Interakcje / Klarytromycyna / Klarytromycyna i zolpidem
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie jest dopuszczalne, ale na czas leczenia klarytromycyną zolpidem należy stosować w najmniejszej skutecznej dawce albo czasowo go odstawić.
Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na czas antybiotyku zmniejszyć dawkę leku nasennego lub zrobić przerwę, a do tego czasu nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.
Niekorzystna interakcjaKlarytromycyna+ ZolpidemPołączenie jest dopuszczalne, ale na czas leczenia klarytromycyną zolpidem należy stosować w najmniejszej skutecznej dawce albo czasowo go odstawić.Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na czas antybiotyku zmniejszyć dawkę leku nasennego lub zrobić przerwę, a do tego czasu nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na czas antybiotyku zmniejszyć dawkę leku nasennego lub zrobić przerwę, a do tego czasu nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.
Ten antybiotyk spowalnia rozkładanie leku nasennego w organizmie. Przez to lek nasenny może działać silniej i dłużej niż zwykle. Rano możesz czuć się bardziej senny, mieć gorszą koordynację i łatwiej się przewrócić. Ten efekt może utrzymywać się jeszcze kilka dni po zakończeniu antybiotyku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy i chwiejny chód
- splątanie lub luki w pamięci
- spowolniony lub płytki oddech
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest dopuszczalne, ale na czas leczenia klarytromycyną zolpidem należy stosować w najmniejszej skutecznej dawce albo czasowo go odstawić. Jeśli antybiotyk można zmienić, lepszym wyborem jest azytromycyna. Pacjenta trzeba uprzedzić o możliwym nasileniu senności, także następnego ranka, oraz o konieczności unikania prowadzenia pojazdów i alkoholu[1]. Efekt hamowania CYP3A4 może utrzymywać się jeszcze przez kilka dni po zakończeniu kuracji klarytromycyną.
Skutek kliniczny
Można się spodziewać nasilonej i przedłużonej sedacji, senności oraz zaburzeń psychoruchowych następnego dnia, w tym gorszej zdolności prowadzenia pojazdów. Rośnie ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych, oraz zachowań złożonych w czasie snu. U pacjentów z zaburzeniami oddychania w czasie snu lub przyjmujących opioidy nasila się ryzyko depresji oddechowej.
Mechanizm
Klarytromycyna silnie hamuje CYP3A4, który obok CYP1A2 jest głównym enzymem metabolizującym zolpidem[1]. Zahamowanie tej drogi spowalnia eliminację zolpidemu i zwiększa jego stężenie we krwi. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększał całkowite AUC zolpidemu 1,83 razy i wydłużał jego okres półtrwania[1]. Itrakonazol nie zmieniał istotnie farmakokinetyki zolpidemu, dlatego wielkość efektu jest zmienna[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność i sedacja w ciągu dnia
- zaburzenia równowagi i upadki
- splątanie lub zaburzenia pamięci
- częstość i głębokość oddechu u pacjentów z grupy ryzyka
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Klarytromycyna dołączona do przewlekle stosowanego zolpidemukolejność włączenia · klarytromycyna | inne zalecenie | Gdy antybiotyk dołącza się do stałej dawki zolpidemu, nasilenie sedacji może pojawić się po kilku dniach kuracji. Należy z góry uprzedzić pacjenta i rozważyć zmniejszenie dawki zolpidemu od początku antybiotykoterapii. |
| Zolpidem stosowany doraźnieczas leczenia · zolpidem | ryzyko maleje | Przy doraźnym stosowaniu zolpidemu najprostszym postępowaniem jest rezygnacja z niego na czas leczenia klarytromycyną. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasen ODT 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nasen-odt-100460359/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasen ODT. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nasen-odt-100460359/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuKlarytromycynaa alkoholNie ma podstaw do bezwzględnego zakazu.Na czas kuracji najlepiej nie pij alkoholu, a jeśli wypijesz, to niewiele i obserwuj, czy nie pojawiają się nudności, biegunka lub zawroty głowy.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Na czas kuracji najlepiej nie pij alkoholu, a jeśli wypijesz, to niewiele i obserwuj, czy nie pojawiają się nudności, biegunka lub zawroty głowy.
