Interakcje / Busulfan / Busulfan i lurbinektedyna
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Unikaj jednoczesnego stosowania obu leków poza ściśle zaplanowanym schematem onkologicznym i uzgodnij skojarzenie z prowadzącym onkologiem lub hematologiem.
Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza onkologa, regularnie rób zlecone badania krwi i natychmiast zgłoś się do lekarza, jeśli pojawi się gorączka, krwawienie lub duszność.
Niekorzystna interakcjaBusulfan+ LurbinektedynaUnikaj jednoczesnego stosowania obu leków poza ściśle zaplanowanym schematem onkologicznym i uzgodnij skojarzenie z prowadzącym onkologiem lub hematologiem.Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza onkologa, regularnie rób zlecone badania krwi i natychmiast zgłoś się do lekarza, jeśli pojawi się gorączka, krwawienie lub duszność.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza onkologa, regularnie rób zlecone badania krwi i natychmiast zgłoś się do lekarza, jeśli pojawi się gorączka, krwawienie lub duszność.
Oba leki są lekami przeciwnowotworowymi i oba osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem mogą silniej obniżać liczbę białych krwinek, płytek krwi i czerwonych krwinek. To zwiększa ryzyko poważnych zakażeń, krwawień i osłabienia, a czasem także problemów z płucami lub wątrobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo inne objawy zakażenia
- łatwe powstawanie siniaków, krwawienie z nosa lub dziąseł
- duże osłabienie, bladość, zawroty głowy
- nowy kaszel lub duszność
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj jednoczesnego stosowania obu leków poza ściśle zaplanowanym schematem onkologicznym i uzgodnij skojarzenie z prowadzącym onkologiem lub hematologiem. Jeśli leki muszą być stosowane razem lub kolejno, przed każdym cyklem lurbinektedyny i w trakcie leczenia busulfanem regularnie oznaczaj morfologię z rozmazem oraz próby wątrobowe, a dawki dostosowuj do wyników. Obserwuj pacjenta pod kątem objawów zakażenia, krwawienia i nowych objawów oddechowych.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest pogłębiona i przedłużona mielosupresja – neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość – ze zwiększonym ryzykiem gorączki neutropenicznej, ciężkich zakażeń i krwawień. Możliwe jest też nasilenie toksyczności płucnej i hepatotoksyczności.
Mechanizm
Busulfan i lurbinektedyna to leki cytotoksyczne o silnym działaniu mielosupresyjnym, więc ich działanie hamujące szpik kostny się sumuje. Jednoczesne stosowanie busulfanu z innymi lekami cytotoksycznymi może nasilać toksyczne działanie na układ oddechowy[1]. Busulfan jest unieczynniany głównie przez sprzęganie z glutationem i nie hamuje istotnie CYP3A, a lurbinektedyna nie wpływa na metabolizm busulfanu, dlatego interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki krwi, hemoglobina)
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- objawy zakażenia i gorączka
- objawy oddechowe (kaszel, duszność)
- objawy krwawienia
Kiedy ocena się zmienia
| Duże dawki (kondycjonowanie przed przeszczepieniem)dawka · busulfan | ryzyko rośnie | Duże, mieloablacyjne dawki busulfanu powodują głęboką aplazję szpiku, więc podanie lurbinektedyny w tym okresie znacznie zwiększa ryzyko ciężkich zakażeń, krwawień i toksyczności narządowej. |
| Pełna regeneracja szpiku po poprzednim lekuodstep · pacjent | ryzyko maleje | Podanie drugiego leku dopiero po odbudowie liczby neutrofili i płytek krwi zmniejsza ryzyko sumowania mielosupresji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuBusulfana alkoholOkazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu u pacjenta leczonego busulfanem w małych dawkach, z prawidłową morfologią i czynnością wątroby, nie wymaga zmiany leczenia.Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go wcale, gdy lekarz mówi o słabych wynikach krwi lub wątroby, i zapytaj lekarza albo farmaceutę, czy w twojej sytuacji możesz wypić niewielką ilość.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go wcale, gdy lekarz mówi o słabych wynikach krwi lub wątroby, i zapytaj lekarza albo farmaceutę, czy w twojej sytuacji możesz wypić niewielką ilość.
