Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Flukonazol / Flukonazol i trazodon

Flukonazol i trazodon

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Przy leczeniu flukonazolem dłużej niż jednorazowo rozważ zmniejszenie dawki trazodonu albo czasowe jego odstawienie, a u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT unikaj tego połączenia.

Powiedz lekarzowi, że bierzesz trazodon, zanim zaczniesz kurację flukonazolem, i nie zmieniaj sam dawek leków.

Niekorzystna interakcjaFlukonazol+ TrazodonPrzy leczeniu flukonazolem dłużej niż jednorazowo rozważ zmniejszenie dawki trazodonu albo czasowe jego odstawienie, a u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT unikaj tego połączenia.Powiedz lekarzowi, że bierzesz trazodon, zanim zaczniesz kurację flukonazolem, i nie zmieniaj sam dawek leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że bierzesz trazodon, zanim zaczniesz kurację flukonazolem, i nie zmieniaj sam dawek leków.

Lek przeciwgrzybiczy flukonazol może zwiększać ilość trazodonu w organizmie. Może to nasilić senność, zawroty głowy i spadki ciśnienia, a u niektórych osób zaburzyć rytm serca. Działanie flukonazolu utrzymuje się jeszcze kilka dni po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • silne zawroty głowy przy wstawaniu
  • nadmierna senność w ciągu dnia
  • nudności
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy leczeniu flukonazolem dłużej niż jednorazowo rozważ zmniejszenie dawki trazodonu albo czasowe jego odstawienie, a u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT unikaj tego połączenia. Należy zachować ostrożność i dokładnie kontrolować pacjenta przyjmującego flukonazol z lekami metabolizowanymi przez CYP3A4[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu trazodonu z lekami wydłużającymi QT należy zachować ostrożność[2]. Pamiętaj, że interakcja może trwać jeszcze 4 do 5 dni po odstawieniu flukonazolu[1].

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia trazodonu może nasilać senność, nudności, hipotonię i omdlenia, co opisano dla rytonawiru zwiększającego stężenie trazodonu ponad dwukrotnie[2]. Łączenie trazodonu z lekami wydłużającymi QT zwiększa ryzyko niemiarowości komorowych, w tym torsade de pointes[2].

Mechanizm

Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i może zwiększać stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym, a hamowanie utrzymuje się przez 4 do 5 dni po odstawieniu flukonazolu[1]. Trazodon jest metabolizowany przez CYP3A4, a silne inhibitory tego izoenzymu mogą znacznie zwiększać jego stężenie w osoczu[2]. Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Flukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], trazodon – substrat CYP3A4[4]
  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[5]
  • Trazodon: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed i w trakcie leczenia skojarzonego u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • ciśnienie tętnicze, zwłaszcza ortostatyczne
  • nasilenie senności i zawroty głowy
  • objawy zespołu serotoninowego przy innych lekach serotoninergicznych

Bezpieczniejsze alternatywy

klotrimazol (dopochwowo)nystatynamikafungina

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 400 mg/dobęflukonazolryzyko rośnieWiększe dawki flukonazolu silniej hamują metabolizm leków zależnych od CYP3A4 i nasilają ryzyko wydłużenia QT, dlatego przy takim dawkowaniu unikaj trazodonu albo zmniejsz jego dawkę i kontroluj EKG.
Jednorazowoczas leczenia · flukonazolryzyko malejePojedyncza dawka flukonazolu daje krótkotrwałe hamowanie CYP3A4, więc u pacjenta bez czynników ryzyka wydłużenia QT zwykle wystarczy poinformować o możliwej nasilonej senności i zawrotach głowy.
odstep ≤ 5 dni od odstawieniaflukonazolinne zalecenieHamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się przez 4 do 5 dni po odstawieniu, więc nie zwiększaj dawki trazodonu do pierwotnej wcześniej niż po tym czasie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieFlukonazola alkoholPrzy krótkim leczeniu flukonazolem, w tym po jednorazowej dawce, nie trzeba modyfikować terapii ani zakazywać umiarkowanego spożycia alkoholu.Podczas leczenia flukonazolem możesz wypić niewielką ilość alkoholu, ale przy dłuższej kuracji lub chorobie wątroby lepiej ogranicz picie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Podczas leczenia flukonazolem możesz wypić niewielką ilość alkoholu, ale przy dłuższej kuracji lub chorobie wątroby lepiej ogranicz picie.

Flukonazol nie wchodzi z alkoholem w groźną interakcję i nie wywołuje reakcji takiej jak po niektórych antybiotykach. Niewielka ilość alkoholu w trakcie krótkiego leczenia jest zwykle bezpieczna. Alkohol może jednak nasilać nudności, bóle brzucha czy zawroty głowy, a przy długim leczeniu i częstym piciu dodatkowo obciąża wątrobę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • silne nudności lub wymioty
  • nasilone zawroty głowy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy krótkim leczeniu flukonazolem, w tym po jednorazowej dawce, nie trzeba modyfikować terapii ani zakazywać umiarkowanego spożycia alkoholu. U pacjentów nadużywających alkoholu lub z chorobą wątroby, leczonych przewlekle albo dużymi dawkami, należy zalecić ograniczenie alkoholu i rozważyć kontrolę parametrów wątrobowych. Małym dzieciom otrzymującym syrop nie należy podawać równocześnie innych leków zawierających etanol bez oceny lekarza.

