Interakcje / Kozłek lekarski / Kozłek lekarski i temazepam
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Nie łącz rutynowo temazepamu z preparatami kozłka, bo dołożenie drugiego środka nasennego rzadko poprawia sen, a zwiększa senność i ryzyko upadków.
Nie dokładaj kozłka do temazepamu bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli bierzesz oba, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.
Niekorzystna interakcjaKozłek lekarski+ TemazepamNie łącz rutynowo temazepamu z preparatami kozłka, bo dołożenie drugiego środka nasennego rzadko poprawia sen, a zwiększa senność i ryzyko upadków.Nie dokładaj kozłka do temazepamu bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli bierzesz oba, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie dokładaj kozłka do temazepamu bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli bierzesz oba, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.
Temazepam i kozłek lekarski działają uspokajająco i ułatwiają zasypianie. Przyjmowane razem mogą za bardzo nasilić senność i spowolnić reakcje, także następnego dnia. Może to zwiększyć ryzyko upadku lub wypadku. Krople z kozłkiem często zawierają alkohol, który dodatkowo nasila działanie temazepamu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- senność i otępienie utrzymujące się w ciągu dnia
- zawroty głowy, chwiejny chód, upadki
- spowolniony lub płytki oddech
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz rutynowo temazepamu z preparatami kozłka, bo dołożenie drugiego środka nasennego rzadko poprawia sen, a zwiększa senność i ryzyko upadków. Jeśli pacjent już stosuje oba środki, zalec przyjmowanie najmniejszej skutecznej dawki temazepamu przez jak najkrótszy czas[1], odradź prowadzenie pojazdów i pracę wymagającą koncentracji oraz unikanie alkoholu. U pacjentów starszych, z chorobami układu oddechowego lub przyjmujących inne leki działające depresyjnie na OUN preferuj odstawienie preparatu kozłka. Kropli kozłka zawierających etanol unikaj przy temazepamie[2].
Skutek kliniczny
Może wystąpić nasilona senność, spowolnienie psychoruchowe, zaburzenia koordynacji i uwagi oraz senność utrzymująca się następnego dnia. Rośnie ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych, oraz ryzyko podczas prowadzenia pojazdów. U osób z chorobami układu oddechowego teoretycznie możliwe jest nasilenie depresji oddechowej.
Mechanizm
Oba środki działają uspokajająco i nasennie, więc ich hamujący wpływ na ośrodkowy układ nerwowy się sumuje. Temazepam nasila działanie innych leków uspokajających i nasennych[1]. Wyciągi z korzenia kozłka działają uspokajająco, prawdopodobnie przez wpływ na przekaźnictwo GABA-ergiczne, czyli na ten sam układ, na który działają benzodiazepiny. Istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo temazepam jest głównie sprzęgany z kwasem glukuronowym[1]. Płynne postacie kozłka mogą zawierać etanol, który dodatkowo nasila działanie temazepamu[2].
Monitorować
- nadmierna senność i senność następnego dnia
- zaburzenia koordynacji i upadki
- sprawność psychoruchowa przed prowadzeniem pojazdów
- oddech u pacjentów z chorobami płuc lub bezdechem sennym
Kiedy ocena się zmienia
| Krople doustne zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Płynne postacie kozłka zawierają etanol, który nasila hamujący wpływ temazepamu na OUN. Przy temazepamie wybieraj postać tabletkową albo zrezygnuj z kozłka. |
| Wiek podeszływiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania sedatywnego istotnie zwiększa ryzyko upadków, złamań i zaburzeń poznawczych. Preferuj odstawienie kozłka i stosowanie najmniejszej skutecznej dawki temazepamu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Teseda 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/teseda-100399186/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuKozłek lekarskia alkoholNie trzeba odstawiać kozłka, wystarczy poinformować pacjenta o możliwym nasileniu senności i odradzić łączenie leku z większą ilością alkoholu, zwłaszcza przed prowadzeniem pojazdów.Podczas stosowania kozłka ogranicz alkohol, nie prowadź pojazdów po alkoholu połączonym z kroplami, a jeśli nie pijesz z powodu uzależnienia, wybierz tabletki zamiast kropli.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Podczas stosowania kozłka ogranicz alkohol, nie prowadź pojazdów po alkoholu połączonym z kroplami, a jeśli nie pijesz z powodu uzależnienia, wybierz tabletki zamiast kropli.
