Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Famotydyna / Famotydyna i zyprazydon

Famotydyna i zyprazydon

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie stosuj tylko po ocenie czynników ryzyka wydłużenia QT.

Zanim zaczniesz przyjmować famotydynę razem z zyprazydonem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy to połączenie jest dla ciebie bezpieczne, szczególnie jeśli masz chore nerki lub serce.

Niekorzystna interakcjaFamotydyna+ ZyprazydonPołączenie stosuj tylko po ocenie czynników ryzyka wydłużenia QT.Zanim zaczniesz przyjmować famotydynę razem z zyprazydonem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy to połączenie jest dla ciebie bezpieczne, szczególnie jeśli masz chore nerki lub serce.nieznanyopisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Zanim zaczniesz przyjmować famotydynę razem z zyprazydonem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy to połączenie jest dla ciebie bezpieczne, szczególnie jeśli masz chore nerki lub serce.

Oba leki mogą w rzadkich przypadkach zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko może być większe. Dotyczy to zwłaszcza osób z chorobami nerek lub serca. Jeśli masz chore nerki, nie stosuj famotydyny. Przyjmuj najmniejszą skuteczną dawkę leku na zgagę i nie stosuj go dłużej, niż to konieczne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Połączenie stosuj tylko po ocenie czynników ryzyka wydłużenia QT. U pacjenta z niewydolnością nerek famotydyna jest przeciwwskazana[1] i należy wybrać inny lek zmniejszający wydzielanie kwasu. U pozostałych pacjentów stosuj najmniejszą skuteczną dawkę famotydyny, skontroluj stężenie potasu i magnezu oraz wykonaj EKG, gdy występują dodatkowe czynniki ryzyka. Przy krótkotrwałej zgadze rozważ lek zobojętniający zawierający glin i magnez, który nie zmienia w istotny sposób farmakokinetyki zyprazydonu[2].

Skutek kliniczny

Możliwe addycyjne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest istotne głównie u osób z niewydolnością nerek, zaburzeniami elektrolitowymi, chorobą serca lub przyjmujących inne leki wydłużające QT.

Mechanizm

Zyprazydon wydłuża odstęp QT w sposób zależny od dawki. Nie łączy się go z lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Famotydyna może wydłużać odstęp QT, zwłaszcza gdy kumuluje się przy upośledzonej czynności nerek lub jest podawana w dużych dawkach. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Lek z tej samej grupy (cymetydyna) podany po posiłku nie zmienia w istotny klinicznie sposób farmakokinetyki zyprazydonu[2]. Famotydyna nie wpływa na metabolizm leków z udziałem cytochromu P450[1].

Metabolizm i transportery

  • Famotydyna: substrat OAT3[3]
  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem famotydyny u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

pantoprazolomeprazol

Kiedy ocena się zmienia

Niewydolność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieW niewydolności nerek famotydyna kumuluje się, co zwiększa ryzyko wydłużenia QT. Famotydyna jest w tej sytuacji przeciwwskazana, wybierz inhibitor pompy protonowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Famotydyna Ranigast 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/famotydyna-ranigast-100023564/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieFamotydynaa alkoholNie trzeba zmieniać dawki famotydyny ani odstępu między lekiem a alkoholem.Możesz wypić niewielką ilość alkoholu, ale jeśli leczysz zgagę lub wrzody, lepiej go ograniczyć, bo może nasilać dolegliwości.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz wypić niewielką ilość alkoholu, ale jeśli leczysz zgagę lub wrzody, lepiej go ograniczyć, bo może nasilać dolegliwości.

Famotydyna nie wzmacnia działania alkoholu i nie zwiększa jego ilości we krwi. Badania nie wykazały między nimi szkodliwej reakcji. Alkohol sam podrażnia jednak żołądek i może nasilać zgagę oraz ból brzucha, czyli dolegliwości, na które bierzesz ten lek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilenie zgagi lub bólu w nadbrzuszu po alkoholu
  • czarne smoliste stolce
  • wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawki famotydyny ani odstępu między lekiem a alkoholem. Warto jednak doradzić ograniczenie alkoholu ze względu na leczoną chorobę żołądka lub przełyku, a nie z powodu interakcji.

