Interakcje / Mikonazol / Mikonazol i progesteron
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Unikaj jednoczesnego stosowania dopochwowego mikonazolu i dopochwowego progesteronu.
Jeśli stosujesz dopochwowo progesteron i masz objawy grzybicy, nie sięgaj sama po dopochwowy lek przeciwgrzybiczy, tylko skontaktuj się z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj progesteronu na własną rękę.
Niekorzystna interakcjaMikonazol+ ProgesteronUnikaj jednoczesnego stosowania dopochwowego mikonazolu i dopochwowego progesteronu.Jeśli stosujesz dopochwowo progesteron i masz objawy grzybicy, nie sięgaj sama po dopochwowy lek przeciwgrzybiczy, tylko skontaktuj się z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj progesteronu na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli stosujesz dopochwowo progesteron i masz objawy grzybicy, nie sięgaj sama po dopochwowy lek przeciwgrzybiczy, tylko skontaktuj się z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj progesteronu na własną rękę.
Mikonazol w tabletkach dopochwowych i progesteron podawany dopochwowo nie powinny być stosowane w tym samym czasie. Lek na grzybicę może zmienić to, ile progesteronu wchłonie się z tabletki. Przez to progesteron może działać słabiej, co ma znaczenie szczególnie w ciąży lub przy staraniach o ciążę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- plamienie lub krwawienie z dróg rodnych
- ból podbrzusza
- nasilające się pieczenie lub swędzenie pochwy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – wchłanianie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj jednoczesnego stosowania dopochwowego mikonazolu i dopochwowego progesteronu[1]. Gdy w trakcie leczenia progesteronem pojawi się grzybica pochwy, pacjentkę kieruje się do lekarza prowadzącego, który zdecyduje o sposobie leczenia zakażenia lub o zmianie drogi podania progesteronu. Progesteronu nie odstawia się samodzielnie, zwłaszcza w ciąży.
Skutek kliniczny
Głównym ryzykiem jest nieprzewidywalna ilość wchłoniętego progesteronu, co przy leczeniu podtrzymującym ciążę lub wspierającym fazę lutealną może osłabić jego działanie[1]. Teoretycznie możliwe jest też niewielkie zwiększenie stężenia progesteronu przez zahamowanie jego metabolizmu[1].
Mechanizm
Mikonazol podany dopochwowo razem z dopochwowym progesteronem może zmienić uwalnianie progesteronu z tabletki i jego wchłanianie przez śluzówkę pochwy[1]. Wpływ ten nie był badany, więc kierunek i wielkość zmiany są nieznane[1]. Dodatkowo mikonazol hamuje CYP3A4, a inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać biodostępność progesteronu[1]. Po podaniu miejscowym dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest jednak ograniczona, więc ten mechanizm ma niewielkie znaczenie[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- plamienie lub krwawienie z dróg rodnych jako możliwy objaw zbyt małego działania progesteronu
- ustępowanie objawów grzybicy pochwy
- podrażnienie pochwy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | interakcja nie dotyczy | Mikonazol stosowany na skórę nie zmienia wchłaniania dopochwowego progesteronu, a jego ogólnoustrojowa dostępność jest znikoma, więc interakcja nie występuje. |
| Inna niż dopochwowadroga podania · progesteron | ryzyko maleje | Gdy progesteron nie jest podawany dopochwowo, odpada główny mechanizm zmiany jego wchłaniania, a hamowanie CYP3A4 przez miejscowy mikonazol ma znikome znaczenie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luteina 50 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luteina-100109432/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luteina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/luteina-100109432/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieMikonazola alkoholNie ma potrzeby zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu mikonazolu stosowanego dopochwowo.Możesz stosować lek zgodnie z zaleceniami lekarza lub ulotki, bez dodatkowych ograniczeń dotyczących alkoholu z powodu tego leku.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz stosować lek zgodnie z zaleceniami lekarza lub ulotki, bez dodatkowych ograniczeń dotyczących alkoholu z powodu tego leku.
Z dostępnych informacji nie wynika, żeby alkohol utrudniał działanie tabletek dopochwowych z mikonazolem albo był przy nich niebezpieczny. Lek działa głównie miejscowo i do krwi przechodzi go bardzo mało. W ulotce lub charakterystyce leku nie ma ostrzeżenia dotyczącego alkoholu.
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- –
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu mikonazolu stosowanego dopochwowo. Ogólne ograniczenie alkoholu w trakcie infekcji i leczenia wynika z zasad zdrowego stylu życia, a nie z tej interakcji.
