Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Lurbinektedyna / Lurbinektedyna i melfalan

Lurbinektedyna i melfalan

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie stosuj tylko w ramach zaplanowanego schematu prowadzonego przez onkologa lub hematologa, z kontrolą morfologii krwi przed każdym podaniem.

Regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłoś lekarzowi gorączkę, dreszcze lub nietypowe krwawienia.

Niekorzystna interakcjaLurbinektedyna+ MelfalanPołączenie stosuj tylko w ramach zaplanowanego schematu prowadzonego przez onkologa lub hematologa, z kontrolą morfologii krwi przed każdym podaniem.Regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłoś lekarzowi gorączkę, dreszcze lub nietypowe krwawienia.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłoś lekarzowi gorączkę, dreszcze lub nietypowe krwawienia.

Oba leki to leki przeciwnowotworowe, które osłabiają szpik kostny, czyli miejsce, gdzie powstają krwinki. Przyjmowane razem lub krótko po sobie mogą silniej obniżyć liczbę białych krwinek, płytek krwi i czerwonych krwinek. Zwiększa to ryzyko poważnych zakażeń, krwawień i osłabienia. Lekarz ustala dawki i odstępy między nimi na podstawie wyników badań krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel lub inne objawy zakażenia
  • siniaki bez wyraźnej przyczyny, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub stolcu
  • silne osłabienie, bladość lub duszność
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie stosuj tylko w ramach zaplanowanego schematu prowadzonego przez onkologa lub hematologa, z kontrolą morfologii krwi przed każdym podaniem. Nie podawaj kolejnej dawki żadnego z leków, dopóki liczba neutrofilów i płytek krwi nie wróci do wartości wymaganych przez schemat leczenia. Rozważ profilaktykę czynnikami wzrostu granulocytów zgodnie z oceną ryzyka gorączki neutropenicznej.

Skutek kliniczny

Przy jednoczesnym lub bliskim w czasie stosowaniu rośnie ryzyko głębokiej i przedłużonej neutropenii, małopłytkowości i niedokrwistości, a w następstwie ciężkich zakażeń, gorączki neutropenicznej i krwawień. Możliwe jest też sumowanie się nudności, wymiotów i zmęczenia.

Mechanizm

Oba leki są cytostatykami uszkadzającymi DNA szybko dzielących się komórek, w tym komórek szpiku kostnego, dlatego ich działanie mielosupresyjne sumuje się. Melfalan jest lekiem alkilującym, a lurbinektedyna wiąże się z DNA i hamuje transkrypcję. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ melfalan nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem CYP3A, który odpowiada za metabolizm lurbinektedyny.

Metabolizm i transportery

  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[1], substrat P-gp[1]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i w okresie spodziewanego nadiru
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia i temperatura ciała
  • objawy krwawienia

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnie, duże dawkidroga podania · melfalanryzyko rośnieDuże dożylne dawki melfalanu powodują głęboką aplazję szpiku, dlatego podawanie lurbinektedyny przed regeneracją układu krwiotwórczego jest niewskazane.
Powrót morfologii do wartości wymaganych przez schematodstep · pacjentryzyko malejePodawanie leków sekwencyjnie, po normalizacji liczby neutrofilów i płytek krwi, zmniejsza ryzyko kumulacji toksyczności szpikowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Alkohol przy tych lekach

Lurbinektedyna a alkohol: brak opisu w bazie.

Interakcja o niejasnym znaczeniuMelfalana alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki melfalanu z powodu alkoholu.W czasie leczenia pij alkohol rzadko i w małych ilościach, a gdy lekarz mówi o słabych wynikach krwi lub masz nudności czy owrzodzenia w jamie ustnej – nie pij wcale.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

W czasie leczenia pij alkohol rzadko i w małych ilościach, a gdy lekarz mówi o słabych wynikach krwi lub masz nudności czy owrzodzenia w jamie ustnej – nie pij wcale.

Alkohol nie zmienia bezpośrednio działania melfalanu. Oba jednak mogą osłabiać szpik kostny i podrażniać żołądek oraz jamę ustną. Picie większych ilości alkoholu może nasilać nudności, wymioty i zwiększać ryzyko krwawień, szczególnie gdy masz mało płytek krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • siniaki lub krwawienie z dziąseł albo z nosa
  • czarne lub krwiste stolce
  • nasilone nudności lub wymioty
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • gorączka lub dreszcze
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki melfalanu z powodu alkoholu. Zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości przez cały okres leczenia oraz całkowitą abstynencję w okresie nasilonej mielosupresji, zapalenia błon śluzowych lub nudności. U osób nadużywających alkoholu ocenić morfologię krwi i stan wątroby oraz poinformować lekarza prowadzącego.

