Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Rozuwastatyna / Rozuwastatyna i wodorowęglan sodu

Rozuwastatyna i wodorowęglan sodu

Jaki opis pokazać?

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Zalecaj przyjmowanie doustnego wodorowęglanu sodu co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie, zwłaszcza gdy pacjent stosuje go regularnie.

Jeśli przyjmujesz sodę lub wodorowęglan sodu na zgagę, weź go co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie, a gdy zgaga wraca często, porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.

Interakcja o niejasnym znaczeniuRozuwastatyna+ Wodorowęglan soduZalecaj przyjmowanie doustnego wodorowęglanu sodu co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie, zwłaszcza gdy pacjent stosuje go regularnie.Jeśli przyjmujesz sodę lub wodorowęglan sodu na zgagę, weź go co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie, a gdy zgaga wraca często, porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli przyjmujesz sodę lub wodorowęglan sodu na zgagę, weź go co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie, a gdy zgaga wraca często, porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.

Soda oczyszczona (wodorowęglan sodu) przyjmowana na zgagę może w niewielkim stopniu osłabiać wchłanianie leku na cholesterol, choć nie zostało to potwierdzone. Takie działanie wykazano dla innych leków na nadkwaśność. Okazjonalne użycie sody nie jest groźne i nie wywołuje działań niepożądanych.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyniki cholesterolu gorsze niż wcześniej mimo regularnego przyjmowania leku
  • częsta zgaga wymagająca codziennego przyjmowania sody
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj przyjmowanie doustnego wodorowęglanu sodu co najmniej 2 godziny po rozuwastatynie, zwłaszcza gdy pacjent stosuje go regularnie. Przy doraźnym, sporadycznym użyciu na zgagę zmiana leczenia nie jest potrzebna. Gdy pacjent przewlekle przyjmuje wodorowęglan i nie osiąga docelowego stężenia LDL, sprawdź godziny przyjmowania obu leków, zanim zostanie zwiększona dawka statyny.

Skutek kliniczny

Możliwe, choć niepotwierdzone, słabsze obniżenie stężenia cholesterolu LDL przy regularnym przyjmowaniu wodorowęglanu sodu w tym samym czasie co rozuwastatyna. Nawet dla leków zobojętniających z glinem i magnezem nie zbadano, jakie znaczenie ma ta interakcja w praktyce klinicznej.[1] Interakcja nie powoduje ostrych działań niepożądanych.

Mechanizm

Doustny wodorowęglan sodu jest lekiem zobojętniającym kwas solny i teoretycznie może zmniejszać wchłanianie rozuwastatyny z przewodu pokarmowego. Zmniejszenie stężenia rozuwastatyny w osoczu mniej więcej o 50% opisano dla zawiesin zobojętniających zawierających wodorotlenek glinu i magnezu, a efekt był mniejszy, gdy lek zobojętniający przyjmowano 2 godziny po rozuwastatynie.[1] Dla samego wodorowęglanu sodu interakcji nie zbadano, a mechanizm opisany dla związków glinu i magnezu (wiązanie leku w świetle jelita) nie musi dotyczyć wodorowęglanu, dlatego przeniesienie tych danych jest jedynie przypuszczeniem.

Metabolizm i transportery

  • Rozuwastatyna: substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[2], substrat OATP1B3[2]

Monitorować

  • lipidogram (cholesterol LDL) przy przewlekłym, regularnym stosowaniu doustnego wodorowęglanu sodu

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · wodorowęglan soduinterakcja nie dotyczyWodorowęglan sodu podany dożylnie nie wpływa na wchłanianie rozuwastatyny z przewodu pokarmowego, więc interakcja nie występuje.
odstep ≥ 2 h po rozuwastatyniewodorowęglan soduryzyko malejePrzyjęcie leku zobojętniającego 2 godziny po rozuwastatynie zmniejsza wpływ na jej stężenie.
Doraźnie, sporadycznieczas leczenia · wodorowęglan soduryzyko malejePojedyncze, okazjonalne dawki wodorowęglanu sodu nie mają znaczenia dla długoterminowej skuteczności statyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zaranta-100226250/

Alkohol przy tych lekach

Połączenie przeciwwskazaneRozuwastatynaa alkoholU pacjenta pijącego okazjonalnie i umiarkowanie nie trzeba zmieniać leczenia, wystarczy poinformować go o objawach ze strony mięśni.Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, a jeśli pijesz regularnie więcej, powiedz o tym lekarzowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, a jeśli pijesz regularnie więcej, powiedz o tym lekarzowi.

Picie niewielkich ilości alkoholu od czasu do czasu nie przeszkadza w leczeniu tym lekiem na cholesterol. Regularne picie dużych ilości alkoholu zwiększa ryzyko uszkodzenia mięśni i wątroby podczas leczenia. U osób, które dużo piją, nie stosuje się najwyższych dawek tego leku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśnione bóle, kurcze lub osłabienie mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • nietypowe zmęczenie lub gorączka z bólami mięśni
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta pijącego okazjonalnie i umiarkowanie nie trzeba zmieniać leczenia, wystarczy poinformować go o objawach ze strony mięśni. U pacjenta nadużywającego alkoholu nie należy stosować rozuwastatyny w dawkach 30 mg i 40 mg (w części produktów przeciwwskazanie dotyczy tylko 40 mg)[1]. Rozuwastatynę należy stosować ostrożnie u pacjentów nadużywających alkoholu i (lub) z chorobą wątroby w wywiadzie[1]. Zaleca się wykonanie badań czynności wątroby przed rozpoczęciem leczenia i 3 miesiące po jego rozpoczęciu[1].

