Interakcje / Solifenacyna / Solifenacyna i tiotropium
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenia tiotropium z solifenacyną najlepiej unikać i w leczeniu pęcherza nadreaktywnego rozważyć lek bez działania przeciwcholinergicznego.
Nie odstawiaj żadnego z leków sam, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy na pęcherz można dobrać inny lek.
Niekorzystna interakcjaSolifenacyna+ TiotropiumPołączenia tiotropium z solifenacyną najlepiej unikać i w leczeniu pęcherza nadreaktywnego rozważyć lek bez działania przeciwcholinergicznego.Nie odstawiaj żadnego z leków sam, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy na pęcherz można dobrać inny lek.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj żadnego z leków sam, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy na pęcherz można dobrać inny lek.
Lek wziewny na oddychanie i lek na nadreaktywny pęcherz działają w podobny sposób, dlatego ich działania niepożądane mogą się sumować. Częściej może pojawić się suchość w ustach, zaparcie albo trudność w oddaniu moczu. U starszych mężczyzn z powiększoną prostatą może dojść do całkowitego zatrzymania moczu. Rzadziej może wystąpić ból oka z pogorszeniem widzenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nie możesz oddać moczu albo strumień jest bardzo słaby
- ból w podbrzuszu i uczucie pełnego pęcherza
- silne zaparcie lub wzdęcie brzucha
- ból oka, zaczerwienienie oka, nieostre widzenie lub kolorowe kręgi wokół świateł
- kołatanie serca
- splątanie lub nietypowa senność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia tiotropium z solifenacyną najlepiej unikać i w leczeniu pęcherza nadreaktywnego rozważyć lek bez działania przeciwcholinergicznego. Jeśli połączenie jest konieczne, przed włączeniem wykluczyć zatrzymanie moczu, jaskrę z wąskim kątem przesączania i ciężkie zaparcia, a następnie monitorować objawy przeciwcholinergiczne, zwłaszcza u osób starszych i mężczyzn z rozrostem gruczołu krokowego. Przy zmianie solifenacyny na inny lek cholinolityczny zachować około tygodniową przerwę.[1]
Skutek kliniczny
Nasilenie objawów przeciwcholinergicznych – suchość w jamie ustnej, zaparcia, trudności w oddawaniu moczu aż do zatrzymania moczu, zaburzenia widzenia, przyspieszenie czynności serca, a u osób starszych splątanie. Szczególnie zagrożeni są pacjenci z rozrostem gruczołu krokowego, skłonnością do zatrzymania moczu, jaskrą z wąskim kątem przesączania i przewlekłymi zaparciami. Zatrzymanie moczu i jaskra z wąskim kątem przesączania są przeciwwskazaniem do stosowania solifenacyny.[1]
Mechanizm
Oba leki blokują receptory muskarynowe, więc ich działanie przeciwcholinergiczne się sumuje. Tiotropium nie zaleca się łączyć z innymi lekami o działaniu przeciwcholinergicznym, ponieważ takiego stosowania nie badano.[2] Dołączenie innego leku cholinolitycznego do solifenacyny może nasilić zarówno działanie terapeutyczne, jak i działania niepożądane.[1] Tiotropium podawane wziewnie daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego wkład tiotropium w sumowanie jest mniejszy niż przy dwóch lekach doustnych, ale nie można go pominąć.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- trudności w oddawaniu moczu, słaby strumień, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza
- objętość moczu zalegającego po mikcji u pacjentów z rozrostem gruczołu krokowego
- zaparcia
- ból oka, zaczerwienienie oka, nieostre widzenie
- suchość w jamie ustnej
- splątanie i zaburzenia pamięci u osób starszych
- częstość akcji serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Około tydzień od odstawienia solifenacynyodstep · solifenacyna | inne zalecenie | Działanie solifenacyny utrzymuje się po jej odstawieniu, dlatego przed włączeniem innego leku cholinolitycznego należy zachować około tygodniową przerwę. Jeśli solifenacynę odstawiono niedawno, objawy przeciwcholinergiczne nadal mogą się sumować z tiotropium. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuSolifenacynaa alkoholNie ma przeciwwskazania do łączenia solifenacyny z alkoholem i nie trzeba zmieniać dawki.Jeśli pijesz alkohol, ogranicz się do niewielkich ilości i nie prowadź pojazdów, gdy czujesz senność lub zawroty głowy.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz alkohol, ogranicz się do niewielkich ilości i nie prowadź pojazdów, gdy czujesz senność lub zawroty głowy.
Instrukcja leku nie zakazuje picia alkoholu w trakcie leczenia solifenacyną. Lek sam może jednak powodować senność, zawroty głowy i niewyraźne widzenie, a alkohol może te objawy wzmocnić. Alkohol bywa też drażniący dla pęcherza, więc dolegliwości, z powodu których bierzesz lek, mogą się nasilić.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub zawroty głowy
- niewyraźne widzenie
- upadek lub utrata równowagi
- nasilone parcia na mocz albo częstsze oddawanie moczu po alkoholu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma przeciwwskazania do łączenia solifenacyny z alkoholem i nie trzeba zmieniać dawki. Poinformuj pacjenta o możliwym nasileniu senności i zawrotów głowy oraz o tym, że alkohol może nasilać dolegliwości ze strony pęcherza. Doradź ograniczenie alkoholu, zwłaszcza przed prowadzeniem pojazdów i obsługą maszyn.