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym spożyciu niewielkich ilości alkoholu nie należy oczekiwać istotnych klinicznie skutków. Większe ilości alkoholu mogą nasilać nudności, wymioty i zapalenie jamy ustnej, zwiększać ryzyko krwawienia w okresie małopłytkowości oraz pogłębiać zaburzenia hematologiczne. Wymioty po alkoholu mogą też utrudnić przyjęcie i wchłonięcie dawki doustnej.

Mechanizm

Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej melfalanu z etanolem. Charakterystyka produktu melfalanu w tabletkach nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji.[1] Możliwe jest jednak sumowanie działań niepożądanych. Melfalan uszkadza szpik kostny i powoduje małopłytkowość, neutropenię oraz niedokrwistość, a przewlekłe nadużywanie alkoholu samo hamuje wytwarzanie krwinek, zwłaszcza płytek. Oba czynniki drażnią błonę śluzową przewodu pokarmowego i nasilają nudności, wymioty oraz zapalenie błon śluzowych. Alkohol może też zwiększać ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego u pacjenta z małopłytkowością.

Monitorować

  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • objawy krwawienia
  • nudności i wymioty
  • zapalenie jamy ustnej

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości lub uzależnienie od alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu samo powoduje małopłytkowość i uszkodzenie wątroby, co sumuje się z mielosupresją wywołaną melfalanem i zwiększa ryzyko krwawień. Wskazana abstynencja i częstsza kontrola morfologii.
Duże dawki dożylne przed przeszczepieniem szpikupostać · alkoholryzyko rośniePo dużych dawkach dożylnych melfalanu występuje głęboka pancytopenia i ciężkie zapalenie błon śluzowych. Alkohol nasila uszkodzenie śluzówek i ryzyko krwawienia, dlatego w tym okresie należy go całkowicie unikać.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkeran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alkeran-100003930/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 333

Połączenie przeciwwskazaneAnalogi iperytu azotowego (np. cyklofosfamid, bendamustyna, melfalan)+ Selektywne leki immunosupresyjne (np. fingolimod, teriflunomid, leflunomid) klasaPrzy jednoczesnym lub następującym po sobie stosowaniu analogu iperytu azotowego i selektywnego leku immunosupresyjnego należy unikać połączenia, chyba że wynika ono z zaplanowanego schematu specjalistycznego, a wtedy konieczne jest ścisłe monitorowanie morfologii i objawów zakażenia.Jeśli masz przyjmować lek przeciwnowotworowy z tej grupy razem z lekiem osłabiającym odporność albo niedawno jeden z nich odstawiono, powiedz o tym każdemu lekarzowi prowadzącemu i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.opóźniony (dni)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli masz przyjmować lek przeciwnowotworowy z tej grupy razem z lekiem osłabiającym odporność albo niedawno jeden z nich odstawiono, powiedz o tym każdemu lekarzowi prowadzącemu i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.