Z klarytromycyną nie ma zakazu picia alkoholu, ale oba mogą wywoływać dolegliwości żołądkowe i zawroty głowy, więc po połączeniu możesz poczuć się gorzej. W czasie infekcji organizm i tak lepiej radzi sobie bez alkoholu. Jeśli masz chorobę wątroby albo serca, alkoholu lepiej w ogóle nie pij podczas kuracji.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne nudności, wymioty lub uporczywa biegunka
- zawroty głowy, omdlenie lub kołatanie serca
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz, silne zmęczenie
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma podstaw do bezwzględnego zakazu. Pacjentowi zaleca się powstrzymać od alkoholu w czasie infekcji i kuracji, a jeśli już go spożyje, to w niewielkiej ilości i obserwować, czy nie pojawiają się nudności, biegunka lub zawroty głowy. Osoby z chorobą wątroby, zaburzeniami rytmu serca, wydłużonym odstępem QT lub zaburzeniami elektrolitowymi powinny alkoholu unikać. Pacjent pijący ryzykownie lub nadużywający alkoholu wymaga oceny lekarskiej przed włączeniem klarytromycyny.
Skutek kliniczny
U większości pacjentów jednorazowe spożycie niewielkiej ilości alkoholu w trakcie kuracji klarytromycyną nie powoduje poważnych następstw. Można się spodziewać nasilenia nudności, niestrawności, biegunki, bólu głowy i zawrotów głowy. Ryzyko poważnych zdarzeń (zaburzenia rytmu serca, uszkodzenie wątroby) dotyczy głównie osób pijących dużo, z chorobą wątroby lub z zaburzeniami rytmu serca.
Mechanizm
Klarytromycyna nie hamuje metabolizmu etanolu i nie wywołuje reakcji disulfiramopodobnej, więc nie ma udokumentowanej interakcji farmakokinetycznej. Możliwe jest jedynie addytywne nasilenie działań niepożądanych obu substancji: dolegliwości żołądkowo-jelitowych (nudności, ból brzucha, biegunka), zawrotów głowy oraz obciążenia wątroby. Przy intensywnym piciu alkohol może dodatkowo sprzyjać zaburzeniom elektrolitowym i arytmii, a to są sytuacje, w których klarytromycyny nie wolno stosować ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha
- zawroty głowy, kołatanie serca, omdlenia (sygnał do pilnej oceny lekarskiej)
- żółtaczka, ciemny mocz, świąd, ból w prawym podżebrzu (objawy uszkodzenia wątroby)
Kiedy ocena się zmienia
| Picie ryzykowne lub upijanie sięilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Intensywne picie sprzyja zaburzeniom elektrolitowym (hipokaliemia, hipomagnezemia) i arytmii, a ChPL przeciwwskazuje klarytromycynę przy takich zaburzeniach oraz przy wydłużeniu QT. Przed włączeniem leku warto rozważyć ocenę elektrolitów i EKG, a u pacjenta uzależnionego skonsultować wybór antybiotyku z lekarzem. |
| Jednorazowa niewielka ilośćilość alkoholu · pacjent | ryzyko maleje | Przy pojedynczej, niewielkiej ilości alkoholu u osoby zdrowej spodziewane są co najwyżej łagodne objawy żołądkowo-jelitowe lub zawroty głowy. Szczególne postępowanie nie jest potrzebne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Niekorzystna interakcjaZolpidema alkoholPacjentowi leczonemu zolpidemem należy odradzić alkohol w całym okresie terapii.W czasie leczenia nie pij alkoholu, a gdy mimo to go wypiłaś lub wypiłeś, nie bierz tabletki na sen i nie prowadź pojazdów.szybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
W czasie leczenia nie pij alkoholu, a gdy mimo to go wypiłaś lub wypiłeś, nie bierz tabletki na sen i nie prowadź pojazdów.