Skutek kliniczny

Nie należy oczekiwać klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej między famotydyną a alkoholem. Alkohol drażni jednak błonę śluzową żołądka, nasila wydzielanie kwasu i rozluźnia dolny zwieracz przełyku. Może więc osłabiać efekt leczenia choroby wrzodowej, refluksu i zgagi, dla których stosuje się famotydynę. U osób pijących dużo rośnie ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego niezależnie od leku.

Mechanizm

Famotydyna nie zwiększa stężenia alkoholu we krwi, więc nie trzeba ograniczać alkoholu z powodu samego leku. Charakterystyka produktu podaje, że „badania nie wykazały spodziewanego zwiększenia stężenia alkoholu we krwi po jego spożyciu”[1]. Takiego wzrostu spodziewano się, ponieważ niektóre antagonisty receptora H2, zwłaszcza cymetydyna, hamują żołądkową dehydrogenazę alkoholową i ograniczają metabolizm etanolu przy pierwszym przejściu. Famotydyna nie wykazuje tego działania w istotnym klinicznie stopniu. ChPL famotydyny nie wymienia alkoholu w przeciwwskazaniach ani w ostrzeżeniach i nie zaleca jego unikania[1]. Wszystkie oceniane produkty famotydyny mają w tej sprawie ten sam zapis. Famotydyna nie wchodzi też w interakcje z lekami metabolizowanymi przez układ cytochromu P-450[1]. W piśmiennictwie pojawia się pojedyncza wzmianka o możliwym nasileniu hipoglikemii przy łączeniu alkoholu z famotydyną, ale nie ma dla niej przekonującego uzasadnienia farmakologicznego. Hipoglikemia po alkoholu wynika głównie z działania samego etanolu.

Metabolizm i transportery

  • Famotydyna: substrat OAT3[2]

Monitorować

  • nasilenie objawów dyspeptycznych lub zgagi po alkoholu
  • objawy krwawienia z przewodu pokarmowego u osób pijących dużo

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjentinne zaleceniePrzy regularnym nadużywaniu alkoholu interakcja z famotydyną nadal jest nieistotna. Etanol pogarsza jednak przebieg choroby wrzodowej i refluksu oraz zwiększa ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego. Należy zalecić ograniczenie alkoholu i rozważyć ocenę w kierunku powikłań.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Famotydyna Ranigast 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/famotydyna-ranigast-100023564/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaZyprazydona alkoholZalecaj choremu niepicie alkoholu w trakcie leczenia zyprazydonem, a jeśli do spożycia dojdzie, tylko w niewielkiej ilości i z zachowaniem szczególnej ostrożności.Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu ani nie obsługuj maszyn.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu ani nie obsługuj maszyn.

Zyprazydon może powodować senność i zawroty głowy. Alkohol działa podobnie, więc razem mogą wywołać silną senność, problemy z równowagą i spowolnienie reakcji. Z tego powodu w czasie leczenia lepiej alkoholu nie pić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem przytomności
  • zawroty głowy, chwiejny chód lub upadki
  • omdlenie albo uczucie szybkiego lub nierównego bicia serca
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj choremu niepicie alkoholu w trakcie leczenia zyprazydonem, a jeśli do spożycia dojdzie, tylko w niewielkiej ilości i z zachowaniem szczególnej ostrożności. ChPL wymaga ostrożności przy łączeniu z alkoholem.[1] Chory nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn po alkoholu.

Skutek kliniczny

Alkohol może nasilić senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe i zaburzenia koordynacji u osoby przyjmującej zyprazydon. Zwiększa to ryzyko upadków, wypadków i błędów w obsłudze maszyn lub prowadzeniu pojazdów. U osób leczonych z powodu choroby psychicznej alkohol może dodatkowo pogarszać stan psychiczny i utrudniać leczenie.

Mechanizm

Zyprazydon i alkohol działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie się sumuje. Producent zaleca ostrożność przy łączeniu zyprazydonu z lekami działającymi ośrodkowo i z alkoholem.[1] Nasilenie senności i zaburzeń koordynacji jest oczekiwane, bo wynika z podstawowego działania obu substancji.