Kozłek lekarski i alkohol mogą razem bardziej usypiać i spowalniać reakcje, choć badania nie wykazały, że to połączenie jest groźne. Krople z kozłkiem same zawierają dużo alkoholu, więc mają znaczenie przed jazdą samochodem nawet wtedy, gdy nic nie pijesz. Osoby leczące się z uzależnienia od alkoholu nie powinny stosować kropli i lepiej, żeby wybrały tabletki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność
- zawroty głowy
- spowolnione reakcje
- problemy z równowagą i koordynacją ruchów
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba odstawiać kozłka, wystarczy poinformować pacjenta o możliwym nasileniu senności i odradzić łączenie leku z większą ilością alkoholu, zwłaszcza przed prowadzeniem pojazdów. U osób z chorobą alkoholową lub utrzymujących abstynencję należy wybrać postać bez etanolu, na przykład tabletki, ponieważ ChPL kropli złożonych podaje, że produktu nie należy stosować u osób z chorobą alkoholową[1]. Osobę uzależnioną, która chce stosować nalewkę z kozłka, należy skierować do lekarza lub farmaceuty zgodnie z charakterystyką produktu[1]. Należy też pamiętać, że alkohol zawarty w kroplach może zmieniać działanie innych przyjmowanych leków[1].
Skutek kliniczny
Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest nieznacznie nasilona senność i spowolnienie reakcji, głównie po większej ilości alkoholu. W nielicznych małych badaniach u zdrowych ochotników kozłek nie nasilał w mierzalny sposób upośledzenia sprawności psychomotorycznej wywołanego alkoholem, a doniesień o ciężkich skutkach tego połączenia brak. Przy postaciach płynnych dochodzi etanol zawarty w samym leku – u dorosłego o masie ciała 70 kg dawka 1,5 ml nalewki zwiększa stężenie alkoholu we krwi o około 2 mg/100 ml, a dawka 3 ml o około 4 mg/100 ml[1]. Ma to znaczenie przede wszystkim u kierowców, u osób z chorobą alkoholową lub utrzymujących abstynencję oraz u młodzieży.
Mechanizm
Kozłek lekarski i alkohol mogą teoretycznie sumować działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy, ale u ludzi nie potwierdzono klinicznie istotnego nasilenia sedacji. Działanie uspokajające korzenia kozłka wiąże się z wpływem jego składników na przekaźnictwo GABA-ergiczne, które nasila także etanol, stąd możliwa addycja działania. Postaci płynne kozłka są wyciągami etanolowymi – nalewka z korzenia kozłka zawiera 62,7–69,3% V/V etanolu, co daje 832 mg etanolu w każdych 1,5 ml płynu[1]. Krople złożone z kozłkiem, melisą, arcydzięglem, chmielem i lawendą zawierają 50–57% V/V etanolu, a 5 ml produktu odpowiada około 23,8 ml wina o zawartości 12% alkoholu[1]. Charakterystyki poszczególnych produktów różnią się – ChPL nalewki z kozłka zaleca, aby osoba uzależniona od alkoholu poradziła się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem leku[1], ChPL kropli złożonych podaje, że produktu nie należy stosować u osób z chorobą alkoholową[1], a ChPL tabletek z korzeniem kozłka nie wspomina o alkoholu[1]. Żadna z tych charakterystyk nie wymienia alkoholu w przeciwwskazaniach ani nie każe unikać picia alkoholu w trakcie stosowania leku[1].
Monitorować
- senność i spowolnienie reakcji po spożyciu alkoholu
- zdolność do prowadzenia pojazdów po przyjęciu kropli
- utrzymanie abstynencji u osób z chorobą alkoholową
- inne leki działające uspokajająco przyjmowane jednocześnie
Kiedy ocena się zmienia
| Krople lub nalewka (płyn zawierający etanol)postać · alkohol | inne zalecenie | Płynne postaci kozłka zawierają 50–69,3% V/V etanolu. ChPL kropli złożonych podaje, że nie należy ich stosować u osób z chorobą alkoholową, a ChPL nalewki zaleca w tej grupie konsultację z lekarzem lub farmaceutą. U kierowców oraz u osób z chorobą alkoholową lub utrzymujących abstynencję należy wybrać tabletki. |
| Duża ilość alkoholu (stan upojenia)ilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Po spożyciu dużej ilości alkoholu rośnie ryzyko, że addycyjne działanie uspokajające kozłka stanie się klinicznie istotne. W takiej sytuacji należy odradzić przyjmowanie kozłka do czasu wytrzeźwienia. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych nawet niewielkie nasilenie senności po połączeniu kozłka z alkoholem zwiększa ryzyko upadków. Warto zalecić unikanie alkoholu, zwłaszcza przy stosowaniu kozłka na noc. |
| wiek ≤ 17 latpacjent | inne zalecenie | U młodzieży w wieku 12 lat o masie ciała 40 kg dawka 1,5 ml nalewki zwiększa stężenie alkoholu we krwi o około 3,5 mg/100 ml, a dawka 4,5 ml o około 10,4 mg/100 ml. U niepełnoletnich należy preferować postać bez etanolu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
Połączenie przeciwwskazaneTemazepama alkoholNie należy łączyć temazepamu z alkoholem, a u osoby w stanie zatrucia alkoholem temazepam jest przeciwwskazany.Nie pij alkoholu w czasie leczenia temazepamem, a jeśli tego dnia był już alkohol, nie przyjmuj leku bez porady lekarza lub farmaceuty.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie pij alkoholu w czasie leczenia temazepamem, a jeśli tego dnia był już alkohol, nie przyjmuj leku bez porady lekarza lub farmaceuty.