Skutek kliniczny
Nie opisano klinicznie istotnego wpływu picia alkoholu na bezpieczeństwo lub skuteczność dopochwowego mikonazolu. Nie stwierdzono też wpływu mikonazolu na działanie alkoholu.
Mechanizm
Mikonazol stosowany dopochwowo wchłania się do krwi w niewielkim stopniu, więc nie osiąga stężeń, przy których mógłby istotnie wpływać na metabolizm etanolu. Mikonazol podany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9, ale etanol jest metabolizowany głównie przez dehydrogenazę alkoholową, a nie przez te enzymy. Nie opisano w tym kontekście działania disulfiramopodobnego ani addycji działania ośrodkowego.
Metabolizm i transportery
Źródła
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
Interakcja o niejasnym znaczeniuProgesterona alkoholNie trzeba zmieniać dawki ani schematu.Jeśli pijesz alkohol, rób to w niewielkich ilościach i nie nadużywaj go w trakcie leczenia.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz alkohol, rób to w niewielkich ilościach i nie nadużywaj go w trakcie leczenia.
W ulotce nie ma ostrzeżenia dotyczącego alkoholu, a wiarygodnych badań na ten temat nie znaleziono. Przy częstym lub dużym piciu alkohol może jednak nasilać działanie progesteronu, np. senność i zawroty głowy. Alkohol może też obciążać wątrobę, a przy poważnej chorobie wątroby tego leku nie wolno stosować.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nietypowa senność lub zawroty głowy
- żółte zabarwienie skóry lub oczu
- ciemny mocz
- silne osłabienie lub ból w prawym podżebrzu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawki ani schematu. Pacjentkę należy poinformować, że alkohol nie jest wymieniony w ChPL, ale przy regularnym piciu warto ograniczyć jego ilość, zwłaszcza gdy występują senność lub zawroty głowy. Przy chorobach wątroby alkohol należy omówić z lekarzem.
Skutek kliniczny
Jednorazowe spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie ma udokumentowanego wpływu na działanie progesteronu stosowanego dopochwowo. Przy częstym lub nadmiernym piciu teoretycznie możliwe jest zwiększone stężenie progesteronu i nasilenie jego działań niepożądanych, takich jak senność czy zawroty głowy. Dla bezpieczeństwa istotniejsze jest uszkodzenie wątroby przez alkohol, ponieważ ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania produktu[1]
Mechanizm
ChPL Luteiny tabletek dopochwowych nie wspomina o alkoholu i nie opisuje takiej interakcji. Podręcznik ALKO2 zakłada, że nadużywanie alkoholu może zwiększać biodostępność progesteronu, prawdopodobnie przez zmianę jego metabolizmu w wątrobie. Mechanizm nie jest potwierdzony badaniem z alkoholem. Przy podaniu dopochwowym ma on mniejsze znaczenie niż przy podaniu doustnym, bo lek w dużej mierze omija pierwszy przejście przez wątrobę.
Metabolizm i transportery
- Progesteron: substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- senność, zawroty głowy i ogólne samopoczucie po zastosowaniu leku
- objawy choroby wątroby u osób regularnie pijących alkohol, np. żółtaczka, ciemny mocz, silne zmęczenie
Kiedy ocena się zmienia
| Nadużywanie, regularne picie dużych ilościilość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu możliwe jest zwiększenie biodostępności progesteronu oraz uszkodzenie wątroby, co może stanowić przeciwwskazanie do leczenia. Zaleca się ograniczenie alkoholu i ocenę czynności wątroby. |
| Doustnapostać · pacjent | ryzyko rośnie | Po podaniu doustnym progesteron podlega silnemu metabolizmowi w wątrobie, więc zakładana interakcja z alkoholem może mieć większe znaczenie niż przy tabletkach dopochwowych. Ten wariant nie dotyczy Luteiny dopochwowej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luteina 50 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luteina-100109432/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luteina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/luteina-100109432/
Inne interakcje tych leków 223
Połączenie przeciwwskazaneErgotamina+ MikonazolNie łącz ergotaminy z mikonazolem.Nie stosuj mikonazolu razem z ergotaminą i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na grzybicę albo na migrenę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj mikonazolu razem z ergotaminą i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na grzybicę albo na migrenę.