Skutek kliniczny
Przy większych ilościach alkoholu można się spodziewać nasilenia senności, zawrotów głowy i zaburzeń ostrości widzenia, a u osób starszych także większego ryzyka upadków. Alkohol może pogarszać objawy pęcherza (częstomocz, parcia naglące), przez co leczenie wydaje się mniej skuteczne. Nie ma danych o poważnych, zagrażających życiu skutkach tego połączenia.
Mechanizm
ChPL solifenacyny nie wspomina o alkoholu ani w punkcie 4.3, ani w 4.5[1]. Interakcja jest więc wnioskiem z farmakologii, a nie udokumentowanym zjawiskiem. Solifenacyna jest lekiem cholinolitycznym i może powodować zawroty głowy, senność oraz zaburzenia widzenia, a alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, więc możliwe jest sumowanie tych objawów (addycja farmakodynamiczna). Alkohol zwiększa też diurezę i może drażnić pęcherz, co działa przeciwnie do celu leczenia nadreaktywnego pęcherza (antagonizm w zakresie objawów).
Metabolizm i transportery
- Solifenacyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- senność i zawroty głowy po zażyciu leku, także gdy pacjent pił alkohol
- zaburzenia widzenia
- częstość oddawania moczu i parć naglących, jako ocena skuteczności leczenia
- upadki, zwłaszcza u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości, upijanie sięilość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Przy większych ilościach alkoholu rośnie prawdopodobieństwo sumowania senności, zawrotów głowy i zaburzeń widzenia z działaniem cholinolitycznym solifenacyny. Zaleć wtedy wyraźne ograniczenie alkoholu. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych cholinolityki zwiększają ryzyko zawrotów głowy, upadków i zaburzeń poznawczych, a alkohol może te zagrożenia dodatkowo nasilać. Warto jednoznacznie zalecić unikanie alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
Interakcja nieistotna klinicznieTiotropiuma alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania tiotropium ani schematu leczenia z powodu okazjonalnego spożycia alkoholu.Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale nie pomijaj codziennej dawki leku.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale nie pomijaj codziennej dawki leku.
Ten lek wziewny nie wchodzi w interakcje z alkoholem. Alkohol nie osłabia jego działania i nie nasila działań niepożądanych. Pamiętaj jednak, że częste picie dużych ilości alkoholu szkodzi płucom i może utrudniać regularne przyjmowanie leku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilenie duszności lub kaszlu po alkoholu
- świszczący oddech po wypiciu alkoholu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- brak
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania tiotropium ani schematu leczenia z powodu okazjonalnego spożycia alkoholu. Warto przypomnieć pacjentowi o regularnym przyjmowaniu leku raz na dobę i o umiarkowaniu w piciu alkoholu ze względu na samą chorobę płuc.
Skutek kliniczny
Nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków jednoczesnego stosowania tiotropium i umiarkowanych ilości alkoholu. Regularne picie dużych ilości alkoholu niezależnie od leku niekorzystnie wpływa na przebieg przewlekłych chorób płuc, a stan upojenia sprzyja pominięciu dawki lub nieprawidłowej technice inhalacji.
Mechanizm
Nie jest znany mechanizm, przez który alkohol zmieniałby działanie lub bezpieczeństwo tiotropium. Charakterystyki produktów leczniczych tiotropium w postaci proszku do inhalacji nie wymieniają alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach.[1] Przeciwwskazania dotyczą wyłącznie nadwrażliwości na tiotropium, atropinę lub jej pochodne oraz na substancje pomocnicze, w tym laktozę zawierającą białka mleka.[1] ChPL odradza natomiast łączenie tiotropium z innymi lekami o działaniu przeciwcholinergicznym, ponieważ takie połączenie nie było badane.[1] Tiotropium działa miejscowo w drogach oddechowych, a jego ekspozycja ogólnoustrojowa po inhalacji jest niewielka, więc wpływ alkoholu na metabolizm leku nie ma praktycznego znaczenia. Etanol nie ma też działania przeciwcholinergicznego, które mogłoby się sumować z działaniem tiotropium. Zapisy wszystkich ocenianych produktów są w tej kwestii zgodne.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- regularność przyjmowania dawek i technika inhalacji u osób nadużywających alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U osób nadużywających alkoholu sama interakcja z tiotropium pozostaje nieistotna, ale należy ocenić przestrzeganie zaleceń, technikę inhalacji oraz wpływ alkoholu na przebieg choroby płuc i rozważyć interwencję dotyczącą spożycia alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Inne interakcje tych leków 156
Połączenie przeciwwskazaneLeki stosowane w pęcherzu nadreaktywnym (np. solifenacyna, oksybutynina, tolterodyna)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu leku przeciwmuskarynowego stosowanego w pęcherzu nadreaktywnym i triazolowego leku przeciwgrzybiczego stosuj najmniejszą skuteczną dawkę leku urologicznego albo wstrzymaj go na czas leczenia przeciwgrzybiczego i obserwuj pacjenta pod kątem nasilonych działań antycholinergicznych.Jeśli przyjmujesz lek na pęcherz nadreaktywny i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie przed rozpoczęciem leczenia, bo może być konieczne zmniejszenie dawki albo czasowe odstawienie leku na pęcherz.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na pęcherz nadreaktywny i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie przed rozpoczęciem leczenia, bo może być konieczne zmniejszenie dawki albo czasowe odstawienie leku na pęcherz.
