Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Dazatynib / Dazatynib i dimetyl

Dazatynib i dimetyl

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie wymaga ścisłej kontroli morfologii krwi i uzgodnienia leczenia między hematologiem a neurologiem.

Powiedz hematologowi i neurologowi, że przyjmujesz oba leki, regularnie rób zlecone badania krwi i nie przerywaj leczenia samodzielnie.

Niekorzystna interakcjaDazatynib+ DimetylPołączenie wymaga ścisłej kontroli morfologii krwi i uzgodnienia leczenia między hematologiem a neurologiem.Powiedz hematologowi i neurologowi, że przyjmujesz oba leki, regularnie rób zlecone badania krwi i nie przerywaj leczenia samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz hematologowi i neurologowi, że przyjmujesz oba leki, regularnie rób zlecone badania krwi i nie przerywaj leczenia samodzielnie.

Oba leki osłabiają odporność i mogą obniżać liczbę krwinek białych. Przyjmowane razem mogą zwiększać ryzyko poważnych zakażeń. Dlatego lekarze prowadzący muszą wiedzieć o obu lekach i regularnie zlecać badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • częste lub długo trwające infekcje
  • ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
  • łatwe siniaczenie lub krwawienia
  • nowe osłabienie jednej strony ciała, zaburzenia widzenia, mowy lub myślenia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ścisłej kontroli morfologii krwi i uzgodnienia leczenia między hematologiem a neurologiem. Przed włączeniem drugiego leku należy oznaczyć pełną morfologię z rozmazem i bezwzględną liczbę limfocytów, a w trakcie leczenia powtarzać badania regularnie. Przy utrzymującej się głębokiej limfopenii lub istotnej neutropenii należy rozważyć przerwanie fumaranu dimetylu i zmianę leczenia stwardnienia rozsianego na lek o mniejszym działaniu mielotoksycznym. Pacjenta należy uczulić na objawy zakażenia i nowe objawy neurologiczne.

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest addycyjne upośledzenie odporności z cięższą lub dłużej trwającą cytopenią, zwłaszcza limfopenią i neutropenią, oraz większa podatność na ciężkie zakażenia bakteryjne, wirusowe i oportunistyczne. ChPL fumaranu dimetylu wymienia podejrzenie lub rozpoznanie postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii jako przeciwwskazanie[1], a głęboka limfopenia nasilona przez drugi lek mielotoksyczny może to ryzyko zwiększać.

Mechanizm

Oba leki działają hamująco na układ odpornościowy i mogą się w tym działaniu sumować. Dazatynib często powoduje mielosupresję z neutropenią i małopłytkowością, a fumaran dimetylu wywołuje limfopenię, która sprzyja zakażeniom oportunistycznym, w tym postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii. ChPL dazatynibu nie wymienia fumaranu dimetylu ani innych leków immunomodulujących w opisie interakcji[2]. Fumaran dimetylu jest metabolizowany przez esterazy, a nie przez CYP3A4, dlatego istotna interakcja farmakokinetyczna z dazatynibem jest mało prawdopodobna.

Metabolizm i transportery

  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • bezwzględna liczba limfocytów
  • bezwzględna liczba neutrofili
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia
  • nowe lub nasilające się objawy neurologiczne

Bezpieczniejsze alternatywy

interferon betaglatiramer

Kiedy ocena się zmienia

Dazatynib dołączany u pacjenta z już istniejącą limfopenią po fumaranie dimetylukolejność włączenia · dimetylryzyko rośnieUtrzymująca się limfopenia przed włączeniem dazatynibu zwiększa ryzyko głębokiego upośledzenia odporności. Należy ocenić bezwzględną liczbę limfocytów i rozważyć zmianę leczenia stwardnienia rozsianego przed rozpoczęciem terapii dazatynibem.
Długotrwałe stosowanie obu lekówczas leczenia · pacjentryzyko rośnieRyzyko zakażeń oportunistycznych rośnie wraz z czasem trwania limfopenii, dlatego kontrola morfologii powinna być prowadzona przez cały okres łącznego leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dimethyl fumarate Polpharma 120 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dimethyl-fumarate-polpharma-100468960/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuDazatyniba alkoholNie ma zakazu spożywania alkoholu.Unikaj alkoholu albo ogranicz go do sporadycznych, małych ilości i powiedz lekarzowi, jeśli pijesz regularnie lub masz choroby wątroby.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Unikaj alkoholu albo ogranicz go do sporadycznych, małych ilości i powiedz lekarzowi, jeśli pijesz regularnie lub masz choroby wątroby.