Mikonazol to lek na grzybicę, który może spowolnić usuwanie ergotaminy z organizmu. Wtedy ergotamina gromadzi się we krwi i może silnie zwężać naczynia krwionośne. Grozi to niedokrwieniem rąk i stóp, a nawet serca. Ryzyko jest największe przy mikonazolu stosowanym w jamie ustnej, ale tych leków nie łączy się w żadnej postaci.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
- drętwienie, mrowienie lub ból rąk i nóg
- ból w klatce piersiowej
- silne nudności lub wymioty
- splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz ergotaminy z mikonazolem. Ergotaminy nie stosuje się razem z azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi[1]. Jeśli konieczne jest leczenie grzybicy, wybierz lek przeciwgrzybiczy spoza grupy azoli albo na czas leczenia przeciwgrzybiczego zastąp ergotaminę innym lekiem przeciwmigrenowym. Po zastosowaniu ergotaminy sumatryptanu nie podaje się przez 24 godziny[1]. Największe ryzyko wiąże się z mikonazolem stosowanym doustnie, w tym z żelem do jamy ustnej. Przy postaciach dopochwowych i na skórę ryzyko jest mniejsze, ale ich jednoczesne stosowanie z ergotaminą także lepiej zastąpić innym rozwiązaniem.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia ergotaminy może wywołać zatrucie alkaloidami sporyszu ze skurczem naczyń obwodowych, niedokrwieniem kończyn, a nawet martwicą palców. Możliwe są także niedokrwienie mięśnia sercowego i wzrost ciśnienia tętniczego. Ergotamina sama w sobie zwęża naczynia, dlatego nawet umiarkowany wzrost jej stężenia jest niebezpieczny.
Mechanizm
Ergotaminy nie stosuje się jednocześnie z lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli, do których należy mikonazol[1]. Inhibitory cytochromu P-450 zaburzają metabolizm ergotaminy i nasilają jej toksyczność[1]. Mikonazol podawany ogólnoustrojowo hamuje aktywność CYP3A4 i CYP2C9[2]. Ergotamina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, więc jej stężenie we krwi może wzrosnąć. Siła interakcji zależy od ilości mikonazolu, która przenika do krwi – jest największa po podaniu doustnym, a po zastosowaniu miejscowym ograniczona[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- zaczerwienienie, bladość, zasinienie lub ochłodzenie palców rąk i stóp
- drętwienie, mrowienie lub ból kończyn, ból łydek przy chodzeniu
- ból w klatce piersiowej
- ciśnienie tętnicze
- nudności, wymioty, splątanie
Bezpieczniejsze alternatywy
nystatynanatamycynaterbinafina (miejscowo)cyklopirokssumatryptan (zamiast ergotaminy, nie wcześniej niż 24 godziny po ostatniej dawce ergotaminy)
Kiedy ocena się zmienia
| Doustna (żel do jamy ustnej)droga podania · mikonazol | ryzyko rośnie | Przy doustnym podaniu mikonazolu część dawki trafia do krwi i hamuje CYP3A4. Ryzyko ergotyzmu jest największe, a połączenie jest bezwzględnie przeciwwskazane. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona, ale niezerowa, a istotne interakcje opisano rzadko. Zaleca się unikanie połączenia i wybór leku przeciwgrzybiczego spoza azoli. |
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Przy stosowaniu na nieuszkodzoną skórę przenikanie mikonazolu do krwi jest małe, a interakcja jest mało prawdopodobna. Ze względu na przeciwwskazanie dla całej grupy azoli zaleca się wybór leku spoza tej grupy, zwłaszcza przy leczeniu dużych powierzchni lub uszkodzonej skóry. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ LowastatynaNie łącz lowastatyny z mikonazolem podawanym doustnie lub do jamy ustnej – na czas leczenia przeciwgrzybiczego odstaw lowastatynę albo wybierz lek przeciwgrzybiczy bez tej interakcji.Jeśli masz stosować mikonazol w żelu do jamy ustnej, nie zaczynaj kuracji, zanim lekarz nie zdecyduje, co zrobić z lowastatyną.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli masz stosować mikonazol w żelu do jamy ustnej, nie zaczynaj kuracji, zanim lekarz nie zdecyduje, co zrobić z lowastatyną.
