Interakcje / Neomycyna / Neomycyna i oksaliplatyna
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj neomycyny na skórę u pacjenta leczonego oksaliplatyną.
Nie używaj aerozolu z neomycyną w czasie leczenia oksaliplatyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ OksaliplatynaNie stosuj neomycyny na skórę u pacjenta leczonego oksaliplatyną.Nie używaj aerozolu z neomycyną w czasie leczenia oksaliplatyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj aerozolu z neomycyną w czasie leczenia oksaliplatyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.
Neomycyna w aerozolu na skórę może uszkadzać nerki i słuch, jeśli przedostanie się do krwi. Oksaliplatyna stosowana w chemioterapii również może obciążać nerki i słuch. Razem mogą zwiększać to ryzyko, a sprawne nerki są potrzebne, żeby kontynuować leczenie onkologiczne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szum lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy
- wyraźne zmniejszenie ilości oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny na skórę u pacjenta leczonego oksaliplatyną.[1][2] Do miejscowego leczenia zakażeń skóry wybierz antybiotyk bez działania nefro- i ototoksycznego, na przykład kwas fusydowy lub mupirocynę. Jeśli neomycyna została już użyta, oceń czynność nerek przed kolejnym cyklem oksaliplatyny i zapytaj o objawy ze strony słuchu.
Skutek kliniczny
Możliwe sumowanie się działania uszkadzającego nerki i słuch, w tym ostre uszkodzenie nerek, szumy uszne i niedosłuch. Ryzyko jest istotne głównie przy wchłanianiu neomycyny z uszkodzonej lub dużej powierzchni skóry albo przy długim stosowaniu.
Mechanizm
Neomycyny na skórę nie stosuje się łącznie z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi.[1][2] Oksaliplatyna jest pochodną platyny wydalaną przez nerki, a jej stosowanie u chorych z klirensem kreatyniny poniżej 30 ml/min jest przeciwwskazane.[3] Uszkodzenie nerek i narządu słuchu po oksaliplatynie występuje rzadziej niż po cisplatynie, ale jest możliwe. Neomycyna wchłonięta przez uszkodzoną skórę lub z dużej powierzchni działa nefro- i ototoksycznie, a pogorszenie czynności nerek zwiększa narażenie na oba leki. Długotrwałe łączenie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność.[1]
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR przed każdym cyklem oksaliplatyny
- szumy uszne, niedosłuch, zawroty głowy
- stan skóry w miejscu aplikacji (uszkodzenia, sączenie, rozległość zmian)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Skóra uszkodzona, duża powierzchnia, zmiany sączące lub owrzodzeniapostać · neomycyna | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej i dużej powierzchni skóry neomycyna wchłania się do krwi, co zwiększa ryzyko działania nefro- i ototoksycznego. Takie stosowanie neomycyny jest przeciwwskazane niezależnie od innych leków. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Obniżony eGFReGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Upośledzona czynność nerek zwiększa narażenie na oba leki. Przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min oksaliplatyna jest przeciwwskazana. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Oxaliplatinum Accord 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oxaliplatinum-accord-100230926/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieNeomycynaa alkoholNie trzeba zmieniać sposobu leczenia ani zalecać przerwy w piciu alkoholu z powodu tego połączenia.Możesz stosować ten lek bez zmiany swoich zwyczajów dotyczących alkoholu, ale używaj go tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry zgodnie z ulotką.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz stosować ten lek bez zmiany swoich zwyczajów dotyczących alkoholu, ale używaj go tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry zgodnie z ulotką.