Metabolizm i transportery

  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[2], słaby inhibitor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[2], substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • senność i sedacja w ciągu dnia
  • zawroty głowy i zaburzenia równowagi, zwłaszcza u osób starszych
  • kołatanie serca lub omdlenia, które wymagają pilnej oceny lekarskiej

Kiedy ocena się zmienia

Większe ilości alkoholu, upojenieilość alkoholu · alkoholryzyko rośniePrzy większych ilościach alkoholu sumowanie działania hamującego na ośrodkowy układ nerwowy jest silniejsze, a ryzyko nadmiernej sedacji, upadków i wypadków wyraźnie rośnie.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych sedacja i zawroty głowy częściej prowadzą do upadków, dlatego nawet niewielka ilość alkoholu wymaga szczególnej ostrożności. Wniosek wynika z ogólnej wiedzy farmakologicznej, ChPL nie podaje tu odrębnych danych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 229

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ ZyprazydonNie łącz difenhydraminy z zyprazydonem.Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczysz się zyprazydonem, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię albo na sen.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczysz się zyprazydonem, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię albo na sen.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. W rzadkich przypadkach może dojść do groźnej arytmii, omdlenia, a nawet zatrzymania krążenia. Oba leki powodują też senność, więc razem mocniej osłabiają koncentrację i zwiększają ryzyko upadku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • omdlenie
  • nadmierna senność lub splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz difenhydraminy z zyprazydonem[1]. U pacjenta leczonego zyprazydonem difenhydraminę zastąp lekiem bez wpływu na odstęp QT – w alergii nisko sedującym lekiem przeciwhistaminowym, a w bezsenności skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego leczenie psychiatryczne. Jeżeli oba leki przyjęto jednocześnie, odstaw difenhydraminę i przy objawach kardiologicznych wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Nasila się też senność, spowolnienie psychoruchowe i ryzyko upadków.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1][2][3]. Zyprazydonu nie powinno się stosować z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć działania addycyjnego[4]. Dodatkowo oba leki działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, co sumuje działanie uspokajające[1][4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Zyprazydon – słaby inhibitor CYP2D6[5], difenhydramina – substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]
  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kardiologiczne (kołatanie serca, omdlenia)
  • nasilenie sedacji

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynaloratadynafeksofenadynadesloratadyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko arytmii. Sumowanie sedacji i działania przeciwmuskarynowego difenhydraminy dodatkowo zwiększa ryzyko upadków i splątania.
Miejscowa (na skórę)droga podania · difenhydraminaryzyko malejePrzy krótkotrwałym stosowaniu difenhydraminy na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, więc ryzyko interakcji jest niższe. Należy unikać stosowania na dużą powierzchnię lub uszkodzoną skórę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSakwinawir+ ZyprazydonSakwinawiru nie należy łączyć z zyprazydonem.Nie zaczynaj przyjmować drugiego leku i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować drugiego leku i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.

Te dwa leki przyjmowane razem mogą groźnie zaburzyć pracę serca. Każdy z nich osobno może wpływać na rytm serca, a razem to działanie się sumuje i może wywołać niebezpieczną arytmię. Takiego połączenia nie wolno stosować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne bicie serca
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Sakwinawiru nie należy łączyć z zyprazydonem. ChPL sakwinawiru przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT i (lub) PR ze względu na możliwość potencjalnie zagrażających życiu działań niepożądanych[1]. ChPL zyprazydonu przeciwwskazuje jednoczesne leczenie lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwretrowirusowego i przeciwpsychotycznego jednocześnie, lekarz prowadzący leczenie HIV razem z psychiatrą powinien zmienić jeden z leków na taki, który nie wydłuża odstępu QT ani nie wchodzi w istotne interakcje z drugim. Leków przeciwretrowirusowych nie należy odstawiać samodzielnie bez decyzji lekarza.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QT i potencjalnie zagrażających życiu komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, a także zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego związanych z wydłużeniem odstępu PR.

Mechanizm

Główne zagrożenie wynika z sumowania się działania obu leków wydłużającego odstęp QT. U zdrowych ochotników sakwinawir wzmocniony rytonawirem powodował zależne od dawki wydłużenie odstępów QT i PR, dlatego może wystąpić addytywny wpływ z innymi lekami wydłużającymi te odstępy[1]. Zyprazydon sam wydłuża odstęp QT, a jego działanie addycyjne z innymi lekami o tym działaniu nie zostało zbadane, ale nie można go wykluczyć[2]. Dodatkowo sakwinawir i rytonawir hamują CYP3A4 i glikoproteinę P, a zyprazydon jest substratem CYP3A4 i prawdopodobnie glikoproteiny P, więc jego stężenie może wzrosnąć. Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał stężenie zyprazydonu o mniej niż 40% bez dodatkowego wydłużenia odstępu QTc[2], dlatego składowa farmakokinetyczna ma mniejsze znaczenie niż farmakodynamiczna.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Sakwinawir – inhibitor P-gp[3], zyprazydon – substrat P-gp[4]
  • Zyprazydon – słaby inhibitor CYP3A4[4], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc i PR przed zmianą leczenia i po niej
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość i miarowość rytmu serca