Mikonazol to lek przeciwgrzybiczy, który po dostaniu się do krwi spowalnia usuwanie lowastatyny z organizmu. Lek na cholesterol gromadzi się wtedy w nadmiarze i może poważnie uszkodzić mięśnie, a w skrajnych przypadkach także nerki. Największe ryzyko dotyczy żelu na pleśniawki w jamie ustnej, bo jest on częściowo połykany. Krem lub aerozol na skórę nie stanowi problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, osłabienie lub tkliwość mięśni bez wyraźnej przyczyny
- ciemny, brunatny mocz
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- silne zmęczenie z gorączką
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz lowastatyny z mikonazolem podawanym doustnie lub do jamy ustnej – na czas leczenia przeciwgrzybiczego odstaw lowastatynę albo wybierz lek przeciwgrzybiczy bez tej interakcji. Charakterystyka produktu lowastatyny przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4, wymieniając jako przykłady itrakonazol i ketokonazol.[1][2][3] Mikonazol nie jest tam wymieniony z nazwy, ale przy ekspozycji ogólnoustrojowej działa tym samym mechanizmem, a podręcznik INTER2 uznaje to połączenie za bezwzględnie przeciwwskazane. Lowastatynę wznawia się dopiero po zakończeniu leczenia mikonazolem, przy czym dla itrakonazolu INTER2 zaleca odczekanie 14 dni. Gdy statyna jest niezbędna w trakcie leczenia, można rozważyć statynę niemetabolizowaną przez CYP3A4. Mikonazol stosowany na skórę nie wymaga zmian w leczeniu, a przy postaci dopochwowej wystarczy poinformować pacjentkę o objawach ze strony mięśni.
Skutek kliniczny
Zwiększa się ryzyko miopatii i rabdomiolizy, która może prowadzić do ostrej niewydolności nerek, a nawet do zgonu. Ryzyko dotyczy przede wszystkim postaci mikonazolu działających ogólnoustrojowo, w tym żelu do jamy ustnej, który jest w dużej części połykany.
Mechanizm
Mikonazol wchłonięty do krwi hamuje CYP3A4, a lowastatyna jest metabolizowana właśnie przez ten enzym, więc jej stężenie i ekspozycja rosną. Charakterystyka produktu lowastatyny wskazuje, że silne inhibitory CYP3A4, w tym azolowe leki przeciwgrzybicze, zwiększają ryzyko miopatii przez zmniejszenie wydalania lowastatyny.[1] Charakterystyka mikonazolu podaje, że lek podawany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9, ale po zastosowaniu miejscowym jego dostępność ogólnoustrojowa jest ograniczona.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- bóle, osłabienie i tkliwość mięśni
- ciemne zabarwienie moczu
- aktywność kinazy kreatynowej przy objawach mięśniowych
- stężenie kreatyniny przy podejrzeniu rabdomiolizy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Do jamy ustnej (żel doustny)droga podania · mikonazol | ryzyko rośnie | Żel doustny jest w dużej części połykany i daje istotną ekspozycję ogólnoustrojową na mikonazol, dlatego połączenie z lowastatyną jest przeciwwskazane i wymaga wstrzymania statyny lub zmiany leku przeciwgrzybiczego. |
| Dopochwowodroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona i istotne interakcje występują rzadko. Połączenie jest dopuszczalne, ale pacjentkę należy poinformować o objawach uszkodzenia mięśni. |
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Mikonazol stosowany na nieuszkodzoną skórę praktycznie nie przenika do krwi, dlatego nie wpływa w istotny sposób na metabolizm lowastatyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Liprox 20 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/liprox-100246614/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lovastin 20 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lovastin-100080071/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lovasterol 20 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lovasterol-100096942/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ IwabradynaU pacjenta leczonego iwabradyną preferuj przeciwgrzybicze leki dopochwowe, które nie hamują metabolizmu iwabradyny, na przykład nystatynę lub natamycynę.Zanim zaczniesz kurację dopochwową, zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwgrzybiczy, a jeśli zostajesz przy tym, codziennie mierz tętno w spoczynku i zgłoś się do lekarza, gdy wyraźnie zwolni.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim zaczniesz kurację dopochwową, zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwgrzybiczy, a jeśli zostajesz przy tym, codziennie mierz tętno w spoczynku i zgłoś się do lekarza, gdy wyraźnie zwolni.
