodiazepiny, gabapentynoidy, leki przeciwhistaminowe I generacji, leki przeciwpsychotyczne) i ostrzec pacjenta przed prowadzeniem pojazdów do czasu oceny reakcji na połączenie.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy, zaburzeń koordynacji, spowolnienia psychoruchowego i upośledzenia czujności, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków. Przy dużych dawkach buprenorfiny, u osób starszych, osłabionych lub z chorobami układu oddechowego oraz przy dołączeniu kolejnych depresantów ośrodkowych (alkoholu, benzodiazepin, gabapentynoidów) rośnie ryzyko depresji oddechowej i głębokiej sedacji. Jednoczesne stosowanie opioidów z innymi lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy może prowadzić do depresji oddechowej, śpiączki lub zgonu[1].
Mechanizm
Oba leki hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i spowalniające sumuje się. Buprenorfina nasila działanie leków uspokajających, nasennych i innych środków hamujących ośrodkowy układ nerwowy[1]. Brywaracetam około dwukrotnie nasila wpływ innego depresanta ośrodkowego (alkoholu) na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć[2]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna – brywaracetam w dawkach 50–150 mg/dobę nie zmieniał AUC midazolamu metabolizowanego przez CYP3A4, a ryzyko istotnych klinicznie interakcji z udziałem CYP3A4 jest niskie[2]. Buprenorfina nie wpływa na szlaki eliminacji brywaracetamu (hydroliza niezależna od CYP i CYP2C19).
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stopień sedacji i czujności
- częstość i głębokość oddechu, zwłaszcza po zwiększeniu dawki buprenorfiny
- zawroty głowy, zaburzenia równowagi i upadki
- przyjmowanie innych leków uspokajających i alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duże dawki podjęzykowe stosowane w leczeniu uzależnienia od opioidówdawka · buprenorfina | ryzyko rośnie | Przy dużych dawkach buprenorfiny ryzyko głębokiej sedacji i depresji oddechowej jest większe, zwłaszcza w okresie indukcji i zwiększania dawki. Wymagana ściślejsza obserwacja i bezwzględne unikanie alkoholu. |
| Osoby starszewiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych addytywna sedacja zwiększa ryzyko upadków, złamań i depresji oddechowej. Rozważ mniejsze dawki początkowe i wolniejsze ich zwiększanie. |
| Włączenie lub zwiększenie dawki jednego z leków u pacjenta przyjmującego już drugikolejność włączenia · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko nadmiernej sedacji jest największe w pierwszych dniach po dołączeniu drugiego leku lub zwiększeniu dawki. W tym okresie oceniaj stopień sedacji i oddech. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brivaracetam +pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brivaracetam-pharma-100496586/
Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ DuloksetynaPołączenie można stosować, ale wymaga ono ścisłej obserwacji pacjenta, zwłaszcza po włączeniu drugiego leku i po każdym zwiększeniu dawki.Nie pij alkoholu, nie zmieniaj samodzielnie dawek i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich innych lekach i ziołach, które przyjmujesz.szybki (godziny)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu, nie zmieniaj samodzielnie dawek i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich innych lekach i ziołach, które przyjmujesz.
