Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Abirateron / Abirateron i mirtazapina

Abirateron i mirtazapina

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować przy kontroli EKG i stężenia potasu.

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, regularnie rób EKG i badanie potasu zlecone przez lekarza i od razu zgłoś kołatanie serca lub zasłabnięcie.

Niekorzystna interakcjaAbirateron+ MirtazapinaPołączenie można stosować przy kontroli EKG i stężenia potasu.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, regularnie rób EKG i badanie potasu zlecone przez lekarza i od razu zgłoś kołatanie serca lub zasłabnięcie.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, regularnie rób EKG i badanie potasu zlecone przez lekarza i od razu zgłoś kołatanie serca lub zasłabnięcie.

Oba leki mogą w niewielkim stopniu wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może się sumować. Lek na prostatę może też obniżać poziom potasu we krwi, co zwiększa to ryzyko. Zwykle można je bezpiecznie przyjmować razem, jeśli lekarz kontroluje EKG i badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • silne zawroty głowy
  • osłabienie i skurcze mięśni
  • nadmierna senność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować przy kontroli EKG i stężenia potasu. Należy zachować ostrożność przy łączeniu abirateronu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Mirtazapinę z lekami wydłużającymi QTc stosuje się ostrożnie[2]. Przed dołączeniem mirtazapiny i w trakcie leczenia warto wykonać EKG i wyrównać stężenie potasu i magnezu. Nie dokładaj kolejnych leków wydłużających QT bez oceny ryzyka.

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT i rzadko komorowe zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii, chorobie serca lub innych lekach wydłużających QT. Ewentualny niewielki wzrost stężenia mirtazapiny może nasilić senność.

Mechanizm

Główny problem to sumowanie ryzyka wydłużenia odstępu QT. Mirtazapina podawana z lekami wydłużającymi QTc może zwiększać ryzyko wydłużenia QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes[2]. Terapia supresji androgenowej, w tym abirateron, może wydłużać odstęp QT[1]. Abirateron sprzyja też hipokaliemii, która dodatkowo zwiększa ryzyko arytmii. Abirateron hamuje CYP2D6[1], który jest jedną z dróg metabolizmu mirtazapiny. Mirtazapina jest jednak metabolizowana także przez CYP3A4 i CYP1A2, a paroksetyna nie zmieniała istotnie jej farmakokinetyki[2], więc wzrost jej stężenia jest mało prawdopodobny lub niewielki.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], mirtazapina – substrat CYP2D6[4]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[5], umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP3A4[5]
  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed dołączeniem drugiego leku i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatania serca, zasłabnięcia, zawroty głowy
  • nadmierna senność

Kiedy ocena się zmienia

Dołączenie mirtazapiny do trwającego leczenia abirateronem lub odwrotniekolejność włączenia · pacjentinne zaleceniePrzy dołączaniu drugiego leku wykonaj wyjściowe EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez, a nieprawidłowości wyrównaj przed rozpoczęciem leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuAbiraterona alkoholNie ma przeciwwskazania do okazjonalnego, niewielkiego spożycia alkoholu, ale najlepiej go unikać lub mocno ograniczyć, zwłaszcza gdy wyniki prób wątrobowych są nieprawidłowe.Najlepiej nie pić alkoholu albo pić go tylko okazjonalnie i w małej ilości, a tabletki zawsze przyjmować bez jedzenia.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Najlepiej nie pić alkoholu albo pić go tylko okazjonalnie i w małej ilości, a tabletki zawsze przyjmować bez jedzenia.

Producent leku nie podaje informacji o alkoholu, a badań nad tym połączeniem brak. Zarówno ten lek, jak i alkohol mogą obciążać wątrobę, więc najlepiej alkohol ograniczyć lub go unikać. Lek bierze się na czczo, czyli nie razem z posiłkiem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • silne zmęczenie, brak apetytu, nudności
  • ból w prawej górnej części brzucha
  • uporczywy świąd skóry
  • obrzęki nóg, bóle głowy lub kołatanie serca
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – wchłanianie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma przeciwwskazania do okazjonalnego, niewielkiego spożycia alkoholu, ale najlepiej go unikać lub mocno ograniczyć, zwłaszcza gdy wyniki prób wątrobowych są nieprawidłowe. Tabletek abirateronu nie przyjmuje się razem z posiłkiem ani z napojem alkoholowym podanym do jedzenia. Chory powinien powiedzieć lekarzowi o regularnym piciu alkoholu, aby prawidłowo interpretować wyniki badań wątrobowych.