Neomycyna w aerozolu na skórę nie wchodzi w szkodliwe połączenie z alkoholem. Lek działa głównie w miejscu nałożenia i do krwi przenika go bardzo mało. Nie musisz rezygnować z alkoholu z powodu tego leku, ale pamiętaj, żeby nie stosować go na rany, owrzodzenia ani duże powierzchnie skóry.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaczerwienienie, swędzenie lub pieczenie skóry w miejscu nałożenia
- wysypka lub obrzęk mogące świadczyć o uczuleniu
- szum w uszach lub pogorszenie słuchu – zwłaszcza przy stosowaniu na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóry
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- –
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać sposobu leczenia ani zalecać przerwy w piciu alkoholu z powodu tego połączenia. Należy natomiast przypomnieć, że ChPL zabrania stosowania leku na uszkodzone i duże powierzchnie skóry, sączące zmiany i owrzodzenia żylakowate oraz łącznie z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi.[1]
Skutek kliniczny
Nie należy się spodziewać objawów wynikających z połączenia neomycyny stosowanej na skórę z alkoholem. Ewentualne działania niepożądane, takie jak miejscowe podrażnienie lub reakcja alergiczna, wynikają z samego leku i nie są nasilane przez alkohol.
Mechanizm
Nie jest znany mechanizm, który powodowałby istotną klinicznie interakcję neomycyny podawanej miejscowo na skórę z alkoholem. ChPL neomycyny w postaci aerozolu na skórę nie wymienia alkoholu ani etanolu w przeciwwskazaniach, w interakcjach ani w innych punktach.[1] Według ChPL podczas miejscowego stosowania zgodnie z zaleconymi wskazaniami i sposobem podawania nie stwierdzono interakcji.[1] Przy prawidłowym stosowaniu na niewielkie, nieuszkodzone powierzchnie skóry wchłanianie neomycyny do krwi jest minimalne, dlatego nie należy oczekiwać ani zmian jej stężenia pod wpływem alkoholu, ani wpływu antybiotyku na metabolizm etanolu. Neomycyna nie wywołuje reakcji disulfiramopodobnej. Oba zarejestrowane produkty mają w tej kwestii taki sam zapis.
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnapostać · alkohol | inne zalecenie | Ocena dotyczy postaci do stosowania na skórę. Neomycyna podawana doustnie bywa stosowana w encefalopatii wątrobowej, gdzie zakaz picia alkoholu wynika z samej choroby wątroby, a nie z interakcji z lekiem – takie postępowanie należy zalecić niezależnie od klasy tego połączenia. |
| Długotrwałe stosowanie na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóryczas leczenia · alkohol | inne zalecenie | Przy stosowaniu niezgodnym z ChPL – na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry – wchłanianie neomycyny rośnie i pojawia się ryzyko działania ototoksycznego i nefrotoksycznego. Takie stosowanie jest przeciwwskazane niezależnie od alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
Oksaliplatyna a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 256
Połączenie przeciwwskazaneAmfoterycyna+ NeomycynaNie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego amfoterycyną B.Nie używaj leków z neomycyną w czasie leczenia amfoterycyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj leków z neomycyną w czasie leczenia amfoterycyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Amfoterycyna i neomycyna mogą uszkadzać nerki, a neomycyna także słuch i zmysł równowagi. Stosowane razem nasilają to działanie, dlatego nie łączy się ich. Dotyczy to również neomycyny w aerozolu na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- oddawanie mniejszej ilości moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- szum lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i chwiejny chód
- nasilone osłabienie lub skurcze mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego amfoterycyną B.[1][2] Na czas leczenia amfoterycyną B zamień neomycynę na miejscowy antybiotyk bez działania nefro- i ototoksycznego. Jeżeli pacjent przyjmuje jednocześnie inne leki nefrotoksyczne, kontroluj szczególnie dokładnie czynność nerek.[3]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ostrego uszkodzenia nerek ze wzrostem stężenia kreatyniny oraz ryzyko uszkodzenia słuchu i błędnika przez neomycynę. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność.[1] Ryzyko jest największe, gdy neomycyna wchłania się do krwi, czyli przy stosowaniu na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają nerki, więc ich działanie nefrotoksyczne się sumuje. Amfoterycyna B jest lekiem nefrotoksycznym, a przy jednoczesnym stosowaniu innych leków nefrotoksycznych wymaga dokładnej kontroli czynności nerek.[3] Neomycyny nie łączy się z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi.[1][2] Pogorszenie przesączania kłębuszkowego wywołane przez amfoterycynę B może dodatkowo zmniejszać wydalanie wchłoniętej neomycyny i zwiększać jej toksyczność dla nerek i ucha wewnętrznego.