Alkohol i ten lek na sen wzmacniają się nawzajem. Po ich połączeniu można być znacznie bardziej senną lub sennym, niż się spodziewano, mieć kłopoty z równowagą i zebraniem myśli. Zdarza się też, że człowiek zamiast się uspokoić, staje się pobudzony lub agresywny. Mogą się pojawić niebezpieczne zachowania w nocy, których rano się nie pamięta.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- zawroty głowy, chwiejny chód, upadki
- niezwykłe pobudzenie, agresja lub drażliwość
- chodzenie, jedzenie lub inne czynności w nocy bez pamięci o nich
- spowolniony lub płytki oddech
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Pacjentowi leczonemu zolpidemem należy odradzić alkohol w całym okresie terapii. ChPL nie zaleca jednoczesnego przyjmowania alkoholu i nakazuje ostrzec pacjentów, aby nie spożywali alkoholu ani innych substancji psychoaktywnych podczas przyjmowania zolpidemu.[1] Połączenie nie jest ujęte w przeciwwskazaniach (4.3), ale wymaga stanowczego unikania. U osób nadużywających alkoholu obecnie lub w przeszłości zolpidem należy stosować ze szczególną ostrożnością i pod ścisłą obserwacją, ze względu na ryzyko nadużywania i uzależnienia.[1]
Skutek kliniczny
Silniejsze uspokojenie i senność, w tym następnego dnia, pogorszenie zdolności prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn oraz większe ryzyko upadków. Opisywane są także reakcje paradoksalne, czyli pobudzenie psychoruchowe, agresja i drażliwość. Zwiększa się też ryzyko niebezpiecznych zachowań podczas snu bez pamięci o nich.
Mechanizm
Zolpidem i alkohol hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działania uspokajające się sumują. Połączenie nasila senność, zaburza koordynację i sprawność psychofizyczną oraz może zwiększać ryzyko zachowań złożonych podczas snu, takich jak chodzenie we śnie.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nadmierna senność i spowolnienie, także następnego dnia
- zaburzenia równowagi i upadki
- pobudzenie, agresja lub drażliwość (reakcje paradoksalne)
- zachowania podczas snu bez pamięci o nich
- nadużywanie alkoholu lub oznaki uzależnienia od leku nasennego w wywiadzie
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasen ODT 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nasen-odt-100460359/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasen ODT. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nasen-odt-100460359/
Inne interakcje tych leków 342
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ KlarytromycynaNie łączyć cytalopramu z klarytromycyną, bo ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT Należy wybrać antybiotyk bez wpływu na odstęp QT, odpowiedni do wskazania, np. betalaktam albo doksycyklinę.Nie zaczynaj przyjmować tego antybiotyku i skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą, aby dobrać inny antybiotyk, nie odstawiaj przy tym samodzielnie leku przeciwdepresyjnego.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować tego antybiotyku i skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą, aby dobrać inny antybiotyk, nie odstawiaj przy tym samodzielnie leku przeciwdepresyjnego.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem działają na niego silniej. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu, w tym omdlenie, a w rzadkich przypadkach zatrzymanie krążenia. Tych leków nie należy przyjmować razem. Zwykle lekarz może zamiast tego antybiotyku przepisać inny, bezpieczny dla serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łączyć cytalopramu z klarytromycyną, bo ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT[1][2][3] Należy wybrać antybiotyk bez wpływu na odstęp QT, odpowiedni do wskazania, np. betalaktam albo doksycyklinę. Nie należy zamieniać klarytromycyny na inny makrolid, bo cała grupa wydłuża QT. Jeśli klarytromycyna jest niezbędna, decyzję o czasowej zmianie leczenia przeciwdepresyjnego podejmuje lekarz. Cytalopramu nie należy wtedy odstawiać nagle bez porozumienia z lekarzem. Przed podaniem trzeba sprawdzić EKG oraz stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Ryzyko istotnego wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, częstoskurczu komorowego i migotania komór, które mogą prowadzić do nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca, w podeszłym wieku i przy dużych dawkach cytalopramu.
Mechanizm
Główny mechanizm to sumowanie działania obu leków wydłużających odstęp QT. ChPL cytalopramu podaje, że nie można wykluczyć efektu addytywnego cytalopramu i innych leków wydłużających odstęp QT, dlatego takie połączenia są przeciwwskazane[1] Klarytromycyna sama wydłuża odstęp QT i może wywoływać komorowe zaburzenia rytmu, co ChPL klarytromycyny opisuje przy połączeniach z innymi lekami o tym działaniu[4] Dodatkowym, mniej istotnym mechanizmem jest hamowanie CYP3A przez klarytromycynę[4] CYP3A4 jest jedną z dróg metabolizmu cytalopramu obok CYP2C19 i CYP2D6, więc stężenie cytalopramu może umiarkowanie wzrosnąć, co dodatkowo nasila jego wpływ na QT.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem klarytromycyny i w trakcie leczenia, jeśli połączenia nie da się uniknąć
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
- inne leki pacjenta wydłużające QT lub obniżające potas
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinacefuroksymsertralina
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują zaburzenia elektrolitowe, choroby serca i wolniejsza eliminacja cytalopramu, co zwiększa ryzyko arytmii przy tym połączeniu. |
| Dożylnadroga podania · klarytromycyna | ryzyko rośnie | Podanie dożylne makrolidu daje wyższe stężenia i większy wpływ na odstęp QT. ChPL cytalopramu wymienia dożylną erytromycynę jako przykład przeciwwskazanego połączenia |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Połączenie przeciwwskazaneFlukonazol+ KlarytromycynaNależy unikać jednoczesnego stosowania, ponieważ klarytromycyna mieści się w grupie leków przeciwwskazanych w ChPL flukonazolu.Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, który może dobrać inny antybiotyk.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, który może dobrać inny antybiotyk.