Leki przeciwgrzybicze z grupy triazoli, takie jak itrakonazol, worykonazol, pozakonazol czy flukonazol, spowalniają usuwanie z organizmu niektórych leków na pęcherz nadreaktywny, na przykład solifenacyny, daryfenacyny, fezoterodyny, tolterodyny i oksybutyniny. Lek na pęcherz zostaje wtedy w organizmie dłużej i w większej ilości, co nasila jego działania niepożądane. Mirabegron i wibegron działają inaczej i to połączenie zwykle nie sprawia z nimi problemu. Pojedyncza tabletka flukonazolu na grzybicę pochwy zwykle nie jest groźna, ale dłuższe leczenie przeciwgrzybicze wymaga ostrożności.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna suchość w ustach
- uporczywe zaparcia
- trudność z oddaniem moczu albo uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza
- nieostre widzenie
- kołatanie serca, szybkie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub silne zawroty głowy
- senność, splątanie, kłopoty z pamięcią
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu leku przeciwmuskarynowego stosowanego w pęcherzu nadreaktywnym i triazolowego leku przeciwgrzybiczego stosuj najmniejszą skuteczną dawkę leku urologicznego albo wstrzymaj go na czas leczenia przeciwgrzybiczego i obserwuj pacjenta pod kątem nasilonych działań antycholinergicznych. Daryfenacyna jest przeciwwskazana z silnymi inhibitorami CYP3A4, czyli itrakonazolem, pozakonazolem i worykonazolem. Solifenacynę i fezoterodynę stosuj z tymi triazolami tylko w zmniejszonej, maksymalnej dawce dopuszczonej w ChPL[1]. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek albo umiarkowaną niewydolnością wątroby to połączenie jest przeciwwskazane. Tolterodyny nie zaleca się łączyć z silnymi inhibitorami CYP3A4. Oksybutyninę stosuj ostrożnie i rozważ zmniejszenie dawki. Przy flukonazolu i izawukonazolu zwykle wystarczy obserwacja kliniczna. Przy długotrwałym leczeniu lub dużych dawkach flukonazolu rozważ zmniejszenie dawki leku przeciwmuskarynowego. Jeśli leczenie przeciwgrzybicze jest długie, rozważ zamianę leku urologicznego na mirabegron, wibegron albo chlorek trospiowy. Po odstawieniu itrakonazolu lub pozakonazolu hamowanie CYP3A4 utrzymuje się jeszcze przez pewien czas, dlatego nie wracaj do pełnej dawki od razu.
Skutek kliniczny
Wyższe stężenie leku przeciwmuskarynowego nasila działania antycholinergiczne. Należą do nich suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia akomodacji, tachykardia, senność oraz zaburzenia poznawcze i splątanie, szczególnie u osób starszych. Solifenacyna i tolterodyna w dużych stężeniach mogą wydłużać odstęp QT. Worykonazol, pozakonazol, itrakonazol i flukonazol również mają taki potencjał, dlatego u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka rośnie ryzyko arytmii. Interakcja jest najsilniejsza przy itrakonazolu, pozakonazolu i worykonazolu. Przy flukonazolu i izawukonazolu jest słabsza, ale istotna klinicznie, zwłaszcza przy dłuższym leczeniu i wyższych dawkach[2].
Mechanizm
Triazole hamują izoenzym CYP3A4. Itrakonazol, pozakonazol i worykonazol są silnymi inhibitorami, a flukonazol i izawukonazol hamują go umiarkowanie, przy czym siła hamowania przez flukonazol rośnie z dawką. Leki przeciwmuskarynowe stosowane w pęcherzu nadreaktywnym są metabolizowane przez CYP3A4. Dotyczy to solifenacyny, oksybutyniny, daryfenacyny oraz aktywnego metabolitu fezoterodyny[2]. Tolterodyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, ale u osób wolno metabolizujących przez CYP2D6 jej eliminacja zależy od CYP3A4. Zahamowanie tego szlaku zmniejsza klirens leku urologicznego, zwiększa jego stężenie w osoczu i wydłuża okres półtrwania[3]. Wpływ na triazol nie występuje. Interakcja nie dotyczy w istotnym stopniu agonistów receptora beta-3, czyli mirabegronu i wibegronu.
Monitorować
- suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu
- zaburzenia widzenia (akomodacji)
- senność, zawroty głowy, splątanie i zaburzenia pamięci, zwłaszcza u osób starszych
- częstość akcji serca
- EKG (odstęp QT) u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii, zwłaszcza przy solifenacynie lub tolterodynie z worykonazolem, pozakonazolem albo itrakonazolem
- czynność nerek i wątroby przed włączeniem połączenia
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 30 ml/min/1,73 m²pacjent | interakcja nie dotyczy | Przy ciężkiej niewydolności nerek jednoczesne stosowanie solifenacyny lub fezoterodyny z silnym inhibitorem CYP3A4, czyli itrakonazolem, pozakonazolem albo worykonazolem, jest przeciwwskazane. To samo dotyczy umiarkowanej i ciężkiej niewydolności wątroby. |
| Jednorazowa dawka flukonazoluczas leczenia · triazole | ryzyko maleje | Pojedyncza dawka flukonazolu stosowana w kandydozie pochwy powoduje krótkotrwałe i umiarkowane hamowanie CYP3A4. Nie wymaga to zwykle modyfikacji leczenia urologicznego, wystarczy poinformować pacjenta o możliwych objawach. |
| Duże dawki flukonazolu stosowane długotrwaledawka · triazole | ryzyko rośnie | Hamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki. Przy dużych dawkach i dłuższym leczeniu interakcja zbliża się nasileniem do tej obserwowanej przy silnych inhibitorach. Rozważ zmniejszenie dawki leku przeciwmuskarynowego. |
| Kilka dni po odstawieniu itrakonazolu lub pozakonazoluodstep · triazole | inne zalecenie | Itrakonazol i pozakonazol mają długi okres półtrwania, więc hamowanie CYP3A4 utrzymuje się po zakończeniu terapii. Powrót do pełnej dawki leku przeciwmuskarynowego lub ponowne włączenie daryfenacyny odłóż na pewien czas po odstawieniu triazolu. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych zwiększona ekspozycja na lek przeciwmuskarynowy częściej powoduje splątanie, zaburzenia poznawcze, upadki i zatrzymanie moczu. Częściej występują też czynniki ryzyka wydłużenia odstępu QT. Preferuj mirabegron lub wibegron albo wstrzymaj lek przeciwmuskarynowy na czas leczenia triazolem. |
Źródła
- Doroshyenko O, Fuhr U. Clinical pharmacokinetics and pharmacodynamics of solifenacin. Clin Pharmacokinet. 2009;48(5):281-302. doi: 10.2165/00003088-200948050-00001. PMID: 19566112.