Skutek kliniczny

U dorosłych umiarkowane spożycie alkoholu podczas leczenia flukonazolem nie powoduje udokumentowanych istotnych skutków klinicznych. Alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane flukonazolu, takie jak nudności, bóle brzucha, bóle i zawroty głowy. Przy długotrwałym leczeniu lub dużych dawkach u osób nadużywających alkoholu albo z chorobą wątroby teoretycznie rośnie ryzyko uszkodzenia wątroby. U noworodków i dzieci w wieku poniżej 5 lat, które otrzymują syrop, jednoczesna ekspozycja na etanol, na przykład z innych leków zawierających alkohol, może powodować działania niepożądane związane z glikolem propylenowym.[1]

Mechanizm

Flukonazol i etanol nie wchodzą w klinicznie istotną interakcję farmakokinetyczną. Flukonazol jest silnym inhibitorem CYP2C9 oraz inhibitorem CYP2C19 i CYP3A4.[1] Te izoenzymy mają niewielki udział w metabolizmie etanolu, a etanol nie zmienia w znaczący sposób stężenia flukonazolu. Flukonazol nie jest znany z wywoływania reakcji disulfiramopodobnej, w przeciwieństwie na przykład do metronidazolu. Teoretyczne znaczenie ma addycja działania hepatotoksycznego, ponieważ flukonazol rzadko uszkadza wątrobę, a regularne picie alkoholu dodatkowo ją obciąża. Produkty różnią się zapisami w charakterystyce, co wynika z ich składu. ChPL flukonazolu w kapsułkach nie wymienia alkoholu ani etanolu.[1] ChPL syropu podaje, że 10 ml syropu zawiera 164,8 mg glikolu propylenowego.[1] Według tej charakterystyki jednoczesne podawanie z innymi substratami dehydrogenazy alkoholowej, takimi jak etanol, może powodować ciężkie działania niepożądane u noworodków oraz działania niepożądane u dzieci w wieku poniżej 5 lat.[1] Etanol konkuruje z glikolem propylenowym o dehydrogenazę alkoholową, co może sprzyjać kumulacji glikolu u dzieci o niedojrzałym metabolizmie.

Metabolizm i transportery

  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[2], umiarkowany inhibitor CYP2C9[2], umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[3]

Monitorować

  • objawy uszkodzenia wątroby, takie jak żółtaczka, ciemny mocz i bóle w prawym podżebrzu, przy leczeniu długotrwałym
  • aktywność AlAT i AspAT u pacjentów nadużywających alkoholu lub z chorobą wątroby leczonych przewlekle
  • inne leki zawierające etanol u dzieci w wieku poniżej 5 lat otrzymujących syrop

Kiedy ocena się zmienia

Syroppostać · alkoholinne zalecenieSyrop zawiera glikol propylenowy, a ChPL ostrzega przed jednoczesnym podawaniem z etanolem noworodkom i dzieciom w wieku poniżej 5 lat. U małych dzieci należy unikać równoczesnego podawania innych leków zawierających etanol.
wiek ≤ 4 latapacjentryzyko rośnieU noworodków i dzieci w wieku poniżej 5 lat otrzymujących syrop jednoczesna ekspozycja na etanol może powodować działania niepożądane, u noworodków ciężkie. Należy unikać łączenia z lekami zawierającymi etanol.
Regularne picie powyżej 2 standardowych porcji alkoholu dziennieilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePrzy regularnym nadużywaniu alkoholu teoretycznie rośnie ryzyko addycji hepatotoksyczności, szczególnie przy dłuższej terapii. Warto zalecić ograniczenie alkoholu i obserwację objawów uszkodzenia wątroby.
Kilka tygodni lub dawki co najmniej 400 mg na dobęczas leczenia · alkoholryzyko rośniePrzewlekła terapia lub duże dawki flukonazolu u osób pijących regularnie zwiększają teoretyczne ryzyko uszkodzenia wątroby. Należy rozważyć kontrolę AlAT i AspAT oraz zalecić ograniczenie alkoholu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneTrazodona alkoholNie należy spożywać alkoholu przez cały okres leczenia trazodonem.Nie pij alkoholu podczas leczenia trazodonem i nie przyjmuj tabletki, jeśli jesteś pod wpływem alkoholu.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie pij alkoholu podczas leczenia trazodonem i nie przyjmuj tabletki, jeśli jesteś pod wpływem alkoholu.

Trazodon i alkohol razem mogą wywołać bardzo silną senność, zawroty głowy i spadek ciśnienia przy wstawaniu. Zwiększa to ryzyko upadków, urazów i wypadków, na przykład podczas prowadzenia samochodu. Leku nie wolno przyjmować będąc pod wpływem alkoholu, a przez cały okres leczenia należy z alkoholu zrezygnować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • chwiejny chód lub upadek
  • splątanie albo spowolniony, płytki oddech
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy spożywać alkoholu przez cały okres leczenia trazodonem[1]. Trazodonu nie należy podawać osobie będącej pod wpływem alkoholu ani w zatruciu alkoholem[1]. U pacjenta, który mimo zaleceń spożył alkohol, należy rozważyć pominięcie dawki wieczornej do czasu wytrzeźwienia i poinformować go o ryzyku nadmiernej senności i upadków. U osób nadużywających alkoholu warto rozważyć z lekarzem inną strategię leczenia bezsenności lub depresji.

Skutek kliniczny

Połączenie może powodować nadmierną senność, zaburzenia koordynacji i uwagi, spowolnienie reakcji oraz zawroty głowy i spadki ciśnienia przy wstawaniu, co zwiększa ryzyko upadków, urazów i wypadków komunikacyjnych. Przy zatruciu alkoholem trazodon może pogłębiać depresję ośrodkowego układu nerwowego i niedociśnienie, dlatego stan ten jest przeciwwskazaniem do podania leku[1].