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- słuch i szumy uszne
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Doustna lub miejscowadroga podania · amfoterycyna | ryzyko maleje | Amfoterycyna B podawana doustnie lub miejscowo praktycznie nie wchłania się do krwi i nie działa nefrotoksycznie, więc sumowanie toksyczności z neomycyną nie zachodzi. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek wydalanie wchłoniętej neomycyny jest wolniejsze, a dodatkowe uszkodzenie nerek przez amfoterycynę B łatwiej prowadzi do ich niewydolności. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abelcet 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania zawiesiny do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abelcet-100111765/
Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ OksaliplatynaCyzapryd odstaw przed rozpoczęciem leczenia oksaliplatyną i nie stosuj go w trakcie chemioterapii.Nie przyjmuj cyzaprydu w czasie leczenia oksaliplatyną i powiedz o nim lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, zanim weźmiesz kolejną dawkę.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj cyzaprydu w czasie leczenia oksaliplatyną i powiedz o nim lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, zanim weźmiesz kolejną dawkę.
Oba leki mogą zaburzać pracę serca, a razem ich działanie się sumuje. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, które prowadzą do omdlenia, a nawet zatrzymania krążenia. Ryzyko rośnie, gdy po chemioterapii masz wymioty lub biegunkę, bo tracisz wtedy potas i magnez. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub nagła utrata przytomności
- silne zawroty głowy
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- nasilone wymioty lub biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Cyzapryd odstaw przed rozpoczęciem leczenia oksaliplatyną i nie stosuj go w trakcie chemioterapii[1]. Jeśli pacjent potrzebuje leku poprawiającego motorykę przewodu pokarmowego, lekarz powinien wybrać lek bez istotnego wpływu na odstęp QT. W trakcie leczenia oksaliplatyną kontroluj odstęp QT oraz stężenie potasu i magnezu, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje też inne leki wydłużające QT[2].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT i ciężkimi komorowymi zaburzeniami rytmu – częstoskurczem komorowym, częstoskurczem typu torsade de pointes i migotaniem komór[1]. Takie arytmie mogą prowadzić do utraty przytomności i nagłego zgonu sercowego.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór się sumuje. Cyzapryd jest przeciwwskazany razem z lekami, które wydłużają odstęp QT lub mogą wywołać częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1]. Oksaliplatyna należy do leków, które mogą wydłużać odstęp QT, i przy łączeniu z innymi takimi lekami wymaga dokładnego monitorowania QT[2]. Ryzyko dodatkowo zwiększają wymioty i biegunka w trakcie chemioterapii, bo sprzyjają hipokaliemii i hipomagnezemii, a w tych zaburzeniach cyzapryd jest przeciwwskazany[1].
Metabolizm i transportery
- Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed chemioterapią i w jej trakcie
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca – kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Oxaliplatinum Accord 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oxaliplatinum-accord-100230926/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ OksaliplatynaNie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego oksaliplatyną.Nie przyjmuj hydroksyzyny bez uzgodnienia z onkologiem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek na świąd, alergię lub niepokój.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny bez uzgodnienia z onkologiem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek na świąd, alergię lub niepokój.
Hydroksyzyny nie należy przyjmować w czasie leczenia oksaliplatyną. Oba leki mogą zaburzać przewodzenie w sercu, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Ryzyko rośnie, gdy po chemioterapii masz wymioty lub biegunkę. Hydroksyzyna może też nasilać senność i zawroty głowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagłe zawroty głowy
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- uporczywe wymioty lub biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego oksaliplatyną.[1] W razie potrzeby leczenia świądu, reakcji alergicznej lub lęku wybierz lek bez wpływu na odstęp QT, na przykład niesedatywny lek przeciwhistaminowy. Jeżeli lekarz uzna, że jednoczesne stosowanie leku wydłużającego QT jest konieczne, należy dokładnie monitorować odstęp QT.[2] Przed włączeniem i w trakcie leczenia wyrównaj stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Hydroksyzyna dodatkowo działa sedatywnie i przeciwcholinergicznie, co u pacjenta w trakcie chemioterapii może nasilać senność i zawroty głowy.