- Skerjanec A. The clinical pharmacokinetics of darifenacin. Clin Pharmacokinet. 2006;45(4):325-50. doi: 10.2165/00003088-200645040-00001. PMID: 16584282.
- Swart PJ, Krauwinkel WJ, Smulders RA, Smith NN. Pharmacokinetic effect of ketoconazole on solifenacin in healthy volunteers. Basic Clin Pharmacol Toxicol. 2006;99(1):33-6. doi: 10.1111/j.1742-7843.2006.pto_285.x. PMID: 16867168.
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ SolifenacynaMikonazol stosowany ogólnoustrojowo (żel do jamy ustnej, tabletki podpoliczkowe) traktuj jak silny inhibitor CYP3A4 – dawka solifenacyny nie powinna wtedy przekraczać 5 mg na dobę.Jeśli przyjmujesz solifenacynę i dostałeś mikonazol do jamy ustnej, powiedz o tym lekarzowi albo zapytaj farmaceutę, czy trzeba zmienić dawkę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz solifenacynę i dostałeś mikonazol do jamy ustnej, powiedz o tym lekarzowi albo zapytaj farmaceutę, czy trzeba zmienić dawkę.
Mikonazol w kremie, aerozolu na skórę czy w tabletkach dopochwowych możesz spokojnie stosować razem z solifenacyną. Inaczej jest z mikonazolem w żelu do jamy ustnej – przenika on do krwi i może spowolnić usuwanie solifenacyny z organizmu. Wtedy łatwiej o suchość w ustach, zaparcia, niewyraźne widzenie czy kłopoty z oddawaniem moczu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna suchość w ustach
- zaparcie trwające kilka dni
- trudność z oddaniem moczu lub uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza
- nieostre widzenie
- senność lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Mikonazol stosowany ogólnoustrojowo (żel do jamy ustnej, tabletki podpoliczkowe) traktuj jak silny inhibitor CYP3A4 – dawka solifenacyny nie powinna wtedy przekraczać 5 mg na dobę.[1] U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby solifenacyny nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4.[1][2][3] Mikonazol na skórę lub dopochwowo nie wymaga zmiany dawkowania solifenacyny.
Skutek kliniczny
Wzrost ekspozycji na solifenacynę może nasilać działania cholinolityczne – suchość w ustach, zaparcie, nieostre widzenie, zaleganie i zatrzymanie moczu. Ryzyko dotyczy przede wszystkim mikonazolu stosowanego w jamie ustnej, który wchłania się ogólnoustrojowo w większym stopniu niż postaci na skórę i dopochwowe.
Mechanizm
Mikonazol działający ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9.[4] Solifenacyna jest metabolizowana przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu – ketokonazol – w dawce 200 mg/dobę dwukrotnie, a w dawce 400 mg/dobę trzykrotnie zwiększał AUC solifenacyny.[1] Po podaniu na skórę lub dopochwowo do krążenia przenika niewiele mikonazolu, dlatego istotne klinicznie interakcje występują wtedy rzadko.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy cholinolityczne (suchość w ustach, zaparcie, nieostre widzenie)
- zaleganie lub zatrzymanie moczu
- czynność nerek i wątroby przed włączeniem mikonazolu do jamy ustnej
Bezpieczniejsze alternatywy
trospium (zamiast solifenacyny)nystatyna (zamiast mikonazolu w jamie ustnej)
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Mikonazol na skórę ma znikomą dostępność ogólnoustrojową i nie zmienia ekspozycji na solifenacynę w stopniu istotnym klinicznie. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym mikonazol ma ograniczoną dostępność ogólnoustrojową, a interakcje istotne klinicznie występują rzadko. |
| dawka ≥ 10 mg/dobęsolifenacyna | inne zalecenie | Przy jednoczesnym stosowaniu silnego inhibitora CYP3A4 dawka solifenacyny nie powinna przekraczać 5 mg na dobę – na czas leczenia mikonazolem do jamy ustnej rozważ zmniejszenie dawki. |
| Ciężkie zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby solifenacyny nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z mikonazolem stosowanym ogólnoustrojowo. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Solifenacin PMCS 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/solifenacin-pmcs-100313411/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesisol 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesisol-100317159/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneTiotropium+ Wodorobursztynian doksylaminyNie stosuj doksylaminy u chorego leczonego tiotropium.Nie przyjmuj leków nasennych z doksylaminą, jeśli stosujesz tiotropium, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy sposób na problemy ze snem.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj leków nasennych z doksylaminą, jeśli stosujesz tiotropium, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy sposób na problemy ze snem.