Skutek kliniczny

U osób nadużywających alkoholu rośnie ryzyko miopatii, a w skrajnych przypadkach rabdomiolizy, oraz ryzyko zwiększenia aktywności aminotransferaz. Czynna choroba wątroby, także o etiologii alkoholowej, z trwałym ponad 3-krotnym zwiększeniem aktywności aminotransferaz powyżej górnej granicy normy jest przeciwwskazaniem do stosowania rozuwastatyny niezależnie od dawki[1]. Okazjonalne, umiarkowane spożycie alkoholu nie ma udokumentowanego wpływu na bezpieczeństwo ani skuteczność leczenia.

Mechanizm

Nadużywanie alkoholu i rozuwastatyna sumują ryzyko uszkodzenia mięśni szkieletowych oraz wątroby, a przy umiarkowanym piciu nie oczekuje się istotnej interakcji. Charakterystyka produktu rozuwastatyny wymienia nadużywanie alkoholu wśród czynników predysponujących do miopatii i rabdomiolizy, przy których stosowanie najwyższych dawek jest przeciwwskazane[1]. Produkty różnią się zakresem tego przeciwwskazania – w części z nich dotyczy ono dawek 30 mg i 40 mg, a w innych wyłącznie dawki 40 mg[1]. Etanol działa miotoksycznie i hepatotoksycznie, co nakłada się na znane działania niepożądane statyn dotyczące mięśni i aminotransferaz. Rozuwastatyna jest w niewielkim stopniu metabolizowana przez cytochrom P450, dlatego nie należy spodziewać się klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej z etanolem[1].

Metabolizm i transportery

  • Rozuwastatyna: substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[2], substrat OATP1B3[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST) przed leczeniem i po 3 miesiącach
  • aktywność kinazy kreatynowej (CK) przy bólach lub osłabieniu mięśni
  • objawy miopatii – bóle, kurcze i osłabienie mięśni
  • ilość spożywanego alkoholu w wywiadzie

Kiedy ocena się zmienia

Nadużywanie alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieNadużywanie alkoholu jest czynnikiem predysponującym do miopatii, a charakterystyka produktu zaleca ostrożność i kontrolę prób wątrobowych przed leczeniem i po 3 miesiącach.
dawka ≥ 30 mgalkoholryzyko rośnieU pacjentów nadużywających alkoholu stosowanie rozuwastatyny w dawkach 30 mg i 40 mg jest przeciwwskazane, a w części produktów przeciwwskazanie obejmuje tylko dawkę 40 mg.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zaranta-100226250/

Pełny opis tej pary

Wodorowęglan sodu a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 116

Połączenie przeciwwskazaneStatyny (np. atorwastatyna, rozuwastatyna, symwastatyna)+ Fibraty (np. fenofibrat, cyprofibrat) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu statyny i fibratu połączenie jest dopuszczalne tylko przy wyraźnym wskazaniu, w najmniejszej skutecznej dawce statyny i ze ścisłym monitorowaniem objawów mięśniowych.Jeśli bierzesz statynę i fibrat jednocześnie, nie odstawiaj ich sam, ale od razu zgłoś się do lekarza, gdy poczujesz niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni albo zauważysz ciemny mocz.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli bierzesz statynę i fibrat jednocześnie, nie odstawiaj ich sam, ale od razu zgłoś się do lekarza, gdy poczujesz niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni albo zauważysz ciemny mocz.

Leki na cholesterol z grupy statyn, takie jak atorwastatyna, rozuwastatyna czy symwastatyna, oraz leki na trójglicerydy z grupy fibratów, takie jak fenofibrat czy cyprofibrat, mogą każdy z osobna szkodzić mięśniom. Gdy bierzesz je razem, to ryzyko jest większe. Lekarze często łączą te leki celowo, ale wymaga to kontroli. Rzadko może dojść do poważnego uszkodzenia mięśni, które obciąża nerki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie mięśni, na przykład trudność we wstawaniu lub wchodzeniu po schodach
  • ciemny, brunatny mocz
  • silne zmęczenie z gorączką
  • zmniejszona ilość oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu statyny i fibratu połączenie jest dopuszczalne tylko przy wyraźnym wskazaniu, w najmniejszej skutecznej dawce statyny i ze ścisłym monitorowaniem objawów mięśniowych. Wskazaniem jest najczęściej utrzymująca się hipertriglicerydemia mimo leczenia statyną u pacjenta wysokiego ryzyka sercowo naczyniowego[1]. Przed włączeniem fibratu oceń czynność nerek, wątroby i tarczycy oraz wyjściową aktywność kinazy kreatynowej. Unikaj łączenia fibratu z najwyższymi zarejestrowanymi dawkami statyn, zwłaszcza rozuwastatyny i symwastatyny, i sprawdź ograniczenia dawek w ChPL konkretnej statyny. Przy łączeniu z fenofibratem preferuj atorwastatynę, rozuwastatynę lub pitawastatynę w umiarkowanej dawce zamiast symwastatyny i lowastatyny. Przy objawach mięśniowych lub znacznym wzroście kinazy kreatynowej odstaw fibrat albo oba leki. Cyprofibrat traktuj jak fenofibrat, a ChPL cyprofibratu może przewidywać ostrzejsze ograniczenia łączenia ze statynami.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko miopatii, w tym bólów i osłabienia mięśni oraz wzrostu aktywności kinazy kreatynowej[2]. Rzadko dochodzi do rabdomiolizy z mioglobinurią i ostrym uszkodzeniem nerek[3]. Możliwy jest też addycyjny wzrost aktywności aminotransferaz[1]. Fibraty mogą przejściowo podnosić stężenie kreatyniny w surowicy.