Dla dazatynibu nie opisano wyraźnej interakcji z alkoholem, a ulotka o niej nie wspomina. Alkohol może jednak dodatkowo obciążać wątrobę i żołądek, a to leczenie też może wywoływać takie dolegliwości. Dlatego lepiej pić go rzadko i w małych ilościach albo wcale.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności lub wymioty
  • ból brzucha
  • żółte zabarwienie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • silne zmęczenie lub osłabienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma zakazu spożywania alkoholu. Zalecaj unikanie go lub ograniczenie do sporadycznych, małych ilości, zwłaszcza gdy pacjent ma zaburzenia wątroby, dolegliwości żołądkowe albo wyniki prób wątrobowych poza normą. Gdy pacjent pije regularnie, omów to z lekarzem prowadzącym i uwzględnij w kontroli wyników badań laboratoryjnych.

Skutek kliniczny

Nie wykazano klinicznie istotnego wzmocnienia działania ani zmniejszenia skuteczności dazatynibu po alkoholu. Możliwe jest nasilenie dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (nudności, ból brzucha, biegunka) i obciążenia wątroby, zwłaszcza przy regularnym lub większym spożyciu. Są to wnioski z mechanizmu, a nie z badań nad tym połączeniem.

Mechanizm

ChPL nie opisuje interakcji dazatynibu z alkoholem etylowym i nie ma o nim wzmianki ani w przeciwwskazaniach, ani w punkcie o interakcjach[1] Alkohol benzylowy wymieniony w ChPL jest substancją pomocniczą zawiesiny doustnej i nie ma związku ze spożywaniem napojów alkoholowych[1] Dazatynib jest metabolizowany przez CYP3A4 i dlatego jego ekspozycję zmieniają silne inhibitory i induktory tego enzymu[1] Dla etanolu nie ma w kontekście badań, które pokazywałyby zmianę stężenia dazatynibu. Wpływ na farmakokinetykę jest więc tylko przypuszczeniem. Bardziej prawdopodobne jest nakładanie się działań niepożądanych. Alkohol obciąża wątrobę i błonę śluzową żołądka, a ChPL każe zachować ostrożność u osób z zaburzeniami wątroby[1]

Metabolizm i transportery

  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[2], słaby inhibitor CYP3A4[2], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy ze strony przewodu pokarmowego
  • aktywność enzymów wątrobowych i bilirubina w rutynowych badaniach kontrolnych
  • objawy zaburzeń wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, świąd)
  • ilość i częstość spożywanego alkoholu (wywiad)

Kiedy ocena się zmienia

Regularne lub duże spożycieilość alkoholu · pacjentinne zaleceniePrzy regularnym lub dużym spożyciu alkoholu rośnie ryzyko addycyjnego obciążenia wątroby i przewodu pokarmowego. Zaleć abstynencję i rozważ częstsze kontrole wyników prób wątrobowych w uzgodnieniu z lekarzem prowadzącym.
Sporadyczne, małe ilościilość alkoholu · pacjentryzyko malejeOkazjonalne, małe ilości alkoholu u pacjenta bez choroby wątroby i bez dolegliwości żołądkowych nie dają podstaw do zakazu. Wystarczy poinformować o możliwych objawach.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDimetyla alkoholPacjent powinien unikać spożywania ponad 50 ml napojów zawierających ponad 30% alkoholu objętościowo w ciągu godziny od przyjęcia fumaranu dimetylu.Nie pij więcej niż kieliszek mocnego alkoholu, na przykład wódki, w ciągu godziny od przyjęcia leku.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij więcej niż kieliszek mocnego alkoholu, na przykład wódki, w ciągu godziny od przyjęcia leku.

Mocny alkohol wypity w większej ilości wkrótce po przyjęciu tego leku może nasilić dolegliwości żołądkowe, takie jak ból brzucha, nudności czy biegunka. Może też dojść do podrażnienia i zapalenia błony śluzowej żołądka, szczególnie u osób, które mają skłonność do takich problemów. Niewielkie ilości alkoholu nie zmieniają działania leku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub utrzymujący się ból brzucha
  • nudności lub wymioty
  • biegunka
  • pieczenie lub ból w nadbrzuszu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Pacjent powinien unikać spożywania ponad 50 ml napojów zawierających ponad 30% alkoholu objętościowo w ciągu godziny od przyjęcia fumaranu dimetylu[1]. Umiarkowane ilości alkoholu nie wymagają zmiany schematu leczenia, ale u osób z chorobami żołądka lub nasilonymi objawami żołądkowo-jelitowymi warto doradzić większą ostrożność. Przyjmowanie leku z posiłkiem pomaga ograniczyć dolegliwości żołądkowo-jelitowe.