Mechanizm
Hydroksyzyny nie stosuje się z lekami, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT lub wywołują zaburzenia rytmu typu torsade de pointes.[1] Oksaliplatyna należy do leków wydłużających odstęp QT, a przy jej łączeniu z innymi takimi lekami należy dokładnie monitorować odstęp QT.[2] Oba leki sumują więc wpływ na repolaryzację komór. Ryzyko dodatkowo zwiększają zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hipomagnezemia), które również wykluczają stosowanie hydroksyzyny.[1] U pacjentów leczonych oksaliplatyną mogą one wynikać z wymiotów i biegunki wywołanych chemioterapią.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed i w trakcie leczenia
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Oxaliplatinum Accord 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oxaliplatinum-accord-100230926/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ OksaliplatynaNie łącz klozapiny z oksaliplatyną, bo ChPL klozapiny przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków cytotoksycznych hamujących szpik.Powiedz onkologowi i psychiatrze, że masz przyjmować oba leki, i nie odstawiaj klozapiny bez ich decyzji.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz onkologowi i psychiatrze, że masz przyjmować oba leki, i nie odstawiaj klozapiny bez ich decyzji.
Klozapina i oksaliplatyna mogą obniżać liczbę białych krwinek, które chronią przed zakażeniami. Razem działają na krew znacznie silniej, przez co nawet zwykła infekcja może stać się groźna. Oba leki mogą też zaburzać rytm serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
- objawy grypopodobne lub nagłe osłabienie
- kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
- łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz klozapiny z oksaliplatyną, bo ChPL klozapiny przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków cytotoksycznych hamujących szpik[1]. Nie rozpoczynaj klozapiny u pacjenta przyjmującego leki o znacznym ryzyku agranulocytozy ani u pacjenta z zaburzeniami czynności szpiku[2]. Jeśli pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii z oksaliplatyną, decyzję o zmianie leku przeciwpsychotycznego albo o wyjątkowym kontynuowaniu klozapiny pod ścisłą kontrolą hematologiczną musi wspólnie podjąć onkolog i psychiatra. Klozapiny nie odstawia się nagle bez planu, bo grozi to nawrotem psychozy i objawami odstawiennymi.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii lub agranulocytozy z groźnymi zakażeniami i posocznicą, a także trudności w ustaleniu, który lek odpowiada za spadek neutrofilów. Dodatkowo rośnie ryzyko wydłużenia QT i zaburzeń rytmu, zwłaszcza gdy chemioterapia powoduje wymioty lub biegunkę z utratą potasu i magnezu.
Mechanizm
Oba leki działają toksycznie na szpik kostny, więc ich działania się sumują. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a oksaliplatyna jako lek cytotoksyczny hamuje czynność szpiku i obniża liczbę neutrofilów oraz płytek krwi. ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i wymienia wśród nich środki cytotoksyczne[1]. Drugim mechanizmem addycyjnym jest wydłużenie odstępu QT, bo ChPL klozapiny zaleca ostrożność przy lekach wydłużających QTc lub powodujących zaburzenia elektrolitowe[1], a ChPL oksaliplatyny zaleca ostrożność i dokładne monitorowanie QT przy łączeniu z lekami wydłużającymi ten odstęp[3].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów przed każdym cyklem i częściej w okresie spadku krwinek
- liczba płytek krwi
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- temperatura ciała i objawy zakażenia
Bezpieczniejsze alternatywy
arypiprazololanzapinarisperidon
Kiedy ocena się zmienia
| Klozapina stosowana przewlekle przed planowaną chemioterapiąkolejność włączenia · klozapina | inne zalecenie | U pacjenta ustabilizowanego na klozapinie, który wymaga oksaliplatyny, połączenie pozostaje przeciwwskazane w ChPL. Decyzję o zamianie leku przeciwpsychotycznego albo o wyjątkowym kontynuowaniu klozapiny przy bardzo częstej kontroli morfologii podejmuje wspólnie onkolog i psychiatra, bez nagłego odstawiania klozapiny. |
| Po zakończeniu chemioterapii i powrocie prawidłowej morfologiiodstep · oksaliplatyna | ryzyko maleje | Granulocytopenia lub agranulocytoza w wywiadzie związana z wcześniejszą chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do klozapiny. Klozapinę można rozważyć po zakończeniu leczenia oksaliplatyną i odbudowie szpiku, z rutynowym monitorowaniem neutrofilów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Oxaliplatinum Accord 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oxaliplatinum-accord-100230926/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
Połączenie przeciwwskazaneKwas zoledronowy+ NeomycynaNeomycyny nie łączy się z lekami nefrotoksycznymi, do których należy kwas zoledronowy.Zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę, który nie obciąża nerek.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę, który nie obciąża nerek.