Mechanizm

Statyny i fibraty mogą uszkadzać mięśnie szkieletowe. Przy jednoczesnym stosowaniu ich działanie miotoksyczne się sumuje. Statyny hamują syntezę cholesterolu i związków niezbędnych dla komórek mięśniowych. Fibraty działają przez receptory PPAR alfa i same mogą wywołać miopatię[4]. Fenofibrat i cyprofibrat w niewielkim stopniu zmieniają farmakokinetykę statyn, więc o ryzyku decyduje głównie sumowanie działań. Mechanizm jest wspólny dla wszystkich statyn i obu fibratów z list. Cyprofibrat ma ten sam profil działania niepożądanego na mięśnie co fenofibrat.

Monitorować

  • bóle, tkliwość, kurcze i osłabienie mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej wyjściowo i przy każdym objawie mięśniowym
  • kreatynina i eGFR przed leczeniem i okresowo
  • aktywność aminotransferaz
  • ciemne zabarwienie moczu

Kiedy ocena się zmienia

Najwyższa zarejestrowana dawka statynydawka · statynyryzyko rośnieRyzyko miopatii rośnie wraz z dawką statyny. ChPL części statyn, zwłaszcza rozuwastatyny, ogranicza lub wyklucza najwyższą dawkę przy jednoczesnym stosowaniu fibratu. Sprawdź ograniczenia w ChPL konkretnej statyny.
Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieFibraty są wydalane głównie przez nerki, a niewydolność nerek zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Dostosuj dawkę fibratu według ChPL i częściej kontroluj kreatyninę oraz kinazę kreatynową.
Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjentinterakcja nie dotyczyFenofibrat i cyprofibrat są przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności nerek, więc połączenie ze statyną w tej sytuacji nie powinno być stosowane.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują miopatia, osłabiona czynność nerek i wielolekowość, co zwiększa ryzyko interakcji. Zacznij od mniejszej dawki statyny i ściślej monitoruj objawy.

Źródła

  1. Guo J, Meng F, Ma N, Li C, Ding Z, Wang H, et al. Meta-analysis of safety of the coadministration of statin with fenofibrate in patients with combined hyperlipidemia. Am J Cardiol. 2012;110(9):1296-301. doi: 10.1016/j.amjcard.2012.06.050. PMID: 22840347.
  2. Schima SM, Maciejewski SR, Hilleman DE, Williams MA, Mohiuddin SM. Fibrate therapy in the management of dyslipidemias, alone and in combination with statins: role of delayed-release fenofibric acid. Expert Opin Pharmacother. 2010;11(5):731-8. doi: 10.1517/14656560903575639. PMID: 20210682.
  3. Kobuchi S, Nishida M, Hayakawa M, Maekawa Y, Ohata A, Chikami S, et al. Data Mining of the Japanese Adverse Drug Event Report Database and Animal Experiments for Assessment of Risks Associated With Pemafibrate. In Vivo. 2026;40(4):2372-2380. doi: 10.21873/invivo.14391. PMID: 42379788.
  4. Zhou J, Li D, Cheng Q. Fenofibrate monotherapy-induced rhabdomyolysis in a patient with post-pancreatitis diabetes mellitus: A rare case report and a review of the literature. Medicine (Baltimore). 2020;99(21):e20390. doi: 10.1097/MD.0000000000020390. PMID: 32481339.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneStatyny (np. atorwastatyna, rozuwastatyna, symwastatyna)+ Inhibitory kalcyneuryny (np. cyklosporyna, woklosporyna) klasaPołączenia statyny z inhibitorem kalcyneuryny należy unikać, a gdy jest konieczne, trzeba wybrać statynę o najmniejszym ryzyku interakcji, stosować najmniejszą skuteczną dawkę i ściśle kontrolować objawy uszkodzenia mięśni.Jeśli przyjmujesz lek na cholesterol z grupy statyn razem z lekiem immunosupresyjnym, nie zmieniaj samodzielnie dawek, powiedz o obu lekach lekarzowi i farmaceucie, a przy bólu lub osłabieniu mięśni szybko zgłoś się do lekarza.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek na cholesterol z grupy statyn razem z lekiem immunosupresyjnym, nie zmieniaj samodzielnie dawek, powiedz o obu lekach lekarzowi i farmaceucie, a przy bólu lub osłabieniu mięśni szybko zgłoś się do lekarza.

Niektóre leki stosowane po przeszczepieniu narządu lub w chorobach autoimmunologicznych, zwłaszcza cyklosporyna, mogą bardzo zwiększać ilość leku na cholesterol we krwi, na przykład symwastatyny, atorwastatyny albo rozuwastatyny. Może to prowadzić do groźnego uszkodzenia mięśni, które w ciężkich przypadkach szkodzi także nerkom. Woklosporyna działa podobnie, ale słabiej, a takrolimus zwykle nie powoduje takiego problemu. Część tych połączeń jest zakazana, dlatego lekarz musi wiedzieć o wszystkich twoich lekach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie mięśni, trudność we wstawaniu lub wchodzeniu po schodach
  • ciemny, brunatny mocz
  • zmniejszona ilość oddawanego moczu
  • silne zmęczenie, gorączka z bólami mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Połączenia statyny z inhibitorem kalcyneuryny należy unikać, a gdy jest konieczne, trzeba wybrać statynę o najmniejszym ryzyku interakcji, stosować najmniejszą skuteczną dawkę i ściśle kontrolować objawy uszkodzenia mięśni. Charakterystyki produktów leczniczych symwastatyny, rozuwastatyny i pitawastatyny wymieniają cyklosporynę w przeciwwskazaniach, a lowastatyny nie należy z nią łączyć. Atorwastatynę z cyklosporyną można stosować wyłącznie w najmniejszej dawce i pod ścisłą kontrolą. Przy woklosporynie należy rozważyć zmniejszenie dawki statyny i monitorować działania niepożądane. Przy takrolimusie zwykle nie ma potrzeby modyfikacji dawki statyny, ale obowiązuje standardowa czujność.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia statyny zwiększa ryzyko miopatii, w tym ciężkiej rabdomiolizy z ostrym uszkodzeniem nerek, które może zagrażać życiu[1]. Ryzyko jest największe przy cyklosporynie w połączeniu z symwastatyną i lowastatyną oraz przy dużych dawkach statyny. Pacjenci po przeszczepieniu narządu mają często dodatkowe czynniki ryzyka, takie jak upośledzona czynność nerek i wielolekowość. Możliwy jest też wzrost aktywności aminotransferaz.