Lek nasenny z doksylaminą nie jest przeznaczony dla osób chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli, rozedmę płuc ani astmę, czyli choroby leczone tiotropium. Oba leki działają podobnie na organizm, więc razem mogą nasilać suchość w ustach, zaparcia, trudności w oddawaniu moczu i problemy ze wzrokiem. Doksylamina może też pogarszać oddychanie i powodować senność w ciągu dnia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilenie duszności lub kaszlu
- trudności w oddawaniu moczu albo brak możliwości oddania moczu
- ból oka, zaczerwienienie oka lub nagłe pogorszenie widzenia
- silne zaparcie
- nadmierna senność lub splątanie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj doksylaminy u chorego leczonego tiotropium.[1][2] Jeśli chory potrzebuje leku na sen, wybierz preparat bez działania przeciwcholinergicznego, a przy przewlekłej bezsenności skieruj do lekarza w celu oceny przyczyn, w tym nocnych objawów choroby płuc. Jeśli chory już przyjmuje oba leki, odstaw doksylaminę i oceń objawy przeciwcholinergiczne oraz nasilenie duszności.
Skutek kliniczny
U chorego leczonego tiotropium doksylamina jest przeciwwskazana ze względu na chorobę podstawową – przewlekłą obturacyjną chorobę płuc lub astmę.[1][2] Sumowanie działania przeciwcholinergicznego może nasilać suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia oraz ryzyko ostrego napadu jaskry, szczególnie u osób starszych i u mężczyzn z przerostem gruczołu krokowego. Dodatkowo doksylamina działa uspokajająco i nasennie, co u chorych z niewydolnością oddechową jest niekorzystne.
Mechanizm
Doksylamina jest lekiem przeciwhistaminowym pierwszej generacji o wyraźnym działaniu przeciwcholinergicznym, a tiotropium jest antagonistą receptorów muskarynowych, więc ich działania przeciwcholinergiczne mogą się sumować.[1] Jednoczesnego stosowania tiotropium z innymi lekami przeciwcholinergicznymi nie badano i nie jest ono zalecane.[3] Ważniejsze klinicznie jest to, że doksylaminy nie stosuje się u chorych na przewlekłe zapalenie oskrzeli, rozedmę płuc i astmę, czyli w chorobach, w których stosuje się tiotropium.[1][4][2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie duszności, kaszlu i zalegania wydzieliny
- zatrzymanie moczu i trudności w oddawaniu moczu
- ból oka, zaczerwienienie oka, zaburzenia widzenia (jaskra)
- zaparcia
- suchość w ustach
- senność w ciągu dnia i splątanie, zwłaszcza u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Noctis 12,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/noctis-100350872/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Doksylamina Geiser 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/doksylamina-geiser-100365129/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Noctis Forte 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/noctis-forte-100350961/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Niekorzystna interakcjaAtropina+ TiotropiumJednoczesnego stosowania tiotropium z innymi lekami przeciwcholinergicznymi się nie zaleca, ponieważ nie było ono badane.Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz tiotropium, zanim dostaniesz atropinę, i zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się trudności z oddaniem moczu, ból oka albo kołatanie serca.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz tiotropium, zanim dostaniesz atropinę, i zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się trudności z oddaniem moczu, ból oka albo kołatanie serca.
Atropina i tiotropium działają podobnie, więc razem mogą mocniej wywoływać działania niepożądane. Może pojawić się większa suchość w ustach, zaparcia, trudności z oddawaniem moczu, szybsze bicie serca albo nieostre widzenie. Ryzyko jest większe u osób starszych, u mężczyzn z powiększoną prostatą i u osób z jaskrą. Jeśli kiedykolwiek miałeś uczulenie na jeden z tych leków, nie stosuj drugiego.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- trudności z oddaniem moczu lub jego zatrzymanie
- ból oka, zaczerwienienie oka, widzenie tęczowych obwódek
- kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
- silne zaparcie lub ból brzucha
- splątanie, niepokój
- wysypka, obrzęk twarzy, duszność po przyjęciu leku
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Jednoczesnego stosowania tiotropium z innymi lekami przeciwcholinergicznymi się nie zaleca, ponieważ nie było ono badane[1]. Przy krótkotrwałym podaniu atropiny ogólnoustrojowo u chorego leczonego tiotropium należy obserwować objawy antycholinergiczne, zwłaszcza oddawanie moczu, czynność serca i dolegliwości oczne. W stanach zagrożenia życia, np. przy zatrzymaniu krążenia, atropiny nie wstrzymuje się z powodu tiotropium[2]. Przed włączeniem któregokolwiek z leków trzeba wykluczyć nadwrażliwość na drugi z nich, bo nadwrażliwość na atropinę lub jej pochodne wyklucza stosowanie tiotropium[1], a nadwrażliwość na tiotropium wyklucza stosowanie kropli do oczu z atropiną[3].
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie objawów antycholinergicznych – suchości w ustach, zaparć, zatrzymania moczu, przyspieszenia czynności serca, zaburzeń widzenia, wzrostu ciśnienia w oku, a u osób starszych także splątania. Największe ryzyko dotyczy pacjentów z rozrostem gruczołu krokowego, jaskrą z wąskim kątem i skłonnością do zaparć.
