Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Donepezyl / Donepezyl i sotalol

Donepezyl i sotalol

Jaki opis pokazać?

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz sotalolu z donepezylem, ponieważ sotalolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT.

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o tym, że przyjmujesz oba leki razem.

Połączenie przeciwwskazaneDonepezyl+ SotalolNie łącz sotalolu z donepezylem, ponieważ sotalolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o tym, że przyjmujesz oba leki razem.nieznanyopisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o tym, że przyjmujesz oba leki razem.

Sotalol i donepezyl mogą razem zaburzać rytm serca. Oba leki mogą też zwalniać pracę serca, co grozi zawrotami głowy, omdleniem i upadkiem. Takie połączenie zwykle nie powinno być stosowane bez decyzji lekarza i kontroli EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • nagłe osłabienie lub upadek
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – synergizm
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz sotalolu z donepezylem, ponieważ sotalolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Decyzję o zmianie leku przeciwarytmicznego albo leku przeciw otępieniu podejmuje lekarz prowadzący, najlepiej we współpracy kardiologa i neurologa lub psychiatry. Jeśli lekarz uzna leczenie skojarzone za niezbędne, przed jego rozpoczęciem należy określić długość odstępu QT, a następnie monitorować zapis EKG[2]. Przed podaniem sotalolu należy wyrównać hipokaliemię i kontrolować stężenie elektrolitów[2]. Pacjenta należy ściśle obserwować pod kątem niedociśnienia i znacznej bradykardii, ponieważ mogą one prowadzić do omdleń[2].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, szczególnie torsade de pointes[2]. Możliwe są także nadmierna bradykardia, niedociśnienie i omdlenia[2]. U osób starszych z otępieniem omdlenie grozi upadkiem i urazem.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. Sotalol jako lek przeciwarytmiczny klasy III może wywołać częstoskurcz torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii lub bradykardii[2]. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i torsade de pointes[3]. Donepezyl może ponadto działać synergicznie z lekami beta-adrenolitycznymi wpływającymi na układ przewodzący serca[3]. Inhibitory cholinoesterazy nasilają działanie sotalolu zwalniające czynność serca[2], a bradykardia dodatkowo zwiększa ryzyko torsade de pointes.

Metabolizm i transportery

  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia skojarzonego
  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • omdlenia, zawroty głowy i upadki

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaDonepezyla alkoholZalecaj pacjentowi niespożywanie alkoholu w trakcie leczenia donepezylem.Nie pij alkoholu podczas stosowania donepezylu, a jeśli już wypiłeś, obserwuj senność i zaburzenia równowagi oraz poinformuj lekarza lub farmaceutę, jeśli lek wydaje się działać słabiej.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu podczas stosowania donepezylu, a jeśli już wypiłeś, obserwuj senność i zaburzenia równowagi oraz poinformuj lekarza lub farmaceutę, jeśli lek wydaje się działać słabiej.

Alkohol może osłabiać działanie leku na donepezyl i pogarszać pamięć, uwagę oraz równowagę. U osób z chorobą Alzheimera zwiększa to ryzyko dezorientacji i upadków. Najlepiej nie pić alkoholu w trakcie leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilenie zapominania lub dezorientacji
  • wyraźna senność lub zawroty głowy
  • upadki lub chwiejny chód
  • wrażenie, że lek działa słabiej niż wcześniej
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj pacjentowi niespożywanie alkoholu w trakcie leczenia donepezylem. Jeśli pacjent mimo to pije alkohol, ustal ilość i regularność. Przy regularnym piciu oceń skuteczność leczenia i nasilenie objawów otępienia, a przy braku oczekiwanego efektu rozważ wpływ alkoholu przed zmianą dawki leku.

Skutek kliniczny

Możliwe osłabienie działania donepezylu, czyli słabszy efekt na funkcje poznawcze. Alkohol może też sam pogarszać pamięć, orientację, uwagę i koordynację, co w otępieniu zwiększa ryzyko dezorientacji, upadków i urazów.

Mechanizm

Podczas leczenia donepezylem należy unikać alkoholu. ChPL wymienia alkohol wśród czynników pobudzających enzymy wątrobowe, które zmniejszają stężenie donepezylu, i zaleca ostrożność przy takich skojarzeniach, bo nasilenie tego efektu nie jest znane[1]. Dodatkowo etanol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i nasila zaburzenia pamięci, uwagi i równowagi. Są to objawy, którym donepezyl ma przeciwdziałać.