Mechanizm

Trazodon i alkohol sumują działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, a ChPL trazodonu podaje, że trazodon nasila działanie uspokajające alkoholu[1]. Trazodon blokuje receptory adrenergiczne alfa1 i histaminowe H1, co tłumaczy senność i niedociśnienie ortostatyczne, a alkohol rozszerza naczynia i upośledza koordynację, więc oba efekty mogą się nakładać. Wszystkie charakterystyki trazodonu umieszczają alkohol w przeciwwskazaniach, ale różnią się sformułowaniem – w postaci o natychmiastowym uwalnianiu przeciwwskazaniem jest „zatrucie alkoholem”, a w postaciach o przedłużonym uwalnianiu „stosowanie u pacjentów będących pod wpływem alkoholu”[1]. Niezależnie od postaci ChPL zaleca, aby nie spożywać alkoholu podczas leczenia trazodonem[1].

Metabolizm i transportery

  • Trazodon: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nadmierna senność i sedacja
  • zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne
  • upadki i urazy, zwłaszcza u osób starszych
  • rzeczywiste spożycie alkoholu zgłaszane przez pacjenta

Kiedy ocena się zmienia

Stan nietrzeźwości lub zatrucie alkoholemilość alkoholu · pacjentinterakcja nie dotyczyPodanie trazodonu osobie w zatruciu alkoholem lub pod wpływem alkoholu jest przeciwwskazane we wszystkich charakterystykach produktu.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych większa wrażliwość na sedację i niedociśnienie ortostatyczne zwiększa ryzyko upadków i złamań po połączeniu trazodonu z alkoholem.
O przedłużonym uwalnianiupostać · alkoholinne zalecenieW postaciach o przedłużonym uwalnianiu przeciwwskazanie obejmuje każdy stan pod wpływem alkoholu, a nie tylko zatrucie, a lek działa dłużej, więc nakładanie się z alkoholem może dotyczyć także następnego dnia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 323

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ TrazodonNie należy łączyć amisulprydu z trazodonem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.

Te dwa leki przyjmowane razem mogą zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Oba powodują też senność i spadki ciśnienia, więc razem łatwiej o zawroty głowy i upadek. Zwykle lekarze ich nie łączą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • bardzo silna senność
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć amisulprydu z trazodonem. Połączenie jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes[1]. Jeśli pacjent przyjmuje oba leki, trzeba skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zamiany jednego z nich. Gdy lekarz mimo to uzna połączenie za konieczne, należy wykonać EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównać hipokaliemię[1] oraz unikać innych leków wydłużających QT i zwalniających rytm serca. Ze względu na sumowanie działania uspokajającego zaleca się zmniejszenie dawek[2].

Skutek kliniczny

Najgroźniejszym skutkiem jest wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ponadto może wystąpić nadmierna sedacja, niedociśnienie ortostatyczne, zawroty głowy i upadki, szczególnie u osób starszych.

Mechanizm

Amisulpryd i trazodon wydłużają odstęp QT, a ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT[1]. Trazodon podany razem z lekami wydłużającymi odstęp QT zwiększa ryzyko niemiarowości komorowych, w tym torsade de pointes[2]. Oba leki dodatkowo działają uspokajająco i obniżają ciśnienie tętnicze. Trazodon nasila działanie uspokajające leków przeciwpsychotycznych[2], a przy łączeniu amisulprydu z lekami działającymi na OUN i obniżającymi ciśnienie trzeba uwzględnić sumowanie tych działań[1].

Metabolizm i transportery

  • Trazodon: substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • tętno i objawy bradykardii
  • nasilenie senności i ryzyko upadków

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolagomelatyna

Kiedy ocena się zmienia

Upośledzona czynność nerekeGFR · amisulprydryzyko rośnieAmisulpryd jest wydalany głównie przez nerki, dlatego przy upośledzonej czynności nerek jego stężenie rośnie, co nasila ryzyko wydłużenia QT i sedacji.
Duże dawkidawka · amisulprydryzyko rośnieWydłużenie odstępu QT przez amisulpryd zależy od dawki, więc duże dawki zwiększają ryzyko torsade de pointes przy łączeniu z trazodonem.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują zaburzenia elektrolitowe, choroby serca i upośledzona czynność nerek, a sumowana sedacja i niedociśnienie ortostatyczne zwiększają ryzyko upadków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAntagoniści aldosteronu (np. eplerenon, finerenon)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaAntagonisty aldosteronu nie należy łączyć z triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez wyraźnej potrzeby, ponieważ triazol zwiększa jego stężenie i ryzyko groźnej hiperkaliemii.Jeśli przyjmujesz lek z grupy antagonistów aldosteronu, nie zaczynaj leczenia triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna zmiana leku, dawki albo badanie potasu.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek z grupy antagonistów aldosteronu, nie zaczynaj leczenia triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna zmiana leku, dawki albo badanie potasu.

Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak itrakonazol, pozakonazol, worykonazol, flukonazol czy izawukonazol, spowalniają usuwanie z organizmu eplerenonu i finerenonu. Te leki odwadniające i chroniące serce oraz nerki gromadzą się wtedy we krwi i mogą zbyt mocno podnieść poziom potasu. Za wysoki potas może wywołać groźne zaburzenia pracy serca. Spironolakton i kanrenon nie wchodzą w tę interakcję w taki sam sposób.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie lub ciężkość mięśni
  • mrowienie lub drętwienie rąk, stóp albo okolicy ust
  • kołatanie serca, nierówne lub bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
  • nudności i ogólne złe samopoczucie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Antagonisty aldosteronu nie należy łączyć z triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez wyraźnej potrzeby, ponieważ triazol zwiększa jego stężenie i ryzyko groźnej hiperkaliemii. Połączenie eplerenonu albo finerenonu z itrakonazolem, pozakonazolem lub worykonazolem jest przeciwwskazane w ChPL i należy go unikać – na czas leczenia przeciwgrzybiczego trzeba odstawić eplerenon lub finerenon albo wybrać lek przeciwgrzybiczy spoza triazoli. Przy flukonazolu i izawukonazolu połączenie z eplerenonem jest możliwe po zmniejszeniu dawki eplerenonu zgodnie z ChPL i przy ścisłej kontroli potasu, a przy finerenonie wymaga częstszej kontroli potasu i ewentualnego dostosowania dawki. Po odstawieniu itrakonazolu lub pozakonazolu działanie hamujące może utrzymywać się jeszcze przez wiele dni, dlatego do pełnej dawki eplerenonu lub finerenonu należy wracać stopniowo i pod kontrolą potasu. Spironolakton i kanrenon nie wykazują tej interakcji i mogą być rozważone jako zamiana, jeśli wskazanie kliniczne na to pozwala.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie eplerenonu lub finerenonu nasila ich działanie oszczędzające potas i może prowadzić do ciężkiej hiperkaliemii z zaburzeniami rytmu serca, łącznie z zatrzymaniem krążenia. Może też wystąpić niedociśnienie i pogorszenie czynności nerek, które dodatkowo zwiększa retencję potasu. Ryzyko jest największe przy silnych inhibitorach, czyli itrakonazolu, pozakonazolu i worykonazolu. U osób z przewlekłą chorobą nerek, cukrzycą, niewydolnością serca i u osób przyjmujących inne leki podnoszące potas skutki mogą być szczególnie groźne.

Mechanizm

Eplerenon i finerenon są eliminowane głównie przez CYP3A4 w wątrobie i jelicie. Wszystkie triazole z tej grupy hamują CYP3A4, przez co spowalniają rozkład tych antagonistów aldosteronu i wielokrotnie zwiększają ich stężenie we krwi[1]. Itrakonazol, pozakonazol i worykonazol są silnymi inhibitorami CYP3A4. Flukonazol i izawukonazol są inhibitorami umiarkowanymi, przy czym hamowanie przez flukonazol rośnie wraz z dawką[2]. Spironolakton i kanrenon nie zależą istotnie od CYP3A4, więc tej interakcji farmakokinetycznej nie wykazują. Interakcja nie jest zatem wspólna dla wszystkich leków obu grup – dotyczy wszystkich triazoli, ale tylko eplerenonu i finerenonu z grupy antagonistów aldosteronu.

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy przed włączeniem triazolu, w pierwszych dniach skojarzenia i po zmianie dawki
  • kreatynina i eGFR
  • ciśnienie tętnicze
  • EKG przy hiperkaliemii lub objawach zaburzeń rytmu
  • inne leki podnoszące potas (inhibitory ACE, sartany, suplementy potasu, trimetoprim, heparyna)

Kiedy ocena się zmienia

Flukonazol w pojedynczej niskiej dawce (np. jednorazowo w grzybicy pochwy)dawka · triazoleryzyko malejeHamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki, więc jednorazowa niska dawka daje krótszy i słabszy efekt niż długotrwałe leczenie dużymi dawkami. Nadal wskazana jest ocena ryzyka hiperkaliemii, zwłaszcza u pacjentów z chorobą nerek.
eGFR ≤ 60 ml/min/1,73 m²pacjentryzyko rośnieUpośledzona czynność nerek zmniejsza wydalanie potasu i nasila ryzyko hiperkaliemii przy zwiększonej ekspozycji na eplerenon lub finerenon. Skojarzenie z flukonazolem lub izawukonazolem wymaga u tych pacjentów szczególnie częstej kontroli potasu i kreatyniny.
Kilka dni po odstawieniu itrakonazolu lub pozakonazoluodstep · triazoleinne zalecenieItrakonazol i pozakonazol mają długi okres półtrwania i hamowanie CYP3A4 utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po ich odstawieniu. Ponowne włączenie lub zwiększenie dawki eplerenonu albo finerenonu należy prowadzić stopniowo i pod kontrolą potasu.
Triazol włączany u pacjenta już leczonego eplerenonem lub finerenonemkolejność włączenia · antagoniści aldosteronuinne zalecenieGdy triazol dołączany jest do ustabilizowanej terapii, należy przed jego włączeniem zdecydować o czasowym odstawieniu eplerenonu lub finerenonu przy silnych inhibitorach albo o zmniejszeniu dawki eplerenonu przy flukonazolu i izawukonazolu, a potas skontrolować w pierwszych dniach skojarzenia.