Mechanizm

Cyklosporyna, a w mniejszym stopniu woklosporyna, hamuje wątrobowe transportery wychwytu OATP1B1 i OATP1B3 oraz pompy wyrzutowe P-gp i BCRP. Utrudnia to wychwyt statyny do wątroby i jej usuwanie, przez co stężenie statyny we krwi rośnie[2]. Dotyczy to wszystkich statyn z listy, także tych, które nie są metabolizowane przez CYP3A4, takich jak rozuwastatyna i pitawastatyna. Przy symwastatynie, lowastatynie i atorwastatynie dochodzi dodatkowo hamowanie CYP3A4, co jeszcze bardziej zwiększa ekspozycję[3]. Takrolimus nie wykazuje istotnego klinicznie działania hamującego na te szlaki i stanowi wyjątek w klasie[4]. Statyny nie zmieniają w sposób istotny stężenia inhibitorów kalcyneuryny.

Monitorować

  • objawy mięśniowe – ból, osłabienie, tkliwość mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej przy objawach mięśniowych
  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • aktywność aminotransferaz
  • zabarwienie moczu

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawka statynydawka · statynyryzyko rośnieRyzyko miopatii rośnie wraz z dawką statyny. Duże dawki statyn nie powinny być stosowane z cyklosporyną, a przy woklosporynie należy rozważyć zmniejszenie dawki.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośniePodeszły wiek, zwłaszcza w połączeniu z upośledzoną czynnością nerek, niedoczynnością tarczycy i wielolekowością, zwiększa ryzyko miopatii wywołanej statyną.
Statyna włączana u pacjenta leczonego inhibitorem kalcyneurynykolejność włączenia · statynyinne zaleceniePrzy włączaniu statyny u pacjenta przyjmującego cyklosporynę lub woklosporynę należy zaczynać od najmniejszej dawki i zwiększać ją ostrożnie pod kontrolą objawów mięśniowych. Przy włączaniu cyklosporyny u pacjenta na statynie należy zweryfikować wybór i dawkę statyny.

Źródła

  1. Korzec J, Strausbaugh R, Mikolay JJ, Churchwell MD. Rhabdomyolysis and acute kidney injury potentiated by a drug-drug interaction between cyclosporine, leflunomide, and rosuvastatin in a kidney transplant recipient: A missed opportunity for pharmacist involvement. J Am Pharm Assoc (2003). 2024;64(3):102016. doi: 10.1016/j.japh.2024.01.012. PMID: 38272309.
  2. Harabayashi R, Takahashi M, Takahashi K, Sugimoto T, Uchida J, Nakamura Y, et al. Safety Profile of the Concomitant Use of Atorvastatin and Cyclosporine in Renal Transplant Recipients. Pharmazie. 2023;78(5):47-50. doi: 10.1691/ph.2023.2582. PMID: 37189269.
  3. Lennernäs H. Clinical pharmacokinetics of atorvastatin. Clin Pharmacokinet. 2003;42(13):1141-60. doi: 10.2165/00003088-200342130-00005. PMID: 14531725.
  4. Amundsen R, Christensen H, Zabihyan B, Asberg A. Cyclosporine A, but not tacrolimus, shows relevant inhibition of organic anion-transporting protein 1B1-mediated transport of atorvastatin. Drug Metab Dispos. 2010;38(9):1499-504. doi: 10.1124/dmd.110.032268. PMID: 20519340.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDaptomycyna+ RozuwastatynaNa czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości czasowo odstaw rozuwastatynę, chyba że korzyść z jej kontynuacji przewyższa ryzyko.Zapytaj lekarza, czy na czas leczenia daptomycyną masz przerwać rozuwastatynę, i nie odstawiaj jej ani nie wznawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Zapytaj lekarza, czy na czas leczenia daptomycyną masz przerwać rozuwastatynę, i nie odstawiaj jej ani nie wznawiaj samodzielnie.

Daptomycyna i rozuwastatyna mogą, każda osobno, uszkadzać mięśnie. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko bólu i osłabienia mięśni, a rzadko poważnego rozpadu mięśni, który może zaszkodzić nerkom. Dlatego lekarz często na czas leczenia daptomycyną wstrzymuje rozuwastatynę albo częściej zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni
  • osłabienie mięśni, trudność ze wstawaniem lub chodzeniem
  • ciemny, brązowy mocz
  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Na czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości czasowo odstaw rozuwastatynę, chyba że korzyść z jej kontynuacji przewyższa ryzyko[1][2]. Jeśli jednoczesnego stosowania nie da się uniknąć, oznaczaj aktywność CPK częściej niż raz w tygodniu i uważnie obserwuj pacjenta w kierunku objawów miopatii[1][2]. Rozuwastatynę wznów po zakończeniu kursu daptomycyny.