Nie stosuj neomycyny, jeśli dostajesz kroplówki z kwasem zoledronowym. Oba leki mogą obciążać nerki, a razem mogą też zbyt mocno i zbyt długo obniżać poziom wapnia we krwi. Ryzyko jest większe, gdy neomycynę stosujesz na dużą lub uszkodzoną skórę albo przez dłuższy czas.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zmniejszona ilość oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- mrowienie wokół ust lub w palcach
- skurcze mięśni
- szumy uszne lub pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Neomycyny nie łączy się z lekami nefrotoksycznymi, do których należy kwas zoledronowy.[1] U pacjenta leczonego kwasem zoledronowym do miejscowego leczenia zakażeń skóry należy wybrać antybiotyk lub antyseptyk bez działania nefrotoksycznego. Jeśli neomycyna została już zastosowana, zwłaszcza na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóry, należy przed kolejną infuzją kwasu zoledronowego ocenić stężenie kreatyniny, wapnia i magnezu w surowicy.[2]
Skutek kliniczny
Możliwe jest pogorszenie czynności nerek, przedłużona hipokalcemia i hipomagnezemia. Pogorszenie czynności nerek zmniejsza wydalanie neomycyny i nasila jej toksyczność, w tym uszkodzenie słuchu.[1]
Mechanizm
Kwas zoledronowy jest lekiem potencjalnie nefrotoksycznym, a neomycyna jako aminoglikozyd działa nefro- i ototoksycznie, więc ich działanie uszkadzające nerki się sumuje.[2] Bisfosfoniany podawane z aminoglikozydami mogą addycyjnie obniżać stężenie wapnia w surowicy, przez co hipokalcemia utrzymuje się dłużej niż oczekiwano.[2] Podczas leczenia kwasem zoledronowym może też wystąpić hipomagnezemia, którą aminoglikozydy dodatkowo nasilają przez utratę magnezu z moczem.[2] Neomycyna podana na nieuszkodzoną skórę wchłania się w niewielkim stopniu, ale wchłanianie rośnie przy stosowaniu na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry oraz przy długim leczeniu.
Monitorować
- stężenie kreatyniny w surowicy
- stężenie wapnia w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy hipokalcemii
- słuch i równowaga przy dłuższym stosowaniu neomycyny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie długotrwałeczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi nasila jej toksyczność. |
| Skóra uszkodzona lub duża powierzchniadroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Neomycyny nie stosuje się na uszkodzoną i dużą powierzchnię skóry, sączące zmiany i owrzodzenia żylakowate, ponieważ rośnie wtedy jej wchłanianie do krwi. |
| Doustnadroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Przy doustnym podawaniu neomycyny, zwłaszcza długim lub przy zaburzeniach czynności nerek, może dojść do kumulacji leku i nasilenia nefro- oraz ototoksyczności. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy zaburzonej czynności nerek zmniejsza się wydalanie neomycyny i rośnie ryzyko dalszego pogorszenia czynności nerek po kwasie zoledronowym. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zoledronic Acid Hospira 4 mg/5 ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zoledronic-acid-hospira-100295280/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ AmikacynaNeomycyny nie stosuje się u pacjenta leczonego amikacyną ani bezpośrednio po zakończeniu takiego leczenia.Nie używaj neomycyny, gdy dostajesz amikacynę albo niedawno skończyłeś leczenie nią, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj neomycyny, gdy dostajesz amikacynę albo niedawno skończyłeś leczenie nią, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyna i amikacyna to antybiotyki z tej samej grupy. Każdy z nich może osłabiać słuch i obciążać nerki, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Dotyczy to także neomycyny w aerozolu na skórę, zwłaszcza na rany lub dużą powierzchnię. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szum lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu lub uczucie zatkanych uszu
- zawroty głowy i chwianie się
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Neomycyny nie stosuje się u pacjenta leczonego amikacyną ani bezpośrednio po zakończeniu takiego leczenia[1][2]. Na zmiany skórne należy wybrać lek przeciwbakteryjny spoza grupy aminoglikozydów. Jeśli pacjent stosował wcześniej neomycynę, przed włączeniem amikacyny trzeba ocenić słuch i czynność nerek, ponieważ działania toksyczne mogą się sumować[3]. Gdy jednoczesnego stosowania nie da się uniknąć, konieczne jest bardzo uważne kontrolowanie słuchu i czynności nerek[4].