Temazepam to lek nasenny, który uspokaja i spowalnia pracę mózgu, a alkohol działa podobnie. Razem bardzo nasilają senność oraz pogarszają refleks i koordynację, nawet jeśli wypije się niewiele. Po większej ilości alkoholu takie połączenie może osłabić oddychanie i być groźne dla życia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność i trudność z obudzeniem się
- płytki albo wyraźnie spowolniony oddech
- splątanie i niewyraźna mowa
- chwiejny chód lub upadek
- utrata przytomności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie należy łączyć temazepamu z alkoholem, a u osoby w stanie zatrucia alkoholem temazepam jest przeciwwskazany[1]. Pacjenta należy poinformować, że w okresie leczenia nie powinien pić alkoholu, zwłaszcza w dniu przyjęcia leku. U pacjentów z uzależnieniem od alkoholu w wywiadzie temazepam należy stosować ze szczególną ostrożnością. Takich pacjentów trzeba regularnie monitorować i unikać rutynowego wystawiania kolejnych recept[1]. Jeśli pacjent nie może zrezygnować z alkoholu, należy rozważyć inną metodę leczenia bezsenności.
Skutek kliniczny
Połączenie nasila senność i sedację oraz upośledza sprawność psychomotoryczną. W badaniach u zdrowych ochotników nawet umiarkowana dawka alkoholu przyjęta z dawką terapeutyczną temazepamu wyraźnie pogarszała podzielność uwagi, śledzenie wzrokowe i czas reakcji. Każda z tych substancji przyjęta osobno mogła nie dawać istotnego efektu. Przy większej ilości alkoholu lub po przedawkowaniu leku mogą wystąpić ataksja, hipotonia, zahamowanie czynności oddechowej i śpiączka, a w bardzo rzadkich przypadkach zgon[1]. Rośnie też ryzyko upadków, urazów i wypadków komunikacyjnych, także następnego dnia. U pacjentów z uzależnieniem od alkoholu w wywiadzie zwiększa się ryzyko uzależnienia od benzodiazepin[1].
Mechanizm
Temazepam i alkohol hamują czynność ośrodkowego układu nerwowego, a ich działanie się sumuje. W zakresie sprawności psychomotorycznej efekt połączenia może przewyższać sumę działań każdej z substancji. ChPL temazepamu podaje, że lek może nasilać hamujący wpływ na ośrodkowy układ nerwowy innych środków działających depresyjnie, w tym alkoholu[1]. Jest to interakcja farmakodynamiczna, niezwiązana ze zmianą stężenia temazepamu we krwi. Zapisy charakterystyk produktów z temazepamem różnią się. Część z nich wymienia zatrucie alkoholem w przeciwwskazaniach i podaje, że picie alkoholu w czasie leczenia może znacznie nasilić działanie uspokajające[1]. Inne nie umieszczają alkoholu w przeciwwskazaniach i opisują go tylko w punktach o interakcjach, ostrzeżeniach i przedawkowaniu[1].