Skutek kliniczny

Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów reduktazy HMG-CoA i daptomycyny opisywano znaczne zwiększenie aktywności CPK, miopatię i rabdomiolizę[1][2]. Rabdomioliza może prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek, co dodatkowo upośledza wydalanie daptomycyny, usuwanej głównie przez nerki[1].

Mechanizm

Daptomycyna i rozuwastatyna niezależnie od siebie mogą uszkadzać mięśnie szkieletowe, a ich działania miotoksyczne sumują się. Daptomycyna nie podlega przemianom zależnym od cytochromu P450 i nie hamuje ani nie indukuje tego układu, więc interakcja nie ma podłoża farmakokinetycznego[1]. Rozuwastatyna również nie wchodzi w istotne interakcje przez cytochrom P450[3].

Metabolizm i transportery

  • Rozuwastatyna: substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], substrat CYP2C9[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4]

Monitorować

  • aktywność CPK częściej niż raz w tygodniu
  • objawy miopatii: ból, osłabienie, tkliwość mięśni
  • ciemne zabarwienie moczu
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60 ml/minpacjentryzyko rośnieKlirens kreatyniny poniżej 60 ml/min jest czynnikiem ryzyka miopatii przy rozuwastatynie, a daptomycyna jest wydalana głównie przez nerki, więc ryzyko interakcji rośnie.
dawka ≥ 30 mgrozuwastatynaryzyko rośnieDawki 30 i 40 mg rozuwastatyny są przeciwwskazane u pacjentów z czynnikami ryzyka miopatii, a wyższa dawka statyny nasila ryzyko uszkodzenia mięśni przy daptomycynie.
eGFR < 30 ml/minpacjentinterakcja nie dotyczyPrzy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min rozuwastatyna jest przeciwwskazana niezależnie od daptomycyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cubicin 350 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cubicin-100165318/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zahron 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zahron-100232517/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zaranta-100226250/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaStatyny (np. atorwastatyna, rozuwastatyna)+ Inhibitory proteazy (np. darunawir, atazanawir, rytonawir) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu statyny i inhibitora proteazy należy wybrać statynę o najmniejszym potencjale interakcji i stosować ją w najmniejszej skutecznej dawce, a pacjenta obserwować pod kątem objawów uszkodzenia mięśni.Jeśli przyjmujesz statynę i lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że to połączenie i dawka statyny są dla Ciebie bezpieczne, i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.opóźniony (dni)rozległe badania

Niekorzystna interakcja

Jeśli przyjmujesz statynę i lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że to połączenie i dawka statyny są dla Ciebie bezpieczne, i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.

Leki na HIV z grupy inhibitorów proteazy, takie jak darunawir, atazanawir czy rytonawir, spowalniają usuwanie z organizmu wielu leków na cholesterol. Statyna gromadzi się wtedy we krwi i może uszkadzać mięśnie. Symwastatyny i lowastatyny nie wolno łączyć z tymi lekami, a atorwastatynę i rozuwastatynę stosuje się tylko w małych dawkach. Pitawastatyna jest w tej sytuacji zwykle bezpieczniejszym wyborem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bóle mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie lub tkliwość mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • skurcze mięśni
  • wyraźne zmęczenie z gorączką
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu statyny i inhibitora proteazy należy wybrać statynę o najmniejszym potencjale interakcji i stosować ją w najmniejszej skutecznej dawce, a pacjenta obserwować pod kątem objawów uszkodzenia mięśni. Symwastatyna i lowastatyna są przeciwwskazane z każdym inhibitorem proteazy i przed rozpoczęciem terapii przeciwwirusowej trzeba je zamienić na inną statynę. Atorwastatynę i rozuwastatynę należy rozpoczynać od najmniejszej dawki i nie przekraczać dawek maksymalnych wskazanych w ChPL dla danego schematu, a z typranawirem wzmacnianym rytonawirem atorwastatyny nie należy stosować[1]. Pitawastatyna jest zwykle preferowanym wyborem i nie wymaga modyfikacji dawki[2]. Przy odstawieniu inhibitora proteazy trzeba ponownie ocenić dawkę statyny, bo jej stężenie się obniży.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia statyny zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim miopatii, a w ciężkich przypadkach rabdomiolizy z ostrym uszkodzeniem nerek. Ryzyko jest największe przy symwastatynie i lowastatynie, dla których połączenie jest przeciwwskazane[3]. Przy atorwastatynie i rozuwastatynie ryzyko rośnie wraz z dawką statyny, a przy pitawastatynie jest niewielkie. Może też wzrosnąć aktywność aminotransferaz.

Mechanizm

Inhibitory proteazy, a szczególnie rytonawir stosowany jako lek wzmacniający, silnie hamują CYP3A4 w wątrobie i jelicie. Zwiększa to stężenie statyn metabolizowanych przez ten enzym, czyli przede wszystkim symwastatyny i lowastatyny, a w mniejszym stopniu atorwastatyny[3]. Inhibitory proteazy hamują także transportery wychwytu wątrobowego OATP1B1 i OATP1B3 oraz pompę BCRP, co tłumaczy wzrost stężenia rozuwastatyny, która w niewielkim stopniu podlega metabolizmowi przez CYP3A4[3]. Najsilniejszy wpływ wywierają schematy wzmacniane rytonawirem oraz typranawir z rytonawirem. Pitawastatyna jest metabolizowana głównie przez glukuronidację, dlatego interakcja z nią jest słaba.