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym piciu małych ilości alkoholu nie opisano szczególnych szkód. Regularne lub większe picie może zwiększać obciążenie wątroby i utrudniać ocenę, czy ewentualny wzrost enzymów wątrobowych wynika z leku, czy z alkoholu. Możliwe jest też nasilenie dolegliwości żołądkowych, senności i zawrotów głowy.

Mechanizm

ChPL nie zawiera żadnej wzmianki o alkoholu[1]. Brak badań nad połączeniem abirateronu z etanolem. Możliwy jest teoretyczny addycyjny wpływ na wątrobę, ponieważ abirateron może uszkadzać wątrobę, a ciężka niewydolność wątroby (klasa C wg Child-Pugh) jest przeciwwskazaniem do jego stosowania[1]. Alkohol jest dodatkowo hepatotoksyczny. Abirateron podaje się z prednizonem lub prednizolonem, więc alkohol może też nasilać podrażnienie żołądka wywołane glikokortykosteroidem. Osobna kwestia praktyczna: wchłanianie abirateronu rośnie znacząco w obecności jedzenia, dlatego tabletki nie wolno przyjmować razem z posiłkiem[1]. Picie alkoholu do posiłku nie zmienia tej zasady, a przyjęcie leku przy okazji „kolacji z lampką wina” jest błędem.

Metabolizm i transportery

  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[2], umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST) i stężenie bilirubiny zgodnie ze schematem monitorowania w ChPL
  • objawy uszkodzenia wątroby: żółtaczka, ciemny mocz, silny świąd, ból w prawym podżebrzu
  • ciśnienie tętnicze, stężenie potasu i obrzęki (działania związane z abirateronem i prednizonem, które alkohol może nasilać)

Kiedy ocena się zmienia

Regularne, częste picie lub nadużywanie alkoholuilość alkoholu · pacjentinne zaleceniePrzy regularnym piciu rośnie ryzyko addycyjnego uszkodzenia wątroby i trudniejsza jest interpretacja wzrostu enzymów wątrobowych. Zalecaj abstynencję i częstszą kontrolę prób wątrobowych. Przy cechach ciężkiej niewydolności wątroby (Child-Pugh C) abirateron jest przeciwwskazany.
Tabletka przyjęta razem z posiłkiem lub napojem spożywanym do posiłkuodstep · pacjentryzyko rośnieJedzenie znacząco zwiększa wchłanianie abirateronu, a skuteczność i bezpieczeństwo takiego podania nie zostały ustalone. Picie alkoholu do posiłku nie powinno być okazją do przyjęcia leku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaMirtazapinaa alkoholZaleć choremu, aby w trakcie leczenia mirtazapiną unikał spożywania alkoholu.Na czas leczenia mirtazapiną zrezygnuj z alkoholu, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu i nie obsługuj maszyn.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Na czas leczenia mirtazapiną zrezygnuj z alkoholu, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu i nie obsługuj maszyn.

W czasie leczenia mirtazapiną nie należy pić alkoholu. Lek i alkohol razem mogą silniej Cię uśpić, osłabić koncentrację i spowolnić reakcje. Możesz poczuć się bardziej senny i otępiały, niż zwykle bywa po samym lekarstwie albo samym alkoholu. Alkohol może też pogarszać samopoczucie w depresji.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem się na nogach
  • zawroty głowy i niepewny chód
  • splątanie albo trudność ze skupieniem uwagi
  • bardzo wolne reakcje i problemy z mówieniem
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zaleć choremu, aby w trakcie leczenia mirtazapiną unikał spożywania alkoholu.[1] Jeśli pacjent mimo to sięga po alkohol, ostrzeż go przed prowadzeniem pojazdów i obsługą maszyn oraz przed łączeniem alkoholu z innymi lekami uspokajającymi.

Skutek kliniczny

Alkohol podczas leczenia mirtazapiną nasila senność, otępienie i spowolnienie reakcji oraz pogarsza koordynację, uwagę i zdolność prowadzenia pojazdów. U osób w depresji alkohol może dodatkowo pogarszać nastrój i przebieg choroby, dlatego jego unikanie jest częścią leczenia.