Monitorować
- nadmierna senność i sedacja, także następnego dnia
- zaburzenia koordynacji i ryzyko upadków
- częstość i głębokość oddechu
- stan świadomości
- objawy nadużywania lub uzależnienia od temazepamu
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych połączenie temazepamu z alkoholem silniej nasila sedację i zaburzenia równowagi, co zwiększa ryzyko upadków i złamań. |
| Stan upojenia alkoholowegoilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | W stanie zatrucia alkoholem temazepam jest przeciwwskazany, a połączenie grozi zahamowaniem oddychania i śpiączką. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Teseda 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/teseda-100399186/
Inne interakcje tych leków 129
Niekorzystna interakcjaEtosuksymid+ Kozłek lekarskiLepiej unikać łączenia kozłka lekarskiego z etosuksymidem, a jeśli pacjent chce go stosować, należy to uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwpadaczkowe.Nie sięgaj samodzielnie po kozłek, gdy bierzesz etosuksymid – najpierw zapytaj lekarza lub farmaceutę, a jeśli go dostaniesz, wybieraj tabletki zamiast kropli z alkoholem.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie sięgaj samodzielnie po kozłek, gdy bierzesz etosuksymid – najpierw zapytaj lekarza lub farmaceutę, a jeśli go dostaniesz, wybieraj tabletki zamiast kropli z alkoholem.
Kozłek lekarski działa uspokajająco, a etosuksymid też może powodować senność. Razem mogą bardziej osłabiać koncentrację, spowalniać reakcje i powodować zawroty głowy. Część kropli z kozłkiem zawiera alkohol, którego nie należy łączyć z etosuksymidem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- spowolnienie reakcji i trudności ze skupieniem
- nasilenie lub zmiana charakteru napadów
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Lepiej unikać łączenia kozłka lekarskiego z etosuksymidem, a jeśli pacjent chce go stosować, należy to uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwpadaczkowe. Jeśli połączenie zostanie zastosowane, należy wybierać postać bez etanolu, zaczynać od najmniejszej dawki i obserwować nasilenie senności. Pacjenta należy ostrzec przed prowadzeniem pojazdów do czasu oceny reakcji na połączenie.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy, spowolnienia reakcji i zaburzeń koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków oraz utrudnia prowadzenie pojazdów i naukę u dzieci.
Mechanizm
Kozłek lekarski działa uspokajająco i nasennie, a etosuksymid sam wywołuje senność i spowolnienie psychoruchowe, więc działania depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy się sumują. Leków o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy należy unikać w trakcie leczenia etosuksymidem, ponieważ nasilają działanie uspokajające[1]. Część płynnych postaci kozłka zawiera etanol[2], a alkoholu w trakcie leczenia etosuksymidem należy unikać[1]. Interakcja farmakokinetyczna nie jest znana.
Monitorować
- nasilenie senności i sedacji
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- sprawność psychoruchowa i koncentracja
- kontrola napadów
Kiedy ocena się zmienia
| Krople doustne zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Postacie płynne kozłka zawierają etanol, którego należy unikać w trakcie leczenia etosuksymidem, co dodatkowo nasila sedację. |
| Dzieckowiek · pacjent | inne zalecenie | U dzieci leczonych etosuksymidem należy unikać kropli kozłkowych z etanolem, a każde dołączenie kozłka uzgodnić z neurologiem dziecięcym. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Petinimid 250 mg, kapsułki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/petinimid-100052695/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
Niekorzystna interakcjaKlemastyna+ Kozłek lekarskiNajlepiej unikać łączenia klemastyny z kozłkiem lekarskim.Najlepiej nie łącz tych leków i zapytaj farmaceutę o lek na alergię, który nie powoduje senności, a jeśli musisz je łączyć, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Najlepiej nie łącz tych leków i zapytaj farmaceutę o lek na alergię, który nie powoduje senności, a jeśli musisz je łączyć, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu.
Klemastyna, czyli lek na alergię, i kozłek lekarski, czyli waleriana, oba powodują senność. Przyjmowane razem mogą mocno cię otumanić, spowolnić reakcje i zwiększyć ryzyko upadku. Krople z kozłkiem zawierają alkohol, który dodatkowo nasila ten efekt.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- trudności z koncentracją
- spowolnione reakcje
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Najlepiej unikać łączenia klemastyny z kozłkiem lekarskim.[1] Jeśli pacjent potrzebuje leku przeciwalergicznego, warto wybrać lek przeciwhistaminowy niewywołujący senności. Gdy oba preparaty są stosowane razem, pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani pić alkoholu, a preferowane są postaci kozłka bez etanolu.