Lek przeciwgrzybiczy flukonazol i antybiotyk klarytromycyna mogą razem wpływać na pracę serca. W rzadkich przypadkach takie połączenie może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Flukonazol działa w organizmie jeszcze przez kilka dni po przyjęciu ostatniej dawki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca
- nierówne lub bardzo szybkie bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Należy unikać jednoczesnego stosowania, ponieważ klarytromycyna mieści się w grupie leków przeciwwskazanych w ChPL flukonazolu.[1] Jeśli potrzebny jest makrolid, warto rozważyć azytromycynę, która nie jest metabolizowana przez CYP3A4, pamiętając, że również może wydłużać QT. Gdy skojarzenie jest niezbędne według lekarza, należy przed leczeniem wykonać EKG, wyrównać potas i magnez oraz kontrolować QTc w trakcie terapii. Ryzyko utrzymuje się 4–5 dni po odstawieniu flukonazolu.[2]
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest addycyjne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes. Zmiana farmakokinetyki klarytromycyny jest niewielka i według ChPL klarytromycyny nie wymaga zmiany dawki.[3] ChPL flukonazolu opisuje dla erytromycyny – makrolidu z tej samej grupy ryzyka – kardiotoksyczność mogącą prowadzić do nagłej śmierci sercowej.[2]
Mechanizm
Klarytromycyna spełnia kryteria grupy, której stosowanie z flukonazolem przeciwwskazuje ChPL flukonazolu, czyli leków wydłużających odstęp QT i metabolizowanych przez CYP3A4.[2] Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a hamowanie enzymów utrzymuje się 4–5 dni po jego odstawieniu.[2] Flukonazol w dawce 200 mg na dobę zwiększał minimalne stężenie klarytromycyny w stanie stacjonarnym o 33% i AUC o 18%, bez istotnej zmiany stężenia 14-OH-klarytromycyny.[4] Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed leczeniem i w jego trakcie
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 5 dni od ostatniej dawki flukonazoluflukonazol | ryzyko maleje | Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po jego odstawieniu, dlatego klarytromycynę bezpieczniej włączyć dopiero po tym czasie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Flucofast 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flucofast-100094541/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Klacid 125 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/klacid-100033462/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ KlarytromycynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie łącz tych leków i przed pierwszą dawką antybiotyku skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą, który zdecyduje o zmianie jednego z nich.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz tych leków i przed pierwszą dawką antybiotyku skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą, który zdecyduje o zmianie jednego z nich.
Hydroksyzyna i klarytromycyna mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Antybiotyk może też zwiększyć ilość hydroksyzyny w organizmie, przez co będziesz bardziej senny. Tych leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- silna senność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane.[1] Jeśli klarytromycyna jest konieczna, hydroksyzynę należy odstawić na czas antybiotykoterapii albo wybrać antybiotyk spoza grupy leków wydłużających QT, zależnie od wskazania. Gdy pacjent potrzebuje leku przeciwhistaminowego, lepszym wyborem jest lek o małym wpływie na QT i niezależny od CYP3A4. Klarytromycyny nie podaje się pacjentom z hipokaliemią lub hipomagnezemią ani z wydłużeniem QT lub komorowymi zaburzeniami rytmu w wywiadzie.[2]
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, w tym częstoskurcz komorowy, migotanie komór i torsade de pointes.[2] Wzrost stężenia hydroksyzyny może też nasilić senność, zaburzenia koordynacji i działanie przeciwcholinergiczne.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór się sumuje. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT lub wywołującymi torsade de pointes, w tym z antybiotykami makrolidowymi.[1] Klarytromycyna sama wydłuża odstęp QT i nie podaje się jej pacjentom z wydłużeniem QT w wywiadzie.[3] Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5, a silne inhibitory tych enzymów zwiększają jej stężenie we krwi.[1] Klarytromycyna jest silnym inhibitorem CYP3A, co może podnieść stężenie hydroksyzyny i nasilić zarówno ryzyko arytmii, jak i sedację.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc, jeśli połączenia nie udało się uniknąć
- stężenie potasu i magnezu
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
- nasilenie senności
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Klacid 125 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/klacid-100033462/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Taclar 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/taclar-100104080/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneInne leki nasercowe (np. iwabradyna, ranolazyna, mawakamten)+ Makrolidy (np. azytromycyna, klarytromycyna, roksytromycyna) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG.Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.