Nie stwierdzono, aby alkohol bezpośrednio zmieniał działanie busulfanu, ale oba mogą obciążać wątrobę i zwiększać skłonność do krwawień. Busulfan obniża liczbę płytek krwi i białych krwinek, a alkohol dodatkowo drażni żołądek i utrudnia krzepnięcie krwi. Dlatego w czasie leczenia lepiej pić jak najmniej, a gdy wyniki krwi są słabe, nie pić wcale.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- łatwe powstawanie siniaków lub drobne czerwone plamki na skórze
- czarne, smoliste stolce albo wymioty z krwią
- gorączka, dreszcze lub ból gardła
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ból lub uczucie rozpierania pod prawym łukiem żebrowym
- nasilone nudności i wymioty
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu u pacjenta leczonego busulfanem w małych dawkach, z prawidłową morfologią i czynnością wątroby, nie wymaga zmiany leczenia. Należy jednak zalecić ograniczenie alkoholu do minimum i całkowite unikanie go w okresach małopłytkowości, neutropenii, zaburzeń czynności wątroby oraz w trakcie kondycjonowania dużymi dawkami przed przeszczepieniem. U pacjentów nadużywających alkoholu wskazana jest częstsza kontrola morfologii i parametrów wątrobowych.
Skutek kliniczny
Teoretycznie większe ryzyko krwawień, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, przy małopłytkowości wywołanej busulfanem, nasilenie nudności i wymiotów oraz sumowanie się uszkodzenia wątroby. U osób przewlekle nadużywających alkoholu możliwe jest głębsze lub dłuższe zahamowanie czynności szpiku i większa podatność na zakażenia.
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej busulfanu z etanolem, a ChPL busulfanu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Możliwe działanie addycyjne wynika z profilu obu substancji – busulfan powoduje mielosupresję z małopłytkowością i może uszkadzać wątrobę, a etanol upośledza czynność płytek, drażni błonę śluzową żołądka, działa hepatotoksycznie i przy przewlekłym nadużywaniu sam hamuje szpik. Busulfan jest unieczynniany głównie przez sprzęganie z glutationem, a ChPL podaje, że paracetamol może zmniejszać stężenie glutationu i przez to klirens busulfanu[1]. Przewlekłe nadużywanie alkoholu również zubaża zapasy glutationu w wątrobie, więc teoretycznie mogłoby zwiększać narażenie na busulfan, ale nie potwierdzono tego w badaniach.
Monitorować
- morfologia krwi z liczbą płytek i neutrofili
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- objawy krwawienia, zwłaszcza z przewodu pokarmowego
- objawy zakażenia
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilości alkoholu lub uzależnienieilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie alkoholu nasila ryzyko hepatotoksyczności, krwawień i zahamowania czynności szpiku, a zubożenie glutationu może teoretycznie zmniejszać klirens busulfanu. Wskazana jest abstynencja oraz częstsza kontrola morfologii i parametrów wątrobowych. |
| Duże dawki busulfanu w kondycjonowaniu przed przeszczepieniemdawka · alkohol | ryzyko rośnie | Przy dużych dawkach busulfanu ryzyko zespołu zamknięcia żył wątrobowych i głębokiej mielosupresji jest istotne, a ChPL opisuje wrażliwość ekspozycji na busulfan na czynniki zmniejszające jego klirens. W tym okresie należy zalecić całkowitą abstynencję. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Lurbinektedyna a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 354
Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ Szczepionka przeciw półpaścowiŻywej szczepionki przeciw półpaścowi nie podaje się pacjentom leczonym busulfanem ani osobom z białaczką lub inną chorobą szpiku.Zanim się zaszczepisz przeciw półpaścowi, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz busulfan, i zapytaj, czy dostajesz szczepionkę bez żywego wirusa.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim się zaszczepisz przeciw półpaścowi, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz busulfan, i zapytaj, czy dostajesz szczepionkę bez żywego wirusa.