Metabolizm i transportery

  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • skuteczność leczenia (funkcje poznawcze, codzienne funkcjonowanie)
  • senność, dezorientacja, zaburzenia równowagi i upadki
  • ilość i regularność spożywanego alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Regularne, długotrwałe spożywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe, regularne picie sprzyja pobudzeniu enzymów wątrobowych, o którym mowa w ChPL, więc spadek stężenia donepezylu jest bardziej prawdopodobny. Jednocześnie nasila zaburzenia poznawcze. Warto ocenić skuteczność leczenia i rozważyć konsultację z lekarzem.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych z otępieniem działanie depresyjne alkoholu na OUN i ryzyko upadków są większe, więc zalecenie unikania alkoholu jest szczególnie istotne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaSotalola alkoholPacjentowi leczonemu sotalolem należy zalecić unikanie alkoholu albo ograniczenie go do okazjonalnych, małych ilości oraz bezwzględne unikanie upijania się.Unikaj alkoholu, a jeśli pijesz, to rzadko, mało i nigdy przed jazdą samochodem, ale nie odstawiaj sotalolu na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Unikaj alkoholu, a jeśli pijesz, to rzadko, mało i nigdy przed jazdą samochodem, ale nie odstawiaj sotalolu na własną rękę.

Alkohol razem z sotalolem może mocniej obniżać ciśnienie i powodować zawroty głowy, osłabienie, a nawet omdlenie, zwłaszcza gdy szybko wstajesz. Picie większej ilości alkoholu, szczególnie gdy potem wymiotujesz lub masz biegunkę, może zaburzyć poziom potasu i magnezu we krwi i wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Najbezpieczniej jest nie pić alkoholu albo pić go rzadko i w małej ilości, a po alkoholu nie prowadź samochodu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca albo nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy przy wstawaniu
  • bardzo wolne tętno
  • narastająca duszność lub obrzęki nóg
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Pacjentowi leczonemu sotalolem należy zalecić unikanie alkoholu albo ograniczenie go do okazjonalnych, małych ilości oraz bezwzględne unikanie upijania się. W początkowej fazie leczenia, w okresie zwiększania dawki lub zmiany preparatu nie należy łączyć leku z alkoholem przed prowadzeniem pojazdów i obsługą maszyn[1]. U osób nadużywających alkoholu należy rozważyć z lekarzem kontrolę EKG z oceną QTc, stężenia potasu i magnezu oraz objawów niewydolności serca, a po epizodzie wymiotów lub biegunki skontrolować elektrolity. Pacjent nie powinien pomijać ani odstawiać dawek sotalolu z powodu planowanego picia alkoholu, ponieważ leczenia nie wolno przerywać nagle[1].

Skutek kliniczny

Najczęstszym skutkiem jest nasilenie spadku ciśnienia z zawrotami głowy, osłabieniem i ryzykiem omdlenia, zwłaszcza przy wstawaniu, oraz pogorszenie zdolności prowadzenia pojazdów, szczególnie na początku leczenia i przy zmianie dawki[1]. Po spożyciu dużej ilości alkoholu, zwłaszcza z wymiotami lub biegunką, mogą wystąpić zaburzenia elektrolitowe i groźne komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes. U osób przewlekle nadużywających alkoholu beta-adrenolityk może wywołać lub nasilić niewydolność serca[1].

Mechanizm

Sotalol i alkohol sumują działanie obniżające ciśnienie tętnicze, co nasila zawroty głowy, spowolnienie reakcji i niedociśnienie ortostatyczne. Sotalol jest beta-adrenolitykiem i lekiem przeciwarytmicznym klasy III wydłużającym odstęp QT, a ChPL podkreśla, że ryzyko torsade de pointes rośnie zwłaszcza przy hipokaliemii i bradykardii[1]. Nadużywanie alkoholu, wymioty i biegunka po alkoholu oraz niedożywienie sprzyjają hipokaliemii i hipomagnezemii, a ostre upojenie i zespół odstawienia alkoholu same mogą wywoływać zaburzenia rytmu, co pośrednio zwiększa ryzyko proarytmii sotalolu. Sotalol nie jest metabolizowany w wątrobie i jest wydalany przez nerki w postaci niezmienionej, dlatego istotna interakcja farmakokinetyczna z etanolem nie jest oczekiwana. Charakterystyki produktów sotalolu różnią się zapisami o alkoholu. ChPL jednego produktu w punkcie 4.7 wymienia łączenie leku z alkoholem jako czynnik upośledzający zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn[1]. ChPL innego produktu w punkcie 4.4 ostrzega, że u pacjentów z alkoholizmem leki beta-adrenolityczne mogą spowodować niewydolność serca[1]. ChPL trzeciego produktu nie wspomina o alkoholu, a żadna z charakterystyk nie wymienia alkoholu w przeciwwskazaniach[1].