Mechanizm
Atropina i tiotropium blokują receptory muskarynowe, więc ich działanie cholinolityczne się sumuje. Leki o działaniu cholinolitycznym nasilają efekty atropiny[2]. Tiotropium podawane wziewnie działa głównie miejscowo w oskrzelach, ale część dawki wchłania się do krążenia i dokłada się do ogólnoustrojowego działania atropiny.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- oddawanie moczu i objawy zatrzymania moczu
- czynność serca (tachykardia)
- ból oka, zaczerwienienie oka, nieostre widzenie
- wypróżnienia
- stan świadomości u osób starszych
- objawy nadwrażliwości po pierwszym podaniu
Kiedy ocena się zmienia
| Krople do oczudroga podania · atropina | ryzyko maleje | Atropina w kroplach do oczu w małym stężeniu (0,1 mg/ml) daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, więc sumowanie działań z tiotropium jest mniej prawdopodobne. Wykluczyć nadwrażliwość na tiotropium i jaskrę z wąskim kątem. |
| Wstrzyknięcie w stanie zagrożenia życiadroga podania · atropina | inne zalecenie | W stanach zagrożenia życia, np. przy zatrzymaniu krążenia, przeciwwskazania do atropiny nie obowiązują i nie należy jej wstrzymywać z powodu leczenia tiotropium. Po ustabilizowaniu chorego obserwować objawy antycholinergiczne. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania cholinolitycznego częściej prowadzi do zatrzymania moczu, zaparć i splątania, zwłaszcza przy rozroście gruczołu krokowego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atropinum sulfuricum WZF 0,5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atropinum-sulfuricum-wzf-100100069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ryjunea 0,1 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ryjunea-100520207/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Niekorzystna interakcjaBiperyden+ TiotropiumPołączenia lepiej unikać, a jeśli oba leki są potrzebne, należy ocenić ryzyko u konkretnego pacjenta i monitorować objawy przeciwcholinergiczne.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zgłoś się do niego, jeśli zauważysz niepokojące objawy.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zgłoś się do niego, jeśli zauważysz niepokojące objawy.
Oba leki działają podobnie, dlatego ich działania niepożądane mogą się nakładać. Może pojawić się mocniejsza suchość w ustach, zaparcia, trudności z oddawaniem moczu albo nieostre widzenie. U starszych osób może też wystąpić splątanie lub kłopoty z pamięcią.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nie możesz oddać moczu albo oddajesz go z trudem
- silny ból oka, zaczerwienienie oka lub nagłe pogorszenie widzenia
- uporczywe zaparcia lub ból brzucha
- kołatanie serca
- splątanie, dezorientacja
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia lepiej unikać, a jeśli oba leki są potrzebne, należy ocenić ryzyko u konkretnego pacjenta i monitorować objawy przeciwcholinergiczne.[1] Warto zweryfikować, czy biperyden jest nadal wskazany, np. czy objawy pozapiramidowe po neuroleptyku utrzymują się, oraz rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie POChP lub astmy wybór leku rozszerzającego oskrzela spoza grupy przeciwcholinergicznej. Przed włączeniem należy wykluczyć jaskrę z wąskim kątem przesączania i ocenić ryzyko zatrzymania moczu.
Skutek kliniczny
Można się spodziewać nasilenia objawów przeciwcholinergicznych, takich jak suchość w ustach, zaparcia, utrudnione oddawanie moczu lub zatrzymanie moczu, nieostre widzenie, przyspieszenie czynności serca oraz u osób starszych splątanie i zaburzenia pamięci. U osób z jaskrą z wąskim kątem przesączania połączenie może wywołać ostry atak jaskry, a jaskra ta jest przeciwwskazaniem do stosowania biperydenu.[2] Szczególnie narażeni są mężczyźni z przerostem prostaty oraz pacjenci ze skłonnością do zaparć i niedrożności jelit.
Mechanizm
Oba leki blokują receptory muskarynowe, więc ich działanie przeciwcholinergiczne się sumuje. Biperyden działa ośrodkowo i obwodowo, a stosowany razem z innymi lekami przeciwcholinergicznymi może nasilać działania niepożądane w obrębie ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego.[2] Tiotropium podawane wziewnie daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego jego udział w sumowaniu jest mniejszy niż w przypadku leków doustnych, ale nie można go pominąć. Łączenie tiotropium z innymi lekami przeciwcholinergicznymi nie było badane i nie jest zalecane.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- suchość w ustach
- zaparcia i wzdęcia
- trudności z oddawaniem moczu, zatrzymanie moczu
- nieostre widzenie, ból oka
- przyspieszona czynność serca
- splątanie, zaburzenia pamięci u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Osoba starszawiek · pacjent | ryzyko rośnie | Osoby starsze są bardziej wrażliwe na ośrodkowe działanie przeciwcholinergiczne biperydenu i częściej mają przerost prostaty lub zaparcia, więc ryzyko splątania i zatrzymania moczu jest u nich większe. |
| Wziewnadroga podania · tiotropium | ryzyko maleje | Tiotropium podawane wziewnie słabo przenika do krążenia ogólnego, dlatego jego udział w sumowaniu działań przeciwcholinergicznych jest mniejszy niż w przypadku leków doustnych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Akineton SR 4 mg 4 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/akineton-sr-4-mg-100102660/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Niekorzystna interakcjaDifenhydramina+ TiotropiumUnikaj dołączania difenhydraminy u pacjenta stosującego tiotropium, ponieważ jednoczesne stosowanie tiotropium z innymi lekami przeciwcholinergicznymi nie jest zalecane.Nie sięgaj po difenhydraminę, gdy stosujesz tiotropium, tylko zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię lub sen.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie sięgaj po difenhydraminę, gdy stosujesz tiotropium, tylko zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię lub sen.