Oba leki działają na mózg i mogą razem nasilać senność oraz zawroty głowy. Rzadko mogą też wywołać groźną reakcję zwaną zespołem serotoninowym, która objawia się m.in. niepokojem, drżeniem, potami i gorączką. Te leki często stosuje się razem w leczeniu bólu, ale trzeba uważnie obserwować samopoczucie, zwłaszcza na początku i po zmianie dawki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
- drżenie, skurcze lub sztywność mięśni
- nadmierne pocenie się, gorączka, szybkie bicie serca
- biegunka z nagłym złym samopoczuciem
- bardzo silna senność, trudność z wybudzeniem
- płytki lub bardzo wolny oddech
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale wymaga ono ścisłej obserwacji pacjenta, zwłaszcza po włączeniu drugiego leku i po każdym zwiększeniu dawki. Należy pouczyć pacjenta o objawach zespołu serotoninowego i nadmiernej sedacji oraz o konieczności unikania alkoholu, który nasila hamujące działanie buprenorfiny na ośrodkowy układ nerwowy[1]. Trzeba sprawdzić, czy pacjent nie przyjmuje innych leków serotoninergicznych, takich jak tramadol, tryptany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne czy ziele dziurawca[2]. Szczególnie ostrożnie należy dołączać benzodiazepiny i gabapentynoidy, ponieważ ich połączenie z buprenorfiną grozi depresją oddechową, głęboką sedacją, śpiączką lub zgonem[1]. Przy objawach zespołu serotoninowego trzeba przerwać leki serotoninergiczne i pilnie ocenić pacjenta.
Skutek kliniczny
Główne ryzyko to zespół serotoninowy z pobudzeniem, drżeniem, mioklonią, wzmożeniem odruchów, potliwością, tachykardią i gorączką. Możliwe jest też nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji, a przy wyższych dawkach buprenorfiny lub obecności innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy – depresja oddechowa.
Mechanizm
Oba leki zwiększają przekaźnictwo serotoninergiczne, co sumuje się i zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego. Buprenorfinę z inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny stosuje się ostrożnie, ponieważ to połączenie zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego, który może zagrażać życiu[1]. Duloksetynę łączy się ostrożnie z opioidowymi lekami przeciwbólowymi i innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy[2]. Buprenorfina nasila działanie leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, a duloksetyna sama może powodować senność i zawroty głowy, więc działanie obu leków na ośrodkowy układ nerwowy się sumuje[1]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje – buprenorfina jest metabolizowana przez CYP3A4, a duloksetyna nie pobudza aktywności CYP3A[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenie, mioklonie, potliwość, gorączka, tachykardia)
- stopień sedacji i senności
- częstość i głębokość oddechu
- zawroty głowy i ryzyko upadków
- inne przyjmowane leki serotoninergiczne i hamujące ośrodkowy układ nerwowy
Kiedy ocena się zmienia
| Włączanie drugiego leku lub zwiększanie dawkikolejność włączenia · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko zespołu serotoninowego i nadmiernej sedacji jest największe w pierwszych dniach po dołączeniu drugiego leku i po zwiększeniu dawki – w tym okresie obserwacja powinna być najściślejsza. |
| Dawki stosowane w leczeniu uzależnienia od opioidówdawka · buprenorfina | ryzyko rośnie | Wyższe dawki buprenorfiny zwiększają ryzyko sumowania działania hamującego ośrodkowy układ nerwowy i depresji oddechowej, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepin, gabapentynoidów lub alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
Niekorzystna interakcjaBupropion+ DuloksetynaPołączenie można stosować tylko przy wyraźnym wskazaniu, zaczynając od małych dawek i monitorując pacjenta.Przyjmuj oba leki dokładnie tak, jak zalecił lekarz, regularnie mierz ciśnienie i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj oba leki dokładnie tak, jak zalecił lekarz, regularnie mierz ciśnienie i nie zmieniaj dawek na własną rękę.
Te dwa leki przeciwdepresyjne można przyjmować razem, ale tylko pod kontrolą lekarza. Jeden z nich może zwiększać ilość drugiego w organizmie, a razem mogą podnosić ciśnienie krwi. Rzadko mogą wywołać groźną reakcję z gorączką, drżeniem i silnym pobudzeniem. Bupropion w większych dawkach zwiększa też ryzyko drgawek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne pobudzenie, niepokój lub splątanie
- drżenie mięśni, sztywność albo mimowolne skurcze
- gorączka i nadmierne pocenie się
- szybkie bicie serca lub wysokie ciśnienie
- silny ból głowy
- drgawki
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Połączenie można stosować tylko przy wyraźnym wskazaniu, zaczynając od małych dawek i monitorując pacjenta. Przy dołączaniu bupropionu do leczenia lekami metabolizowanymi przez CYP2D6 ChPL bupropionu zaleca rozważenie zmniejszenia ich dawek i dokładne zważenie korzyści wobec ryzyka[1]. ChPL duloksetyny zaleca ostrożność przy łączeniu z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy[2]. Przed włączeniem i w trakcie leczenia należy kontrolować ciśnienie tętnicze i tętno, a u pacjentów z napadami drgawkowymi w wywiadzie bupropion jest przeciwwskazany[1]. Po odstawieniu bupropionu trzeba pamiętać, że hamowanie CYP2D6 utrzymuje się jeszcze co najmniej 7 dni[1].