Skutek kliniczny
Możliwa nasilona senność, spowolnienie psychoruchowe, zawroty głowy i osłabienie koncentracji. Rośnie ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych, oraz ryzyko podczas prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
Mechanizm
Klemastyny unika się razem z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy, w tym z lekami uspokajającymi i przeciwlękowymi, ponieważ hamujące działanie na ośrodkowy układ nerwowy się nasila.[1] Klemastyna jako pochodna etanoloaminy jest lekiem przeciwhistaminowym pierwszej generacji, który przenika do mózgu i działa sedatywnie. Korzeń kozłka działa uspokajająco i ułatwia zasypianie, więc oba działania się sumują. Klemastyna nasila też działanie alkoholu etylowego na ośrodkowy układ nerwowy.[1] Płynne postaci kozłka zawierają etanol.[2]
Monitorować
- nadmierna senność i sedacja
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi, ryzyko upadków
- sprawność psychoruchowa, zdolność prowadzenia pojazdów
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Krople lub płyn zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Płynne postaci kozłka zawierają etanol, którego działanie na ośrodkowy układ nerwowy klemastyna nasila. Przy łączeniu wybieraj postaci stałe kozłka. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clemastinum Hasco 1 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clemastinum-hasco-100130923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
Niekorzystna interakcjaKozłek lekarski+ TetrabenazynaUnikaj dołączania kozłka lekarskiego do tetrabenazyny bez konsultacji z lekarzem prowadzącym.Nie przyjmuj kozłka lekarskiego razem z tetrabenazyną bez rozmowy z lekarzem, a jeśli masz problemy ze snem, niepokój lub gorszy nastrój, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie przyjmuj kozłka lekarskiego razem z tetrabenazyną bez rozmowy z lekarzem, a jeśli masz problemy ze snem, niepokój lub gorszy nastrój, powiedz o tym lekarzowi.
Kozłek lekarski działa uspokajająco i ułatwia zasną, a tetrabenazyna sama często wywołuje senność. Razem mogą powodować silną senność, zawroty głowy i chwiejny chód, co zwiększa ryzyko upadku. Krople z kozłkiem często zawierają alkohol, którego przy tetrabenazynie trzeba unikać.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- upadki
- smutek, przygnębienie albo myśli samobójcze
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj dołączania kozłka lekarskiego do tetrabenazyny bez konsultacji z lekarzem prowadzącym. Tetrabenazyny nie zaleca się łączyć z lekami nasennymi ani z alkoholem[1]. Jeśli pacjent sięga po kozłek z powodu bezsenności, niepokoju lub obniżonego nastroju, należy skierować go do lekarza, ponieważ nieleczona depresja i skłonności samobójcze wykluczają stosowanie tetrabenazyny[1]. Gdy połączenie jest konieczne, wybiera się postać bez alkoholu, najmniejszą skuteczną dawkę i obserwuje nasilenie senności.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, spowolnienia psychoruchowego, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji, co zwiększa ryzyko upadków oraz utrudnia prowadzenie pojazdów. Szczególnie narażeni są pacjenci z pląsawicą i zaburzeniami chodu oraz osoby starsze.
Mechanizm
Kozłek lekarski działa uspokajająco i ułatwia zasypianie, a tetrabenazyna zmniejsza zasoby monoamin w ośrodkowym układzie nerwowym i często wywołuje senność. Oba działania hamujące na ośrodkowy układ nerwowy sumują się. Tetrabenazyny nie zaleca się łączyć z lekami nasennymi ani z alkoholem[1]. Część płynnych postaci kozłka zawiera etanol, który dodatkowo nasila działanie uspokajające[2].
Metabolizm i transportery
- Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[3]
Monitorować
- nasilenie senności i spowolnienia w ciągu dnia
- zawroty głowy, zaburzenia równowagi i upadki
- nastrój, objawy depresji i myśli samobójcze
- zdolność do prowadzenia pojazdów
Kiedy ocena się zmienia
| Krople lub płyn zawierający etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Etanol zawarty w płynnych postaciach kozłka dodatkowo nasila działanie uspokajające, a alkoholu nie zaleca się łączyć z tetrabenazyną. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania uspokajającego wyraźniej zwiększa ryzyko upadków i zaburzeń świadomości. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
Niekorzystna interakcjaLorazepam+ Kozłek lekarskiJeśli to możliwe, unikaj dołączania preparatów kozłka do leczenia lorazepamem.Nie dokładaj kozłka do lorazepamu na własną rękę – zapytaj lekarza lub farmaceutę, a jeśli już je łączysz, nie prowadź samochodu i unikaj kropli z alkoholem.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie dokładaj kozłka do lorazepamu na własną rękę – zapytaj lekarza lub farmaceutę, a jeśli już je łączysz, nie prowadź samochodu i unikaj kropli z alkoholem.