Niektóre antybiotyki z grupy makrolidów, zwłaszcza klarytromycyna, mogą zwiększać ilość w organizmie leków na serce takich jak iwabradyna, ranolazyna czy mawakamten. Może to nadmiernie zwolnić pracę serca, zaburzyć jego rytm albo osłabić siłę skurczu serca. Azytromycyna działa na te leki słabiej, ale też może zaburzać rytm serca. Ta interakcja nie dotyczy trimetazydyny, preparatów z głogu ani koenzymu Q10, czyli ubidekarenonu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- Bardzo wolne bicie serca albo uczucie, że serce bije nierówno
- Kołatanie serca
- Zawroty głowy, uczucie zbliżającego się omdlenia lub omdlenie
- Narastająca duszność, obrzęki nóg albo szybkie męczenie się
- Silne nudności lub zaburzenia widzenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG. Klarytromycyny nie należy łączyć z iwabradyną ani z ranolazyną, ponieważ jest to przeciwwskazane w ChPL, i zwykle najprościej zastąpić ją antybiotykiem z innej grupy. Jeśli klarytromycyna jest niezbędna, iwabradynę lub ranolazynę trzeba odstawić na czas leczenia i wznowić dopiero kilka dni po jego zakończeniu. U pacjenta przyjmującego mawakamten włączenie klarytromycyny wymaga decyzji kardiologa o zmniejszeniu dawki lub przerwie w leczeniu, zależnie od fenotypu CYP2C19, a azytromycyna nie wymaga zmiany dawki mawakamtenu. Azytromycynę, roksytromycynę i spiramycynę z iwabradyną lub ranolazyną stosuje się tylko po ocenie ryzyka wydłużenia QT, z wyrównaniem potasu i magnezu oraz z kontrolą EKG na początku leczenia.
Skutek kliniczny
Najgroźniejsze skutki to ciężka bradykardia, wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, zwłaszcza przy połączeniu klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną. Wzrost stężenia ranolazyny zwiększa też ryzyko zawrotów głowy, nudności i omdleń. Wzrost stężenia mawakamtenu może nadmiernie obniżyć frakcję wyrzutową lewej komory i wywołać objawy niewydolności serca. Połączenie klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL tych leków nasercowych, a przy azytromycynie i spiramycynie ryzyko dotyczy głównie sumowania wpływu na odstęp QT i rytm serca.
Mechanizm
Interakcja dotyczy leków nasercowych metabolizowanych przez CYP3A4, czyli iwabradyny, ranolazyny i mawakamtenu, a nie całej grupy. Klarytromycyna jest silnym, zależnym od mechanizmu inhibitorem CYP3A4 i inhibitorem glikoproteiny P, przez co znacznie zwiększa stężenie iwabradyny i ranolazyny oraz mawakamtenu. Roksytromycyna hamuje CYP3A4 słabiej, a azytromycyna i spiramycyna praktycznie nie hamują tego enzymu. Drugim, wspólnym dla wszystkich makrolidów mechanizmem jest wydłużanie odstępu QT, które sumuje się z wydłużeniem QT wywoływanym przez ranolazynę oraz z bradykardią wywoływaną przez iwabradynę, ponieważ zwolnienie rytmu sprzyja arytmii typu torsade de pointes[1]. Mawakamten nie wydłuża odstępu QT, więc u niego znaczenie ma wyłącznie składowa farmakokinetyczna.