Mechanizm

Mirtazapina i alkohol hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działania uspokajające i zaburzające sprawność psychofizyczną się sumują. Mirtazapina może wzmagać hamujące działanie alkoholu na ośrodkowy układ nerwowy.[1]

Metabolizm i transportery

  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[2], substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nadmierna senność i zawroty głowy
  • spowolnienie reakcji i zaburzenia koordynacji
  • przebieg objawów depresji i przestrzeganie zaleceń dotyczących alkoholu
  • spożycie alkoholu zgłaszane przez pacjenta, zwłaszcza przy stosowaniu innych leków działających uspokajająco

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości alkoholu, upojenieilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieIm więcej alkoholu, tym silniejsze sumowanie działania hamującego na ośrodkowy układ nerwowy i większe ryzyko nadmiernej sedacji oraz upadków. Konkretnych progów ilościowych ChPL nie podaje.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 65

Niekorzystna interakcjaIwabradyna+ AbirateronPołączenie można stosować tylko pod ścisłą kontrolą czynności serca i stężenia potasu.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale upewnij się, że lekarz wie o obu i regularnie zleca EKG oraz badanie potasu we krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale upewnij się, że lekarz wie o obu i regularnie zleca EKG oraz badanie potasu we krwi.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca. Lek na serce zwalnia jego rytm, a lek na raka prostaty może zaburzać przewodzenie w sercu i obniżać poziom potasu we krwi. Razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Leki można przyjmować razem, ale pod kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • kołatanie albo nierówne bicie serca
  • osłabienie mięśni lub skurcze mięśni
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować tylko pod ścisłą kontrolą czynności serca i stężenia potasu. Jeżeli skojarzenie jest konieczne, należy ściśle monitorować czynność serca.[1] Przed włączeniem drugiego leku wykonaj EKG z oceną QTc i częstości rytmu oraz wyrównaj hipokaliemię. Kontroluj potas i EKG okresowo w trakcie leczenia, szczególnie w pierwszych tygodniach, przy biegunce, wymiotach lub stosowaniu diuretyków zwiększających wydalanie potasu. Przy narastającej bradykardii lub wydłużeniu QTc rozważ zmniejszenie dawki albo odstawienie iwabradyny.

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko nasilonej bradykardii, wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsades de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii.

Mechanizm

Interakcja jest farmakodynamiczna i dotyczy rytmu serca. Terapia supresji androgenowej, której częścią jest abirateron, może wydłużać odstęp QT.[2] Iwabradyna zwalnia czynność serca, a zmniejszenie częstości pracy serca może nasilać wydłużenie odstępu QT, dlatego unika się łączenia jej z lekami wydłużającymi QT.[1] Abirateron przez nadmiar mineralokortykoidów sprzyja hipokaliemii, a jednoczesne wystąpienie hipokaliemii i bradykardii predysponuje do ciężkich arytmii.[1] Istotnej interakcji farmakokinetycznej nie należy oczekiwać – iwabradyna jest metabolizowana wyłącznie przez CYP3A4 i nie wpływa na inne substraty tego izoenzymu[1], a abirateron hamuje CYP2D6 i CYP2C8, nie CYP3A4.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Iwabradyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], abirateron – substrat CYP3A4[4]
  • Iwabradyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed skojarzeniem i okresowo w trakcie
  • częstość pracy serca w spoczynku
  • stężenie potasu (i magnezu) w surowicy
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy bradykardii i zaburzeń rytmu (zawroty głowy, omdlenia, kołatanie serca)