Źródła

  1. Cook CS, Berry LM, Burton E. Prediction of in vivo drug interactions with eplerenone in man from in vitro metabolic inhibition data. Xenobiotica. 2004;34(3):215-28. doi: 10.1080/00498250310001649341. PMID: 15204695.
  2. Ragueneau-Majlessi I, Boulenc X, Rauch C, Hachad H, Levy RH. Quantitative correlations among CYP3A sensitive substrates and inhibitors: literature analysis. Curr Drug Metab. 2007;8(8):810-4. doi: 10.2174/138920007782798135. PMID: 18220561.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBenzamidy (np. amisulpryd, tiapryd, sulpiryd)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i triazolu wydłużającego odstęp QT należy unikać tego połączenia, a gdy jest ono niezbędne, prowadzić je pod kontrolą EKG i elektrolitów.Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu o wszystkich swoich lekach, a jeśli lekarz zdecyduje się je połączyć, wykonaj zleconą kontrolę EKG i badania krwi.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu o wszystkich swoich lekach, a jeśli lekarz zdecyduje się je połączyć, wykonaj zleconą kontrolę EKG i badania krwi.

Niektóre leki stosowane w zaburzeniach psychicznych i ruchowych, takie jak amisulpryd, sulpiryd czy tiapryd, mogą wpływać na rytm serca. Podobne działanie mają niektóre leki przeciwgrzybicze, na przykład flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Ryzyko jest większe u osób starszych, z chorobami serca lub nerek i z niskim poziomem potasu we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie lub nagła utrata przytomności
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i triazolu wydłużającego odstęp QT należy unikać tego połączenia, a gdy jest ono niezbędne, prowadzić je pod kontrolą EKG i elektrolitów. Przed włączeniem leczenia należy wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu. Nie należy rozpoczynać połączenia przy wyjściowo wydłużonym QTc. EKG trzeba powtórzyć po osiągnięciu stanu stacjonarnego obu leków i po każdym zwiększeniu dawki. Dawkę benzamidu należy dostosować do czynności nerek, a przy wydłużeniu QTc odstawić benzamid lub zmienić lek przeciwgrzybiczy. Gdy leczenie przeciwgrzybicze jest konieczne, warto rozważyć echinokandynę lub izawukonazol.

Skutek kliniczny

Jednoczesne stosowanie benzamidu i triazolu wydłużającego QT zwiększa ryzyko nadmiernego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, który może prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy amisulprydzie, dużych dawkach, zaburzeniach elektrolitowych, niewydolności nerek, bradykardii i chorobach serca[1].

Mechanizm

Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i polega na sumowaniu się działania wydłużającego odstęp QT. Benzamidy (amisulpryd, sulpiryd, tiapryd) blokują kanały potasowe odpowiedzialne za repolaryzację komór i w zależności od stężenia wydłużają odstęp QT. Flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol również wydłużają odstęp QT[2]. Benzamidy są wydalane głównie w postaci niezmienionej przez nerki i praktycznie nie są metabolizowane przez CYP3A4, dlatego hamowanie tego enzymu przez triazole nie zwiększa istotnie ich stężenia. Brak par tiaprydu i sulpirydu w bazie oznacza brak danych, a nie brak ryzyka, ponieważ mechanizm jest wspólny dla całej grupy benzamidów.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem połączenia i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
  • czynność nerek (eGFR)
  • częstość rytmu serca – bradykardia zwiększa ryzyko
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60pacjentryzyko rośnieBenzamidy są wydalane głównie przez nerki, więc przy obniżonym eGFR ich stężenie rośnie, a wraz z nim wydłużenie QT. Flukonazol także jest wydalany przez nerki. Konieczne jest zmniejszenie dawki benzamidu i częstsza kontrola EKG.
Duża dawkadawka · benzamidyryzyko rośnieWydłużenie QT przez benzamidy zależy od stężenia, dlatego duże dawki, szczególnie amisulprydu, istotnie zwiększają ryzyko w połączeniu z triazolem.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują pogorszenie czynności nerek, choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko torsade de pointes.

Źródła

  1. He L, Yu Y, Wei Y, Huang J, Shen Y, Li H. Characteristics and Spectrum of Cardiotoxicity Induced by Various Antipsychotics: A Real-World Study From 2015 to 2020 Based on FAERS. Front Pharmacol. 2022;12:815151. doi: 10.3389/fphar.2021.815151. PMID: 35185550.
  2. Vandael E, Vandenberk B, Vandenberghe J, Spriet I, Willems R, Foulon V. Development of a risk score for QTc-prolongation: the RISQ-PATH study. Int J Clin Pharm. 2017;39(2):424-432. doi: 10.1007/s11096-017-0446-2. PMID: 28281228.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBenzodiazepiny nasenne (np. midazolam, estazolam)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepiny nasennej metabolizowanej przez CYP3A4 i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać tego połączenia albo zmniejszyć dawkę benzodiazepiny i ściśle obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.Jeśli przyjmujesz lek nasenny z grupy benzodiazepin i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, nie łącz ich bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo lek nasenny może działać dużo silniej i dłużej.szybki (godziny)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek nasenny z grupy benzodiazepin i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, nie łącz ich bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo lek nasenny może działać dużo silniej i dłużej.

Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak flukonazol, itrakonazol, worykonazol czy pozakonazol, spowalniają usuwanie z organizmu części leków nasennych, na przykład midazolamu i estazolamu. Lek nasenny może wtedy działać dużo mocniej i dłużej niż zwykle. Możesz być bardzo senny także następnego dnia, mieć kłopoty z równowagą i łatwiej upaść. Nie dotyczy to wszystkich leków nasennych, bo na przykład lormetazepam i temazepam są usuwane z organizmu inną drogą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność, także w ciągu dnia
  • trudność z obudzeniem się
  • spowolniony lub płytki oddech
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • upadek lub prawie upadek
  • splątanie albo niewyraźna mowa
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepiny nasennej metabolizowanej przez CYP3A4 i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać tego połączenia albo zmniejszyć dawkę benzodiazepiny i ściśle obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji. Doustny midazolam z itrakonazolem jest ujęty w przeciwwskazaniach charakterystyki itrakonazolu, a z pozakonazolem i worykonazolem należy go unikać. Jeśli midazolam musi być podany dożylnie podczas leczenia triazolem, trzeba rozważyć mniejszą dawkę, zapewnić monitorowanie oddychania i gotowość do wspomagania wentylacji. Przy estazolamie z triazolem należy zastosować najmniejszą skuteczną dawkę albo zamienić lek nasenny na substancję unieczynnianą przez glukuronidację, na przykład lormetazepam lub temazepam. Ponieważ itrakonazol, pozakonazol i izawukonazol długo pozostają w organizmie, ostrożność należy utrzymać także przez kilka dni po ich odstawieniu.