Leki przeciwnowotworowe z tej grupy, takie jak cyklofosfamid, chlorambucyl czy melfalan, osłabiają szpik kostny i odporność. Leki osłabiające układ odpornościowy stosowane w chorobach autoimmunologicznych i po przeszczepach, takie jak fingolimod, teriflunomid, leflunomid, tofacytynib czy natalizumab, działają podobnie, więc razem mogą bardzo mocno obniżyć odporność. Grozi to ciężkimi zakażeniami, także rzadkimi zakażeniami mózgu, oraz spadkiem liczby białych krwinek. Niektóre z tych leków działają jeszcze długo po odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub ogólne złe samopoczucie
  • kaszel, duszność lub ból przy oddawaniu moczu
  • bolesna wysypka z pęcherzykami na skórze
  • nowe zaburzenia mowy, widzenia, równowagi, siły mięśni lub pamięci
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienie z dziąseł lub nosa
  • żółte zabarwienie skóry lub oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przy jednoczesnym lub następującym po sobie stosowaniu analogu iperytu azotowego i selektywnego leku immunosupresyjnego należy unikać połączenia, chyba że wynika ono z zaplanowanego schematu specjalistycznego, a wtedy konieczne jest ścisłe monitorowanie morfologii i objawów zakażenia. Natalizumab jest przeciwwskazany u pacjentów z obniżoną odpornością, także po wcześniejszym leczeniu cytostatykami, a w nowotworze czynnym nie powinien być stosowany. Fingolimod, ozanimod, ponesimod, tofacytynib, leflunomid i teriflunomid w charakterystykach produktu są zastrzeżone przed łączeniem z lekami przeciwnowotworowymi i silnymi immunosupresantami, więc decyzję o kontynuacji podejmuje lekarz prowadzący leczenie przeciwnowotworowe razem z lekarzem leczącym chorobę autoimmunologiczną. Połączenia celowe, na przykład cyklofosfamid z immunoglobuliną przeciw limfocytom T lub z abataceptem w kondycjonowaniu i profilaktyce choroby przeszczep przeciwko gospodarzowi albo cyklofosfamid z następczym mykofenolanem mofetylu w toczniowym zapaleniu nerek, prowadzi się wyłącznie w ośrodkach specjalistycznych z profilaktyką przeciwinfekcyjną. Należy uwzględnić długi czas działania niektórych leków grupy B – teriflunomid i leflunomid pozostają w organizmie wiele miesięcy bez procedury przyspieszonej eliminacji, a liczba limfocytów po fingolimodzie wraca do normy po tygodniach. Przed włączeniem leczenia warto sprawdzić status zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B, gruźlicy i ospy wietrznej oraz uzupełnić szczepienia, a szczepionek żywych nie podaje się w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych, reaktywacji wirusów (półpaśca, zapalenia wątroby typu B, cytomegalii) oraz pogłębionej i przedłużonej neutropenii i limfopenii. W przypadku natalizumabu i modulatorów receptora sfingozyno‑1‑fosforanu szczególnym zagrożeniem jest postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, a wcześniejsze leczenie lekami immunosupresyjnymi lub cytostatycznymi jest uznanym czynnikiem ryzyka tego powikłania[1]. Przy leflunomidzie i teriflunomidzie dochodzi ryzyko sumowania toksyczności dla szpiku i wątroby. Długotrwała immunosupresja może też zwiększać ryzyko wtórnych nowotworów. Szczepionki żywe mogą wywołać zakażenie, a szczepionki inaktywowane są mniej skuteczne.

Mechanizm

Analogi iperytu azotowego alkilują DNA szybko dzielących się komórek, w tym prekursorów szpiku i limfocytów, co prowadzi do neutropenii, limfopenii i spadku odporności. Selektywne leki immunosupresyjne osłabiają odporność innymi drogami – blokują migrację lub zatrzymują limfocyty w węzłach chłonnych (fingolimod, ozanimod, ponesimod, natalizumab), hamują syntezę pirymidyn lub puryn w limfocytach (teriflunomid, leflunomid, mykofenolan mofetyl, kwas mykofenolowy), hamują sygnalizację lub kostymulację limfocytów (tofacytynib, abatacept, belatacept, tolebrutynib), niszczą limfocyty (immunoglobulina przeciw limfocytom T, inebilizumab), obniżają stężenie przeciwciał (efgartigimod alfa, imlifidaza) albo blokują dopełniacz (rawulizumab). Efekty obu grup sumują się na poziomie układu odpornościowego, a część leków grupy B sama hamuje szpik. Nie jest znana istotna interakcja farmakokinetyczna wspólna dla całej klasy. Interakcja dotyczy wszystkich leków ogólnoustrojowych obu grup z wyjątkiem chlormetyny w żelu, apremilastu i nerandomilastu.

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, w tym bezwzględna liczba neutrofili i limfocytów
  • objawy zakażeń, gorączka, zmiany skórne sugerujące półpasiec
  • nowe objawy neurologiczne lub poznawcze sugerujące postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię przy natalizumabie, fingolimodzie, ozanimodzie i ponesimodzie
  • aktywność aminotransferaz przy leflunomidzie i teriflunomidzie
  • markery wirusa zapalenia wątroby typu B i cytomegalii u pacjentów z grupy ryzyka
  • stężenie immunoglobulin przy efgartigimodzie alfa, inebilizumabie i imlifidazie