Skutek kliniczny
Rośnie ryzyko trwałego uszkodzenia słuchu, zaburzeń równowagi i uszkodzenia nerek. Aminoglikozydy nasilają też blokadę nerwowo-mięśniową, co ma znaczenie przy znieczuleniu i lekach zwiotczających[4].
Mechanizm
Neomycyna i amikacyna to aminoglikozydy o tym samym profilu toksyczności – obie uszkadzają ucho wewnętrzne i nerki, więc przy jednoczesnym stosowaniu ich działania niepożądane się sumują. Neomycyny nie łączy się z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi[1][2]. Toksyczność amikacyny zwiększają inne aminoglikozydy, a substancji ototoksycznych i nefrotoksycznych podawanych ogólnie i miejscowo należy unikać w trakcie leczenia amikacyną i wkrótce po nim[4]. Neomycyna podawana na skórę wchłania się słabo, ale z uszkodzonej skóry, ran i dużych powierzchni może przenikać do krwi w ilościach istotnych klinicznie.
Monitorować
- słuch (audiometria) i szumy uszne
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza i stan nawodnienia
- stężenie amikacyny w surowicy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Uszkodzona skóra, rany, duże powierzchnie skórydroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej skórze i dużych powierzchniach wchłanianie neomycyny do krążenia rośnie, co zwiększa ryzyko sumowania toksyczności z amikacyną. Takie stosowanie neomycyny jest przeciwwskazane niezależnie od innych leków. |
| Stosowanie długotrwałeczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefrotoksycznymi i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Oba aminoglikozydy są wydalane przez nerki, więc przy ich niewydolności łatwiej o kumulację i nasilenie toksyczności. Kontrola czynności nerek i stężenia amikacyny jest wtedy szczególnie ważna. |
| Amikacyna po wcześniejszym leczeniu neomycynąkolejność włączenia · amikacyna | inne zalecenie | Wcześniejsze leczenie neomycyną może pozostawić subkliniczne uszkodzenie nerek lub nerwu VIII. Przed włączeniem amikacyny należy starannie rozważyć wskazania oraz ocenić słuch i czynność nerek, ponieważ działania toksyczne mogą się sumować. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Biodacyna 125 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań i infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/biodacyna-100010350/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Amikacin B.Braun 2,5 mg/ml, roztwór do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amikacin-b-braun-100256914/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ Immunoglobulina ludzka normalnaNie stosuj neomycyny miejscowo u pacjenta leczonego immunoglobuliną ludzką normalną i wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefrotoksycznego.Jeśli dostajesz immunoglobulinę, nie stosuj aerozolu z neomycyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli dostajesz immunoglobulinę, nie stosuj aerozolu z neomycyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.
Neomycyna w aerozolu i immunoglobulina mogą obciążać nerki. Stosowane razem zwiększają ryzyko uszkodzenia nerek, a neomycyna może wtedy częściej szkodzić także słuchowi. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- szumy uszne lub pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny miejscowo u pacjenta leczonego immunoglobuliną ludzką normalną i wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefrotoksycznego. Neomycyny nie łączy się z lekami nefrotoksycznymi i ototoksycznymi[1][2]. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, ogranicz neomycynę do małej, nieuszkodzonej powierzchni skóry i najkrótszego czasu, a u pacjenta kontroluj czynność nerek.