Lek przeciwgrzybiczy stosowany dopochwowo może w niewielkim stopniu przenikać do krwi i spowalniać usuwanie z organizmu leku na serce, który zwalnia tętno. Wtedy serce może bić wolniej niż powinno. Przy kremie lub aerozolu na skórę takie ryzyko praktycznie nie występuje, a przy żelu do jamy ustnej jest największe.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne tętno
- zawroty głowy
- nagłe osłabienie lub nietypowe zmęczenie
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U pacjenta leczonego iwabradyną preferuj przeciwgrzybicze leki dopochwowe, które nie hamują metabolizmu iwabradyny, na przykład nystatynę lub natamycynę. Jeśli mikonazol dopochwowy jest konieczny, kontroluj tętno spoczynkowe przez cały okres kuracji i kilka dni po jej zakończeniu, a przy wyraźnym zwolnieniu akcji serca lub objawach bradykardii skontaktuj pacjenta z lekarzem w sprawie dawki iwabradyny. Mikonazolu w postaci żelu do jamy ustnej nie łącz z iwabradyną.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia iwabradyny może prowadzić do nasilonej bradykardii.[1] Ryzyko jest największe przy mikonazolu podawanym do jamy ustnej, mniejsze przy dopochwowym, a przy stosowaniu na skórę praktycznie pomijalne.
Mechanizm
Mikonazol hamuje CYP3A4, czyli jedyny enzym metabolizujący iwabradynę, co może zwiększać jej stężenie w osoczu. Mikonazol działający ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9, ale po podaniu miejscowym jego dostępność ogólnoustrojowa jest ograniczona, więc klinicznie istotne interakcje występują rzadko.[2] Iwabradyna jest metabolizowana wyłącznie przez CYP3A4, a silne inhibitory tego enzymu z grupy azolowych leków przeciwgrzybiczych, takie jak ketokonazol, zwiększają narażenie na iwabradynę 7–8 razy i są z nią przeciwwskazane.[1] Siła interakcji zależy więc głównie od drogi podania mikonazolu i ilości leku, która przenika do krwi.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- częstość pracy serca w spoczynku
- objawy bradykardii: zawroty głowy, nasilone zmęczenie, osłabienie, omdlenia
- EKG przy objawach zwolnienia akcji serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Mikonazol stosowany na nieuszkodzoną skórę wchłania się w ilościach pomijalnych i nie zmienia stężenia iwabradyny w stopniu istotnym klinicznie. |
| Doustna (żel do jamy ustnej)droga podania · mikonazol | ryzyko rośnie | Mikonazol w żelu do jamy ustnej jest częściowo połykany i osiąga stężenia ogólnoustrojowe wystarczające do silnego hamowania CYP3A4, dlatego z iwabradyną należy go traktować jak przeciwwskazane azolowe leki przeciwgrzybicze. Wybierz nystatynę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/disocor-100359229/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/disocor-100359229/
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ KwetiapinaKwetiapiny nie łączy się z azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi, w tym z mikonazolem.Zanim zaczniesz stosować mikonazol, zwłaszcza żel do ust lub tabletki dopochwowe, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz kwetiapinę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim zaczniesz stosować mikonazol, zwłaszcza żel do ust lub tabletki dopochwowe, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz kwetiapinę.
Mikonazol to lek przeciwgrzybiczy, który może spowalniać usuwanie kwetiapiny z organizmu. Wtedy kwetiapina działa silniej i może wywołać mocną senność, zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu. Najwięcej mikonazolu przenika do krwi z żelu do jamy ustnej, a z kremu lub aerozolu na skórę bardzo mało.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
- zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- drżenie, sztywność mięśni lub mimowolne ruchy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Kwetiapiny nie łączy się z azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi, w tym z mikonazolem.[1][2][3] Przeciwwskazanie ma największe znaczenie dla mikonazolu w postaci żelu doustnego – u pacjenta przyjmującego kwetiapinę wybierz lek przeciwgrzybiczy spoza grupy azoli. Mikonazol na skórę można stosować bez zmiany leczenia, a krótką kurację dopochwową rozważ tylko po ocenie lekarza i po poinformowaniu pacjenta o objawach nasilonego działania kwetiapiny.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia kwetiapiny może nasilać jej działania niepożądane, takie jak nadmierna sedacja, zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne, objawy pozapiramidowe i wydłużenie odstępu QT. Ryzyko jest największe przy mikonazolu w postaci żelu doustnego, mniejsze przy postaci dopochwowej i znikome przy stosowaniu na skórę.