Skutek kliniczny

Połączenie może powodować nasiloną i przedłużoną sedację, senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej następnego dnia, zaburzenia równowagi i upadki, a przy dużych dawkach lub podaniu dożylnym także depresję oddechową. Najsilniej narażony jest midazolam podawany doustnie, bo zahamowanie metabolizmu w jelicie i wątrobie sumuje się. U pacjentów leczonych długotrwałym wlewem midazolamu na oddziale intensywnej terapii lek może się kumulować, co wydłuża wybudzanie.

Mechanizm

Triazolowe leki przeciwgrzybicze hamują izoenzym CYP3A4 w wątrobie i ścianie jelita[1]. Benzodiazepiny nasenne unieczynniane głównie przez ten enzym, czyli midazolam i estazolam, są wtedy wolniej metabolizowane, a ich stężenie we krwi i czas działania wyraźnie rosną. Najsilniejszymi inhibitorami w tej grupie są itrakonazol, pozakonazol i worykonazol, a flukonazol i izawukonazol hamują CYP3A4 umiarkowanie, przy czym efekt flukonazolu rośnie wraz z dawką[1]. Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy benzodiazepin, bo lormetazepam, temazepam, nitrazepam i remimazolam są metabolizowane innymi szlakami. Po stronie triazoli kierunek interakcji jest wspólny dla wszystkich leków grupy, a różni się jedynie jej siła.

Monitorować

  • głębokość sedacji i poziom świadomości
  • częstość oddechów i saturacja, zwłaszcza przy midazolamie podawanym dożylnie
  • ciśnienie tętnicze
  • senność i spowolnienie psychoruchowe następnego dnia
  • zaburzenia równowagi i ryzyko upadków u osób starszych
  • czas wybudzania po sedacji lub znieczuleniu

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · benzodiazepiny nasenneryzyko rośniePrzy doustnym podaniu midazolamu hamowanie CYP3A4 w ścianie jelita i w wątrobie sumuje się, co daje najsilniejszy wzrost stężenia. Połączenie doustnego midazolamu z itrakonazolem jest przeciwwskazane w charakterystyce itrakonazolu, a z pozakonazolem i worykonazolem należy go unikać.
Wlew ciągły lub wielokrotne dawkiczas leczenia · benzodiazepiny nasenneryzyko rośnieJednorazowa dożylna dawka midazolamu jest mniej narażona na interakcję niż podanie doustne, ale przy długotrwałym wlewie lub powtarzanych dawkach lek się kumuluje i wybudzanie może się znacznie wydłużyć. Należy zmniejszyć szybkość wlewu i monitorować głębokość sedacji.
Duża dawka flukonazoludawka · triazoleryzyko rośnieHamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki, więc przy dużych dawkach leczniczych interakcja z midazolamem i estazolamem staje się porównywalna z silniejszymi triazolami. Pojedyncza mała dawka flukonazolu stosowana w kandydozie pochwy daje słabszy i krótszy efekt, ale nie wyklucza interakcji.
Kilka dni od odstawienia triazoluodstep · triazoleinne zalecenieItrakonazol, pozakonazol i izawukonazol mają długi okres półtrwania, a ich działanie hamujące utrzymuje się przez kilka dni po odstawieniu. W tym czasie nie należy wracać do pełnej dawki midazolamu lub estazolamu bez obserwacji pacjenta.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych metabolizm benzodiazepin jest wolniejszy, a wrażliwość ośrodkowego układu nerwowego większa, więc nasilona sedacja szybciej prowadzi do upadków, złamań i zaburzeń oddychania. W tej grupie szczególnie zalecana jest zamiana leku nasennego na lormetazepam lub temazepam w najmniejszej skutecznej dawce.

Źródła

  1. Venkatakrishnan K, von Moltke LL, Greenblatt DJ. Effects of the antifungal agents on oxidative drug metabolism: clinical relevance. Clin Pharmacokinet. 2000;38(2):111-80. doi: 10.2165/00003088-200038020-00002. PMID: 10709776.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ TrazodonNie łącz cytalopramu z trazodonem.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie – zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczną zamianę.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie – zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczną zamianę.

Cytalopram i trazodon mogą razem zaburzać rytm serca, co w rzadkich przypadkach prowadzi do groźnej arytmii i omdlenia. Oba leki zwiększają też ilość serotoniny w organizmie, a jej nadmiar może wywołać niebezpieczny stan z gorączką, drżeniem i pobudzeniem. Dlatego tych leków zwykle się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • gorączka, poty i dreszcze
  • drżenie, skurcze lub sztywność mięśni
  • silne pobudzenie, niepokój lub splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z trazodonem. Cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli pacjent potrzebuje leku przeciwdepresyjnego i leczenia bezsenności, skontaktuj się z lekarzem w celu zamiany jednego z leków na preparat bez wpływu na QT. Jeżeli lekarz świadomie utrzymuje połączenie, konieczne jest EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia oraz wyrównanie potasu i magnezu, bo hipokaliemia i hipomagnezemia zwiększają ryzyko złośliwych arytmii[2].