Bezpieczniejsze alternatywy

darunawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ FamotydynaUnikaj łączenia sotalolu z famotydyną i w miarę możliwości zastąp famotydynę lekiem zmniejszającym wydzielanie kwasu, który nie wydłuża odstępu QT.Nie przyjmuj famotydyny razem z sotalolem bez zgody lekarza i zapytaj farmaceutę o inny lek na zgagę, który jest dla ciebie bezpieczniejszy.nieznanyopisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj famotydyny razem z sotalolem bez zgody lekarza i zapytaj farmaceutę o inny lek na zgagę, który jest dla ciebie bezpieczniejszy.

Sotalol to lek na zaburzenia rytmu serca, który może zmieniać przewodzenie elektryczne w sercu. Famotydyna, stosowana na zgagę i nadkwasotę, może działać podobnie. Razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, szczególnie gdy masz słabsze nerki albo niski poziom potasu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • bardzo wolne tętno
  • nagłe osłabienie lub duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Unikaj łączenia sotalolu z famotydyną i w miarę możliwości zastąp famotydynę lekiem zmniejszającym wydzielanie kwasu, który nie wydłuża odstępu QT. Sotalol należy podawać z najwyższą ostrożnością w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Przyjmowanie leków wydłużających odstęp QT jest przeciwwskazaniem do stosowania sotalolu[2]. Jeśli połączenie jest konieczne, przed jego rozpoczęciem oceń odstęp QTc, wyrównaj stężenie potasu i magnezu i monitoruj zapis EKG[1]. Famotydyny nie stosuje się u pacjentów z niewydolnością nerek[3].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zatrzymania krążenia. Ryzyko jest największe u osób z niewydolnością nerek, hipokaliemią, hipomagnezemią, bradykardią, w podeszłym wieku oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT.

Mechanizm

Sotalol jest lekiem przeciwarytmicznym klasy III, który wydłuża odstęp QT w sposób zależny od dawki i może wywołać torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii i bradykardii[1]. Famotydyna należy do leków, które mogą wydłużać odstęp QT, a ryzyko rośnie przy jej kumulacji. Działanie obu leków na repolaryzację komór się sumuje. Oba leki są wydalane głównie przez nerki, więc pogorszenie ich funkcji zwiększa stężenia obu substancji jednocześnie.

Metabolizm i transportery

  • Famotydyna: substrat OAT3[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem famotydyny i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kreatynina i eGFR
  • częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

pantoprazolomeprazolesomeprazol

Kiedy ocena się zmienia

Niewydolność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieW niewydolności nerek kumulują się oba leki, co znacząco zwiększa ryzyko wydłużenia QT i torsade de pointes. Famotydyny nie stosuje się w niewydolności nerek, a sotalol jest przeciwwskazany przy klirensie kreatyniny poniżej 10 ml/min.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Famotydyna Ranigast 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/famotydyna-ranigast-100023564/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ ZyprazydonNie łącz sotalolu z zyprazydonem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Sotalol i zyprazydon zmieniają pracę serca w podobny sposób i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu. Takie zaburzenia mogą objawiać się kołataniem serca, zawrotami głowy albo omdleniem i bywają niebezpieczne dla życia. Tych leków nie należy przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne bicie serca
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz sotalolu z zyprazydonem. Zyprazydonu nie stosuje się u pacjentów leczonych lekami przeciwarytmicznymi klasy III, do których należy sotalol[1]. Sotalolu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwpsychotycznego, należy wybrać lek o małym wpływie na odstęp QT albo z lekarzem prowadzącym leczenie kardiologiczne rozważyć zmianę leku przeciwarytmicznego. Jeśli wyjątkowo nie da się uniknąć połączenia, przed jego rozpoczęciem trzeba ocenić odstęp QT, wyrównać hipokaliemię i monitorować EKG oraz elektrolity[3].