Oba leki działają podobnie na organizm i razem mogą nasilać działania niepożądane. Może pojawić się mocna suchość w ustach, zaparcia, trudność w oddawaniu moczu, nieostre widzenie lub szybsze bicie serca. U starszych osób to połączenie może też powodować splątanie i senność, co zwiększa ryzyko upadku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- trudność w oddawaniu moczu lub brak możliwości oddania moczu
- ból oka, zaczerwienienie oka lub nagłe pogorszenie widzenia
- silne zaparcia
- kołatanie lub wyraźnie szybsze bicie serca
- splątanie, dezorientacja lub silna senność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj dołączania difenhydraminy u pacjenta stosującego tiotropium, ponieważ jednoczesne stosowanie tiotropium z innymi lekami przeciwcholinergicznymi nie jest zalecane[1]. Przed podaniem difenhydraminy z lekiem przeciwcholinergicznym potrzebna jest porada medyczna[2]. Jeśli lek przeciwhistaminowy jest potrzebny z powodu alergii, wybierz preparat niesedatywny o minimalnym działaniu przeciwcholinergicznym. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, stosuj difenhydraminę doraźnie i krótko, szczególnie ostrożnie u osób starszych oraz z rozrostem gruczołu krokowego, jaskrą z wąskim kątem lub zaparciami.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie suchości w ustach, zaparć, zatrzymania moczu, zaburzeń akomodacji, przyspieszenia czynności serca i wystąpienia ostrego ataku jaskry z zamkniętym kątem przesączania. U osób starszych rośnie ryzyko splątania, zaburzeń poznawczych i upadków, które dodatkowo nasila działanie uspokajające difenhydraminy.
Mechanizm
Oba leki blokują receptory muskarynowe, więc ich działanie przeciwcholinergiczne się sumuje. Tiotropium podawane wziewnie wchłania się do krążenia w niewielkim stopniu, ale może wywoływać ogólnoustrojowe objawy cholinolityczne, a doustna difenhydramina wyraźnie zwiększa całkowite obciążenie przeciwcholinergiczne. Difenhydramina może nasilać działanie innych leków przeciwcholinergicznych[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- oddawanie moczu i objawy zatrzymania moczu
- ból oka, zaczerwienienie oka, nieostre widzenie
- zaparcia
- częstość rytmu serca i kołatania
- splątanie, senność i ryzyko upadków u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
cetyryzynalewocetyryzynaloratadynadesloratadynafeksofenadynabilastyna
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania przeciwcholinergicznego i sedacji difenhydraminy częściej prowadzi do splątania, zatrzymania moczu i upadków. |
| Pojedyncza dawka doraźnieczas leczenia · difenhydramina | ryzyko maleje | Jednorazowe, doraźne przyjęcie difenhydraminy wiąże się z mniejszym ryzykiem kumulacji działań przeciwcholinergicznych niż stosowanie regularne, ale nadal wymaga ostrożności. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Niekorzystna interakcjaHydroksyzyna+ TiotropiumUnikaj dołączania hydroksyzyny u chorego stosującego tiotropium, jeśli dostępny jest lek bez działania przeciwcholinergicznego.Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz zamiast hydroksyzyny stosować inny lek, a jeśli musisz przyjmować oba, obserwuj, czy nie pojawiają się trudności z oddawaniem moczu lub zaburzenia widzenia.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz zamiast hydroksyzyny stosować inny lek, a jeśli musisz przyjmować oba, obserwuj, czy nie pojawiają się trudności z oddawaniem moczu lub zaburzenia widzenia.
Hydroksyzyna i lek wziewny z tiotropium działają w podobny sposób na niektóre narządy, więc ich działania niepożądane mogą się sumować. Może to nasilić suchość w ustach, zaparcia, trudności z oddawaniem moczu lub niewyraźne widzenie. Ryzyko jest większe u osób starszych, u mężczyzn z powiększoną prostatą i u osób z jaskrą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- trudności z oddaniem moczu albo całkowite zatrzymanie moczu
- nagły ból oka z zaczerwienieniem i pogorszeniem widzenia
- silne zaparcie
- kołatanie serca
- dezorientacja lub nadmierna senność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj dołączania hydroksyzyny u chorego stosującego tiotropium, jeśli dostępny jest lek bez działania przeciwcholinergicznego. Jednoczesne stosowanie tiotropium z innymi lekami o działaniu przeciwcholinergicznym nie było badane i nie jest zalecane[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, dawkę hydroksyzyny ustala się indywidualnie, możliwie najmniejszą i na możliwie krótki czas[2]. U chorych z przerostem gruczołu krokowego, zaburzeniami oddawania moczu lub jaskrą z wąskim kątem przesączania połączenia lepiej unikać.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie objawów przeciwcholinergicznych – suchości w ustach, zaparć, zatrzymania moczu, zaburzeń akomodacji, przyspieszenia czynności serca, a u osób starszych także splątania. Szczególnie narażeni są chorzy z przerostem gruczołu krokowego, zwężeniem szyi pęcherza moczowego i jaskrą z wąskim kątem przesączania. Do tego dochodzi sedacja wywoływana przez hydroksyzynę.