Monitorować

  • objawy mięśniowe – bóle, osłabienie, tkliwość mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej przy objawach mięśniowych
  • aktywność aminotransferaz wątrobowych
  • stężenie kreatyniny przy podejrzeniu rabdomiolizy
  • profil lipidowy po zmianie statyny lub dawki

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawka statynydawka · statynyryzyko rośnieRyzyko miopatii rośnie wraz z dawką statyny. Przy atorwastatynie i rozuwastatynie nie należy przekraczać dawek maksymalnych wskazanych w ChPL dla stosowanego inhibitora proteazy.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych ryzyko miopatii statynowej jest większe, dlatego wskazany jest szczególnie ostrożny dobór dawki i częstsza kontrola objawów mięśniowych.
eGFR ≤ 30pacjentryzyko rośnieCiężka niewydolność nerek zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy, a rozuwastatyna jest w niej przeciwwskazana niezależnie od interakcji.
Inhibitor proteazy dołączany do stosowanej statynykolejność włączenia · inhibitory proteazyinne zaleceniePrzed rozpoczęciem terapii inhibitorem proteazy należy zamienić symwastatynę lub lowastatynę na inną statynę oraz zmniejszyć dawkę atorwastatyny lub rozuwastatyny do dopuszczalnej. Po odstawieniu inhibitora proteazy dawkę statyny trzeba ponownie ocenić.

Źródła

  1. Busti AJ, Bain AM, Hall RG, Bedimo RG, Leff RD, Meek C, et al. Effects of atazanavir/ritonavir or fosamprenavir/ritonavir on the pharmacokinetics of rosuvastatin. J Cardiovasc Pharmacol. 2008;51(6):605-10. doi: 10.1097/FJC.0b013e31817b5b5a. PMID: 18520949.
  2. Chastain DB, Stover KR, Riche DM. Evidence-based review of statin use in patients with HIV on antiretroviral therapy. J Clin Transl Endocrinol. 2017;8:6-14. doi: 10.1016/j.jcte.2017.01.004. PMID: 29067253.
  3. Chauvin B, Drouot S, Barrail-Tran A, Taburet AM. Drug-drug interactions between HMG-CoA reductase inhibitors (statins) and antiviral protease inhibitors. Clin Pharmacokinet. 2013;52(10):815-31. doi: 10.1007/s40262-013-0075-4. PMID: 23703578.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaWodorowęglan sodu+ TolwaptanNależy unikać łączenia tolwaptanu z wodorowęglanem sodu i innymi preparatami zawierającymi dużo sodu.Nie stosuj sody oczyszczonej ani musujących leków na zgagę czy ból bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a na zgagę zapytaj o lek bez sodu.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj sody oczyszczonej ani musujących leków na zgagę czy ból bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a na zgagę zapytaj o lek bez sodu.

Tolwaptan sprawia, że nerki wydalają dużo wody, przez co we krwi może przybywać sodu. Soda oczyszczona, czyli wodorowęglan sodu, dostarcza go jeszcze więcej. Razem mogą doprowadzić do zbyt wysokiego poziomu sodu we krwi i odwodnienia, co jest niebezpieczne dla nerek i mózgu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silne pragnienie
  • suchość w ustach
  • splątanie lub dezorientacja
  • nietypowa senność lub osłabienie
  • drżenie lub skurcze mięśni
  • wyraźnie zmniejszona ilość oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia tolwaptanu z wodorowęglanem sodu i innymi preparatami zawierającymi dużo sodu[1]. Przy dolegliwościach dyspeptycznych lepiej wybrać lek zobojętniający bez sodu. Jeśli wodorowęglan sodu jest konieczny, na przykład w leczeniu kwasicy metabolicznej w przewlekłej chorobie nerek, decyzję podejmuje lekarz prowadzący, a stężenie sodu w surowicy i stan nawodnienia trzeba ściśle kontrolować.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest hipernatremia, a przy niewystarczającym przyjmowaniu płynów także odwodnienie z ryzykiem pogorszenia czynności nerek. Tolwaptanu nie stosuje się u osób z hipernatremią ani ze zmniejszoną objętością wewnątrznaczyniową[1]. Wodorowęglanu sodu we wstrzyknięciach nie podaje się w hipernatremii ani w niewydolności nerek[2]. Brak danych z kontrolowanych badań dotyczących tego połączenia[1].

Mechanizm

Tolwaptan blokuje receptory wazopresynowe V2 w nerkach i zwiększa wydalanie wolnej wody, przez co sam może podnosić stężenie sodu w surowicy. Wodorowęglan sodu dostarcza dużego ładunku sodu, a produkty lecznicze o dużej zawartości sodu, w tym niektóre leki na niestrawność i musujące leki przeciwbólowe, mogą zwiększać stężenie sodu w surowicy[1]. Oba działania sumują się i zwiększają ryzyko hipernatremii[1].