Mechanizm
Mikonazol hamuje CYP3A4, czyli główny enzym metabolizujący kwetiapinę, co może zwiększać jej stężenie we krwi.[4][1] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał AUC kwetiapiny podanej w dawce 25 mg od 5 do 8 razy.[1] Po podaniu miejscowym dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona, dlatego siła interakcji zależy od drogi podania.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nasilenie senności i sedacji
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza spadki ortostatyczne
- EKG z oceną odstępu QT u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka
- objawy pozapiramidowe
Bezpieczniejsze alternatywy
nystatynanatamycynaterbinafina (na skórę)cyklopiroks (na skórę)
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu na nieuszkodzoną skórę wchłanianie mikonazolu jest minimalne i hamowanie metabolizmu kwetiapiny nie ma znaczenia klinicznego. Leczenie można prowadzić bez zmian. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona, a interakcje istotne klinicznie występują rzadko. Krótka kuracja jest zwykle możliwa po ocenie lekarza, pacjenta należy poinformować o objawach nadmiernej sedacji i niedociśnienia. |
| Żel doustnypostać · mikonazol | inne zalecenie | Mikonazol w żelu doustnym wchłania się ogólnoustrojowo w stopniu wystarczającym do istotnego hamowania CYP3A4. Nie łącz go z kwetiapiną i zastosuj lek przeciwgrzybiczy spoza azoli, na przykład nystatynę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pinexet SR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pinexet-sr-100506470/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-100206537/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ SolifenacynaMikonazol stosowany ogólnoustrojowo (żel do jamy ustnej, tabletki podpoliczkowe) traktuj jak silny inhibitor CYP3A4 – dawka solifenacyny nie powinna wtedy przekraczać 5 mg na dobę.Jeśli przyjmujesz solifenacynę i dostałeś mikonazol do jamy ustnej, powiedz o tym lekarzowi albo zapytaj farmaceutę, czy trzeba zmienić dawkę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz solifenacynę i dostałeś mikonazol do jamy ustnej, powiedz o tym lekarzowi albo zapytaj farmaceutę, czy trzeba zmienić dawkę.
Mikonazol w kremie, aerozolu na skórę czy w tabletkach dopochwowych możesz spokojnie stosować razem z solifenacyną. Inaczej jest z mikonazolem w żelu do jamy ustnej – przenika on do krwi i może spowolnić usuwanie solifenacyny z organizmu. Wtedy łatwiej o suchość w ustach, zaparcia, niewyraźne widzenie czy kłopoty z oddawaniem moczu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna suchość w ustach
- zaparcie trwające kilka dni
- trudność z oddaniem moczu lub uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza
- nieostre widzenie
- senność lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Mikonazol stosowany ogólnoustrojowo (żel do jamy ustnej, tabletki podpoliczkowe) traktuj jak silny inhibitor CYP3A4 – dawka solifenacyny nie powinna wtedy przekraczać 5 mg na dobę.[1] U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby solifenacyny nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4.[1][2][3] Mikonazol na skórę lub dopochwowo nie wymaga zmiany dawkowania solifenacyny.
Skutek kliniczny
Wzrost ekspozycji na solifenacynę może nasilać działania cholinolityczne – suchość w ustach, zaparcie, nieostre widzenie, zaleganie i zatrzymanie moczu. Ryzyko dotyczy przede wszystkim mikonazolu stosowanego w jamie ustnej, który wchłania się ogólnoustrojowo w większym stopniu niż postaci na skórę i dopochwowe.
Mechanizm
Mikonazol działający ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9.[4] Solifenacyna jest metabolizowana przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu – ketokonazol – w dawce 200 mg/dobę dwukrotnie, a w dawce 400 mg/dobę trzykrotnie zwiększał AUC solifenacyny.[1] Po podaniu na skórę lub dopochwowo do krążenia przenika niewiele mikonazolu, dlatego istotne klinicznie interakcje występują wtedy rzadko.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy cholinolityczne (suchość w ustach, zaparcie, nieostre widzenie)
- zaleganie lub zatrzymanie moczu
- czynność nerek i wątroby przed włączeniem mikonazolu do jamy ustnej
Bezpieczniejsze alternatywy
trospium (zamiast solifenacyny)nystatyna (zamiast mikonazolu w jamie ustnej)
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Mikonazol na skórę ma znikomą dostępność ogólnoustrojową i nie zmienia ekspozycji na solifenacynę w stopniu istotnym klinicznie. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym mikonazol ma ograniczoną dostępność ogólnoustrojową, a interakcje istotne klinicznie występują rzadko. |
| dawka ≥ 10 mg/dobęsolifenacyna | inne zalecenie | Przy jednoczesnym stosowaniu silnego inhibitora CYP3A4 dawka solifenacyny nie powinna przekraczać 5 mg na dobę – na czas leczenia mikonazolem do jamy ustnej rozważ zmniejszenie dawki. |
| Ciężkie zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby solifenacyny nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z mikonazolem stosowanym ogólnoustrojowo. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Solifenacin PMCS 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/solifenacin-pmcs-100313411/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesisol 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesisol-100317159/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ EszopiklonPrzy mikonazolu działającym ogólnoustrojowo rozważ zmniejszenie dawki eszopiklonu na czas leczenia przeciwgrzybiczego.Jeśli stosujesz mikonazol w postaci doustnej, zwłaszcza w starszym wieku, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki eszopiklonu albo go odstawić na czas leczenia.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli stosujesz mikonazol w postaci doustnej, zwłaszcza w starszym wieku, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki eszopiklonu albo go odstawić na czas leczenia.