Skutek kliniczny

Najczęstszym skutkiem są nasilone dolegliwości żołądkowo-jelitowe, takie jak ból brzucha, nudności, wymioty i biegunka. ChPL wymienia możliwość wystąpienia nieżytu żołądka, zwłaszcza u osób podatnych na tę chorobę[1]. Nasilenie dolegliwości może pogarszać tolerancję leczenia i sprzyjać jego przerywaniu przez pacjenta.

Mechanizm

Duża ilość wysokoprocentowego alkoholu przyjęta krótko po fumaranie dimetylu może nasilać jego działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego. ChPL fumaranu dimetylu podaje, że umiarkowane ilości alkoholu nie zmieniały ekspozycji na lek i nie nasilały działań niepożądanych[1]. Według tej samej charakterystyki spożycie dużych ilości napojów zawierających ponad 30% alkoholu objętościowo w ciągu godziny od przyjęcia leku może zwiększać częstość działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego[1]. Najbardziej prawdopodobne jest sumowanie się miejscowego drażniącego działania stężonego etanolu na błonę śluzową żołądka z dobrze znaną nietolerancją żołądkowo-jelitową fumaranu dimetylu. Zapisy charakterystyk różnią się między produktami – jedna zaleca unikanie wysokoprocentowego alkoholu w ciągu godziny od przyjęcia leku, a pozostałe ChPL fumaranu dimetylu nie wspominają o alkoholu.

Monitorować

  • ból brzucha i dolegliwości ze strony żołądka
  • nudności i wymioty
  • biegunka
  • objawy nieżytu żołądka u osób podatnych

Kiedy ocena się zmienia

Umiarkowana ilość alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko malejeChPL podaje, że umiarkowane ilości alkoholu nie zmieniały ekspozycji na fumaran dimetylu i nie nasilały działań niepożądanych.
odstep ≥ 1 hpacjentryzyko malejeOstrzeżenie w ChPL dotyczy wysokoprocentowego alkoholu spożytego w ciągu godziny od przyjęcia fumaranu dimetylu. Przy dłuższym odstępie ryzyko nasilenia dolegliwości żołądkowo-jelitowych jest mniejsze, choć nie zostało dokładnie określone.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dimethyl fumarate Mylan 120 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dimethyl-fumarate-mylan-100468847/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 144

Połączenie przeciwwskazaneBenzamidy (np. amisulpryd, tiapryd, sulpiryd)+ Inhibitory kinazy BCR-ABL (np. dazatynib, bosutynib, nilotynib) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i inhibitora kinazy BCR-ABL należy ocenić ryzyko wydłużenia odstępu QT, a skojarzenie stosować tylko po wykonaniu EKG i wyrównaniu elektrolitów oraz pod kontrolą EKG w trakcie leczenia.Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy benzamidów i lek na białaczkę z grupy inhibitorów kinazy BCR-ABL, upewnij się, że obaj lekarze o tym wiedzą i że masz wykonywane EKG, a przy kołataniu serca, zawrotach głowy lub omdleniu natychmiast skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy benzamidów i lek na białaczkę z grupy inhibitorów kinazy BCR-ABL, upewnij się, że obaj lekarze o tym wiedzą i że masz wykonywane EKG, a przy kołataniu serca, zawrotach głowy lub omdleniu natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Leki takie jak amisulpryd, sulpiryd i tiapryd oraz niektóre leki na białaczkę, na przykład nilotynib, dazatynib czy bosutynib, mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem mogą to działanie nasilać i rzadko wywołać groźną arytmię. Ryzyko rośnie przy biegunce, wymiotach, niskim poziomie potasu lub chorobach serca i nerek. Imatynib i ponatynib działają na rytm serca znacznie słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • uporczywa biegunka lub wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i inhibitora kinazy BCR-ABL należy ocenić ryzyko wydłużenia odstępu QT, a skojarzenie stosować tylko po wykonaniu EKG i wyrównaniu elektrolitów oraz pod kontrolą EKG w trakcie leczenia. Skojarzenia amisulprydu z nilotynibem najlepiej unikać i rozważyć lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na QT. Przy dazatynibie, bosutynibie i asciminibie należy wykonać EKG przed włączeniem leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz regularnie kontrolować potas i magnez[1]. U chorych z niewydolnością nerek dawkę benzamidu trzeba dostosować do klirensu kreatyniny, bo kumulacja leku nasila ryzyko arytmii. Należy unikać dokładania kolejnych leków wydłużających QT. Imatynib i ponatynib nie wymagają tak ścisłego nadzoru, ale nadal warto kontrolować elektrolity.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy skojarzeniu amisulprydu z nilotynibem oraz u chorych z dodatkowymi czynnikami ryzyka, takimi jak zaburzenia elektrolitowe, bradykardia, choroba serca czy niewydolność nerek.