Busulfan osłabia odporność. Szczepionka przeciw półpaścowi zawierająca żywego, osłabionego wirusa może u ciebie wywołać groźne zakażenie, dlatego nie wolno jej podawać w czasie leczenia. Istnieje szczepionka bez żywego wirusa, którą można stosować, choć w trakcie leczenia może chronić nieco słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysypka z pęcherzykami na dużej powierzchni ciała po szczepieniu
- gorączka lub dreszcze utrzymujące się po szczepieniu
- silne osłabienie, kaszel lub duszność po szczepieniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej szczepionki przeciw półpaścowi nie podaje się pacjentom leczonym busulfanem ani osobom z białaczką lub inną chorobą szpiku[1]. Jeśli pacjent wymaga ochrony przed półpaścem, stosuje się szczepionkę rekombinowaną z adiuwantem. Termin szczepienia ustala lekarz prowadzący leczenie onkologiczne lub hematologiczne, najlepiej przed rozpoczęciem terapii albo w okresie możliwie najmniejszej immunosupresji.
Skutek kliniczny
Podanie żywej szczepionki pacjentowi leczonemu busulfanem grozi rozsianym zakażeniem wirusem szczepionkowym, które może zagrażać życiu. Przy szczepionce rekombinowanej głównym skutkiem jest możliwe zmniejszenie skuteczności szczepienia.
Mechanizm
Busulfan działa cytotoksycznie i hamuje czynność szpiku, co prowadzi do immunosupresji. Żywej szczepionki przeciw półpaścowi nie podaje się w stanach niedoboru odporności, w tym w białaczce i innych chorobach szpiku, ani w trakcie leczenia immunosupresyjnego[1]. U pacjentów w immunosupresji nie zaleca się szczepienia żywymi szczepionkami[2]. Osłabiona odporność sprzyja niekontrolowanemu namnażaniu się szczepionkowego wirusa ospy wietrznej i półpaśca oraz zmniejsza odpowiedź immunologiczną na szczepienie. Szczepionka rekombinowana z adiuwantem nie zawiera żywego wirusa, więc nie grozi zakażeniem szczepionkowym, ale odpowiedź na nią w trakcie immunosupresji może być słabsza.
Monitorować
- objawy zakażenia po szczepieniu, zwłaszcza rozsiana wysypka pęcherzykowa i gorączka
- morfologia krwi z rozmazem jako ocena stopnia immunosupresji przed planowanym szczepieniem
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka rekombinowana z adiuwantem (bez żywego wirusa)postać · szczepionka przeciw półpaścowi | ryzyko maleje | Szczepionka rekombinowana z adiuwantem nie zawiera żywego wirusa i nie grozi zakażeniem szczepionkowym. W trakcie leczenia busulfanem odpowiedź na szczepienie może być osłabiona, dlatego termin podania warto uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne lub hematologiczne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zostavax, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zostavax-100353400/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ Szczepionka BCGNie podawaj BCG pacjentowi leczonemu busulfanem, niezależnie od tego, czy chodzi o wlewy do pęcherza moczowego, czy o szczepienie.Nie przyjmuj BCG, dopóki leczysz się busulfanem, i powiedz o tym lekarzowi, który zleca BCG.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj BCG, dopóki leczysz się busulfanem, i powiedz o tym lekarzowi, który zleca BCG.
Busulfan osłabia odporność. BCG zawiera żywe, osłabione bakterie, które przy słabej odporności mogą wywołać ciężkie, uogólnione zakażenie. Dlatego tych leków nie łączy się, ani przy wlewach do pęcherza, ani przy szczepieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka powyżej 38,5°C lub dreszcze
- silne osłabienie i złe samopoczucie
- kaszel lub duszność
- zażółcenie skóry lub oczu
- nasilony ból lub pieczenie przy oddawaniu moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj BCG pacjentowi leczonemu busulfanem, niezależnie od tego, czy chodzi o wlewy do pęcherza moczowego, czy o szczepienie. Leczenie BCG można rozważyć dopiero po zakończeniu terapii cytostatycznej i odbudowie odporności – decyzję o terminie podejmuje lekarz prowadzący.
Skutek kliniczny
U pacjenta leczonego busulfanem podanie BCG grozi uogólnionym, potencjalnie zagrażającym życiu zakażeniem prątkami BCG (gorączka, objawy ogólnoustrojowe, zapalenie płuc lub wątroby, posocznica). Skuteczność BCG, zarówno przeciwnowotworowa w raku pęcherza, jak i ochronna w szczepieniu, może być zmniejszona.
Mechanizm
Busulfan jest lekiem cytostatycznym, który hamuje czynność szpiku i osłabia odporność. Prątki BCG są żywe i atenuowane, więc ich bezpieczne stosowanie wymaga sprawnego układu odpornościowego. W immunosupresji organizm nie ogranicza namnażania prątków, co grozi ich rozsiewem, a jednocześnie słabnie odpowiedź immunologiczna, od której zależy skuteczność BCG.