Monitorować
- Częstość akcji serca, ze szczególną uwagą na bradykardię u osób przyjmujących iwabradynę
- EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia makrolidem
- Stężenie potasu i magnezu w surowicy
- Zawroty głowy, kołatania serca i omdlenia
- Objawy niewydolności serca i frakcja wyrzutowa lewej komory u osób przyjmujących mawakamten
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka dni po ostatniej dawce klarytromycynyodstep · makrolidy | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę jest zależne od mechanizmu i utrzymuje się kilka dni po jej odstawieniu, dlatego iwabradynę lub ranolazynę wznawia się dopiero po tym czasie, a nie od razu po ostatniej dawce antybiotyku. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują bradykardia, zaburzenia elektrolitowe, choroba strukturalna serca i wielolekowość, co zwiększa ryzyko wydłużenia QT i arytmii przy łączeniu makrolidu z iwabradyną lub ranolazyną. |
Źródła
- Yu Y, Zhang M, Chen R, Liu F, Zhou P, Bu L, et al. Action potential response of human induced-pluripotent stem cell derived cardiomyocytes to the 28 CiPA compounds: A non-core site data report of the CiPA study. J Pharmacol Toxicol Methods. 2019;98:106577. doi: 10.1016/j.vascn.2019.04.003. PMID: 31022455.
Połączenie przeciwwskazaneKlarytromycyna+ SymwastatynaSymwastatynę należy odstawić na czas leczenia klarytromycyną i wznowić kilka dni po ostatniej dawce antybiotyku.Odstaw symwastatynę na czas leczenia klarytromycyną i wróć do niej kilka dni później.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Odstaw symwastatynę na czas leczenia klarytromycyną i wróć do niej kilka dni później.
Klarytromycyna blokuje rozkład symwastatyny w wątrobie, przez co jej ilość we krwi rośnie około 10 razy. Tak duża ilość leku może uszkodzić mięśnie, a produkty rozpadu mięśni mogą uszkodzić nerki. Na czas leczenia antybiotykiem symwastatynę trzeba odstawić i wrócić do niej kilka dni po zakończeniu kuracji. Kilkudniowa przerwa w przyjmowaniu statyny nie szkodzi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bóle mięśni, szczególnie ud i ramion
- osłabienie mięśni
- ciemny, brązowy mocz
- zmniejszona ilość moczu
- gorączka z bólami mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Symwastatynę należy odstawić na czas leczenia klarytromycyną i wznowić kilka dni po ostatniej dawce antybiotyku. Przerwa w przyjmowaniu statyny przez 1–2 tygodnie nie ma istotnego znaczenia dla ryzyka sercowo-naczyniowego. Gdy wskazanie na to pozwala, lekarz może wybrać azytromycynę, która nie hamuje CYP3A4[1]. Przy długim leczeniu klarytromycyną symwastatynę można zastąpić rosuwastatyną, która nie jest metabolizowana przez CYP3A4[2].
Skutek kliniczny
Wysokie stężenie symwastatyny zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy z ostrym uszkodzeniem nerek[1]. Bóle i osłabienie mięśni oraz ciemny mocz mogą pojawić się w ciągu kilku dni od rozpoczęcia antybiotyku. Opisano przypadki zgonów.
Mechanizm
Klarytromycyna jest silnym inhibitorem CYP3A4 zależnym od mechanizmu, który trwale inaktywuje enzym, i hamuje transporter wątrobowy OATP1B1[2]. Symwastatyna jest metabolizowana prawie wyłącznie przez CYP3A4 i ma duży efekt pierwszego przejścia, więc ekspozycja na nią i na aktywny kwas symwastatyny rośnie około 10-krotnie. Ponieważ enzym jest inaktywowany nieodwracalnie, hamowanie utrzymuje się jeszcze kilka dni po ostatniej dawce antybiotyku, do czasu syntezy nowego CYP3A4.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- bóle i osłabienie mięśni
- ciemny mocz
- kinaza kreatynowa przy objawach
- kreatynina
Bezpieczniejsze alternatywy
azytromycynarosuwastatyna
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 40 mg symwastatyny na dobęsymwastatyna | ryzyko rośnie | Ryzyko miopatii przy symwastatynie zależy od dawki, a przy 10-krotnym wzroście ekspozycji dawka 40 mg daje ekspozycję kilkukrotnie większą niż maksymalna dawka 80 mg. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | Wiek powyżej 65 lat, niewydolność nerek i niedoczynność tarczycy to czynniki ryzyka miopatii wymienione w charakterystyce symwastatyny. |
Źródła
- Patel AM, Shariff S, Bailey DG, Juurlink DN, Gandhi S, Mamdani M, et al. Statin toxicity from macrolide antibiotic coprescription: a population-based cohort study. Ann Intern Med. 2013;158(12):869-76. doi: 10.7326/0003-4819-158-12-201306180-00004. PMID: 23778904.