Metabolizm i transportery

  • Tolwaptan: słaby inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • stężenie sodu w surowicy
  • stan nawodnienia i ilość przyjmowanych płynów
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)
  • równowaga kwasowo-zasadowa (wodorowęglany w surowicy)

Bezpieczniejsze alternatywy

wodorotlenek magnezuglinwapń

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · wodorowęglan soduryzyko rośnieDożylny wodorowęglan sodu dostarcza szybko dużego ładunku sodu, a nie podaje się go w hipernatremii ani w niewydolności nerek. U pacjenta leczonego tolwaptanem wymaga to częstej kontroli natremii i nawodnienia.
Stosowanie regularneczas leczenia · wodorowęglan soduryzyko rośnieRegularne przyjmowanie wodorowęglanu sodu, na przykład w leczeniu kwasicy metabolicznej, oznacza stałe obciążenie sodem i wymaga okresowej kontroli stężenia sodu w surowicy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jinarc 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jinarc-100347380/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Natrium bicarbonicum 8,4% Polpharma 84 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/natrium-bicarbonicum-8-4-polpharma-100046306/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jinarc. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jinarc-100347380/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBisakodyl+ Wodorowęglan soduBisakodyl w tabletkach dojelitowych należy przyjmować nie wcześniej niż 1 godzinę po wodorowęglanie sodu lub innym leku zobojętniającym.Tabletkę z bisakodylem połykaj w całości i przyjmuj co najmniej godzinę po sodzie oczyszczonej lub innym leku na zgagę, a jeśli potrzebujesz obu leków często, zapytaj farmaceutę o inny środek przeczyszczający.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Tabletkę z bisakodylem połykaj w całości i przyjmuj co najmniej godzinę po sodzie oczyszczonej lub innym leku na zgagę, a jeśli potrzebujesz obu leków często, zapytaj farmaceutę o inny środek przeczyszczający.

Soda oczyszczona zmniejsza kwasowość w żołądku. Przez to tabletka przeczyszczająca z bisakodylem może rozpuścić się za wcześnie, jeszcze w żołądku, i go podrażnić. Może pojawić się ból brzucha, nudności albo niestrawność.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból lub pieczenie w górnej części brzucha
  • nudności lub wymioty
  • silna lub długotrwała biegunka
  • osłabienie mięśni lub skurcze łydek
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Bisakodyl w tabletkach dojelitowych należy przyjmować nie wcześniej niż 1 godzinę po wodorowęglanie sodu lub innym leku zobojętniającym.[1] Tabletek nie należy kruszyć ani żuć, a przy częstej potrzebie stosowania obu leków warto rozważyć środek przeczyszczający bez otoczki dojelitowej.

Skutek kliniczny

Jednoczesne przyjęcie zwiększa ryzyko podrażnienia błony śluzowej żołądka z bólem w nadbrzuszu, niestrawnością i nudnościami.[1] Przedwczesne uwolnienie leku może też osłabić lub zmienić przewidywalność działania przeczyszczającego.

Mechanizm

Wodorowęglan sodu podnosi pH soku żołądkowego, przez co otoczka dojelitowa tabletek bisakodylu może rozpuścić się przedwcześnie w żołądku zamiast w jelicie. Uwolniony w żołądku bisakodyl drażni błonę śluzową żołądka.[1]

Monitorować

  • objawy podrażnienia żołądka (ból w nadbrzuszu, nudności, niestrawność)
  • stężenie potasu i równowaga kwasowo-zasadowa przy długotrwałym lub nadmiernym stosowaniu obu leków

Bezpieczniejsze alternatywy

makrogollaktulozasenozydypikosiarczan sodu

Kiedy ocena się zmienia

Czopkipostać · bisakodylinterakcja nie dotyczyBisakodyl w czopkach nie ma otoczki dojelitowej, więc zmiana pH żołądka nie wpływa na jego działanie.
Dożylnadroga podania · wodorowęglan soduinterakcja nie dotyczyWodorowęglan sodu podawany dożylnie nie zobojętnia treści żołądka w sposób, który rozpuszczałby otoczkę dojelitową bisakodylu.
odstep ≥ 1 h (bisakodyl po wodorowęglanie sodu)pacjentryzyko malejePrzyjęcie bisakodylu nie wcześniej niż 1 godzinę po leku zobojętniającym ogranicza ryzyko podrażnienia żołądka.
Dawki większe niż zalecanedawka · bisakodylryzyko rośnieZaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej występują głównie przy bisakodylu w dawkach większych niż zalecane. Dodatkowe obciążenie sodem i zasadowicą przy częstym przyjmowaniu wodorowęglanu może je pogłębiać.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bisacodyl VP 5 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bisacodyl-vp-100010797/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaCefuroksym+ Wodorowęglan soduDoustny cefuroksym należy przyjmować po posiłku i nie łączyć go w tym samym czasie z wodorowęglanem sodu ani innymi lekami zobojętniającymi.Przyjmuj cefuroksym po posiłku, nie popijaj go sodą ani nie bierz razem z nią, a jeśli potrzebujesz leku na zgagę, zapytaj farmaceutę, jak rozłożyć dawki.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj cefuroksym po posiłku, nie popijaj go sodą ani nie bierz razem z nią, a jeśli potrzebujesz leku na zgagę, zapytaj farmaceutę, jak rozłożyć dawki.

Soda oczyszczona (wodorowęglan sodu) zmniejsza kwaśność w żołądku i przez to utrudnia wchłanianie cefuroksymu. Antybiotyk może wtedy działać słabiej i gorzej leczyć zakażenie. Cefuroksym najlepiej działa, gdy przyjmujesz go po posiłku i bez leków na zgagę w tym samym czasie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub objawy zakażenia utrzymujące się albo nasilające się po 2–3 dniach przyjmowania antybiotyku
  • brak poprawy mimo regularnego przyjmowania leku
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Doustny cefuroksym należy przyjmować po posiłku i nie łączyć go w tym samym czasie z wodorowęglanem sodu ani innymi lekami zobojętniającymi. Wodorowęglan sodu warto podać w możliwie dużym odstępie od dawki antybiotyku albo na czas antybiotykoterapii odstawić, jeśli nie jest niezbędny. Przy stałej potrzebie leczenia zobojętniającego należy rozważyć antybiotyk, którego wchłanianie nie zależy od kwaśności soku żołądkowego.