Monitorować
- temperatura ciała i objawy ogólnoustrojowe po przypadkowym podaniu BCG
- objawy zapalenia płuc, wątroby i dróg moczowych
- morfologia krwi z rozmazem jako ocena stopnia immunosupresji przed ewentualnym podaniem BCG
Kiedy ocena się zmienia
| Dopęcherzowadroga podania · szczepionka BCG | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy także BCG podawanego do pęcherza moczowego w leczeniu raka pęcherza, bo prątki mogą przedostać się do krwiobiegu i wywołać zakażenie uogólnione. |
| Po zakończeniu leczenia busulfanemodstep · busulfan | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia busulfanem BCG można rozważyć dopiero po odbudowie odporności – termin ustala lekarz prowadzący na podstawie stanu klinicznego i morfologii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ Szczepionka przeciw durowi brzusznemuŻywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu nie podaje się pacjentom leczonym busulfanem.Nie przyjmuj doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu w trakcie leczenia busulfanem i przed planowaną podróżą zapytaj lekarza prowadzącego, czy i jaką szczepionkę możesz dostać.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu w trakcie leczenia busulfanem i przed planowaną podróżą zapytaj lekarza prowadzącego, czy i jaką szczepionkę możesz dostać.
Busulfan osłabia odporność organizmu. Doustna szczepionka przeciw durowi brzusznemu zawiera żywe, osłabione bakterie, które przy obniżonej odporności mogą wywołać zakażenie zamiast chronić. Dlatego tej szczepionki nie stosuje się w czasie leczenia busulfanem. Szczepionka w zastrzyku jest bezpieczniejsza, ale może działać słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka
- biegunka lub silny ból brzucha
- wymioty
- dreszcze i ogólne złe samopoczucie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu nie podaje się pacjentom leczonym busulfanem.[1] Szczepienia żywymi szczepionkami nie zaleca się u pacjentów w immunosupresji.[2] Jeśli ochrona przed durem brzusznym jest potrzebna w trakcie leczenia, wybiera się szczepionkę inaktywowaną do wstrzykiwań i uprzedza pacjenta, że jej skuteczność może być mniejsza. Termin ewentualnego szczepienia żywą szczepionką po zakończeniu leczenia ustala lekarz prowadzący na podstawie stanu odporności pacjenta.
Skutek kliniczny
Po szczepionce żywej istnieje ryzyko zakażenia wywołanego szczepem szczepionkowym oraz brak skutecznej ochrony przed durem brzusznym. Po szczepionce inaktywowanej nie ma ryzyka zakażenia, ale odpowiedź immunologiczna może być słabsza i ochrona niepełna.
Mechanizm
Busulfan jest lekiem cytotoksycznym i antymitotycznym, który hamuje czynność szpiku i wywołuje immunosupresję. Żywa, atenuowana szczepionka doustna zawiera żywe pałeczki szczepu Ty 21a, których namnażanie w jelicie przy osłabionej odporności nie jest kontrolowane tak jak u osoby zdrowej. Jednocześnie immunosupresja osłabia odpowiedź poszczepienną, także po szczepionce inaktywowanej.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem przed planowanym szczepieniem
- objawy żołądkowo-jelitowe i gorączka po szczepieniu
- ocena konieczności dodatkowej ochrony przed zakażeniem w podróży (higiena wody i żywności)
Bezpieczniejsze alternatywy
szczepionka durowa inaktywowana do wstrzykiwańszczepionka polisacharydowa Vi przeciw durowi brzusznemu
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowana do wstrzykiwańpostać · szczepionka przeciw durowi brzusznemu | ryzyko maleje | Inaktywowana szczepionka durowa do wstrzykiwań nie zawiera żywych bakterii, więc nie grozi zakażeniem szczepem szczepionkowym. W trakcie leczenia busulfanem odpowiedź poszczepienna może być osłabiona, dlatego termin szczepienia warto uzgodnić z lekarzem prowadzącym. |
| Po zakończeniu leczenia i odbudowie odpornościczas leczenia · busulfan | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia busulfanem i powrocie czynności układu odpornościowego szczepienie żywą szczepionką może być rozważone, a termin ustala lekarz prowadzący na podstawie stanu pacjenta. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ MitomycynaNie podawaj ogólnoustrojowo mitomycyny w czasowym związku z leczeniem busulfanem.Upewnij się, że lekarz prowadzący wie o obu lekach, i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Upewnij się, że lekarz prowadzący wie o obu lekach, i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.