Skutek kliniczny
Możliwe jest pogorszenie czynności nerek z nasileniem nefro- i ototoksyczności neomycyny. Przy stosowaniu na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie neomycyny jest małe, więc ryzyko kliniczne zależy głównie od powierzchni i stanu skóry, czasu leczenia oraz wyjściowej czynności nerek.
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu nefrotoksycznym i ototoksycznym, a immunoglobulina ludzka normalna może wywołać zaburzenia czynności nerek aż do ostrej niewydolności nerek. Działania uszkadzające nerki się sumują, a pogorszenie filtracji kłębuszkowej zmniejsza wydalanie wchłoniętej neomycyny i zwiększa ryzyko jej toksyczności, także dla narządu słuchu. Neomycyny nie łączy się z innymi lekami nefrotoksycznymi[1][2]. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1].
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza
- objawy ze strony narządu słuchu i równowagi
Bezpieczniejsze alternatywy
kwas fusydowymupirocynaretapamulina
Kiedy ocena się zmienia
| Aerozol na małą, nieuszkodzoną powierzchnię skóry, krótkopostać · neomycyna | ryzyko maleje | Przy krótkim stosowaniu neomycyny na małą, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie jest niewielkie, więc ryzyko kliniczne jest mniejsze, choć połączenie nadal wymaga unikania lub kontroli czynności nerek. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek ryzyko nefrotoksyczności immunoglobuliny i kumulacji neomycyny jest większe. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ MesalazynaNie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego mesalazyną.Nie używaj neomycyny, gdy bierzesz mesalazynę, i zapytaj lekarza albo farmaceutę o inny lek na zakażenie skóry.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj neomycyny, gdy bierzesz mesalazynę, i zapytaj lekarza albo farmaceutę o inny lek na zakażenie skóry.
Neomycyna i mesalazyna mogą obciążać nerki, a razem to ryzyko jest większe. Neomycyna może też w rzadkich przypadkach uszkadzać słuch. Dlatego tych leków nie łączy się, nawet gdy neomycynę stosujesz tylko na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej moczu niż zwykle
- obrzęki nóg lub twarzy
- szumy w uszach lub pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i problemy z równowagą
- nietypowe zmęczenie i brak apetytu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego mesalazyną[1][2]. Do leczenia zakażenia skóry wybierz antybiotyk miejscowy bez działania nefrotoksycznego. Jeżeli lekarz mimo to zdecyduje o krótkim stosowaniu neomycyny na małą powierzchnię nieuszkodzonej skóry, oceń czynność nerek przed i po leczeniu. Mesalazyny nie stosuje się w ciężkich zaburzeniach czynności nerek[3][4][5].
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie czynności nerek, a przy upośledzonym wydalaniu neomycyny także nasilenie jej ototoksyczności. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1].
Mechanizm
Neomycyny nie łączy się z innymi lekami nefrotoksycznymi[1][2]. Mesalazyna może rzadko uszkadzać nerki, głównie przez śródmiąższowe zapalenie nerek, dlatego należy do tej grupy. Neomycyna jako aminoglikozyd działa nefro- i ototoksycznie, a jej wchłanianie rośnie przy stosowaniu na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie, błony śluzowe i przy podaniu doustnym u chorych z zapaleniem jelit. Działania nefrotoksyczne obu leków mogą się sumować.
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- badanie ogólne moczu
- słuch i równowaga przy dłuższym lub rozległym stosowaniu neomycyny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Uszkodzona skóra, duża powierzchnia lub błony śluzowedroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej skórze, dużych powierzchniach i błonach śluzowych wchłanianie neomycyny rośnie, a takie stosowanie jest samo w sobie przeciwwskazane. |
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | W ciężkich zaburzeniach czynności nerek mesalazyna jest przeciwwskazana, a upośledzone wydalanie zwiększa toksyczność neomycyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pentasa 2 g, granulat o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pentasa-100279186/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Salofalk 4 g/60 ml, zawiesina doodbytnicza. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/salofalk-100111268/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Asamax 250 250 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/asamax-250-100127789/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.