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • częstość akcji serca
  • EKG z oceną odstępu QTc u osób nadużywających alkoholu
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy niewydolności serca u osób z alkoholizmem

Kiedy ocena się zmienia

Upicie się lub jednorazowo duża ilość alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieUpojenie alkoholowe, zwłaszcza z wymiotami lub biegunką, zwiększa ryzyko hipokaliemii, hipomagnezemii i torsade de pointes oraz ciężkiego niedociśnienia i omdleń.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośnieU pacjentów z alkoholizmem leki beta-adrenolityczne mogą spowodować niewydolność serca. Wskazana jest ocena lekarska z kontrolą EKG, elektrolitów i objawów niewydolności serca.
Początek leczenia, zwiększanie dawki lub zmiana preparatuczas leczenia · alkoholryzyko rośnieChPL wskazuje, że wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów dotyczy szczególnie początkowej fazy leczenia, zwiększania dawki, zmiany preparatu oraz łączenia leku z alkoholem.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych niedociśnienie ortostatyczne i bradykardia po alkoholu częściej prowadzą do omdleń i upadków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 305

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ DonepezylNie łącz cytalopramu z donepezylem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który wystawił receptę, i powiedz mu, że przyjmujesz oba leki.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który wystawił receptę, i powiedz mu, że przyjmujesz oba leki.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu. Dlatego zwykle nie łączy się ich ze sobą. Ryzyko jest większe u osób starszych, z chorobami serca albo z niskim poziomem potasu lub magnezu. Lekarz może zamienić lek przeciwdepresyjny na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
  • silne zawroty głowy
  • bardzo wolne tętno
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z donepezylem. Cytalopram jest przeciwwskazany u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[1]. U pacjenta leczonego donepezylem wybierz lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG, a w trakcie leczenia może być wymagane monitorowanie EKG[2]. Przed i w trakcie leczenia wyrównaj stężenie potasu i magnezu[3].

Skutek kliniczny

Ryzyko nadmiernego wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą objawiać się kołataniem serca, omdleniem lub nagłym zatrzymaniem krążenia. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii[3].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć efektu addytywnego[3]. U pacjentów stosujących donepezyl występowały wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, a cytalopram należy do leków, przy których łączeniu z donepezylem trzeba zachować ostrożność[2]. Donepezyl działa wagotonicznie i może zwalniać rytm serca, a bradykardia dodatkowo sprzyja arytmiom związanym z wydłużonym QT.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[4], donepezyl – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • omdlenia, zasłabnięcia, kołatanie serca

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ DonepezylNie łącz difenhydraminy z donepezylem.Nie bierz difenhydraminy razem z donepezylem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz difenhydraminy razem z donepezylem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.

Difenhydramina, popularna w tabletkach na sen i na alergię, osłabia działanie donepezylu, czyli leku na pamięć. U osoby z otępieniem może nasilić splątanie, zaburzenia pamięci i spowodować dezorientację. Oba leki mogą też zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko rośnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • bardzo wolne tętno, zawroty głowy
  • nagłe splątanie, dezorientacja lub widzenie rzeczy, których nie ma
  • trudność w oddaniu moczu
  • silna senność lub upadki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz difenhydraminy z donepezylem[1][2][3]. Przy objawach alergii wybierz lek przeciwhistaminowy bez istotnego działania antycholinergicznego, a przy bezsenności omów z lekarzem przyczynę zaburzeń snu zamiast sięgać po lek nasenny bez recepty. Jeśli pacjent już przyjął oba leki, obserwuj go pod kątem kołatania serca, omdleń, splątania i zatrzymania moczu, a przy objawach sercowych wykonaj EKG[4].

Skutek kliniczny

Najważniejsze skutki to ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca oraz osłabienie leczenia otępienia. Antycholinergiczne działanie difenhydraminy u osoby z chorobą Alzheimera może nasilać splątanie, pogarszać pamięć i wywołać majaczenie, a także powodować zatrzymanie moczu, zaparcia i upadki. Sumowanie wpływu na odstęp QT i skłonność donepezylu do zwalniania rytmu serca zwiększają ryzyko torsade de pointes.