Busulfan i mitomycyna to silne leki przeciwnowotworowe. Oba osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki, a razem robią to znacznie mocniej. Mogą też uszkadzać płuca. Z tego powodu zwykle nie podaje się ich w tym samym czasie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł, krew w moczu lub stolcu
- duszność, suchy kaszel, ból w klatce piersiowej
- silne zmęczenie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj ogólnoustrojowo mitomycyny w czasowym związku z leczeniem busulfanem.[1] Jeśli hematoonkolog uzna sekwencyjne zastosowanie obu leków za konieczne, mitomycynę włącza się dopiero po regeneracji szpiku. Przed każdym podaniem wyklucz pancytopenię, leukopenię, małopłytkowość, skazę krwotoczną i ostre zakażenie, bo przy nich mitomycyna jest bezwzględnie przeciwwskazana.[1] U pacjentów z zaburzeniami wentylacji połączenie jest szczególnie ryzykowne.[1][2]
Skutek kliniczny
Połączenie grozi ciężką i długotrwałą mielosupresją z pancytopenią, zakażeniami i krwawieniami. Grozi też nasiloną toksycznością płucną, która może prowadzić do śródmiąższowego zapalenia i włóknienia płuc. Mielosupresja po obu lekach rozwija się z opóźnieniem i może się utrzymywać, dlatego ryzyko trwa długo po ostatniej dawce.
Mechanizm
Nie należy podawać ogólnoustrojowo mitomycyny w czasowym związku z innym cytostatykiem, takim jak busulfan – jest to przeciwwskazanie względne.[1] Oba leki uszkadzają szpik kostny, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje.[1] Łączenie busulfanu z innymi lekami cytotoksycznymi może sumować toksyczne działanie na płuca.[2] Oba leki mogą wywołać śródmiąższowe zapalenie i włóknienie płuc. Interakcji farmakokinetycznej nie opisano.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek przed każdym podaniem oraz w okresie opóźnionej mielosupresji
- objawy ze strony układu oddechowego (duszność, kaszel) oraz badanie czynnościowe płuc z oceną dyfuzji
- objawy zakażenia i krwawienia
- czynność nerek i wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| Do pęcherza moczowegodroga podania · mitomycyna | ryzyko maleje | Mitomycyna podana do pęcherza moczowego działa ogólnoustrojowo w niewielkim stopniu, a przeciwwskazanie dotyczące czasowego związku z innymi cytostatykami odnosi się do podania ogólnego. Mielosupresja jest wtedy mało prawdopodobna, ale u pacjenta z obniżoną morfologią po busulfanie warto ją skontrolować. |
| Po regeneracji szpikuodstep · pacjent | inne zalecenie | Przy leczeniu sekwencyjnym, gdy mitomycynę podaje się dopiero po odbudowie szpiku po busulfanie, ryzyko jest mniejsze. Nadal wymaga to kontroli morfologii i czynności płuc, bo toksyczność płucna może się sumować z opóźnieniem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ Szczepionka przeciw cholerzeŻywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się pacjentom leczonym busulfanem.Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz busulfan, i nie przyjmuj żywej szczepionki.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz busulfan, i nie przyjmuj żywej szczepionki.
Busulfan osłabia odporność. Żywa szczepionka przeciw cholerze zawiera osłabione, ale żywe bakterie, które przy słabej odporności mogą wywołać chorobę, a sama szczepionka może nie zadziałać. Dlatego tej szczepionki nie przyjmuje się w czasie leczenia busulfanem. Istnieje szczepionka z zabitymi bakteriami, która jest bezpieczna, ale może chronić słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wodnista biegunka
- gorączka
- silne pragnienie i suchość w ustach
- zawroty głowy i osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się pacjentom leczonym busulfanem.[1] Jeśli ochrona przed cholerą jest potrzebna, można rozważyć szczepionkę inaktywowaną, licząc się ze słabszą odpowiedzią immunologiczną. Tabletkę busulfanu należy wtedy przyjąć co najmniej 1 godzinę przed szczepieniem albo co najmniej 1 godzinę po nim.[2] Termin ewentualnego szczepienia żywą szczepionką po zakończeniu leczenia ustala lekarz prowadzący na podstawie odbudowy odporności.