Skutek kliniczny

Niższe stężenia cefuroksymu we krwi mogą osłabić skuteczność leczenia zakażenia, zwłaszcza przy mniej wrażliwych drobnoustrojach. Połączenie nie powoduje działań toksycznych.

Mechanizm

Doustny wodorowęglan sodu przyjmowany jako lek zobojętniający sok żołądkowy zmniejsza biodostępność doustnego cefuroksymu aksetylu w porównaniu z podaniem na czczo i może znosić korzyść ze zwiększonego wchłaniania antybiotyku przyjętego po posiłku[1]. Cefuroksym aksetyl wchłania się lepiej w środowisku kwaśnym i w obecności pokarmu, a podwyższenie pH w żołądku ogranicza jego rozpuszczanie i przemianę w postać czynną. Interakcja dotyczy wyłącznie postaci doustnych. Wodorowęglan sodu podawany dożylnie nie wpływa na wchłanianie cefuroksymu.

Monitorować

  • skuteczność leczenia zakażenia (gorączka, objawy miejscowe) w ciągu pierwszych dni terapii
  • regularność przyjmowania leku zobojętniającego w trakcie antybiotykoterapii

Bezpieczniejsze alternatywy

cefaleksynacefadroksyl

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · wodorowęglan soduinterakcja nie dotyczyWodorowęglan sodu podawany dożylnie nie zmienia wchłaniania cefuroksymu, więc interakcja na etapie wchłaniania nie występuje. Roztworu wodorowęglanu sodu nie należy jednak używać do rozpuszczania ani rozcieńczania cefuroksymu do wstrzykiwań.
Dożylna lub domięśniowadroga podania · cefuroksyminterakcja nie dotyczyCefuroksym podawany pozajelitowo omija przewód pokarmowy, więc zmiana pH soku żołądkowego nie wpływa na jego stężenia we krwi.
Możliwie duży odstęp od dawki cefuroksymuodstep · wodorowęglan soduryzyko malejeRozdzielenie w czasie dawki cefuroksymu przyjmowanego po posiłku i doraźnej dawki wodorowęglanu sodu ogranicza wpływ na wchłanianie antybiotyku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zinnat 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zinnat-100074395/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDigoksyna+ Wodorowęglan soduDoustny wodorowęglan sodu przyjmuj w innej porze niż digoksynę, nie razem z nią.Nie przyjmuj sody oczyszczonej razem z digoksyną, rozdziel je w czasie, a jeśli potrzebujesz sody często, zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na zgagę.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj sody oczyszczonej razem z digoksyną, rozdziel je w czasie, a jeśli potrzebujesz sody często, zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na zgagę.

Soda oczyszczona (wodorowęglan sodu) zobojętnia kwas w żołądku i może sprawić, że digoksyna wchłonie się słabiej. Wtedy lek może gorzej kontrolować pracę serca. Pojedyncza dawka sody przyjęta w innej porze niż digoksyna zwykle nie stanowi problemu, ale regularne stosowanie sody warto omówić z lekarzem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub szybsze tętno niż zwykle
  • nasilenie duszności lub obrzęków
  • nudności i wymioty
  • zaburzenia widzenia, np. żółte lub zielone widzenie
  • nieregularne lub bardzo wolne tętno
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – wchłanianie, PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Doustny wodorowęglan sodu przyjmuj w innej porze niż digoksynę, nie razem z nią. Przy regularnym stosowaniu wodorowęglanu sodu oceniaj kontrolę rytmu i w razie wątpliwości oznacz stężenie digoksyny w surowicy[1]. Przy dożylnym podawaniu wodorowęglanu sodu kontroluj stężenie potasu i równowagę kwasowo-zasadową.

Skutek kliniczny

Przy jednoczesnym przyjmowaniu doustnym możliwe jest obniżenie stężenia digoksyny i słabsza kontrola częstości rytmu serca. Przy dożylnej alkalizacji rośnie ryzyko hipokaliemii i objawów zatrucia digoksyną, w tym zaburzeń rytmu.

Mechanizm

Leki zobojętniające sok żołądkowy hamują wchłanianie digoksyny i skracają jej okres półtrwania w osoczu o około 50%[1]. Wodorowęglan sodu przyjęty doustnie działa zobojętniająco, więc może zmniejszać ilość wchłoniętej digoksyny. Podany dożylnie w większych dawkach może wywołać alkalozę z przesunięciem potasu do komórek i hipokaliemią, a leki powodujące hipokaliemię nasilają toksyczne działanie digoksyny[1].

Metabolizm i transportery

  • Digoksyna: substrat P-gp[2]

Monitorować

  • częstość akcji serca i objawy niewydolności serca
  • stężenie digoksyny w surowicy przy przewlekłym stosowaniu wodorowęglanu sodu
  • stężenie potasu i gazometria przy podaniu dożylnym
  • EKG przy podaniu dożylnym

Bezpieczniejsze alternatywy

famotydyna

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · wodorowęglan soduinne zaleceniePrzy dożylnym podawaniu wodorowęglanu sodu interakcja w zakresie wchłaniania nie występuje, natomiast alkaloza może wywołać hipokaliemię nasilającą toksyczność digoksyny. Kontroluj stężenie potasu, gazometrię i EKG.
Doraźnie, pojedyncze dawkiczas leczenia · wodorowęglan soduryzyko malejeSporadyczne, pojedyncze dawki doustnego wodorowęglanu sodu przyjęte w innej porze niż digoksyna prawdopodobnie nie mają znaczenia klinicznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digoxin Teva 250 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digoxin-teva-100019048/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.