- Hougaard Christensen MM, Bruun Haastrup M, Øhlenschlaeger T, Esbech P, Arnspang Pedersen S, Bach Dunvald AC, et al. Interaction potential between clarithromycin and individual statins-A systematic review. Basic Clin Pharmacol Toxicol. 2019;126(4):307-317. doi: 10.1111/bcpt.13343. PMID: 31628882.
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zocor 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zocor-10-100074640/
Połączenie przeciwwskazaneKlarytromycyna+ EscytalopramNależy unikać łączenia klarytromycyny z escytalopramem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj tego antybiotyku bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i nie przerywaj samodzielnie leku przeciwdepresyjnego.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj tego antybiotyku bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i nie przerywaj samodzielnie leku przeciwdepresyjnego.
Ten antybiotyk i lek na depresję lub lęk mogą razem zaburzać pracę serca. Każdy z nich osobno może nieco zmieniać rytm serca, a razem to działanie się sumuje. W rzadkich przypadkach może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Dlatego tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy unikać łączenia klarytromycyny z escytalopramem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1] Przy potrzebie antybiotykoterapii trzeba wybrać lek spoza makrolidów, ponieważ azytromycyna i erytromycyna również wydłużają QT, a wybór zależy od wskazania i lokalnej oporności. Odstawianie escytalopramu na czas krótkiej kuracji antybiotykowej zwykle nie jest właściwe ze względu na ryzyko objawów odstawiennych i nawrotu. Jeżeli lekarz uzna połączenie za niezbędne, należy przed leczeniem i w jego trakcie wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać potas i magnez.
Skutek kliniczny
Najważniejszym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, częstoskurczu komorowego i migotania komór. Ryzyko rośnie przy zaburzeniach elektrolitowych, chorobach serca, bradykardii, w starszym wieku i przy innych lekach wydłużających QT.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Charakterystyka escytalopramu wskazuje, że nie przeprowadzono badań z innymi lekami wydłużającymi QT i nie można wykluczyć działania addytywnego, dlatego takie połączenia są przeciwwskazane.[1] Klarytromycyna sama może wydłużać odstęp QT i wywoływać torsade de pointes, dlatego jest przeciwwskazana u pacjentów z wydłużonym QT w wywiadzie oraz z hipokaliemią lub hipomagnezemią.[2] Dodatkowo escytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4 i CYP2D6, więc silne hamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę może umiarkowanie zwiększać jego stężenie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
- inne leki wydłużające QT przyjmowane przez pacjenta
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Połączenie przeciwwskazaneKlarytromycyna+ KwetiapinaNie należy łączyć klarytromycyny z kwetiapiną, ponieważ charakterystyka kwetiapiny umieszcza klarytromycynę w przeciwwskazaniach.Nie zaczynaj tego antybiotyku, jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny – powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, żeby dobrali inny antybiotyk, i nie odstawiaj leku przeciwpsychotycznego na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj tego antybiotyku, jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny – powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, żeby dobrali inny antybiotyk, i nie odstawiaj leku przeciwpsychotycznego na własną rękę.
Ten antybiotyk spowalnia rozkładanie leku przeciwpsychotycznego w organizmie, przez co jego ilość we krwi może bardzo wzrosnąć. Może to wywołać silną senność, spadki ciśnienia z zawrotami głowy i omdleniami, a także groźne zaburzenia rytmu serca. Oba leki same w sobie mogą też wpływać na pracę serca, więc razem ryzyko jest jeszcze większe. Tych leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
- kołatanie serca, szybkie lub nierówne bicie serca
- splątanie
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie należy łączyć klarytromycyny z kwetiapiną, ponieważ charakterystyka kwetiapiny umieszcza klarytromycynę w przeciwwskazaniach[1]. U pacjenta leczonego kwetiapiną należy wybrać antybiotyk niehamujący CYP3A4 zgodnie ze wskazaniem, np. azytromycynę, pamiętając, że ona również może wydłużać odstęp QT, albo lek z innej grupy. Nie należy samodzielnie odstawiać kwetiapiny na czas antybiotykoterapii bez decyzji lekarza prowadzącego leczenie psychiatryczne. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, trzeba ocenić stan pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, niedociśnienia i zaburzeń rytmu, rozważyć EKG i kontrolę elektrolitów.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi objawami przedawkowania kwetiapiny, takimi jak nasilona sedacja, niedociśnienie ortostatyczne z ryzykiem upadków i omdleń oraz tachykardia. Wzrost stężenia kwetiapiny w połączeniu z własnym działaniem klarytromycyny na odstęp QT zwiększa ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes.