Kiedy ocena się zmienia

Abirateron włączany u pacjenta leczonego iwabradynąkolejność włączenia · abirateroninne zaleceniePrzed włączeniem abirateronu u pacjenta przyjmującego iwabradynę wykonaj EKG z oceną QTc i częstości rytmu oraz oznacz potas. Kontroluj potas i EKG częściej w pierwszych tygodniach leczenia, gdy narasta ryzyko hipokaliemii.
Dodatkowy lek wydłużający QT lub diuretyk zwiększający wydalanie potasukolejność włączenia · pacjentryzyko rośnieDołączenie innego leku wydłużającego QT albo diuretyku tiazydowego lub pętlowego dodatkowo zwiększa ryzyko arytmii. Iwabradyny unika się z lekami wydłużającymi QT, a hipokaliemia z bradykardią predysponuje do ciężkich arytmii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKsylometazolina+ MirtazapinaJeśli lek obkurczający śluzówkę nosa jest potrzebny, stosuj ksylometazolinę w najmniejszej skutecznej dawce, możliwie krótko i bez przekraczania liczby dawek z ChPL.Używaj kropli do nosa jak najkrócej, nie przekraczaj dawek z ulotki, a jeśli masz nadciśnienie lub chorobę serca, zapytaj farmaceutę o inny sposób na zatkany nos.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Używaj kropli do nosa jak najkrócej, nie przekraczaj dawek z ulotki, a jeśli masz nadciśnienie lub chorobę serca, zapytaj farmaceutę o inny sposób na zatkany nos.

Krople lub aerozol do nosa z ksylometazoliną mogą działać silniej na serce i ciśnienie, gdy przyjmujesz mirtazapinę. Zwykle nie jest to groźne, jeśli używasz ich krótko i zgodnie z ulotką. Ryzyko rośnie, gdy stosujesz je częściej lub dłużej niż zalecono albo masz nadciśnienie lub chorobę serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • silny ból głowy
  • wysokie ciśnienie
  • niepokój lub drżenie
  • kłopoty ze snem
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Jeśli lek obkurczający śluzówkę nosa jest potrzebny, stosuj ksylometazolinę w najmniejszej skutecznej dawce, możliwie krótko i bez przekraczania liczby dawek z ChPL. ChPL ksylometazoliny nie zaleca łączenia jej z czteropierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi[1]. U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, chorobą niedokrwienną serca lub zaburzeniami rytmu rozważ w pierwszej kolejności postępowanie bez sympatykomimetyku, np. płukanie nosa roztworem soli, a przy alergicznym nieżycie nosa glikokortykosteroid donosowy. Przy pojawieniu się kołatania serca, silnego bólu głowy lub wzrostu ciśnienia odstaw ksylometazolinę.

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie ogólnoustrojowych objawów sympatykomimetycznych, takich jak wzrost ciśnienia tętniczego, przyspieszenie lub nierówna praca serca, niepokój, bóle głowy i zaburzenia snu. Przy prawidłowym, krótkotrwałym stosowaniu donosowym ryzyko jest małe, a rośnie przy przekraczaniu dawek, długim stosowaniu oraz u pacjentów z nadciśnieniem lub chorobami serca.

Mechanizm

Ksylometazolinę u osoby leczonej mirtazapiną należy stosować krótko i w najmniejszej skutecznej dawce, bo oba leki mogą sumować działanie na układ adrenergiczny. Ksylometazolina jest sympatykomimetykiem pobudzającym receptory alfa-adrenergiczne, a jej część wchłania się z błony śluzowej nosa do krążenia ogólnego. Mirtazapina jest czteropierścieniowym lekiem przeciwdepresyjnym, który blokuje presynaptyczne receptory alfa2 i w ten sposób zwiększa przekaźnictwo noradrenergiczne. ChPL ksylometazoliny wskazuje, że trój- i czteropierścieniowe leki przeciwdepresyjne mogą nasilać ogólnoustrojowe działanie ksylometazoliny, zwłaszcza przy przedawkowaniu, i nie zaleca jednoczesnego stosowania[1]. ChPL mirtazapiny nie wymienia ksylometazoliny ani innych sympatykomimetyków[2].