Skutek kliniczny
Po podaniu żywej szczepionki pacjentowi leczonemu busulfanem istnieje ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym z biegunką i odwodnieniem oraz ryzyko braku ochrony przed cholerą. Szczepionka inaktywowana nie niesie ryzyka zakażenia, ale jej skuteczność może być mniejsza.
Mechanizm
Busulfan jest lekiem cytotoksycznym, który hamuje czynność szpiku i wywołuje immunosupresję. U osoby z osłabioną odpornością żywy, atenuowany szczep przecinkowca cholery może namnażać się w sposób niekontrolowany, a odpowiedź poszczepienna jest słabsza. Żywej szczepionki przeciw cholerze nie stosuje się u osób otrzymujących terapię immunosupresyjną.[1] U pacjentów w immunosupresji nie zaleca się szczepienia żywymi szczepionkami.[3]
Monitorować
- objawy zakażenia przewodu pokarmowego po szczepieniu (biegunka, gorączka)
- objawy odwodnienia
- morfologia krwi przed planowanym szczepieniem
Bezpieczniejsze alternatywy
inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze (zabite przecinkowce cholery z rekombinowaną podjednostką B toksyny)
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowana (zabite przecinkowce cholery)postać · szczepionka przeciw cholerze | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie stwarza ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym, ale w immunosupresji odpowiedź poszczepienna może być słabsza. Przez 1 godzinę przed i po szczepieniu nie podaje się innych leków doustnych. |
| odstep ≥ 1 godzina przed i 1 godzina po szczepionce inaktywowanejszczepionka przeciw cholerze | inne zalecenie | Przy szczepionce inaktywowanej tabletkę busulfanu podaje się z zachowaniem co najmniej 1 godziny odstępu przed szczepieniem i po nim. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ Samar 153SmSamaru 153Sm nie podaje się w trakcie leczenia busulfanem ani w ciągu 6 tygodni od jego zakończenia.Jeśli przyjmujesz busulfan lub skończyłeś go przyjmować w ostatnich 6 tygodniach, powiedz o tym lekarzowi przed podaniem samaru 153Sm.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz busulfan lub skończyłeś go przyjmować w ostatnich 6 tygodniach, powiedz o tym lekarzowi przed podaniem samaru 153Sm.
Busulfan i samar 153Sm osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem lub w krótkim odstępie mogą bardzo obniżyć liczbę krwinek. To zwiększa ryzyko poważnych zakażeń i krwawień. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- łatwe powstawanie siniaków
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- krew w moczu lub stolcu
- nasilone osłabienie i bladość
- częste lub przedłużające się infekcje
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Samaru 153Sm nie podaje się w trakcie leczenia busulfanem ani w ciągu 6 tygodni od jego zakończenia[1]. Radiofarmaceutyk można podać dopiero po zakończeniu chemioterapii i potwierdzeniu regeneracji szpiku kostnego w morfologii krwi[1].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi ciężką, długotrwałą mielosupresją z małopłytkowością, neutropenią i niedokrwistością, a w konsekwencji krwawieniami i ciężkimi zakażeniami[1].
Mechanizm
Busulfan jest lekiem alkilującym o silnym działaniu mielosupresyjnym, a samar 153Sm gromadzi się w kościach i napromienia szpik kostny. Oba leki uszkadzają komórki krwiotwórcze, więc ich działanie hamujące szpik sumuje się[1].
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem przed podaniem samaru 153Sm
- liczba płytek krwi
- bezwzględna liczba neutrofili
- objawy krwawienia i zakażenia
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 6 tygodni od zakończenia busulfanu i regeneracja szpikusamar 153Sm | ryzyko maleje | Po zakończeniu chemioterapii, upływie co najmniej 6 tygodni i potwierdzeniu regeneracji szpiku samar 153Sm można podać pod kontrolą morfologii krwi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Quadramet 1,3 GBq/ml w dniu odniesienia (co odpowiada 20-80 mcg/ml samaru na fiolkę), roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/quadramet-100110300/
Połączenie przeciwwskazaneDeferypron+ LurbinektedynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie łącz tych leków na własną rękę i przed rozpoczęciem chemioterapii powiedz onkologowi oraz hematologowi, że przyjmujesz deferypron.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz tych leków na własną rękę i przed rozpoczęciem chemioterapii powiedz onkologowi oraz hematologowi, że przyjmujesz deferypron.