Mechanizm

Leki działają przeciwstawnie na przekaźnictwo cholinergiczne – difenhydramina blokuje receptory muskarynowe, a donepezyl hamuje acetylocholinoesterazę i zwiększa dostępność acetylocholiny. Donepezyl może zaburzać działanie leków antycholinergicznych, a lek antycholinergiczny osłabia działanie donepezylu[4]. Oba leki wiążą się z ryzykiem zaburzeń rytmu serca – u pacjentów przyjmujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[4], a difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes[1][2][3]. Dodatkowo difenhydramina hamuje CYP2D6[1], który w mniejszym stopniu uczestniczy w metabolizmie donepezylu[4], co może nieznacznie zwiększać jego stężenie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[5], donepezyl – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2D6[5]
  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • stężenie potasu i magnezu
  • stan poznawczy i objawy majaczenia
  • oddawanie moczu i wypróżnienia
  • ryzyko upadków

Bezpieczniejsze alternatywy

loratadynadesloratadynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

Żel lub krem na skórępostać · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłania się w małym stopniu i nie stwarza istotnego ryzyka interakcji. Unikaj stosowania na duże lub uszkodzone powierzchnie skóry, bo wtedy wchłanianie ogólnoustrojowe może być znaczące.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych z otępieniem działanie antycholinergiczne difenhydraminy szczególnie łatwo wywołuje majaczenie, zatrzymanie moczu i upadki, a choroby serca i zaburzenia elektrolitowe dodatkowo zwiększają ryzyko torsade de pointes.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ SotalolNie łącz difenhydraminy z sotalolem.Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczysz się sotalolem, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczny lek na sen lub alergię.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczysz się sotalolem, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczny lek na sen lub alergię.

Difenhydramina, popularny lek nasenny i przeciwalergiczny, oraz sotalol, lek na zaburzenia rytmu serca, wpływają na przewodzenie elektryczne w sercu w podobny sposób. Przyjmowane razem mogą wywołać groźne, nieregularne bicie serca. Tych leków nie wolno łączyć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne tętno
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz difenhydraminy z sotalolem[1]. Sotalolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Jeśli pacjent potrzebuje leku przeciwhistaminowego, wybierz preparat niesedatywny o małym potencjale wydłużania QT, a w bezsenności zastosuj postępowanie niefarmakologiczne lub skonsultuj z lekarzem leczenie bez wpływu na QT. Jeśli difenhydramina została już przyjęta, oceń objawy kołatania serca, zawrotów głowy lub omdlenia i w razie ich wystąpienia skieruj pacjenta pilnie do lekarza z wykonaniem EKG.

Skutek kliniczny

Znaczne wydłużenie odstępu QT i zwiększone ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, szczególnie torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego[3]. Leczenie sotalolem oznacza zwykle rozpoznaną chorobę serca, a ta sama w sobie jest przeciwwskazaniem do difenhydraminy[4].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Sotalol jest lekiem przeciwarytmicznym klasy III, który sam może wywołać częstoskurcz torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii lub bradykardii[3]. Difenhydraminy nie łączy się z lekami przeciwarytmicznymi klasy Ia i III ani z innymi lekami wydłużającymi QT[5]. Sotalol jest wydalany przez nerki w postaci niezmienionej, dlatego hamowanie CYP2D6 przez difenhydraminę nie zmienia jego stężenia.

Metabolizm i transportery

  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]

Monitorować

  • odstęp QTc w EKG
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca
  • objawy omdlenia lub kołatania serca

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynalewocetyryzynacetyryzynadesloratadynaloratadyna

Kiedy ocena się zmienia

ObniżonyeGFR · sotalolryzyko rośnieSotalol jest wydalany przez nerki, dlatego przy upośledzonej czynności nerek jego stężenie rośnie i ryzyko wydłużenia QT w połączeniu z difenhydraminą jest jeszcze większe.
Miejscowa (na skórę)droga podania · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry daje małe narażenie ogólnoustrojowe, więc ryzyko wydłużenia QT jest mniejsze. Należy unikać stosowania na duże lub uszkodzone powierzchnie skóry.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDimenhydramina+ SotalolSotalolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie przyjmuj dimenhydrynatu, jeśli leczysz się sotalolem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny sposób zapobiegania chorobie lokomocyjnej.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj dimenhydrynatu, jeśli leczysz się sotalolem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny sposób zapobiegania chorobie lokomocyjnej.