Mechanizm

Benzamidy (amisulpryd, sulpiryd, tiapryd) blokują kanały potasowe hERG i wydłużają repolaryzację komór zależnie od stężenia. Najsilniej działa amisulpryd. Część inhibitorów kinazy BCR-ABL, przede wszystkim nilotynib, a w mniejszym stopniu dazatynib, bosutynib i asciminib, również wydłuża odstęp QT[1]. Efekty te sumują się i zwiększają ryzyko częstoskurczu typu torsade de pointes. Inhibitory kinazy BCR-ABL mogą dodatkowo wywoływać biegunkę, wymioty i hipokaliemię lub hipomagnezemię, które nasilają ryzyko arytmii. Benzamidy są wydalane głównie przez nerki w postaci niezmienionej i nie są metabolizowane przez CYP3A4, dlatego nie występuje istotna interakcja farmakokinetyczna z tą grupą. Interakcja nie jest wspólna dla całej klasy. Dotyczy wszystkich benzamidów, ale wśród inhibitorów kinazy BCR-ABL imatynib i ponatynib mają znikomy wpływ na QT.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed rozpoczęciem skojarzenia, po osiągnięciu stanu stacjonarnego i po każdej zmianie dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy, zwłaszcza przy biegunce lub wymiotach
  • częstość rytmu serca – bradykardia zwiększa ryzyko torsade de pointes
  • czynność nerek (eGFR) ze względu na nerkowe wydalanie benzamidów
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60benzamidyryzyko rośnieBenzamidy są wydalane przez nerki w postaci niezmienionej, więc przy obniżonym eGFR ich stężenie rośnie i nasila się wpływ na QT. Wymagana jest redukcja dawki benzamidu według ChPL i częstsza kontrola EKG.
Duża dawka przeciwpsychotyczna amisulprydudawka · benzamidyryzyko rośnieWydłużenie QT przez amisulpryd zależy od dawki, dlatego przy dużych dawkach stosowanych w psychozach skojarzenie z nilotynibem, dazatynibem lub bosutynibem jest szczególnie ryzykowne i należy go unikać.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częstsze są choroby serca, bradykardia, zaburzenia elektrolitowe i pogorszona czynność nerek, co zwiększa ryzyko torsade de pointes przy tym skojarzeniu.

Źródła

  1. Binzaid AA, Baqal OJ, Soheib M, Al Nahedh M, Samarkandi HH, Aljurf M. Cardiovascular Toxicity Associated With Tyrosine Kinase Inhibitor Therapy In Chronic Myeloid Leukemia. Gulf J Oncolog. 2021;1(37):79-84. PMID: 35152199.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ DazatynibNie należy łączyć cytalopramu z dazatynibem, ponieważ cytalopram jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje o zmianie leku przeciwdepresyjnego.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje o zmianie leku przeciwdepresyjnego.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lek przeciwnowotworowy może też zmniejszać liczbę płytek krwi, a lek przeciwdepresyjny dodatkowo zwiększa skłonność do krwawień. Zwykle lekarz zamienia lek przeciwdepresyjny na inny, bezpieczniejszy dla serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe silne zawroty głowy
  • krwawienie z nosa lub dziąseł, siniaki bez przyczyny
  • czarne stolce lub krew w moczu
  • nasilona biegunka lub wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć cytalopramu z dazatynibem, ponieważ cytalopram jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1] U pacjenta leczonego dazatynibem, który wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, należy wybrać lek z grupy SSRI bez przeciwwskazania dotyczącego leków wydłużających QT, np. sertralinę, i wykonać EKG przed włączeniem oraz w trakcie leczenia. Jeśli pacjent przyjmuje już oba leki, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zmiany leku przeciwdepresyjnego, bez samodzielnego odstawiania cytalopramu ze względu na ryzyko objawów odstawiennych. Należy wyrównać stężenia potasu i magnezu oraz kontrolować liczbę płytek krwi.