Lorazepam i kozłek lekarski (waleriana) działają uspokajająco i nasennie, a razem ich działanie się sumuje. Możesz czuć się bardziej senny, mieć zawroty głowy lub gorzej utrzymywać równowagę. Niektóre krople z kozłkiem zawierają alkohol, którego nie wolno łączyć z lorazepamem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- spowolnienie, trudności z koncentracją
- płytki lub wolny oddech – pilnie wezwij pomoc
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Jeśli to możliwe, unikaj dołączania preparatów kozłka do leczenia lorazepamem. Gdy jednoczesne stosowanie jest konieczne, stosuje się mniejsze dawki lorazepamu[1]. Wybieraj postacie kozłka bez etanolu, ponieważ lorazepamu nie należy stosować z alkoholem[1]. Pacjenta poinformuj o ryzyku senności i o niebezpieczeństwie prowadzenia pojazdów.
Skutek kliniczny
Możliwa nadmierna senność, spowolnienie psychoruchowe, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji i zwiększone ryzyko upadków. Pogarsza się zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn[1]. U pacjentów z chorobami układu oddechowego lub przyjmujących także inne leki działające depresyjnie na OUN rośnie ryzyko depresji oddechowej.
Mechanizm
Lorazepam nasila przekaźnictwo GABA-ergiczne przez receptor GABA-A, a składniki korzenia kozłka działają uspokajająco i nasennie, prawdopodobnie również przez wpływ na układ GABA. Działanie depresyjne obu substancji na ośrodkowy układ nerwowy się sumuje. Stosowanie lorazepamu z innymi lekami nasennymi i uspokajającymi może powodować nasilenie depresji OUN[1]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ lorazepam jest metabolizowany głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym. Krople walerianowe zawierają etanol[2], który dodatkowo nasila działanie lorazepamu[1].
Monitorować
- nasilenie senności i spowolnienia psychoruchowego
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi, ryzyko upadków
- częstość i głębokość oddechów u pacjentów z chorobami płuc lub przyjmujących opioidy
Kiedy ocena się zmienia
| Krople lub płyn zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Krople walerianowe zawierają etanol, a lorazepamu nie należy stosować z alkoholem. Preferuj postacie stałe kozłka. |
| Osoba w podeszłym wiekuwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania uspokajającego istotnie zwiększa ryzyko upadków i zaburzeń poznawczych. Rozważ rezygnację z kozłka lub ścisłą obserwację. |
| Zmniejszona dawka lorazepamu przy połączeniudawka · lorazepam | inne zalecenie | Gdy połączenie z lekami uspokajającymi jest konieczne, stosuje się mniejsze dawki lorazepamu. Decyzję o zmianie dawki podejmuje lekarz. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorazepam Orion 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lorazepam-orion-100313405/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
Niekorzystna interakcjaTopiramat+ Kozłek lekarskiTopiramatu nie należy łączyć z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy ani z alkoholem.Nie stosuj kozłka razem z topiramatem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli już go przyjmujesz, nie prowadź samochodu, gdy czujesz senność lub zawroty głowy.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj kozłka razem z topiramatem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli już go przyjmujesz, nie prowadź samochodu, gdy czujesz senność lub zawroty głowy.
Topiramat sam często powoduje senność i zawroty głowy, a kozłek lekarski działa uspokajająco. Razem mogą mocniej osłabiać uwagę i spowalniać reakcje. Niektóre krople z kozłkiem zawierają też alkohol, którego przy topiramacie lepiej unikać.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy
- chwiejny chód lub upadki
- trudności z koncentracją i spowolnione myślenie
- splątanie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Topiramatu nie należy łączyć z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy ani z alkoholem[1]. Korzeń kozłka działa uspokajająco, dlatego jego stosowanie razem z topiramatem lepiej odradzić. Jeśli pacjent mimo to chce go przyjmować, wybierz postać bez etanolu, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę wieczorem i oceń senność oraz sprawność psychoruchową, zwłaszcza na początku łączenia i po zwiększeniu dawki topiramatu. Krople walerianowe zawierają etanol[2].
Skutek kliniczny
Możliwa jest nasilona senność, zawroty głowy, zaburzenia koncentracji i wydłużony czas reakcji. To zwiększa ryzyko upadków oraz wypadków podczas prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
Mechanizm
Oba leki hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie się sumuje. Topiramat często wywołuje senność, zawroty głowy i spowolnienie psychoruchowe, a korzeń kozłka działa uspokajająco i ułatwia zasypianie. Nie ma danych o wpływie kozłka na stężenie topiramatu we krwi.