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Możliwy jest też zespół serotoninowy z hipertermią, sztywnością mięśni, drgawkami klonicznymi, niestabilnością wegetatywną i zmianami psychicznymi aż do śpiączki[2].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć efektu addytywnego[2]. Łączenie trazodonu z lekami wydłużającymi QT zwiększa ryzyko niemiarowości komorowych, w tym torsade de pointes[3]. Dodatkowo oba leki nasilają przekaźnictwo serotoninergiczne, a cytalopramu nie należy łączyć z innymi lekami serotoninergicznymi ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego[2].

Metabolizm i transportery

  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Trazodon: substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i po zmianie dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zespołu serotoninowego po włączeniu lub zwiększeniu dawki
  • kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ TrazodonNie stosuj difenhydraminy u pacjenta leczonego trazodonem.Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli bierzesz trazodon, a w razie problemów ze snem lub alergii zapytaj farmaceutę albo lekarza o bezpieczniejszy lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli bierzesz trazodon, a w razie problemów ze snem lub alergii zapytaj farmaceutę albo lekarza o bezpieczniejszy lek.

Difenhydramina, czyli popularny lek nasenny i przeciwalergiczny bez recepty, przyjmowana razem z trazodonem może zaburzyć rytm serca, co bywa groźne. Oba leki działają też usypiająco, więc razem mogą wywołać bardzo silną senność, zawroty głowy, spadek ciśnienia i upadki. Ryzyko jest największe u osób starszych i chorujących na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie albo uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy przy wstawaniu
  • nadmierna senność lub trudność z obudzeniem się
  • splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj difenhydraminy u pacjenta leczonego trazodonem[1][2][3]. Jeśli difenhydramina ma poprawić sen, nie dokładaj jej do trazodonu, tylko skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego w celu oceny leczenia bezsenności. Przy objawach alergicznych wybierz lek przeciwhistaminowy niewywołujący senności, np. loratadynę lub cetyryzynę. Jeśli oba leki zostały już przyjęte razem, zapytaj o kołatanie serca, zawroty głowy i omdlenia, a u pacjentów z chorobą serca lub zaburzeniami elektrolitowymi rozważ wykonanie EKG.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego. Sumowanie działania uspokajającego prowadzi do nadmiernej senności, zaburzeń koordynacji i spowolnienia psychoruchowego utrzymującego się następnego dnia. Możliwe są też spadki ciśnienia przy pionizacji, omdlenia i upadki, szczególnie u osób starszych.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ich wpływ na repolaryzację komór się sumuje. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz typu torsade de pointes[1][2][3]. Trazodon stosowany z lekami wydłużającymi odstęp QT zwiększa ryzyko niemiarowości komorowych, w tym torsade de pointes[4]. Oba leki działają uspokajająco i nasennie, a trazodon nasila działanie uspokajające leków przeciwhistaminowych[4]. Difenhydramina hamuje CYP2D6[1], co teoretycznie może zwiększać ekspozycję na czynny metabolit trazodonu (m-chlorofenylopiperazynę), ale znaczenie kliniczne tego efektu nie jest poznane.

Metabolizm i transportery

  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2D6[5]
  • Trazodon: substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc u pacjentów, którzy przyjęli oba leki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • nasilenie senności i sprawność psychoruchowa
  • ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej

Bezpieczniejsze alternatywy

loratadynacetyryzynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują czynniki ryzyka wydłużenia QT, a sumowanie sedacji, działania przeciwcholinergicznego difenhydraminy i niedociśnienia ortostatycznego zwiększa ryzyko upadków, złamań i splątania.
Na skórę, na małą powierzchnię, krótkotrwaledroga podania · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry daje małe stężenia ogólnoustrojowe, więc ryzyko sumowania działania z trazodonem jest znikome. Nie dotyczy to stosowania na duże lub uszkodzone powierzchnie skóry.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFlukonazol+ SakwinawirNie łącz flukonazolu z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem.Nie przyjmuj flukonazolu, jeśli leczysz się sakwinawirem, i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV o inny lek na grzybicę.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj flukonazolu, jeśli leczysz się sakwinawirem, i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV o inny lek na grzybicę.

Flukonazol, lek na grzybice, sprawia, że sakwinawir, lek na HIV, dłużej i w większej ilości utrzymuje się w organizmie. Oba leki mogą też zaburzać przewodzenie prądu w sercu, a razem to działanie się nasila. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdleniu
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz flukonazolu z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem. ChPL sakwinawiru przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT i (lub) PR, a leków zwiększających ekspozycję na sakwinawir każe unikać, jeśli dostępne są inne opcje.[1] Wybierz lek przeciwgrzybiczy spoza grupy azoli, a w zakażeniach miejscowych preferuj leczenie miejscowe o minimalnym wchłanianiu ogólnoustrojowym. Jeżeli lekarz prowadzący terapię HIV uzna połączenie za nieodzowne, konieczna może być modyfikacja dawkowania sakwinawiru.[2] W takiej sytuacji przed włączeniem i w trakcie leczenia wykonaj EKG oraz wyrównaj zaburzenia elektrolitowe, zwłaszcza hipokaliemię. Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się przez 4 do 5 dni po jego odstawieniu, więc ryzyko nie znika natychmiast po zakończeniu kuracji.[2]

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępów QT i PR, zaburzeniami rytmu typu torsade de pointes, blokiem przedsionkowo-komorowym i w skrajnym przypadku nagłą śmiercią sercową. Interakcja z sakwinawirem podawanym razem z rytonawirem nie była badana i może być silniejsza niż przy niewzmocnionym sakwinawirze.[2] Wyższe stężenie sakwinawiru zwiększa też ryzyko innych jego działań niepożądanych, w tym hepatotoksyczności.