Skutek kliniczny

Najważniejszym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem złośliwych komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii, które mogą wystąpić np. przy biegunce lub wymiotach w trakcie leczenia przeciwnowotworowego.[2] Dodatkowo możliwe jest nasilenie skłonności do krwawień u pacjenta z małopłytkowością wywołaną dazatynibem.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ich działanie w tym zakresie może się sumować. Cytalopram jest przeciwwskazany u pacjentów przyjmujących produkty lecznicze wydłużające odstęp QT, a producent nie wyklucza efektu addytywnego z tymi lekami.[2] Dazatynib należy do inhibitorów kinaz tyrozynowych o znanym potencjale wydłużania repolaryzacji komór. Dodatkowo dazatynib często powoduje małopłytkowość i krwawienia, a cytalopram upośledza czynność płytek krwi, dlatego ChPL cytalopramu zaleca ostrożność przy lekach zwiększających ryzyko krwawienia.[2] ChPL dazatynibu nie wymienia cytalopramu i nakazuje ostrożność jedynie przy substratach CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym.[3] Wpływ farmakokinetyczny dazatynibu na cytalopram jest teoretyczny i prawdopodobnie niewielki.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[4], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • objawy krwawienia
  • kołatania serca, omdlenia, zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaparoksetyna

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 40 mg/dobęcytalopramryzyko rośnieWydłużenie odstępu QT przez cytalopram zależy od dawki, więc przy dawce 40 mg na dobę ryzyko addycji z dazatynibem jest największe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDazatynib+ FingolimodNie należy stosować fingolimodu u pacjenta leczonego dazatynibem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje o dalszym leczeniu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje o dalszym leczeniu.

Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem. Oba osłabiają odporność, więc stosowane jednocześnie mogą znacznie zwiększyć ryzyko ciężkich zakażeń. Mogą też wpływać na pracę serca. O tym, który lek przyjmować dalej, musi zdecydować lekarz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • kaszel, duszność lub ból gardła
  • pieczenie przy oddawaniu moczu
  • nowe zaburzenia mowy, widzenia, równowagi lub osłabienie jednej strony ciała
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • bardzo wolne lub nierówne bicie serca, kołatanie serca
  • siniaki lub krwawienia bez wyraźnej przyczyny
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy stosować fingolimodu u pacjenta leczonego dazatynibem. Gdy dazatynib jest wprowadzany z powodu nowotworu u pacjenta przyjmującego fingolimod, fingolimod należy odstawić w porozumieniu z neurologiem i hematologiem, a dalsze leczenie stwardnienia rozsianego dobrać po wspólnej ocenie ryzyka. Działanie fingolimodu na limfocyty utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po jego odstawieniu, dlatego w tym okresie należy kontrolować morfologię krwi, objawy zakażeń oraz EKG. Nie należy w tym czasie stosować żywych szczepionek atenuowanych.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi ciężkimi, w tym oportunistycznymi zakażeniami, z postępującą wieloogniskową leukoencefalopatią włącznie, wynikającymi z nakładania się limfopenii wywołanej fingolimodem i mielosupresji wywołanej dazatynibem. Możliwe jest też nasilenie bradykardii i wydłużenia odstępu QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu serca. Sama obecność aktywnej choroby nowotworowej leczonej dazatynibem stanowi przeciwwskazanie do stosowania fingolimodu.

Mechanizm

Główną przyczyną interakcji jest sumowanie działania na układ odpornościowy. Fingolimod zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i zmniejsza ich liczbę we krwi, a dazatynib jako lek przeciwnowotworowy często powoduje mielosupresję. Charakterystyka fingolimodu wymienia wśród przeciwwskazań upośledzoną odporność, w tym przyjmowanie leków immunosupresyjnych, oraz aktywne złośliwe choroby nowotworowe[1] Te same przeciwwskazania podają pozostałe produkty fingolimodu[2][3] Charakterystyka fingolimodu stwierdza też, że leki przeciwnowotworowe, immunomodulujące lub immunosupresyjne nie powinny być z nim stosowane jednocześnie ze względu na addycyjny wpływ na układ immunologiczny[1] Dodatkowo fingolimod zwalnia czynność serca i może wydłużać odstęp QT, a dazatynib również może wydłużać odstęp QT, co sumuje ryzyko zaburzeń rytmu. Dazatynib może zwiększać ekspozycję na substraty CYP3A4[4] Charakterystyka fingolimodu zaleca ostrożność przy substancjach hamujących CYP3A4, ale fingolimod jest metabolizowany głównie przez CYP4F2[1] Znaczenie tego mechanizmu farmakokinetycznego jest więc prawdopodobnie małe.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], fingolimod – substrat CYP3A4[6]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], wrażliwy substrat CYP3A4[7]
  • Fingolimod: substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, w tym liczba limfocytów i neutrofilów
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażeń, w tym zakażeń oportunistycznych
  • nowe objawy neurologiczne sugerujące postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię
  • EKG z oceną częstości akcji serca i odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu

Bezpieczniejsze alternatywy

glatiramerinterferon beta

Kiedy ocena się zmienia

Okres po odstawieniu fingolimodu do powrotu prawidłowej liczby limfocytówodstep · fingolimodinne zaleceniePo odstawieniu fingolimodu jego działanie na limfocyty utrzymuje się jeszcze przez pewien czas, dlatego rozpoczęcie dazatynibu w tym okresie wymaga ścisłego monitorowania morfologii krwi i objawów zakażeń.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Teva 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-teva-100421945/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Accord 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-accord-100439170/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDazatynib+ OzanimodNie należy łączyć ozanimodu z dazatynibem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, jak dalej prowadzić leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, jak dalej prowadzić leczenie.