Lek na usuwanie nadmiaru żelaza (deferypron) i lek przeciwnowotworowy lurbinektedyna mogą obniżać liczbę białych krwinek, które chronią przed zakażeniami. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnej infekcji. Tych leków nie wolno stosować jednocześnie, a lekarz zwykle zamienia lek na żelazo na inny na czas chemioterapii.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- objawy grypopodobne lub nagłe osłabienie
- pieczenie przy oddawaniu moczu lub inne objawy zakażenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane.[1][2] Na czas leczenia lurbinektedyną należy przerwać deferypron i w porozumieniu z hematologiem zastosować inny lek chelatujący żelazo. Wznowienie deferypronu po zakończeniu chemioterapii wymaga powrotu prawidłowej liczby neutrofili i decyzji lekarza prowadzącego.
Skutek kliniczny
Sumowanie działania mielosupresyjnego grozi ciężką neutropenią, agranulocytozą i zakażeniami z gorączką neutropeniczną, które mogą zagrażać życiu. Przy połączeniu trudno też ustalić, który lek odpowiada za spadek neutrofili, co utrudnia decyzje o dawkowaniu chemioterapii.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają układ krwiotwórczy i obniżają liczbę neutrofili. Deferypron wywołuje neutropenię i agranulocytozę o nieznanym mechanizmie, dlatego nie wolno go łączyć z innymi lekami, o których wiadomo, że mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę.[1][2] Lurbinektedyna jest cytostatykiem alkilującym DNA, a mielosupresja z neutropenią to jej główna toksyczność ograniczająca dawkę.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- bezwzględna liczba neutrofili i morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i między cyklami
- temperatura ciała i objawy zakażenia
- liczba płytek krwi i stężenie hemoglobiny
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Deferiprone Lipomed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/deferiprone-lipomed-100411214/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ LurbinektedynaFenylobutazonu nie stosuje się u pacjenta leczonego lurbinektedyną.Przestań używać tej maści i zapytaj lekarza prowadzącego chemioterapię lub farmaceutę, czym możesz ją zastąpić.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przestań używać tej maści i zapytaj lekarza prowadzącego chemioterapię lub farmaceutę, czym możesz ją zastąpić.
Maści z fenylobutazonem nie stosuj, gdy dostajesz chemioterapię lurbinektedyną. Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Razem zwiększają ryzyko ciężkich zakażeń i krwawień. Dotyczy to także leku w postaci maści, zwłaszcza używanej dłużej niż tydzień.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
- siniaki bez wyraźnej przyczyny
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- czarne stolce lub krew w moczu
- nasilone osłabienie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjenta leczonego lurbinektedyną[1]. Należy odstawić maść i zastąpić ją lekiem przeciwbólowym miejscowym bez działania mielotoksycznego, po uzgodnieniu z onkologiem. Jeśli pacjent już stosował maść, zwłaszcza dłużej niż 7 dni, należy poinformować zespół onkologiczny i ocenić morfologię krwi przed kolejnym cyklem.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii, małopłytkowości i niedokrwistości, a w konsekwencji ciężkich zakażeń i krwawień. Działanie niesteroidowego leku przeciwzapalnego dodatkowo zwiększa ryzyko krwawienia przy małopłytkowości wywołanej chemioterapią.
Mechanizm
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Lurbinektedyna jest cytostatykiem alkilującym DNA, który hamuje czynność szpiku. Fenylobutazon sam może uszkadzać szpik, a jego działania mielotoksyczne sumują się z działaniem chemioterapii. Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1]. Interakcji farmakokinetycznej przez CYP3A nie należy oczekiwać, bo fenylobutazon nie jest istotnym inhibitorem ani silnym induktorem tego enzymu.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem – liczba neutrofilów
- liczba płytek krwi
- objawy zakażenia – gorączka
- objawy krwawienia
Bezpieczniejsze alternatywy
diklofenak (żel)ibuprofen (żel)
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni możliwe są interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu, co dodatkowo zwiększa ryzyko mielotoksyczności. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.