Skutek kliniczny
Najważniejsze zagrożenia to zespół serotoninowy, nasilenie działań niepożądanych duloksetyny wskutek wyższego stężenia, wzrost ciśnienia tętniczego i tętna oraz obniżenie progu drgawkowego. Zespół serotoninowy jest stanem potencjalnie zagrażającym życiu[1]. Duloksetyna jest przeciwwskazana do rozpoczynania leczenia u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego[2], a dołożenie bupropionu może ten problem nasilić.
Mechanizm
Bupropion zwiększa ekspozycję na duloksetynę i dodaje własne działanie pobudzające, dlatego połączenie wymaga ostrożnego dawkowania i obserwacji pacjenta. Bupropion i jego główny metabolit hydroksybupropion hamują szlak metaboliczny z udziałem CYP2D6, co w badaniu z dezypraminą zwiększyło jej Cmax i AUC od 2 do 5 razy, a zahamowanie utrzymywało się co najmniej 7 dni po ostatniej dawce bupropionu[1]. Duloksetyna jest metabolizowana przez CYP1A2[2], a w mniejszym stopniu także przez CYP2D6, więc bupropion może podwyższać jej stężenie. Farmakodynamicznie po wprowadzeniu bupropionu do obrotu zgłaszano zespół serotoninowy przy jednoczesnym stosowaniu z SNRI[1]. Oba leki działają noradrenergicznie, co sumuje ich wpływ na ciśnienie tętnicze i tętno, a ryzyko napadów drgawkowych po bupropionie zależy od dawki[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Bupropion: silny inhibitor CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], wrażliwy substrat CYP2B6[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[5], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
- Duloksetyna: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], wrażliwy substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[4]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze i tętno
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenie, gorączka, biegunka, wzmożone odruchy)
- działania niepożądane duloksetyny (nudności, zawroty głowy, bezsenność, potliwość)
- objawy obniżenia progu drgawkowego
Kiedy ocena się zmienia
| Bupropion dołączany do trwającego leczenia duloksetynąkolejność włączenia · bupropion | inne zalecenie | Przy dołączaniu bupropionu do leczenia lekiem metabolizowanym przez CYP2D6 ChPL zaleca rozważenie zmniejszenia dawki tego leku. Należy ocenić tolerancję duloksetyny w pierwszych tygodniach skojarzenia. |
| czas leczenia ≥ 7 dni po odstawieniu bupropionubupropion | inne zalecenie | Zahamowanie CYP2D6 utrzymuje się co najmniej 7 dni po ostatniej dawce bupropionu. W tym czasie nie należy zakładać ustąpienia interakcji ani zwiększać dawki duloksetyny bez obserwacji. |
| Niekontrolowane nadciśnienie tętniczepostać · pacjent | interakcja nie dotyczy | Rozpoczynanie leczenia duloksetyną u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego. Działanie noradrenergiczne bupropionu dodatkowo to ryzyko zwiększa. |
| Napady drgawkowe w wywiadziepostać · pacjent | interakcja nie dotyczy | Bupropion jest przeciwwskazany u pacjentów z aktualnymi napadami drgawkowymi lub napadami w wywiadzie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
Niekorzystna interakcjaDuloksetyna+ ApiksabanPołączenie można stosować, jeśli oba leki są wskazane, ale wymaga oceny czynników ryzyka krwawienia i edukacji pacjenta.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie bierz bez konsultacji leków przeciwbólowych takich jak ibuprofen, naproksen czy aspiryna i zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz oznaki krwawienia.nieznanybadania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie bierz bez konsultacji leków przeciwbólowych takich jak ibuprofen, naproksen czy aspiryna i zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz oznaki krwawienia.