Metabolizm i transportery
- Topiramat: inhibitor CYP2C19[3]
Monitorować
- senność w ciągu dnia
- zawroty głowy
- sprawność psychoruchowa i koncentracja
- upadki, zwłaszcza u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Krople zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Krople walerianowe zawierają etanol, a topiramatu nie łączy się z alkoholem. Przy takiej postaci działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy sumuje się dodatkowo z alkoholem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Topamax 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/topamax-100100187/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Topamax. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/topamax-100100187/
Niekorzystna interakcjaAlprazolam+ Kozłek lekarskiUnikaj rutynowego dołączania kozłka do leczenia alprazolamem, bo oba środki działają w tym samym kierunku i połączenie rzadko daje dodatkową korzyść.Nie dokładaj kozłka do alprazolamu na własną rękę, a jeśli lekarz lub farmaceuta się zgodzi, wybierz tabletki zamiast kropli z alkoholem i nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie dokładaj kozłka do alprazolamu na własną rękę, a jeśli lekarz lub farmaceuta się zgodzi, wybierz tabletki zamiast kropli z alkoholem i nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz.
Alprazolam i kozłek lekarski działają uspokajająco i usypiająco, a razem to działanie się sumuje. Możesz być bardziej senny, ociężały i mieć gorszą koordynację niż zwykle. Krople z kozłkiem często zawierają alkohol, którego nie wolno łączyć z alprazolamem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- trudności z koncentracją
- spłycony lub spowolniony oddech
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj rutynowego dołączania kozłka do leczenia alprazolamem, bo oba środki działają w tym samym kierunku i połączenie rzadko daje dodatkową korzyść. Jeśli pacjent chce stosować oba, zachowaj ostrożność i oceń nasilenie sedacji[1]. Preferuj postacie kozłka bez etanolu, ponieważ alkoholu nie łączy się z alprazolamem[1]. Poinformuj pacjenta o ryzyku senności i zakazie prowadzenia pojazdów do czasu oceny reakcji na połączenie.
Skutek kliniczny
Możliwa nasilona senność, spowolnienie psychoruchowe, zaburzenia koncentracji i koordynacji, a u osób starszych większe ryzyko upadków. Przy dużych dawkach albo dodatkowych lekach działających na OUN (opioidy, alkohol) może dojść do depresji oddechowej[1].
Mechanizm
Alprazolam i kozłek lekarski działają uspokajająco i nasennie, więc ich wpływ hamujący na ośrodkowy układ nerwowy się sumuje. Benzodiazepiny nasilają depresyjne działanie innych leków uspokajających, nasennych i przeciwlękowych na OUN[1]. Część płynnych preparatów kozłka zawiera etanol[2], a alkohol dodatkowo nasila działanie alprazolamu i w czasie leczenia nie powinien być przyjmowany[1]. Wpływ kozłka na metabolizm alprazolamu jest niepewny i prawdopodobnie bez znaczenia klinicznego.
Metabolizm i transportery
- Alprazolam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- nasilenie senności i sedacji w ciągu dnia
- sprawność psychoruchowa i ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych
- częstość i głębokość oddechu przy jednoczesnym stosowaniu opioidów lub innych leków działających depresyjnie na OUN
Kiedy ocena się zmienia
| Krople doustne zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Płynne preparaty kozłka zawierają etanol, a alkohol nasila depresyjne działanie alprazolamu na OUN i nie powinien być przyjmowany w czasie leczenia. Preferuj postacie stałe. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów w podeszłym wieku łączenie alprazolamu z lekami działającymi depresyjnie na OUN i układ oddechowy wymaga szczególnej ostrożności. Sumowanie sedacji zwiększa ryzyko upadków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaBaklofen+ Kozłek lekarskiPołączenie można stosować przy zachowaniu ostrożności i obserwacji pacjenta pod kątem nadmiernej senności.Wybieraj kozłek w tabletkach zamiast kropli, przyjmuj go wieczorem i nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po tym połączeniu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Wybieraj kozłek w tabletkach zamiast kropli, przyjmuj go wieczorem i nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz po tym połączeniu.
Baklofen i kozłek lekarski działają uspokajająco, a razem mogą mocniej usypiać. Możesz czuć się bardziej senny, mieć zawroty głowy albo gorzej się koncentrować. Krople z kozłkiem zawierają alkohol, który dodatkowo nasila to działanie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy
- chwiejny chód lub upadki
- spowolnienie i trudności z koncentracją
- duże osłabienie mięśni
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować przy zachowaniu ostrożności i obserwacji pacjenta pod kątem nadmiernej senności. Najlepiej wybierać postacie kozłka bez alkoholu i zacząć od najmniejszej skutecznej dawki. Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów, dopóki nie oceni, jak reaguje na połączenie.