Sotalol to lek na zaburzenia rytmu serca, który wpływa na przewodzenie elektryczne w sercu. Dimenhydrynat, lek na chorobę lokomocyjną, działa podobnie, więc razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Ryzyko rośnie, gdy wymiotujesz, bo tracisz wtedy potas.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • bardzo wolne bicie serca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Sotalolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Difenhydraminę należy podawać z sotalolem wyłącznie z najwyższą ostrożnością, a jeśli leczenie skojarzone jest konieczne, trzeba wcześniej oznaczyć odstęp QT i monitorować zapis EKG[2]. W chorobie lokomocyjnej u pacjenta przyjmującego sotalol należy zrezygnować z dimenhydrynatu i dobrać inne postępowanie po konsultacji z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu serca, szczególnie torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego[2]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i bradykardii[2], a wymioty w chorobie lokomocyjnej mogą powodować utratę potasu.

Mechanizm

Sotalol jako lek przeciwarytmiczny klasy III wydłuża repolaryzację komór i odstęp QT, a dodatkowo zwalnia czynność serca przez blokadę receptorów beta. Dimenhydrynat jest solą difenhydraminy, która należy do leków przeciwhistaminowych wydłużających odstęp QT[2]. Efekty obu leków na repolaryzację sumują się, a bradykardia wywołana sotalolem dodatkowo sprzyja arytmii typu torsade de pointes.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed i w trakcie leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca
  • objawy omdlenia, kołatania serca i zawrotów głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

cynaryzyna

Kiedy ocena się zmienia

Dawki większe niż zalecanedawka · dimenhydraminaryzyko rośnieWpływ difenhydraminy na odstęp QT zależy od dawki, więc przekraczanie zalecanych dawek dimenhydrynatu dodatkowo zwiększa ryzyko arytmii.
ObniżonyeGFR · sotalolryzyko rośnieSotalol jest wydalany przez nerki, dlatego przy upośledzonej czynności nerek jego stężenie i wpływ na odstęp QT rosną.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDonepezyl+ EscytalopramNie łącz escytalopramu z donepezylem – escytalopramu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego leku samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał te leki, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.nieznanyopisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał te leki, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.

Leku na pamięć donepezylu i leku przeciwdepresyjnego escytalopramu nie należy przyjmować razem. Oba leki mogą zaburzać pracę serca w podobny sposób, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lekarz zwykle zamienia wtedy lek przeciwdepresyjny na inny, bezpieczniejszy dla serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
  • kołatanie serca albo nierówne bicie serca
  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy i mroczki przed oczami
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz escytalopramu z donepezylem – escytalopramu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. U chorego z otępieniem wymagającego leczenia przeciwdepresyjnego wybierz lek o mniejszym wpływie na QT. Jeśli lekarz po ocenie korzyści i ryzyka utrzymuje skojarzenie, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównaj stężenie potasu i magnezu oraz unikaj dokładania innych leków wydłużających QT[4].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą objawiać się omdleniem lub nagłym zatrzymaniem krążenia. Ryzyko rośnie przy bradykardii, hipokaliemii lub hipomagnezemii, chorobach serca oraz przy dołączeniu kolejnych leków wydłużających QT[1].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, a escytalopram jest wymieniany wśród leków przeciwdepresyjnych wydłużających QT[4]. Addytywnego działania escytalopramu i innych leków wydłużających QT nie można wykluczyć, dlatego takie skojarzenia są przeciwwskazane[1]. Donepezyl jako inhibitor cholinoesterazy nasila napięcie nerwu błędnego i może zwalniać rytm serca, a bradykardia dodatkowo sprzyja arytmii typu torsade de pointes.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], donepezyl – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • omdlenia, zasłabnięcia, kołatania serca
  • przegląd pozostałych leków pod kątem wydłużania QT

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDonepezyl+ MoksyfloksacynaNie łącz moksyfloksacyny z donepezylem i wybierz antybiotyk niewydłużający odstępu QT.Nie zaczynaj tego antybiotyku bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i nie przerywaj samodzielnie leku na pamięć – zapytaj o inny antybiotyk.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj tego antybiotyku bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i nie przerywaj samodzielnie leku na pamięć – zapytaj o inny antybiotyk.