Mechanizm

Flukonazol hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P, przez co zwiększa AUC sakwinawiru o około 50% i Cmax o około 55%.[2] CYP3A4 odpowiada za około 90% metabolizmu wątrobowego sakwinawiru, a sakwinawir jest także substratem glikoproteiny P, dlatego inhibitory tych szlaków istotnie zwiększają jego ekspozycję.[1] Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR w sposób zależny od dawki, więc wzrost jego stężenia nasila to działanie.[1] Flukonazol sam ma potencjał wydłużania odstępu QT, co dodatkowo sumuje się z działaniem sakwinawiru na przewodzenie w sercu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Flukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Flukonazol – inhibitor P-gp[4], sakwinawir – substrat P-gp[5]
  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • aktywność enzymów wątrobowych
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)

Bezpieczniejsze alternatywy

mykafunginakaspofunginaanidulafunginanystatyna (miejscowo)klotrymazol (miejscowo lub dopochwowo)

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 5 dni od odstawienia flukonazoluflukonazolinne zalecenieHamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po jego odstawieniu, dlatego włączenie sakwinawiru w tym okresie nadal wiąże się z interakcją.
Postać miejscowa (krem, globulki) innych leków przeciwgrzybiczych zamiast flukonazolu doustnegopostać · flukonazolinterakcja nie dotyczyZamiana flukonazolu doustnego na lek przeciwgrzybiczy stosowany miejscowo o minimalnym wchłanianiu ogólnoustrojowym praktycznie eliminuje ryzyko tej interakcji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFlukonazol+ RybocyklibNależy unikać łączenia flukonazolu podawanego ogólnie z rybocyklibem i wybrać lek przeciwgrzybiczy, który nie hamuje CYP3A4 i nie wydłuża odstępu QT.Nie przyjmuj flukonazolu w czasie leczenia rybocyklibem bez wyraźnej zgody onkologa i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na grzybicę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj flukonazolu w czasie leczenia rybocyklibem bez wyraźnej zgody onkologa i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na grzybicę.

Flukonazol, lek na grzybicę, może zwiększać ilość rybocyklibu we krwi. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca, a razem to ryzyko jest większe i może prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu. Działanie flukonazolu utrzymuje się jeszcze kilka dni po ostatniej tabletce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia flukonazolu podawanego ogólnie z rybocyklibem i wybrać lek przeciwgrzybiczy, który nie hamuje CYP3A4 i nie wydłuża odstępu QT. ChPL flukonazolu przeciwwskazuje stosowanie leków wydłużających odstęp QT i metabolizowanych przez CYP3A4, a rybocyklib spełnia oba te kryteria, choć nie jest wymieniony z nazwy.[1][2][3] ChPL rybocyklibu przy umiarkowanych inhibitorach CYP3A4 nie wymaga zmiany dawki na starcie, ale zaleca monitorowanie działań niepożądanych rybocyklibu.[4] Jeśli lekarz po ocenie ryzyka uzna połączenie za niezbędne, trzeba wykonać EKG przed włączeniem flukonazolu i w trakcie leczenia, wyrównać potas i magnez oraz pamiętać, że interakcja utrzymuje się 4 do 5 dni po odstawieniu flukonazolu.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes. Wzrost stężenia rybocyklibu może też nasilać jego inne działania toksyczne, w tym neutropenię i uszkodzenie wątroby.

Mechanizm

Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a rybocyklib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc flukonazol zwiększa ekspozycję na rybocyklib.[1][4] Według symulacji PBPK umiarkowany inhibitor CYP3A4 zwiększa AUC rybocyklibu w stanie stacjonarnym 1,1 raza przy dawce 600 mg, 1,2 raza przy dawce 400 mg i 1,5 raza przy dawce 200 mg.[4] Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje, a wyższe stężenie rybocyklibu dodatkowo nasila to ryzyko. Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4 do 5 dni po jego odstawieniu ze względu na długi okres półtrwania.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Flukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], rybocyklib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Flukonazol – inhibitor P-gp[7], rybocyklib – substrat P-gp[6]
  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C9[5], umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[7]
  • Rybocyklib: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2E1[6], umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem flukonazolu i w trakcie leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • morfologia krwi z rozmazem
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny

Bezpieczniejsze alternatywy

mykafunginakaspofunginaanidulafunginanystatynaklotrimazol (miejscowo)

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≤ 200 mg/dobęrybocyklibryzyko rośnieWedług symulacji PBPK przy dawce rybocyklibu 200 mg raz na dobę umiarkowany inhibitor CYP3A4 zwiększa Cmax 1,3 raza i AUC 1,5 raza, czyli bardziej niż przy dawkach 400 mg i 600 mg.
odstep ≤ 5 dni od odstawienia flukonazoluflukonazolinne zalecenieHamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4 do 5 dni po odstawieniu, więc w tym czasie ryzyko interakcji z rybocyklibem nadal istnieje.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flucofast 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flucofast-100094541/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flukonazol Actavis 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flukonazol-actavis-100248777/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.