Skutek kliniczny
Możliwa nasilona senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe i osłabienie koncentracji. U osób starszych rośnie ryzyko upadków, a u wszystkich pacjentów spada sprawność w prowadzeniu pojazdów.
Mechanizm
Baklofen nasila działanie uspokajające innych leków działających na ośrodkowy układ nerwowy oraz alkoholu[1]. Kozłek lekarski działa uspokajająco i ułatwia zasypianie, więc jego efekt sumuje się z hamującym działaniem baklofenu na ośrodkowy układ nerwowy. Płynne postacie kozłka zawierają etanol, który dodatkowo nasila sedację[2].
Monitorować
- senność i sedacja w ciągu dnia
- zawroty głowy i chwiejność chodu
- upadki u osób starszych
- nadmierne osłabienie mięśni
Kiedy ocena się zmienia
| Płyn doustny lub krople zawierające etanolpostać · kozłek lekarski | ryzyko rośnie | Płynne postacie kozłka zawierają etanol, a baklofen nasila działanie uspokajające alkoholu. Preferuje się postacie stałe. |
| Niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Baklofen jest wydalany przez nerki, a jego kumulacja w niewydolności nerek nasila działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy, co zwiększa ryzyko nadmiernej sedacji przy dołączeniu kozłka. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Baclofen Polpharma 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/baclofen-polpharma-100008642/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Krople walerianowe -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/krople-walerianowe-100141743/
Niekorzystna interakcjaCetyryzyna+ TemazepamPołączenie można stosować, ale pacjenta trzeba uprzedzić o możliwym nasileniu senności i spowolnieniu reakcji.Nie prowadź auta i nie pij alkoholu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz na tych lekach, a jeśli senność ci przeszkadza, zapytaj farmaceutę o inny lek na alergię.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie prowadź auta i nie pij alkoholu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz na tych lekach, a jeśli senność ci przeszkadza, zapytaj farmaceutę o inny lek na alergię.
Lek na alergię i lek nasenny mogą razem mocniej usypiać. Możesz czuć się bardziej senny lub ociężały, także rano następnego dnia. Twoje reakcje mogą być wolniejsze, a u starszych osób łatwiej o upadek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- trudność ze skupieniem uwagi
- spowolnione reakcje
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale pacjenta trzeba uprzedzić o możliwym nasileniu senności i spowolnieniu reakcji. Temazepam stosuj w najmniejszej skutecznej dawce i przez jak najkrótszy czas[1]. U pacjenta, który odczuwa senność po cetyryzynie, rozważ lek przeciwhistaminowy o słabszym działaniu uspokajającym. Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani pić alkoholu, dopóki nie wie, jak reaguje na to połączenie.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie senności, spowolnienie reakcji i gorsza koncentracja, także następnego dnia rano. U osób starszych rośnie ryzyko zaburzeń równowagi i upadków.
Mechanizm
Oba leki mogą się sumować w działaniu hamującym na ośrodkowy układ nerwowy. Temazepam nasila hamujący wpływ innych leków działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, w tym leków przeciwhistaminowych o działaniu sedatywnym[1]. U wrażliwych pacjentów jednoczesne stosowanie cetyryzyny z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy może dodatkowo zmniejszać zdolność reagowania i koncentrację[2]. Cetyryzyna działa uspokajająco słabiej niż starsze leki przeciwhistaminowe, a interakcji farmakokinetycznych się nie spodziewa[2].
Monitorować
- nadmierna senność w ciągu dnia
- spowolnienie reakcji i koncentracji
- zaburzenia równowagi i upadki u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Wiek podeszływiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania uspokajającego zwiększa ryzyko zaburzeń równowagi i upadków. Stosuj najmniejsze skuteczne dawki i rozważ lek przeciwhistaminowy o słabszym działaniu uspokajającym. |
| eGFR ≤ 15cetyryzyna | interakcja nie dotyczy | Cetyryzyny nie stosuje się u pacjentów ze schyłkową niewydolnością nerek z eGFR poniżej 15 ml/min. Przy łagodniejszej niewydolności nerek cetyryzyna kumuluje się, co może nasilać senność w połączeniu z temazepamem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Teseda 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/teseda-100399186/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyrtec 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyrtec-100001901/
Oznaczenia na tej stronie
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.