Lek na pamięć (donepezyl) i ten antybiotyk (moksyfloksacyna) mogą razem zaburzyć pracę serca. Każdy z nich może zmieniać rytm serca, a razem ryzyko groźnej arytmii jest wyraźnie większe. Ten lek na pamięć może też spowalniać serce, co dodatkowo zwiększa zagrożenie. Zwykle można zastosować inny antybiotyk, który jest bezpieczniejszy w tym połączeniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagła utrata przytomności
  • silne zawroty głowy
  • bardzo wolne tętno
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz moksyfloksacyny z donepezylem i wybierz antybiotyk niewydłużający odstępu QT. Moksyfloksacyny nie stosuje się jednocześnie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Przy łączeniu donepezylu z lekami wydłużającymi QTc należy zachować ostrożność i może być wymagane monitorowanie EKG[4][5][6]. Jeśli lekarz uzna moksyfloksacynę za niezbędną, przed włączeniem wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez, wyrównaj niedobory i powtarzaj EKG w trakcie kuracji. Moksyfloksacyna jest przeciwwskazana przy nieskorygowanej hipokaliemii, bradykardii o znaczeniu klinicznym i udokumentowanym wydłużeniu odstępu QT[1].

Skutek kliniczny

Addycyjne wydłużenie odstępu QT może prowadzić do zwiększenia ryzyka komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym zaburzeń typu torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie u osób starszych, przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i chorobach serca, czyli u typowego pacjenta leczonego donepezylem.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działania się sumują. Moksyfloksacyna wydłuża odstęp QT, co obserwowano zarówno w badaniach nieklinicznych, jak i u ludzi[1]. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano przypadki wydłużenia odstępu QTc i częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes[4]. Donepezyl jako inhibitor cholinoesterazy może dodatkowo zwalniać czynność serca, a bradykardia o znaczeniu klinicznym sama w sobie wyklucza stosowanie moksyfloksacyny[1]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo wystąpienie interakcji metabolicznych moksyfloksacyny związanych z układem cytochromu P-450 jest mało prawdopodobne[1].

Metabolizm i transportery

  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • omdlenia, kołatania serca, zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej współistnieją bradykardia, choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i leki obniżające potas, co zwiększa ryzyko torsade de pointes przy tym połączeniu.
Dożylniedroga podania · moksyfloksacynainne zalecenieMoksyfloksacyna podawana dożylnie również wydłuża odstęp QT, więc zmiana drogi podania nie znosi przeciwwskazania. W warunkach szpitalnych, jeśli antybiotyk jest niezbędny, wymagane jest ciągłe monitorowanie EKG i kontrola elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Moloxin 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moloxin-100324030/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Moxifloxacin Aurovitas 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moxifloxacin-aurovitas-100353801/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Moxinea 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moxinea-100364160/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cogiton 5 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cogiton-5-100119525/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Donepex 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/donepex-100122763/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylefryna+ SotalolNie stosuj doustnej fenylefryny u osoby przyjmującej sotalol.Nie przyjmuj tabletek, kapsułek ani saszetek na przeziębienie z fenylefryną i przed zakupem leku na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tabletek, kapsułek ani saszetek na przeziębienie z fenylefryną i przed zakupem leku na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.

Fenylefryna to składnik wielu leków na przeziębienie i katar, który obkurcza naczynia krwionośne. Gdy przyjmujesz sotalol, fenylefryna może bardzo mocno podnieść ciśnienie krwi i jednocześnie zbyt mocno zwolnić pracę serca. Takie połączenie może być niebezpieczne dla życia, a leki na przeziębienie z fenylefryną nie są przeznaczone dla osób z zaburzeniami rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból głowy
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • ból w klatce piersiowej
  • zaburzenia widzenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie stosuj doustnej fenylefryny u osoby przyjmującej sotalol. Zaburzenia rytmu serca, nadciśnienie tętnicze i choroba wieńcowa wykluczają doustną fenylefrynę[1][2]. Fenylefryny nie łączy się z antagonistami receptorów beta-adrenergicznych ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego[1]. Na objawy przeziębienia wybierz leczenie bez sympatykomimetyków doustnych, a przy niedrożności nosa preferuj sól fizjologiczną lub krótkotrwały lek obkurczający donosowo w najmniejszej skutecznej dawce.