Mikonazol to lek przeciwgrzybiczy, który po połknięciu może spowolnić usuwanie eszopiklonu z organizmu. Lek nasenny może wtedy działać mocniej i dłużej, więc rano możesz być bardziej senny lub senna i mniej sprawny. Kremy, aerozole i tabletki dopochwowe z mikonazolem rzadko wywołują taki efekt, bo do krwi dostaje się z nich niewiele leku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność rano lub w ciągu dnia
- chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
- trudności z koncentracją i spowolnione reakcje
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy mikonazolu działającym ogólnoustrojowo rozważ zmniejszenie dawki eszopiklonu na czas leczenia przeciwgrzybiczego[1]. U osób w podeszłym wieku eszopiklonu nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4[1], dlatego u nich na czas leczenia mikonazolem doustnym należy odstawić eszopiklon albo wybrać lek przeciwgrzybiczy niewchłaniający się do krwi. Mikonazol stosowany na skórę nie wymaga zmiany leczenia, a przy postaci dopochwowej wystarczy poinformować pacjenta o możliwej nadmiernej senności.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia eszopiklonu może nasilić jego działanie nasenne[1]. W praktyce oznacza to większe ryzyko senności i spowolnienia psychoruchowego następnego dnia, zaburzeń równowagi i upadków, szczególnie u osób starszych.
Mechanizm
Eszopiklon jest eliminowany głównie przez CYP3A4, z dodatkowym udziałem CYP2E1[1]. Mikonazol podany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9[2]. Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4, w dawce 400 mg na dobę przez 5 dni zwiększał ekspozycję na eszopiklon około dwukrotnie, a podobnego działania oczekuje się po innych azolowych lekach przeciwgrzybiczych[1]. Siła interakcji zależy od ilości mikonazolu, która dostaje się do krwi – po podaniu na skórę lub dopochwowo dostępność ogólnoustrojowa jest ograniczona[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność i spowolnienie rano po przyjęciu eszopiklonu
- zaburzenia równowagi i ryzyko upadków
- zaburzenia koordynacji i koncentracji, zdolność prowadzenia pojazdów
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu na skórę dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona i interakcje istotne klinicznie występują rzadko. Zmiana leczenia nie jest potrzebna. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym ekspozycja ogólnoustrojowa na mikonazol jest ograniczona, a interakcje istotne klinicznie występują rzadko. Wystarczy poinformować pacjentkę o możliwym nasileniu senności. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku stosujących silne inhibitory CYP3A4 eszopiklon jest przeciwwskazany. Dotyczy to mikonazolu podawanego ogólnoustrojowo – na czas jego stosowania odstaw eszopiklon albo zastosuj niewchłaniający się lek przeciwgrzybiczy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ CyzaprydNie łącz cyzaprydu z mikonazolem podawanym doustnie, w tym w postaci żelu do jamy ustnej, ani pozajelitowo.Nie łącz cyzaprydu z mikonazolem w żelu do jamy ustnej i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek przeciwgrzybiczy.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz cyzaprydu z mikonazolem w żelu do jamy ustnej i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek przeciwgrzybiczy.
Mikonazol przyjmowany doustnie, na przykład jako żel do jamy ustnej, spowalnia usuwanie cyzaprydu z organizmu. Cyzapryd gromadzi się wtedy we krwi i może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie wolno łączyć. Krem lub aerozol na skórę stwarzają znacznie mniejsze ryzyko.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz cyzaprydu z mikonazolem podawanym doustnie, w tym w postaci żelu do jamy ustnej, ani pozajelitowo[1]. Przy konieczności leczenia przeciwgrzybiczego wybierz lek nieazolowy albo odstaw cyzapryd na czas terapii. Przy mikonazolu dopochwowym unikaj połączenia, a jeśli jest nieuniknione, oceń wyjściowo EKG oraz stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia cyzaprydu zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i ciężkich zaburzeń rytmu serca – częstoskurczu komorowego, migotania komór i częstoskurczu typu torsade de pointes[1]. Zaburzenia te mogą zagrażać życiu.