Skutek kliniczny

Połączenie grozi znacznym wydłużeniem odstępu QT i komorowymi zaburzeniami rytmu, w szczególności torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego[3].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działania się sumują. Sotalol jest lekiem przeciwarytmicznym klasy III, który wydłuża repolaryzację komór i może wywołać torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii lub bradykardii[3]. Zyprazydon również wydłuża odstęp QT, a działania addycyjnego z innymi lekami wydłużającymi QT nie można wykluczyć[1]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje.

Metabolizm i transportery

  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • objawy omdleń, kołatania serca, zawrotów głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazollurazydonbisoprololmetoprolol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneTriazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol)+ Przeciwpsychotyczne pochodne indolu (np. lurazydon, zyprazydon, sertindol) klasaJednoczesnego stosowania triazolowego leku przeciwgrzybiczego i przeciwpsychotycznej pochodnej indolu należy unikać, a gdy jest ono konieczne, wymaga zmiany dawki i kontroli EKG.Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny z tej grupy i masz dostać triazolowy lek przeciwgrzybiczy, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie przed rozpoczęciem leczenia i nie łącz tych leków na własną rękę.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny z tej grupy i masz dostać triazolowy lek przeciwgrzybiczy, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie przed rozpoczęciem leczenia i nie łącz tych leków na własną rękę.

Niektóre leki przeciwgrzybicze, na przykład flukonazol, itrakonazol, worykonazol czy pozakonazol, mogą zwiększać ilość leków na schizofrenię lub chorobę dwubiegunową, takich jak lurazydon, zyprazydon czy sertindol, w organizmie. Może to nasilić senność, niepokój ruchowy i zawroty głowy. Niektóre z tych połączeń mogą też zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Części tych leków w ogóle nie wolno łączyć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • nadmierna senność
  • niepokój ruchowy, sztywność mięśni lub drżenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Jednoczesnego stosowania triazolowego leku przeciwgrzybiczego i przeciwpsychotycznej pochodnej indolu należy unikać, a gdy jest ono konieczne, wymaga zmiany dawki i kontroli EKG. Lurazydon jest przeciwwskazany z itrakonazolem, pozakonazolem i worykonazolem. Z flukonazolem lub izawukonazolem lurazydon można stosować w zmniejszonej dawce z kontrolą działań niepożądanych. Sertindol jest przeciwwskazany z silnymi inhibitorami CYP3A4 i z lekami wydłużającymi odstęp QT, czyli w praktyce ze wszystkimi wymienionymi triazolami. Przy zyprazydonie unikaj połączenia z flukonazolem, worykonazolem, pozakonazolem i itrakonazolem ze względu na addycyjne wydłużenie odstępu QT. Jeśli takie leczenie jest niezbędne, wykonaj EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia oraz wyrównaj stężenie potasu i magnezu. Połączenie zyprazydonu z izawukonazolem niesie najmniejsze ryzyko w tej klasie. Gdy to możliwe, zamień triazol na echinokandynę lub amfoterycynę B albo czasowo zmień lek przeciwpsychotyczny po konsultacji z psychiatrą.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia leku przeciwpsychotycznego nasila jego działania niepożądane, takie jak senność, akatyzja, objawy pozapiramidowe, niedociśnienie ortostatyczne i zawroty głowy. Przy sertindolu i zyprazydonie rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT, częstoskurczu typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy zaburzeniach elektrolitowych, bradykardii, chorobach serca i u osób starszych.

Mechanizm

Triazolowe leki przeciwgrzybicze hamują CYP3A4 w wątrobie i jelicie. Itrakonazol, pozakonazol i worykonazol hamują go silnie, a flukonazol i izawukonazol umiarkowanie. Lurazydon i sertindol są metabolizowane głównie przez CYP3A4, więc ich stężenie we krwi może wyraźnie wzrosnąć. Zyprazydon jest metabolizowany głównie przez oksydazę aldehydową, a CYP3A4 odpowiada tylko za część jego przemian[1]. Dlatego wzrost jego stężenia jest umiarkowany, a główne ryzyko wynika z sumowania się wpływu na odstęp QT[2]. Sertindol i zyprazydon same wydłużają odstęp QT, podobnie jak flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol. Izawukonazol nie wydłuża odstępu QT, więc przy nim istotny jest głównie wpływ na metabolizm. Interakcja dotyczy całej klasy, ale jej siła zależy od pary – najsilniejsza jest dla silnych inhibitorów CYP3A4 w połączeniu z lurazydonem lub sertindolem.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem leczenia skojarzonego i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy nadmiernego działania leku przeciwpsychotycznego: senność, akatyzja, objawy pozapiramidowe
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • omdlenia, kołatania serca i zawroty głowy