Oba leki osłabiają układ odpornościowy, więc razem mogą znacznie zwiększyć ryzyko poważnych zakażeń. Ozanimodu nie stosuje się u osób leczonych z powodu nowotworu. Oba leki mogą też wpływać na pracę serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • kaszel, duszność albo ból przy oddychaniu
  • pieczenie przy oddawaniu moczu
  • nowe pęcherzyki lub owrzodzenia na skórze
  • bardzo wolne lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • nowe zaburzenia widzenia, mowy lub osłabienie kończyn
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć ozanimodu z dazatynibem. ChPL ozanimodu zabrania stosowania go z lekami przeciwnowotworowymi oraz u pacjentów z aktywnym nowotworem złośliwym lub obniżoną odpornością[1]. U pacjenta, który wymaga dazatynibu, ozanimod należy odstawić i ustalić z neurologiem lub gastroenterologiem leczenie choroby podstawowej, które nie nasila immunosupresji. Jeśli ozanimod przerwano niedawno, przed włączeniem dazatynibu należy ocenić morfologię z liczbą limfocytów, ponieważ działanie ozanimodu na limfocyty ustępuje powoli.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich, w tym oportunistycznych zakażeń. Ozanimod jest ponadto przeciwwskazany w aktywnej chorobie nowotworowej, która jest wskazaniem do stosowania dazatynibu. Przy jednoczesnym wydłużeniu QT i bradykardii nie można wykluczyć groźnych komorowych zaburzeń rytmu.

Mechanizm

Główny mechanizm to sumowanie działania immunosupresyjnego. Ozanimod jako modulator receptorów S1P zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i obniża ich liczbę we krwi, a dazatynib jako lek przeciwnowotworowy hamuje czynność szpiku i limfocytów. ChPL ozanimodu zakazuje łączenia go z lekami przeciwnowotworowymi ze względu na addytywne działanie na układ odpornościowy[1]. Przeciwwskazaniami do ozanimodu są również aktywny nowotwór złośliwy oraz stan obniżonej odporności predysponujący do zakażeń oportunistycznych, a oba te stany dotyczą typowego pacjenta leczonego dazatynibem[1]. Mechanizm dodatkowy ma charakter farmakokinetyczny. Według badań in vitro dazatynib może wchodzić w interakcje z substratami CYP2C8[2]. Główne aktywne metabolity ozanimodu są przekształcane przy udziale CYP2C8, a silny inhibitor tego enzymu zwiększał ich AUC o około 47% do 69%[1]. Teoretycznie dazatynib może więc zwiększać ekspozycję na ozanimod. Możliwe jest też sumowanie działań kardiologicznych, ponieważ ozanimod zwalnia czynność serca i przewodzenie przedsionkowo–komorowe, a dazatynib może wydłużać odstęp QT.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dazatynib – inhibitor CYP2C8[3], ozanimod – substrat CYP2C8[4]
  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], ozanimod – substrat CYP3A4[4]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Ozanimod: substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, w tym liczba limfocytów i neutrofili
  • objawy zakażeń, w tym zakażeń oportunistycznych
  • EKG z oceną częstości akcji serca, przewodzenia przedsionkowo–komorowego i odstępu QT