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · analogi iperytu azotowegointerakcja nie dotyczyChlormetyna w żelu stosowana miejscowo w chłoniaku skóry praktycznie nie wchłania się do krwi i nie sumuje się z ogólnoustrojową immunosupresją.
Analog iperytu azotowego przed natalizumabemkolejność włączenia · analogi iperytu azotowegoryzyko rośnieWcześniejsze leczenie cytostatykiem jest czynnikiem ryzyka postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii po natalizumabie, a pacjent z utrzymującą się immunosupresją ma przeciwwskazanie do tego leku.
Czas do pełnej eliminacji leku lub powrotu liczby limfocytówodstep · selektywne leki immunosupresyjneinne zalecenieTeriflunomid i leflunomid utrzymują się w organizmie wiele miesięcy, a po fingolimodzie, ozanimodzie, ponesimodzie, inebilizumabie i immunoglobulinie przeciw limfocytom T limfopenia może trwać tygodnie lub dłużej. Przed chemioterapią należy rozważyć procedurę przyspieszonej eliminacji leflunomidu lub teriflunomidu i ocenić liczbę limfocytów.
Dawki mieloablacyjne lub kondycjonującedawka · analogi iperytu azotowegoryzyko rośnieWysokie dawki cyklofosfamidu, melfalanu, bendamustyny lub ifosfamidu stosowane przed przeszczepieniem komórek krwiotwórczych powodują głęboką aplazję, a dołączenie leku immunosupresyjnego wymaga profilaktyki przeciwbakteryjnej, przeciwwirusowej i przeciwgrzybiczej.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych ryzyko ciężkich zakażeń, półpaśca i przedłużonej cytopenii jest wyższe, co dotyczy szczególnie tofacytynibu i modulatorów receptora sfingozyno‑1‑fosforanu.

Źródła

  1. Morrow SA, Clift F, Devonshire V, Lapointe E, Schneider R, Stefanelli M, et al. Use of natalizumab in persons with multiple sclerosis: 2022 update. Mult Scler Relat Disord. 2022;65:103995. doi: 10.1016/j.msard.2022.103995. PMID: 35810718.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDeferypron+ LurbinektedynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie łącz tych leków na własną rękę i przed rozpoczęciem chemioterapii powiedz onkologowi oraz hematologowi, że przyjmujesz deferypron.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz tych leków na własną rękę i przed rozpoczęciem chemioterapii powiedz onkologowi oraz hematologowi, że przyjmujesz deferypron.

Lek na usuwanie nadmiaru żelaza (deferypron) i lek przeciwnowotworowy lurbinektedyna mogą obniżać liczbę białych krwinek, które chronią przed zakażeniami. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnej infekcji. Tych leków nie wolno stosować jednocześnie, a lekarz zwykle zamienia lek na żelazo na inny na czas chemioterapii.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne lub nagłe osłabienie
  • pieczenie przy oddawaniu moczu lub inne objawy zakażenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane.[1][2] Na czas leczenia lurbinektedyną należy przerwać deferypron i w porozumieniu z hematologiem zastosować inny lek chelatujący żelazo. Wznowienie deferypronu po zakończeniu chemioterapii wymaga powrotu prawidłowej liczby neutrofili i decyzji lekarza prowadzącego.

Skutek kliniczny

Sumowanie działania mielosupresyjnego grozi ciężką neutropenią, agranulocytozą i zakażeniami z gorączką neutropeniczną, które mogą zagrażać życiu. Przy połączeniu trudno też ustalić, który lek odpowiada za spadek neutrofili, co utrudnia decyzje o dawkowaniu chemioterapii.

Mechanizm

Oba leki uszkadzają układ krwiotwórczy i obniżają liczbę neutrofili. Deferypron wywołuje neutropenię i agranulocytozę o nieznanym mechanizmie, dlatego nie wolno go łączyć z innymi lekami, o których wiadomo, że mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę.[1][2] Lurbinektedyna jest cytostatykiem alkilującym DNA, a mielosupresja z neutropenią to jej główna toksyczność ograniczająca dawkę.

Metabolizm i transportery

  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • bezwzględna liczba neutrofili i morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i między cyklami
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • liczba płytek krwi i stężenie hemoglobiny

Bezpieczniejsze alternatywy

deferoksaminadeferazyroks

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Deferiprone Lipomed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/deferiprone-lipomed-100411214/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ LurbinektedynaFenylobutazonu nie stosuje się u pacjenta leczonego lurbinektedyną.Przestań używać tej maści i zapytaj lekarza prowadzącego chemioterapię lub farmaceutę, czym możesz ją zastąpić.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przestań używać tej maści i zapytaj lekarza prowadzącego chemioterapię lub farmaceutę, czym możesz ją zastąpić.