Kiedy ocena się zmienia

Kilka dni po odstawieniu triazoluodstep · triazoleinne zalecenieHamowanie CYP3A4 utrzymuje się po odstawieniu triazolu, najdłużej przy pozakonazolu, itrakonazolu i izawukonazolu, które mają długi okres półtrwania. Lurazydonu ani sertindolu nie należy włączać ani wracać do pełnej dawki bezpośrednio po zakończeniu leczenia przeciwgrzybiczego.
Duża dawka flukonazoludawka · triazoleryzyko rośnieHamowanie CYP3A4 przez flukonazol i jego wpływ na odstęp QT zależą od dawki. Pojedyncza mała dawka w leczeniu kandydozy pochwy niesie mniejsze ryzyko niż długotrwałe leczenie dużymi dawkami.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko arytmii oraz niedociśnienia ortostatycznego i upadków.

Źródła

  1. Miao Z, Kamel A, Prakash C. Characterization of a novel metabolite intermediate of ziprasidone in hepatic cytosolic fractions of rat, dog, and human by ESI-MS/MS, hydrogen/deuterium exchange, and chemical derivatization. Drug Metab Dispos. 2005;33(7):879-83. doi: 10.1124/dmd.105.004036. PMID: 15821046.
  2. Miceli JJ, Smith M, Robarge L, Morse T, Laurent A. The effects of ketoconazole on ziprasidone pharmacokinetics--a placebo-controlled crossover study in healthy volunteers. Br J Clin Pharmacol. 2000;49 Suppl 1(Suppl 1):71S-76S. doi: 10.1046/j.1365-2125.2000.00156.x. PMID: 10771458.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneZyprazydon+ ApalutamidUnikaj tego połączenia i zamień zyprazydon na lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na odstęp QT i niezależny od CYP3A4.Nie odstawiaj żadnego leku sam, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leczenia i zapytaj o badanie EKG.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku sam, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leczenia i zapytaj o badanie EKG.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko rośnie. Lek na raka prostaty może też osłabić działanie leku przeciwpsychotycznego, przez co objawy choroby mogą wrócić. Zwykle lekarz zmienia jeden z tych leków na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • nawrót niepokoju, omamów lub zaburzeń nastroju
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj tego połączenia i zamień zyprazydon na lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na odstęp QT i niezależny od CYP3A4. ChPL zyprazydonu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT.[1] Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za nieuniknione, wykonaj EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównaj potas i magnez oraz oceniaj skuteczność przeciwpsychotyczną. Po odstawieniu apalutamidu obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych zyprazydonu.

Skutek kliniczny

Najgroźniejszym skutkiem jest addycyjne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes, zwłaszcza u starszych mężczyzn z chorobą serca lub zaburzeniami elektrolitowymi. Równocześnie indukcja CYP3A4 może obniżyć stężenie zyprazydonu i osłabić kontrolę objawów psychotycznych. Karbamazepina, słabszy induktor niż apalutamid, zmniejszała całkowitą ekspozycję na zyprazydon o około 35%.[1] Po odstawieniu apalutamidu indukcja stopniowo wygasa, a stężenie zyprazydonu może wzrosnąć.