Metabolizm i transportery

  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze u pacjentów z nadciśnieniem
  • częstość i miarowość pracy serca
  • bóle głowy, niepokój, bezsenność
  • czas stosowania i liczba dawek ksylometazoliny

Kiedy ocena się zmienia

Dawka większa niż zalecana w ChPLdawka · ksylometazolinaryzyko rośnieChPL ksylometazoliny wskazuje, że nasilenie działania ogólnoustrojowego jest szczególnie prawdopodobne przy przedawkowaniu.
Dłużej niż maksymalny czas stosowania z ChPLczas leczenia · ksylometazolinaryzyko rośnieDługotrwałe stosowanie ksylometazoliny zwiększa łączną ekspozycję ogólnoustrojową i ryzyko sumowania działania z mirtazapiną.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orinox 0,5 mg/ml, aerozol do nosa, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orinox-100342051/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaMirtazapina+ IwabradynaUnikaj łączenia iwabradyny z mirtazapiną, a jeśli skojarzenie jest konieczne, ściśle monitoruj czynność serca.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy potrzebujesz EKG.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy potrzebujesz EKG.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca. Lek na serce zwalnia tętno, a lek przeciwdepresyjny może zaburzać przewodzenie w sercu. Razem mogą rzadko wywołać groźne zaburzenia rytmu. Lekarz może zlecić badanie EKG i kontrolę potasu we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nagłe zawroty głowy
  • bardzo wolne tętno
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia iwabradyny z mirtazapiną, a jeśli skojarzenie jest konieczne, ściśle monitoruj czynność serca.[1] Przed włączeniem drugiego leku i po zwiększeniu dawki wykonaj EKG z oceną QTc i częstości rytmu oraz oznacz stężenie potasu i magnezu. Wyrównaj hipokaliemię i ostrożnie dołączaj kolejne leki wydłużające QT lub nasilające utratę potasu.[1] Stosuj najmniejszą skuteczną dawkę mirtazapiny.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, zwłaszcza przy bradykardii.[2] Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, na przykład podczas stosowania tiazydowych lub pętlowych leków moczopędnych, oraz u pacjentów z wrodzonym lub polekowym zespołem długiego QT.[1]

Mechanizm

Mirtazapina może wydłużać odstęp QTc, a łączenie jej z innymi lekami wydłużającymi QT zwiększa ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes.[2] Iwabradyna zwalnia częstość pracy serca, a bradykardia nasila wydłużenie odstępu QT wywołane przez leki, dlatego iwabradyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT.[1] Interakcji farmakokinetycznej nie należy oczekiwać – mirtazapina nie hamuje istotnie CYP3A4, a iwabradyna nie wpływa na metabolizm innych substratów tego izoenzymu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Iwabradyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], mirtazapina – substrat CYP3A4[4]
  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Iwabradyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed skojarzeniem i po zmianie dawki
  • częstość pracy serca w spoczynku
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy omdleń, kołatania serca i zawrotów głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAbirateron+ SeleksypagPołączenie można stosować, ale tolerancję seleksypagu trzeba obserwować, szczególnie po włączeniu lub odstawieniu abirateronu.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniami, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nadciśnienia płucnego, że zaczynasz lub kończysz abirateron, a gdy dolegliwości się nasilą, zgłoś to bez samodzielnej zmiany dawki.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniami, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nadciśnienia płucnego, że zaczynasz lub kończysz abirateron, a gdy dolegliwości się nasilą, zgłoś to bez samodzielnej zmiany dawki.

Abirateron może spowalniać usuwanie seleksypagu z organizmu, przez co jego działanie może się nasilić. Częściej mogą wtedy wystąpić typowe dla seleksypagu dolegliwości, takie jak ból głowy, biegunka, nudności, ból szczęki lub mięśni i zaczerwienienie twarzy. Leki można przyjmować razem, ale obserwuj samopoczucie, szczególnie w pierwszych tygodniach wspólnego stosowania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub nowy ból głowy
  • biegunka lub nudności
  • ból szczęki, mięśni lub kończyn
  • zaczerwienienie twarzy
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • narastające obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • nasilenie duszności po odstawieniu abirateronu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale tolerancję seleksypagu trzeba obserwować, szczególnie po włączeniu lub odstawieniu abirateronu. Rutynowe zmniejszenie dawki seleksypagu o połowę dotyczy umiarkowanych inhibitorów CYP2C8.[1] Abirateron do nich nie należy, dlatego dawkę seleksypagu dostosowuje się do objawów, a nie z góry. Przy nowych lub nasilonych działaniach niepożądanych lekarz prowadzący leczenie nadciśnienia płucnego może cofnąć dawkę seleksypagu o jeden stopień miareczkowania. Po odstawieniu abirateronu trzeba ocenić, czy nie słabnie kontrola nadciśnienia płucnego. Nie należy przekraczać 1600 mikrogramów seleksypagu dwa razy na dobę.[1]

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych seleksypagu zależnych od dawki – bólu głowy, biegunki, nudności, bólu szczęki, mięśni i kończyn, zaczerwienienia twarzy oraz niedociśnienia. Po odstawieniu abirateronu ekspozycja na czynny metabolit może się zmniejszyć i kontrola nadciśnienia płucnego może się pogorszyć.