Skutek kliniczny

Doustna fenylefryna przyjmowana z beta-adrenolitykiem może wywołać przełom nadciśnieniowy[1]. Możliwa jest także nasilona bradykardia z ryzykiem zaburzeń przewodzenia i omdleń. U chorego leczonego sotalolem z powodu zaburzeń rytmu fenylefryna doustna jest przeciwwskazana ze względu na samą chorobę[1][2].

Mechanizm

Fenylefryna pobudza receptory alfa-1 i obkurcza naczynia, a sotalol jako nieselektywny beta-adrenolityk blokuje rozszerzające naczynia receptory beta-2, więc skurcz naczyń pozostaje niezrównoważony i ciśnienie może gwałtownie wzrosnąć. Wzrost ciśnienia wywołuje odruchowe zwolnienie rytmu serca, które sumuje się z bradykardią i spowolnieniem przewodzenia wywołanymi przez sotalol. Fenylefryna osłabia też przeciwnadciśnieniowe działanie sotalolu.

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • EKG przy objawach zaburzeń rytmu lub omdleniu

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek sodu donosowo (roztwór izotoniczny lub hipertoniczny)ksylometazolina donosowo – krótko, najmniejsza skuteczna dawkaoksymetazolina donosowo – krótko, najmniejsza skuteczna dawka

Kiedy ocena się zmienia

Donosowodroga podania · fenylefrynaryzyko malejeFenylefryna podana donosowo działa głównie miejscowo, ale przy częstym lub długim stosowaniu może wchłaniać się do krwi. U pacjenta na sotalolu stosuj ją tylko krótko, w najmniejszej skutecznej dawce i kontroluj ciśnienie oraz tętno.
Do okadroga podania · fenylefrynaryzyko malejeKrople do oczu z fenylefryną, zwłaszcza w większym stężeniu stosowane do rozszerzenia źrenicy, mogą wchłaniać się ogólnoustrojowo i podnosić ciśnienie. U pacjenta na sotalolu poinformuj okulistę o leczeniu i kontroluj ciśnienie oraz tętno po badaniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anosin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anosin-100436119/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti Form 12,2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-form-100005170/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHaloperydol+ DonepezylNie łącz haloperydolu z donepezylem, bo haloperydol jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i powiedz mu oraz farmaceucie o obu lekach, a nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.nieznanyopisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i powiedz mu oraz farmaceucie o obu lekach, a nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Oba leki mogą zaburzać przewodzenie elektryczne w sercu, a razem to działanie się sumuje. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, zwłaszcza u osób starszych. Lek na otępienie może też spowalniać pracę serca, a razem z haloperydolem nasilać sztywność i drżenie mięśni.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
  • silne zawroty głowy
  • bardzo wolne tętno
  • sztywność mięśni, drżenie lub spowolnienie ruchów
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz haloperydolu z donepezylem, bo haloperydol jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli pacjent przyjmujący donepezyl wymaga leczenia przeciwpsychotycznego, wybierz lek o małym wpływie na QTc i oceń przed włączeniem EKG oraz stężenie potasu i magnezu[2]. Gdy lekarz mimo to zdecyduje o krótkotrwałym skojarzeniu, potrzebne jest monitorowanie EKG, wyrównanie elektrolitów i najmniejsza skuteczna dawka haloperydolu.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to dalsze wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego, szczególnie u osób starszych z bradykardią, hipokaliemią lub chorobą serca. Donepezyl może sam powodować bradykardię, co dodatkowo sprzyja arytmii. Możliwe jest też nasilenie objawów pozapiramidowych, takich jak sztywność, drżenie i spowolnienie ruchowe.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QTc, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Haloperydolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][3]. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, a przy łączeniu z innymi lekami przeciwpsychotycznymi wydłużającymi QTc trzeba zachować ostrożność[2]. Dodatkowo haloperydol hamuje CYP2D6[1], a CYP2D6 w mniejszym stopniu uczestniczy w metabolizmie donepezylu, więc jego stężenie może nieco wzrosnąć[2]. Nasilenie przekaźnictwa cholinergicznego przy jednoczesnej blokadzie receptorów dopaminowych może sprzyjać objawom pozapiramidowym.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Haloperydol – inhibitor CYP2D6[4], donepezyl – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Haloperydol: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość rytmu serca (bradykardia)
  • objawy pozapiramidowe
  • omdlenia i upadki

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2% 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol UNIA 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-unia-100028202/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.