Maści z fenylobutazonem nie stosuj, gdy dostajesz chemioterapię lurbinektedyną. Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Razem zwiększają ryzyko ciężkich zakażeń i krwawień. Dotyczy to także leku w postaci maści, zwłaszcza używanej dłużej niż tydzień.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • czarne stolce lub krew w moczu
  • nasilone osłabienie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjenta leczonego lurbinektedyną[1]. Należy odstawić maść i zastąpić ją lekiem przeciwbólowym miejscowym bez działania mielotoksycznego, po uzgodnieniu z onkologiem. Jeśli pacjent już stosował maść, zwłaszcza dłużej niż 7 dni, należy poinformować zespół onkologiczny i ocenić morfologię krwi przed kolejnym cyklem.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii, małopłytkowości i niedokrwistości, a w konsekwencji ciężkich zakażeń i krwawień. Działanie niesteroidowego leku przeciwzapalnego dodatkowo zwiększa ryzyko krwawienia przy małopłytkowości wywołanej chemioterapią.

Mechanizm

Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Lurbinektedyna jest cytostatykiem alkilującym DNA, który hamuje czynność szpiku. Fenylobutazon sam może uszkadzać szpik, a jego działania mielotoksyczne sumują się z działaniem chemioterapii. Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1]. Interakcji farmakokinetycznej przez CYP3A nie należy oczekiwać, bo fenylobutazon nie jest istotnym inhibitorem ani silnym induktorem tego enzymu.

Metabolizm i transportery

  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem – liczba neutrofilów
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia – gorączka
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

diklofenak (żel)ibuprofen (żel)

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazonryzyko rośniePrzy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni możliwe są interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu, co dodatkowo zwiększa ryzyko mielotoksyczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFingolimod+ LurbinektedynaFingolimodu nie łączy się z lurbinektedyną.Powiedz neurologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj fingolimodu na własną rękę, tylko ustal z nimi dalsze leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz neurologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj fingolimodu na własną rękę, tylko ustal z nimi dalsze leczenie.

Fingolimod na stwardnienie rozsiane i lurbinektedyna stosowana w leczeniu nowotworu nie mogą być stosowane razem. Oba leki osłabiają odporność, więc razem bardzo zwiększają ryzyko groźnych zakażeń. Gdy potrzebna jest chemioterapia, lekarze zwykle zmieniają leczenie stwardnienia rozsianego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • kaszel, duszność, ból gardła
  • pieczenie przy oddawaniu moczu
  • opryszczka lub półpasiec
  • nowe lub nasilające się zaburzenia widzenia, mowy, siły mięśni lub myślenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fingolimodu nie łączy się z lurbinektedyną. Przy rozpoznaniu nowotworu wymagającego lurbinektedyny fingolimod należy odstawić, a dalsze leczenie stwardnienia rozsianego ustalić wspólnie z neurologiem i onkologiem[1]. Wpływ fingolimodu na odporność utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po odstawieniu, dlatego chemioterapię rozpoczyna się z uwzględnieniem tego okresu i przy kontroli morfologii. Po odstawieniu fingolimodu trzeba obserwować pacjenta pod kątem zaostrzenia stwardnienia rozsianego.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich, w tym oportunistycznych zakażeń oraz zakażeń z neutropenią. Fingolimod jest przeciwwskazany u osób z aktywną chorobą nowotworową oraz u osób przyjmujących leki immunosupresyjne lub z odpornością obniżoną wcześniejszym leczeniem[1][2][3].

Mechanizm

Fingolimod zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i zmniejsza ich liczbę we krwi, a lurbinektedyna jako lek cytotoksyczny hamuje czynność szpiku, głównie powodując neutropenię. Oba leki sumują działanie hamujące układ immunologiczny, dlatego leków przeciwnowotworowych nie stosuje się jednocześnie z fingolimodem[1]. Interakcji farmakokinetycznej nie należy oczekiwać, bo fingolimod nie zmienia farmakokinetyki substratów CYP3A4, a lurbinektedyna jest metabolizowana przez CYP3A[1][4].