Duloksetyna i apiksaban mogą razem zwiększać skłonność do krwawień. Apiksaban rozrzedza krew, a duloksetyna osłabia działanie płytek krwi, które pomagają tamować krwawienie. Leki można stosować razem, jeśli zalecił je lekarz, ale trzeba uważnie obserwować organizm.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
- krew w moczu lub różowy albo brązowy mocz
- wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
- częste lub długie krwawienia z nosa albo dziąseł
- nietypowe, duże siniaki
- silny ból głowy, osłabienie, zawroty głowy
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, jeśli oba leki są wskazane, ale wymaga oceny czynników ryzyka krwawienia i edukacji pacjenta. Należy unikać dokładania NLPZ i kwasu acetylosalicylowego bez wyraźnego wskazania, a u pacjentów z dużym ryzykiem krwawienia z przewodu pokarmowego rozważyć osłonę inhibitorem pompy protonowej. Przy objawach krwawienia lub niedokrwistości trzeba skontrolować morfologię krwi. Jeśli duloksetyna jest stosowana z powodu depresji, a ryzyko krwawienia jest wysokie, warto rozważyć lek przeciwdepresyjny o słabszym wpływie na płytki krwi. Przed rozpoczęciem duloksetyny należy sprawdzić czynność nerek, bo klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min jest przeciwwskazaniem do jej stosowania[1].
Skutek kliniczny
Głównym skutkiem jest większe ryzyko krwawień, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, a także siniaków, krwawień z nosa i dziąseł. Ryzyko rośnie u osób starszych, z przebytym krwawieniem lub chorobą wrzodową oraz przy dodatkowym stosowaniu NLPZ lub kwasu acetylosalicylowego.
Mechanizm
Połączenie zwiększa ryzyko krwawienia przez sumowanie działań farmakodynamicznych, a nie przez zmianę stężeń leków. Duloksetyna jako inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny zmniejsza zawartość serotoniny w płytkach krwi i osłabia ich agregację, a apiksaban hamuje czynnik Xa. ChPL duloksetyny zaleca ostrożność przy łączeniu z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi ze względu na zwiększone ryzyko krwawienia wynikające z interakcji farmakodynamicznej[1]. ChPL apiksabanu zaleca ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z lekami SSRI lub SNRI, ponieważ zwykle zwiększają one ryzyko krwawienia[2]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, bo duloksetyna jest inhibitorem CYP2D6, a badania in vitro wskazują, że nie pobudza aktywności CYP3A[1].
Metabolizm i transportery
- Duloksetyna: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], wrażliwy substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[4]
- Apiksaban: słaby inhibitor CYP2C19[5], substrat BCRP[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
Monitorować
- objawy krwawienia (smoliste stolce, krew w moczu, krwawienia z nosa i dziąseł, nietypowe siniaki)
- morfologia krwi z hemoglobiną przy podejrzeniu krwawienia
- czynność nerek (klirens kreatyniny)
- jednoczesne stosowanie NLPZ i kwasu acetylosalicylowego, także bez recepty
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 30pacjent | interakcja nie dotyczy | Przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min duloksetyna jest przeciwwskazana niezależnie od interakcji. |
| wiek ≥ 75pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych ryzyko krwawienia, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, jest większe, dlatego warto rozważyć osłonę żołądka i częstszą kontrolę objawów krwawienia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Eliquis 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/eliquis-100245589/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Eliquis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/eliquis-100245589/
Oznaczenia na tej stronie
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.