Mechanizm
Cyzapryd jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a mikonazol podany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9. Zahamowanie metabolizmu zwiększa stężenie cyzaprydu w surowicy[1]. Po podaniu miejscowym dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona, dlatego siła interakcji zależy od drogi podania[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- odstęp QTc w EKG
- stężenie potasu
- stężenie magnezu
- kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym mikonazol wchłania się w ograniczonym stopniu, ale nie można wykluczyć wzrostu stężenia cyzaprydu. Unikaj połączenia, a jeśli jest konieczne, sprawdź EKG, potas i magnez. |
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Mikonazol stosowany na nieuszkodzoną skórę osiąga znikome stężenia ogólnoustrojowe, więc istotny wzrost stężenia cyzaprydu jest mało prawdopodobny. |
| Żel do jamy ustnejpostać · mikonazol | interakcja nie dotyczy | Żel doustny jest połykany i działa ogólnoustrojowo, dlatego połączenie z cyzaprydem jest przeciwwskazane. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaAlprazolam+ MikonazolNie łączy się alprazolamu z lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli.Jeśli przyjmujesz alprazolam, a masz stosować mikonazol w żelu do jamy ustnej, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwgrzybiczy, a przy kremie na skórę możesz go używać normalnie.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli przyjmujesz alprazolam, a masz stosować mikonazol w żelu do jamy ustnej, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwgrzybiczy, a przy kremie na skórę możesz go używać normalnie.
Mikonazol to lek przeciwgrzybiczy, który może spowolnić usuwanie alprazolamu z organizmu. Wtedy alprazolam działa silniej i dłużej, co może powodować dużą senność, osłabienie i spowolnienie oddechu. Dotyczy to głównie żelu do stosowania w jamie ustnej, bo krem lub aerozol na skórę prawie nie przenika do krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy, chwiejny chód
- spowolniony lub płytki oddech
- trudności z mówieniem lub zapamiętywaniem
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łączy się alprazolamu z lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli[1]. Przy leczeniu kandydozy jamy ustnej u pacjenta przyjmującego alprazolam lepiej wybrać lek niebędący azolem, np. nystatynę. Jeśli mikonazol w żelu doustnym jest konieczny, warto rozważyć zmniejszenie dawki alprazolamu na czas leczenia i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji. Mikonazol stosowany na skórę nie wymaga zmiany postępowania, a przy postaci dopochwowej wystarczy poinformować pacjentkę o możliwej nasilonej senności.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia alprazolamu może nasilić i wydłużyć sedację, senność, zaburzenia koordynacji i pamięci, a przy dużych dawkach lub u osób z czynnikami ryzyka prowadzić do depresji oddechowej. Ryzyko jest większe u osób starszych, przy jednoczesnym stosowaniu innych leków działających depresyjnie na OUN i przy alkoholu.
Mechanizm
Mikonazol, jak inne azole przeciwgrzybicze, hamuje CYP3A4, a alprazolam jest metabolizowany głównie przez ten enzym. Inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenie alprazolamu i nasilać jego działanie[1]. Mikonazol podany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9, ale po podaniu miejscowym jego dostępność ogólnoustrojowa jest ograniczona i istotne klinicznie interakcje występują rzadko[2]. Siła interakcji zależy więc głównie od drogi podania mikonazolu – największe narażenie ogólnoustrojowe daje żel doustny, małe postać dopochwowa, a znikome preparaty na skórę.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność i sedacja
- zaburzenia koordynacji, ryzyko upadków u osób starszych
- spłycenie lub zwolnienie oddechu
- zaburzenia pamięci i koncentracji
Bezpieczniejsze alternatywy
nystatynaterbinafina (miejscowo)cyklopiroks (miejscowo)
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu na skórę dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest znikoma, więc zahamowanie metabolizmu alprazolamu nie ma znaczenia klinicznego. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym mikonazol wchłania się w niewielkim stopniu i istotne klinicznie interakcje występują rzadko. Wystarczy poinformować pacjentkę o możliwej nasilonej senności. |
| Żel doustnypostać · mikonazol | inne zalecenie | Żel doustny jest częściowo połykany i daje istotne narażenie ogólnoustrojowe. Unikaj połączenia albo rozważ zmniejszenie dawki alprazolamu i monitoruj sedację. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | Osoby starsze są bardziej wrażliwe na działanie benzodiazepin, a nasilona sedacja zwiększa u nich ryzyko upadków i depresji oddechowej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.