Metabolizm i transportery

  • Fingolimod: substrat CYP3A4[5]
  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, limfocyty) przed każdym cyklem
  • objawy zakażenia, w tym gorączka w okresie neutropenii
  • nowe lub nasilające się objawy neurologiczne (rzut stwardnienia rozsianego, podejrzenie PML)
  • aktywność aminotransferaz

Kiedy ocena się zmienia

Fingolimod niedawno odstawiony przed rozpoczęciem lurbinektedynykolejność włączenia · fingolimodinne zaleceniePo odstawieniu fingolimodu jego wpływ na układ immunologiczny utrzymuje się jeszcze przez pewien czas, dlatego przy rozpoczynaniu lurbinektedyny wymagana jest ścisła kontrola morfologii i objawów zakażenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Teva 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-teva-100421945/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Accord 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-accord-100439170/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca 2 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKladrybina+ LurbinektedynaNie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta otrzymującego lurbinektedynę ani u pacjenta z aktywnym nowotworem.Nie zaczynaj kolejnego kursu tabletek z kladrybiną i powiedz neurologowi oraz onkologowi, że masz przepisane oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj kolejnego kursu tabletek z kladrybiną i powiedz neurologowi oraz onkologowi, że masz przepisane oba leki.

Oba leki osłabiają odporność i szpik, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem lub jeden po drugim mogą mocno obniżyć liczbę krwinek i narazić cię na ciężkie zakażenia lub krwawienia. Tabletek z kladrybiną nie zaczyna się w czasie leczenia nowotworu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel, pieczenie przy oddawaniu moczu
  • bolesna wysypka z pęcherzykami (półpasiec)
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • nasilone osłabienie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta otrzymującego lurbinektedynę ani u pacjenta z aktywnym nowotworem[1]. Jeśli lurbinektedynę włącza się u pacjenta po wcześniejszym kursie kladrybiny, kolejnych kursów kladrybiny się nie podaje, a parametry hematologiczne trzeba ściśle obserwować[1]. Leczenie stwardnienia rozsianego w okresie chemioterapii ustala neurolog wspólnie z onkologiem.

Skutek kliniczny

Grozi głęboka limfopenia, neutropenia i małopłytkowość z ryzykiem ciężkich, także oportunistycznych zakażeń oraz krwawień. Przy wcześniejszym lub jednoczesnym podawaniu kladrybiny z lekami wpływającymi na profil hematologiczny należy oczekiwać addytywnych działań niepożądanych na krew i układ chłonny[1].

Mechanizm

Kladrybina trwale zmniejsza liczbę limfocytów, a lurbinektedyna jako lek cytotoksyczny działa mielosupresyjnie. Ich działania na szpik i układ odpornościowy sumują się. Rozpoczęcie leczenia kladrybiną u pacjenta otrzymującego leczenie mielosupresyjne jest przeciwwskazane z powodu addytywnego działania na układ immunologiczny[1]. Przeciwwskazaniem do kladrybiny jest też aktywna choroba nowotworowa, która jest wskazaniem do stosowania lurbinektedyny[1].

Metabolizm i transportery

  • Kladrybina: substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat P-gp[2]
  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem lurbinektedyny
  • bezwzględna liczba limfocytów
  • liczba neutrofilów i płytek krwi
  • objawy zakażeń, w tym oportunistycznych i półpaśca

Bezpieczniejsze alternatywy

glatiramer

Kiedy ocena się zmienia

Lurbinektedyna włączona po zakończonym wcześniejszym kursie kladrybinykolejność włączenia · kladrybinainne zaleceniePo wcześniejszym podaniu kladrybiny należy oczekiwać addytywnych działań hematologicznych i zalecana jest ścisła obserwacja parametrów hematologicznych. Kolejnych kursów kladrybiny przy aktywnym nowotworze się nie podaje.
Pozajelitowa (wskazania hematoonkologiczne)droga podania · kladrybinainne zalecenieWpis dotyczy kladrybiny doustnej w stwardnieniu rozsianym. Kladrybinę pozajelitową w nowotworach krwi ocenia się osobno, a połączenie z lurbinektedyną nadal oznacza sumowanie mielosupresji i wymaga decyzji onkologa oraz ścisłej kontroli morfologii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ LurbinektedynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj klozapiny na własną rękę, tylko przed chemioterapią powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj klozapiny na własną rękę, tylko przed chemioterapią powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki.