Mechanizm
Oba leki blokują receptory muskarynowe i ich działanie przeciwcholinergiczne się sumuje. Hydroksyzyna jako lek przeciwhistaminowy I generacji działa przeciwcholinergicznie ogólnoustrojowo, a tiotropium jest długo działającym antagonistą receptorów muskarynowych podawanym wziewnie. Przy jednoczesnym stosowaniu hydroksyzyny z lekami przeciwcholinergicznymi należy liczyć się z nasileniem działania[2]. Tiotropium wchłania się z płuc w niewielkim stopniu, dlatego wkład tiotropium w łączne obciążenie przeciwcholinergiczne jest mniejszy niż wkład leków doustnych. Tiotropium nie wydłuża odstępu QT, więc połączenie nie należy do skojarzeń przeciwwskazanych z powodu ryzyka arytmii.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- zatrzymanie moczu i trudności w oddawaniu moczu
- zaparcia
- suchość w ustach
- zaburzenia widzenia i ból oka
- czynność serca
- splątanie i nadmierna senność u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Osoba w podeszłym wiekuwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania przeciwcholinergicznego częściej prowadzi do splątania, zatrzymania moczu i upadków, dlatego hydroksyzynę warto zastąpić lekiem bez działania przeciwcholinergicznego. |
| Pojedyncza dawka lub krótkotrwałe stosowanieczas leczenia · hydroksyzyna | ryzyko maleje | Pojedyncze lub krótkotrwałe podanie hydroksyzyny u chorego bez przerostu gruczołu krokowego i jaskry wiąże się z niewielkim ryzykiem klinicznie istotnych objawów przeciwcholinergicznych. |
| Wziewnadroga podania · tiotropium | ryzyko maleje | Wziewne tiotropium daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, co ogranicza jego udział w łącznym obciążeniu przeciwcholinergicznym, ale nie znosi go całkowicie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Niekorzystna interakcjaKlemastyna+ TiotropiumUnikaj dołączania klemastyny do leczenia tiotropium i wybierz lek przeciwhistaminowy II generacji o słabym działaniu przeciwcholinergicznym.Zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na alergię, który możesz bezpiecznie stosować razem z tiotropium.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na alergię, który możesz bezpiecznie stosować razem z tiotropium.
Klemastyna, lek na alergię, i tiotropium, lek wziewny na oskrzela, mogą razem nasilać te same działania niepożądane. Możesz mieć bardziej suche usta, zaparcia, trudności z oddawaniem moczu albo nieostre widzenie. U osób starszych to połączenie może też powodować senność i splątanie. Są leki na alergię, które nie dają takich objawów.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- trudności z oddawaniem moczu lub brak możliwości oddania moczu
- ból oka, zaczerwienienie oka lub nagłe pogorszenie widzenia
- silne zaparcia
- kołatanie serca
- splątanie lub silna senność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj dołączania klemastyny do leczenia tiotropium i wybierz lek przeciwhistaminowy II generacji o słabym działaniu przeciwcholinergicznym. Jednoczesne stosowanie tiotropium z innymi lekami o działaniu przeciwcholinergicznym nie jest zalecane[1]. Jeśli klemastyna jest konieczna, stosuj ją krótko w najmniejszej skutecznej dawce i obserwuj pacjenta pod kątem objawów przeciwcholinergicznych, szczególnie u osób starszych, z przerostem gruczołu krokowego lub z jaskrą.
Skutek kliniczny
Połączenie może nasilać objawy przeciwcholinergiczne, takie jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia akomodacji i przyspieszenie czynności serca. U osób z przerostem gruczołu krokowego, zwężeniem szyi pęcherza lub jaskrą z wąskim kątem przesączania możliwe jest zatrzymanie moczu lub nasilenie jaskry. U osób starszych rośnie ryzyko splątania i upadków, do czego dokłada się działanie uspokajające klemastyny.
Mechanizm
Działania przeciwcholinergiczne obu leków się sumują. Tiotropium jest długo działającym antagonistą receptorów muskarynowych, a klemastyna jako lek przeciwhistaminowy I generacji również blokuje receptory muskarynowe. Klemastyna może nasilać działanie leków przeciwcholinergicznych[2]. Tiotropium podawane wziewnie ma niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego ryzyko dotyczy głównie dołożenia doustnej klemastyny do stałego leczenia wziewnego.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- oddawanie moczu i objawy zatrzymania moczu
- zaparcia
- ból oka, zaczerwienienie oka, nieostre widzenie
- częstość akcji serca
- splątanie i senność u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
cetyryzynalewocetyryzynaloratadynadesloratadynafeksofenadynabilastyna
Kiedy ocena się zmienia
| Wiek podeszływiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania przeciwcholinergicznego zwiększa ryzyko splątania, zatrzymania moczu i upadków, a klemastyna dodatkowo działa uspokajająco. W tej grupie należy wybrać lek przeciwhistaminowy II generacji. |
| Dłuższe niż doraźne stosowanieczas leczenia · klemastyna | ryzyko rośnie | Przewlekłe przyjmowanie klemastyny razem z tiotropium zwiększa skumulowane obciążenie przeciwcholinergiczne. Jeśli klemastyna jest konieczna, powinna być stosowana możliwie krótko. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva 18 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clemastinum Hasco 1 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clemastinum-hasco-100130923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spiriva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spiriva-100112888/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.