Kiedy ocena się zmienia

Ozanimod odstawiony przed włączeniem dazatynibukolejność włączenia · ozanimodinne zaleceniePo odstawieniu ozanimodu liczba limfocytów wraca do normy stopniowo. Przed rozpoczęciem dazatynibu należy ocenić morfologię i obserwować pacjenta w kierunku zakażeń.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia 0,23 mg; 0,46 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDazatynib+ EscytalopramNależy unikać łączenia dazatynibu z escytalopramem i wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o tym połączeniu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o tym połączeniu.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem ten wpływ może się nasilać. Mogą też zwiększać skłonność do siniaków i krwawień. Lekarz zwykle wybiera w takiej sytuacji inny lek na depresję albo zleca badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • łatwe powstawanie siniaków
  • czarne stolce lub krew w moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia dazatynibu z escytalopramem i wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT. Escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Jeśli lekarz po ocenie korzyści i ryzyka utrzyma połączenie, konieczne jest EKG z oceną QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia, wyrównanie potasu i magnezu oraz kontrola morfologii z liczbą płytek krwi.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes i nagłej śmierci sercowej. Dodatkowym ryzykiem jest nasilenie skłonności do krwawień, zwłaszcza przy małopłytkowości wywołanej dazatynibem.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. ChPL escytalopramu wskazuje, że nie można wykluczyć addytywnego działania escytalopramu i innych leków wydłużających odstęp QT[1]. Dodatkowo dazatynib często powoduje małopłytkowość i krwawienia, a leki z grupy SSRI upośledzają agregację płytek, co może sumować ryzyko krwawień. Istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ escytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19, a CYP3A4 ma w jego metabolizmie mniejszy udział[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[4], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaparoksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFingolimod+ DimetylFingolimodu nie łączy się z fumaranem dimetylu – oba leki stosuje się wyłącznie w monoterapii.Nie przyjmuj tych dwóch leków razem, a jeśli lekarz zmienia ci jeden na drugi, zrób zlecone badanie krwi przed rozpoczęciem nowego leku.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych dwóch leków razem, a jeśli lekarz zmienia ci jeden na drugi, zrób zlecone badanie krwi przed rozpoczęciem nowego leku.

Oba leki służą do leczenia stwardnienia rozsianego i oba osłabiają działanie układu odpornościowego. Przyjmowane razem mogą zbyt mocno obniżyć odporność, przez co łatwiej o groźne zakażenia. Te leki nie są stosowane jednocześnie – jeden zastępuje drugi. Przy zmianie leku lekarz zleca badanie krwi i czeka, aż wyniki wrócą do normy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • nowe lub nasilające się osłabienie, zaburzenia widzenia, mowy, myślenia lub równowagi
  • przedłużające się zmęczenie i złe samopoczucie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fingolimodu nie łączy się z fumaranem dimetylu – oba leki stosuje się wyłącznie w monoterapii.[1] Przy zmianie z fumaranu dimetylu na fingolimod należy zachować okres wypłukiwania, w czasie którego morfologia krwi wraca do stanu sprzed leczenia.[2] Przed pierwszą dawką fingolimodu wykonuje się pełne badanie krwi potwierdzające ustąpienie cytopenii.[3]

Skutek kliniczny

Sumowanie działania immunosupresyjnego zwiększa ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń, w tym postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii, oraz pogłębionej limfopenii. Fingolimodu nie stosuje się u osób obecnie przyjmujących leki immunosupresyjne ani u pacjentów z odpornością zmniejszoną przez wcześniejsze leczenie.[1]

Mechanizm

Oba leki modyfikują przebieg stwardnienia rozsianego przez działanie na układ odpornościowy. Fingolimod zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych, a fumaran dimetylu może powodować limfopenię, dlatego ich działania na układ immunologiczny się sumują. Leków przeciwnowotworowych, immunomodulujących i immunosupresyjnych nie stosuje się jednocześnie z fingolimodem ze względu na addycyjny wpływ na układ immunologiczny.[1]

Metabolizm i transportery

  • Fingolimod: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba limfocytów, przed włączeniem fingolimodu po fumaranie dimetylu
  • objawy zakażeń, w tym oportunistycznych
  • nowe objawy neurologiczne sugerujące postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię

Kiedy ocena się zmienia

Zmiana leczenia z fumaranu dimetylu na fingolimod po okresie wypłukiwaniakolejność włączenia · pacjentinne zalecenieKolejne, a nie jednoczesne stosowanie jest dopuszczalne. Fingolimod włącza się po okresie wypłukiwania fumaranu dimetylu, gdy morfologia wróci do stanu sprzed leczenia, a przed pierwszą dawką wykonuje się pełne badanie krwi. Przy braku nieprawidłowości po wcześniejszym leczeniu lekarz może przestawić pacjenta bezpośrednio.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Teva 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-teva-100421945/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Accord 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-accord-100439170/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gilenya-100244377/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ DazatynibNie łącz hydroksyzyny z dazatynibem.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z dazatynibem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek na świąd, alergię, lęk lub sen.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z dazatynibem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek na świąd, alergię, lęk lub sen.