Klozapina i lurbinektedyna mogą bardzo obniżać liczbę białych krwinek, które chronią przed zakażeniami. Razem to ryzyko się sumuje i może dojść do ciężkiej, groźnej dla życia infekcji. Tych leków nie stosuje się razem. Lekarze muszą wspólnie zdecydować, jak leczyć jednocześnie chorobę nowotworową i psychiczną.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła
  • owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne
  • nagłe silne osłabienie
  • pogorszenie samopoczucia psychicznego po zmianie leków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane.[1] Leczenia klozapiną nie rozpoczyna się u pacjenta otrzymującego lurbinektedynę ani inny lek o znacznym ryzyku agranulocytozy.[2] Jeśli pacjent leczony klozapiną wymaga lurbinektedyny, decyzję o dalszym postępowaniu podejmuje wspólnie onkolog i psychiatra – zwykle rozważa się zamianę klozapiny na lek przeciwpsychotyczny o mniejszym ryzyku mielosupresji, z uwzględnieniem ryzyka nawrotu psychozy. Nie zamienia się klozapiny na leki przeciwpsychotyczne w postaci depot, bo nie można ich szybko usunąć z organizmu w razie neutropenii.[1] Granulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniejszą chemioterapią nie wyklucza późniejszego włączenia klozapiny po zakończeniu leczenia onkologicznego i normalizacji morfologii.[1]

Skutek kliniczny

Połączenie grozi ciężką neutropenią lub agranulocytozą z gorączką neutropeniczną i zagrażającymi życiu zakażeniami. Przy spadku granulocytów trudno też ustalić, który lek jest przyczyną, co komplikuje decyzję o odstawieniu klozapiny i ponownym jej włączeniu.

Mechanizm

Klozapiny nie łączy się z substancjami o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego, w tym ze środkami cytotoksycznymi.[1] Lurbinektedyna jest lekiem cytotoksycznym, którego główną toksycznością jest mielosupresja, zwłaszcza neutropenia. Klozapina sama może wywołać neutropenię i agranulocytozę, więc oba leki sumują ryzyko ciężkiego spadku liczby granulocytów. Istotnej interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, bo klozapina jest metabolizowana głównie przez CYP1A2 i nie jest silnym ani umiarkowanym inhibitorem ani induktorem CYP3A, od którego zależy ekspozycja na lurbinektedynę.[3]

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą granulocytów obojętnochłonnych
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • stan psychiczny przy zmianie lub odstawieniu klozapiny
  • objawy odstawienia i nawrotu psychozy po odstawieniu klozapiny

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkwetiapinaolanzapinarysperydon

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana u pacjenta w trakcie leczenia lurbinektedynąkolejność włączenia · klozapinainterakcja nie dotyczyLeczenia klozapiną nie rozpoczyna się u pacjenta otrzymującego substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy, w tym leki cytotoksyczne.
Po zakończeniu leczenia lurbinektedyną i normalizacji morfologiiczas leczenia · lurbinektedynainne zalecenieGranulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniejszą chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do klozapiny, więc po zakończeniu leczenia onkologicznego i powrocie prawidłowej morfologii można rozważyć jej włączenie lub ponowne włączenie z rutynowym monitorowaniem krwi.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca 2 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLonafarnib+ LurbinektedynaPołączenie jest przeciwwskazane i nie należy podawać lurbinektedyny pacjentowi przyjmującemu lonafarnib.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko przed podaniem lurbinektedyny powiedz lekarzowi, że przyjmujesz lonafarnib.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko przed podaniem lurbinektedyny powiedz lekarzowi, że przyjmujesz lonafarnib.

Lonafarnib spowalnia usuwanie lurbinektedyny z organizmu. Przez to lurbinektedyny może być we krwi znacznie więcej niż powinno. Może to nasilić jej działania niepożądane, przede wszystkim spadek liczby białych krwinek i płytek krwi oraz uszkodzenie wątroby. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub objawy infekcji
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienia z nosa lub dziąseł
  • silne zmęczenie lub bladość
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • nasilone nudności i wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i nie należy podawać lurbinektedyny pacjentowi przyjmującemu lonafarnib.[1] Jednoczesnego stosowania lurbinektedyny z silnymi lub umiarkowanymi inhibitorami CYP3A należy unikać, a gdy jest to nieuniknione, dawkę lurbinektedyny zmniejsza się o 50%.[2] Decyzję o leczeniu przeciwnowotworowym u pacjenta leczonego lonafarnibem podejmuje onkolog wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie lonafarnibem.