Mechanizm

Nie łącz zyprazydonu z apalutamidem, bo oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a apalutamid dodatkowo przyspiesza eliminację zyprazydonu. ChPL zyprazydonu przeciwwskazuje jednoczesne leczenie lekami wydłużającymi odstęp QT jako grupą i nie wyklucza działania addycyjnego.[1] Apalutamid nie jest wymieniony z nazwy, ale terapia deprywacji androgenowej, do której należy, sama może wydłużać odstęp QT. Zyprazydon jest substratem CYP3A4 i prawdopodobnie glikoproteiny P, a induktory CYP3A4 i p-gp mogą zmniejszać jego stężenie.[1] Apalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i zmniejszał AUC midazolamu o 92%.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Zyprazydon – słaby inhibitor CYP3A4[3], apalutamid – substrat CYP3A4[4]
  • Apalutamid – słaby inhibitor CYP3A4[4], zyprazydon – substrat CYP3A4[3]
  • Apalutamid – silny induktor CYP3A4[5], zyprazydon – substrat CYP3A4[3]
  • Apalutamid – słaby induktor P-gp[4], zyprazydon – substrat P-gp[3]
  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], umiarkowany inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], słaby induktor BCRP[4], induktor CYP2B6[4], umiarkowany induktor CYP2C19[5], słaby induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], słaby induktor OATP1B1[4], słaby induktor P-gp[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kontrola objawów psychotycznych lub afektywnych
  • objawy działań niepożądanych zyprazydonu po odstawieniu apalutamidu

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapina

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie apalutamidu u pacjenta przyjmującego zyprazydonkolejność włączenia · apalutamidinne zaleceniePo odstawieniu apalutamidu indukcja CYP3A4 stopniowo wygasa i stężenie zyprazydonu może wzrosnąć, dlatego monitoruj sedację, objawy pozapiramidowe i QTc.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych z chorobą serca, bradykardią lub zaburzeniami elektrolitowymi ryzyko arytmii przy addycji wpływu na QT jest większe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneZyprazydon+ ApomorfinaNie łącz zyprazydonu z apomorfiną.Nie zaczynaj i nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który ustali bezpieczne leczenie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj i nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który ustali bezpieczne leczenie.

Tych dwóch leków nie należy stosować razem. Działają przeciwstawnie, więc żaden z nich nie działa dobrze – mogą nasilić się objawy choroby Parkinsona albo objawy psychiczne. Oba leki mogą też zaburzać rytm serca i obniżać ciśnienie, a razem ryzyko jest większe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy przy wstawaniu
  • nasilenie drżenia, sztywności lub spowolnienia ruchów
  • nasilenie lęku, omamów lub dziwnych myśli
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz zyprazydonu z apomorfiną. Zyprazydonu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Apomorfiny nie stosuje się u pacjentów z chorobami psychicznymi[2], więc wskazanie do zyprazydonu zwykle samo wyklucza leczenie apomorfiną. U pacjenta z chorobą Parkinsona wymagającego leku przeciwpsychotycznego wybierz lek o słabym działaniu na receptory dopaminowe, a klozapinę można stosować w celu złagodzenia powikłań neuropsychicznych[2]. Jeżeli w wyjątkowej sytuacji połączenia nie da się uniknąć, decyzję podejmuje lekarz prowadzący po ocenie EKG i elektrolitów, przy ścisłym monitorowaniu.

Skutek kliniczny

Grozi wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes. Zyprazydon może nasilić objawy choroby Parkinsona i osłabić skuteczność apomorfiny, a apomorfina może nasilić objawy psychotyczne i osłabić skuteczność zyprazydonu. Możliwe są nasilone spadki ciśnienia, zawroty głowy i omdlenia.

Mechanizm

Zyprazydon blokuje receptory dopaminowe, a apomorfina je pobudza, więc oba leki znoszą wzajemnie swoje działanie. Neuroleptyki mogą osłabiać działanie apomorfiny[2]. Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na układ przewodzący serca się sumuje. Zyprazydonu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Apomorfiny należy unikać z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Apomorfina nasila też działanie obniżające ciśnienie tętnicze[2], a zyprazydon może powodować niedociśnienie ortostatyczne, więc ryzyko spadków ciśnienia się sumuje.

Metabolizm i transportery

  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • nasilenie objawów parkinsonowskich
  • nasilenie objawów psychotycznych

Bezpieczniejsze alternatywy

klozapinakwetiapina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dacepton 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań we wkładzie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dacepton-100329932/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAminochinoliny (np. hydroksychlorochina, chlorochina)+ Przeciwpsychotyczne pochodne indolu (np. zyprazydon, sertindol) klasaAminochinoliny nie łączy się z przeciwpsychotycznymi pochodnymi indolu, bo oba leki wydłużają odstęp QT i razem zwiększają ryzyko groźnych komorowych zaburzeń rytmu.Nie przyjmuj hydroksychlorochiny ani chlorochiny razem z lekiem przeciwpsychotycznym z tej grupy bez wyraźnej zgody lekarza i powiedz mu o wszystkich lekach, które bierzesz lub niedawno brałeś.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksychlorochiny ani chlorochiny razem z lekiem przeciwpsychotycznym z tej grupy bez wyraźnej zgody lekarza i powiedz mu o wszystkich lekach, które bierzesz lub niedawno brałeś.