Hydroksyzyny nie łączy się z dazatynibem. Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to działanie się nasila. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, a nawet utraty przytomności.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie słabości
  • omdlenie lub utrata przytomności
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz hydroksyzyny z dazatynibem. Połączenie jest przeciwwskazane, bo hydroksyzyny nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. U pacjenta leczonego dazatynibem w świądzie lub reakcji alergicznej wybierz lek przeciwhistaminowy o małym potencjale wydłużania QT. W lęku lub bezsenności dobierz lek bez działania na QT, uwzględniając interakcje dazatynibu z substratami CYP3A4. Jeśli pacjent przyjmował już oba leki, odstaw hydroksyzynę, wykonaj EKG i oznacz potas oraz magnez.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT, komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes i nagłej śmierci sercowej. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii (np. po biegunce lub wymiotach w trakcie leczenia przeciwnowotworowego), bradykardii, chorobie serca i u osób starszych.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes, a leki przeciwnowotworowe o takim działaniu są wśród nich wprost wskazane[1]. Dazatynib należy do inhibitorów kinaz tyrozynowych o znanym potencjale wydłużania odstępu QT. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5[1], a dazatynib zwiększa ekspozycję na substraty CYP3A4 – symwastatyny AUC o 20%, a Cmax o 37%[4]. Może to nieznacznie zwiększyć stężenie hydroksyzyny i nasilić jej działanie na serce.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[5], dazatynib – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[7], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[5]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[7], słaby inhibitor CYP3A4[7], wrażliwy substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc, jeśli pacjent przyjmował oba leki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy)

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastynadesloratadyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ DazatynibNie należy rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta przyjmującego dazatynib, ponieważ ChPL klozapiny przeciwwskazuje rozpoczynanie terapii u osób przyjmujących substancje wiążące się ze znacznym ryzykiem agranulocytozy oraz w zaburzeniach czynności szpiku kostnego.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej powiedz psychiatrze i onkologowi, że przyjmujesz oba, i wykonuj zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej powiedz psychiatrze i onkologowi, że przyjmujesz oba, i wykonuj zlecone badania krwi.

Klozapina i dazatynib mogą osłabiać pracę szpiku kostnego, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnego spadku liczby białych krwinek, co grozi ciężkimi zakażeniami. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą, a decyzję o leczeniu podejmuje psychiatra razem z lekarzem onkologiem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne lub inna infekcja
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta przyjmującego dazatynib, ponieważ ChPL klozapiny przeciwwskazuje rozpoczynanie terapii u osób przyjmujących substancje wiążące się ze znacznym ryzykiem agranulocytozy oraz w zaburzeniach czynności szpiku kostnego.[1][2][3] Jeśli dazatynib ma być włączony u pacjenta leczonego klozapiną, decyzję o dalszym postępowaniu powinni wspólnie podjąć psychiatra i hematolog lub onkolog, rozważając zamianę klozapiny na inny lek przeciwpsychotyczny. Gdy w wyjątkowej sytuacji klinicznej specjaliści uznają kontynuację klozapiny za konieczną, wymagane jest częste oznaczanie morfologii z rozmazem, kontrola EKG z oceną QTc i elektrolitów oraz natychmiastowa reakcja na objawy zakażenia.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii i agranulocytozy z groźnymi zakażeniami, a także małopłytkowości i krwawień. Jednocześnie wywołana przez dazatynib mielosupresja uniemożliwia wiarygodną ocenę, czy spadek liczby neutrofilów wynika z klozapiny, co zaburza obowiązkowy nadzór hematologiczny nad leczeniem klozapiną. Możliwe jest też addycyjne wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem zaburzeń rytmu serca.

Mechanizm

Głównym mechanizmem jest sumowanie działania hamującego czynność szpiku kostnego. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a dazatynib jako lek przeciwnowotworowy z grupy inhibitorów kinaz tyrozynowych bardzo często powoduje mielosupresję z neutropenią, małopłytkowością i niedokrwistością. ChPL klozapiny zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i wymienia środki cytotoksyczne wśród leków, których nie należy łączyć z klozapiną.[1] Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QTc, a ChPL klozapiny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi QTc.[1] Interakcja farmakokinetyczna ma znaczenie drugorzędne. Dazatynib hamuje CYP3A4 i zwiększał ekspozycję na symwastatynę o 20% (AUC)[4], a klozapina jest metabolizowana głównie przez CYP1A2 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, dlatego istotny wzrost jej stężenia jest mało prawdopodobny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], klozapina – substrat CYP3A4[6]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[7], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], wrażliwy substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
  • liczba płytek krwi
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy zakażenia, w tym gorączka i ból gardła
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinakwetiapinaarypiprazolrisperydon

Kiedy ocena się zmienia

Dazatynib dołączony do wcześniej stosowanej i skutecznej klozapinykolejność włączenia · klozapinainne zaleceniePołączenie pozostaje przeciwwskazane, ale nagłe odstawienie klozapiny grozi nawrotem psychozy i objawami odstawiennymi. Psychiatra i onkolog powinni wspólnie ocenić zamianę klozapiny na inny lek przeciwpsychotyczny, a do czasu decyzji konieczna jest ścisła kontrola morfologii z rozmazem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.