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać istotnego wzrostu ekspozycji na lurbinektedynę i nasilenia jej toksyczności zależnej od dawki, przede wszystkim mielosupresji (neutropenia, małopłytkowość) i hepatotoksyczności. Lurbinektedyna nie hamuje CYP3A, dlatego nie przewiduje się wpływu na stężenie lonafarnibu.

Mechanizm

Lonafarnib hamuje CYP3A4 i w warunkach in vivo działa jak silny inhibitor CYP3A oparty na mechanizmie działania, co po dawkach wielokrotnych zwiększało AUC midazolamu 7,4-krotnie.[1] Lurbinektedyna jest substratem CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (itrakonazol) zwiększał jej ekspozycję około 2,7-krotnie i zmniejszał całkowity klirens o 63%.[2] Lonafarnibu nie łączy się z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP3A4, a lurbinektedyna należy do tej grupy.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Lonafarnib – silny inhibitor CYP3A4[3], lurbinektedyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Lonafarnib – inhibitor P-gp[3], lurbinektedyna – substrat P-gp[4]
  • Lonafarnib: słaby inhibitor CYP2C19[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (liczba neutrofilów i płytek krwi) przed każdym cyklem i w jego trakcie
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • objawy toksyczności lurbinektedyny (gorączka, infekcje, krwawienia, nudności, wymioty, zmęczenie)

Bezpieczniejsze alternatywy

topotekan

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca 2 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMelfalan+ KlozapinaNie należy stosować melfalanu jednocześnie z klozapiną.Nie przyjmuj tych leków razem i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz psychiatrze i lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że masz przepisane oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz psychiatrze i lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że masz przepisane oba leki.

Melfalan i klozapina mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza białe krwinki chroniące przed zakażeniami. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnego spadku liczby tych krwinek i ciężkiej infekcji. Dlatego tych leków nie łączy się, a lekarze muszą wspólnie zdecydować, jak prowadzić leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
  • nagłe osłabienie i złe samopoczucie jak przy grypie
  • częste lub nietypowe zakażenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy stosować melfalanu jednocześnie z klozapiną. ChPL klozapiny przeciwwskazuje rozpoczynanie leczenia klozapiną u pacjentów przyjmujących substancje, które wiążą się ze znacznym ryzykiem agranulocytozy, oraz stosowanie klozapiny przy zaburzeniach czynności szpiku kostnego.[1][2][3] ChPL klozapiny wprost zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego.[1] Jeśli pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii melfalanem, decyzję o zamianie klozapiny na inny lek przeciwpsychotyczny powinni podjąć wspólnie psychiatra i hematolog lub onkolog przed rozpoczęciem chemioterapii, a zmianę leku przeciwpsychotycznego należy w miarę możliwości przeprowadzić stopniowo pod kontrolą stanu psychicznego. Granulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie stanowi według ChPL przeciwwskazania do późniejszego włączenia klozapiny.[1]

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii i agranulocytozy z groźnymi dla życia zakażeniami i posocznicą. Nałożenie się dwóch przyczyn mielosupresji utrudnia też ustalenie, który lek odpowiada za spadek liczby neutrofili, a więc podjęcie właściwej decyzji o odstawieniu klozapiny.

Mechanizm

Melfalan i klozapina sumują działanie hamujące szpik kostny. Melfalan jako lek cytotoksyczny alkilujący uszkadza dzielące się komórki szpiku i powoduje zależną od dawki mielosupresję, a klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę o podłożu idiosynkratycznym. ChPL klozapiny zalicza środki cytotoksyczne do leków o działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i zakazuje ich jednoczesnego stosowania z klozapiną.[1] Interakcja farmakokinetyczna nie jest spodziewana, ponieważ melfalan nie wpływa w istotny sposób na izoenzymy cytochromu P450 metabolizujące klozapinę.

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofili
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • stan psychiczny przy zmianie leku przeciwpsychotycznego

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolrisperidonhaloperydol

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana po zakończeniu chemioterapii melfalanem i powrocie prawidłowej czynności szpikukolejność włączenia · klozapinainne zalecenieGranulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do późniejszego włączenia klozapiny, o ile czynność szpiku kostnego jest prawidłowa i możliwe są regularne badania krwi.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.