Leki przeciwmalaryczne i stosowane w chorobach reumatycznych, takie jak hydroksychlorochina i chlorochina, oraz niektóre leki przeciwpsychotyczne, takie jak zyprazydon i sertindol, wpływają na rytm serca. Przyjmowane razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu, które prowadzą do omdlenia, a nawet zatrzymania krążenia. Dlatego tych leków zwykle się ze sobą nie łączy. Lurazydon działa na serce słabiej, ale też wymaga ostrożności i badania EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • drgawki
ChPL
nie sprawdzono
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Aminochinoliny nie łączy się z przeciwpsychotycznymi pochodnymi indolu, bo oba leki wydłużają odstęp QT i razem zwiększają ryzyko groźnych komorowych zaburzeń rytmu. Zyprazydonu i sertindolu nie stosuje się z hydroksychlorochiną ani chlorochiną – przy konieczności leczenia aminochinoliną należy zmienić lek przeciwpsychotyczny na taki, który nie wydłuża istotnie QT. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania aminochinolin ryzyko utrzymuje się także przez dłuższy czas po ich odstawieniu, co trzeba uwzględnić przy włączaniu zyprazydonu lub sertindolu. Lurazydon można łączyć z aminochinoliną ostrożnie, z oceną EKG przed leczeniem i w jego trakcie u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT. Przed każdym takim połączeniem należy wyrównać stężenie potasu i magnezu oraz sprawdzić, czy pacjent nie przyjmuje innych leków wydłużających QT.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QT, częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy zyprazydonie i sertindolu, które same w wyraźny sposób wydłużają QT. Interakcja dotyczy hydroksychlorochiny i chlorochiny w podobnym stopniu, a po stronie leków przeciwpsychotycznych wyraźnie słabiej lurazydonu. Oba rodzaje leków mogą też obniżać próg drgawkowy, co jest dodatkowym, mniej istotnym ryzykiem.

Mechanizm

Aminochinoliny i przeciwpsychotyczne pochodne indolu blokują kanały potasowe hERG w komórkach mięśnia sercowego, przez co opóźniają repolaryzację i wydłużają odstęp QT. Przy jednoczesnym stosowaniu ich działania na repolaryzację się sumują. Hydroksychlorochina i chlorochina mają bardzo długi okres półtrwania i kumulują się w tkankach, więc ich wpływ na QT utrzymuje się długo po odstawieniu. Aminochinoliny hamują CYP2D6, co może zwiększać stężenie sertindolu i dodatkowo nasilać jego działanie na QT. Zyprazydon jest metabolizowany głównie przez oksydazę aldehydową, dlatego u niego dominuje mechanizm farmakodynamiczny.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem leczenia i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca: kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • inne leki wydłużające odstęp QT przyjmowane przez pacjenta
  • czynność nerek i wątroby u pacjentów długotrwale leczonych aminochinoliną

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawka lub dawka nasycającadawka · aminochinolinyryzyko rośnieWydłużenie QT przez aminochinoliny zależy od dawki, dlatego dawki nasycające i duże dawki stosowane w leczeniu malarii wyraźnie zwiększają ryzyko arytmii.
Niedawne odstawienie aminochinolinykolejność włączenia · aminochinolinyinne zalecenieAminochinoliny mają bardzo długi okres półtrwania i kumulują się w tkankach, dlatego ryzyko interakcji utrzymuje się po ich odstawieniu i należy je uwzględnić przy włączaniu zyprazydonu lub sertindolu.
Upośledzona czynność nerekeGFR · aminochinolinyryzyko rośnieNiewydolność nerek sprzyja kumulacji aminochinolin i zaburzeniom elektrolitowym, co nasila ryzyko wydłużenia QT.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, które zwiększają ryzyko torsade de pointes.
Leczenie długotrwałeczas leczenia · aminochinolinyryzyko rośnieDługotrwałe stosowanie aminochinolin może prowadzić do kardiomiopatii i zaburzeń przewodzenia, co zwiększa podatność na arytmie przy dołączeniu leku wydłużającego QT.

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.