Mechanizm
Klarytromycyna jest silnym inhibitorem CYP3A4, a kwetiapina jest metabolizowana głównie przez ten izoenzym, więc jej stężenie w osoczu może znacznie wzrosnąć. Charakterystyka kwetiapiny podaje, że ketokonazol, inny inhibitor CYP3A4, zwiększał AUC kwetiapiny 5- do 8-krotnie u zdrowych ochotników, i na tej podstawie przeciwwskazuje łączenie jej z inhibitorami CYP3A4, wymieniając wprost klarytromycynę[1]. Charakterystyka klarytromycyny wymienia atypowe leki przeciwpsychotyczne, w tym kwetiapinę, wśród leków metabolizowanych przez CYP3A[2]. Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a charakterystyka kwetiapiny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi QT[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu
- stopień sedacji i stan świadomości
- ciśnienie tętnicze, w tym pomiar w pozycji stojącej
- tętno i objawy zaburzeń rytmu
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Połączenie przeciwwskazaneKlarytromycyna+ LurazydonNie należy stosować klarytromycyny u pacjenta przyjmującego lurazydon, ponieważ połączenie jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL lurazydonu.Nie przyjmuj klarytromycyny razem z lurazydonem i poproś lekarza o inny antybiotyk, a nie odstawiaj lurazydonu na własną rękę.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj klarytromycyny razem z lurazydonem i poproś lekarza o inny antybiotyk, a nie odstawiaj lurazydonu na własną rękę.
Klarytromycyny nie wolno łączyć z lurazydonem. Ten antybiotyk sprawia, że lurazydon wolniej znika z organizmu i jego ilość we krwi może wzrosnąć kilkakrotnie. Może to wywołać silną senność, sztywność lub drżenie mięśni, spadki ciśnienia, a nawet groźne zaburzenia rytmu serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub splątanie
- sztywność, drżenie lub mimowolne ruchy mięśni
- niepokój i potrzeba ciągłego ruszania się
- zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie należy stosować klarytromycyny u pacjenta przyjmującego lurazydon, ponieważ połączenie jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL lurazydonu.[1][2][3] Należy wybrać antybiotyk, który nie jest silnym inhibitorem CYP3A4, z uwzględnieniem rodzaju zakażenia i ryzyka wydłużenia QT. Jeśli klarytromycyna jest niezbędna, decyzję o czasowym odstawieniu lurazydonu i jego ponownym włączeniu powinien podjąć lekarz prowadzący leczenie psychiatryczne, pamiętając, że hamowanie metabolizmu może utrzymywać się jeszcze przez pewien czas po zakończeniu antybiotykoterapii – po odstawieniu pozakonazolu wpływ na ekspozycję utrzymywał się do 2–3 tygodni.[1]
Skutek kliniczny
Wielokrotny wzrost stężenia lurazydonu nasila jego działania niepożądane zależne od dawki, takie jak nadmierna sedacja, objawy pozapiramidowe, akatyzja i niedociśnienie ortostatyczne. Jednocześnie rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes.
Mechanizm
Klarytromycyna jest silnym inhibitorem CYP3A4, a lurazydon i jego aktywny metabolit są metabolizowane głównie przez ten izoenzym, dlatego ich stężenie w osoczu znacznie rośnie.[1] Dla porównania inny silny inhibitor CYP3A4, ketokonazol, zwiększył ekspozycję na lurazydon dziewięciokrotnie, a na jego aktywny metabolit sześciokrotnie.[1] Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT – ChPL lurazydonu zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami o takim działaniu[1], a klarytromycyna jest przeciwwskazana u osób z wydłużonym QT ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego stosowania
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- nasilenie sedacji i objawów pozapiramidowych
- ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Latuda 37 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/latuda-100209033/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurasidone Teva 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurasidone-teva-100482873/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.