Mechanizm

Abirateron może zwiększać ekspozycję na czynny metabolit seleksypagu przez hamowanie CYP2C8. Abirateron jest inhibitorem CYP2C8 i zwiększał AUC pioglitazonu o 46%.[2] Seleksypag i jego czynny metabolit są metabolizowane głównie przez CYP2C8. Silny inhibitor tego enzymu zwiększał ekspozycję na czynny metabolit około 11-krotnie, a umiarkowany około 2,2–2,7 razy.[1] Siła hamowania przez abirateron odpowiada raczej słabemu inhibitorowi, dlatego należy oczekiwać mniejszego wzrostu ekspozycji niż przy klopidogrelu, ale skali tego efektu nie zbadano. Metabolity abirateronu hamują in vitro OATP1B1.[2] Seleksypag jest substratem tego nośnika, jednak silne hamowanie OATP nie zmieniało ekspozycji na czynny metabolit, więc ta droga ma małe znaczenie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – słaby inhibitor CYP2C8[3], seleksypag – wrażliwy substrat CYP2C8[4]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[3], umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP3A4[3]
  • Seleksypag: wrażliwy substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5], substrat P-gp[5], substrat UGT2B7[5]

Monitorować

  • działania niepożądane seleksypagu (ból głowy, biegunka, nudności, ból szczęki, bóle mięśni, zaczerwienienie twarzy)
  • ciśnienie tętnicze i objawy niedociśnienia
  • kontrola objawów nadciśnienia płucnego po odstawieniu abirateronu
  • masa ciała i obrzęki (zatrzymanie płynów po abirateronie u pacjenta z obciążoną prawą komorą)
  • stężenie potasu

Kiedy ocena się zmienia

Abirateron włączany u pacjenta z ustaloną dawką seleksypagukolejność włączenia · abirateronryzyko rośniePo dołączeniu abirateronu do ustalonej dawki seleksypagu ekspozycja na czynny metabolit może wzrosnąć, dlatego w pierwszych tygodniach trzeba aktywnie pytać o działania niepożądane.
Odstawienie abirateronu w trakcie leczenia seleksypagiemkolejność włączenia · abirateroninne zaleceniePo odstawieniu abirateronu ekspozycja na czynny metabolit seleksypagu może się zmniejszyć, jeśli dawka była redukowana z powodu działań niepożądanych, trzeba ocenić kontrolę nadciśnienia płucnego i ewentualnie ponownie ją zwiększyć.
dawka ≥ 1600 mikrogramów dwa razy na dobęseleksypagryzyko rośniePrzy dawce maksymalnej seleksypagu nie ma zapasu na dalszy wzrost ekspozycji, więc ryzyko nietolerancji po dołączeniu abirateronu jest największe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Uptravi 200 mcg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/uptravi-100372187/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Uptravi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/uptravi-100372187/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAlprazolam+ MirtazapinaPołączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, szczególnie na początku leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku.Nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na oba leki, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli senność jest bardzo silna.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na oba leki, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli senność jest bardzo silna.

Oba leki działają uspokajająco i nasennie, więc razem mogą mocniej cię usypiać niż każdy z nich osobno. Może to powodować senność w ciągu dnia, zawroty głowy i chwiejny chód. Lekarz często łączy te leki celowo, ale trzeba obserwować, jak się po nich czujesz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • zawroty głowy lub chwiejny chód
  • upadki
  • spowolniony lub płytki oddech
  • trudność z obudzeniem się
  • splątanie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, szczególnie na początku leczenia skojarzonego i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku. ChPL obu leków zaleca ostrożność przy łączeniu ich z lekami działającymi depresyjnie na OUN.[1][2] Warto stosować najmniejszą skuteczną dawkę alprazolamu przez możliwie krótki czas i ocenić, czy benzodiazepina jest nadal potrzebna, gdy mirtazapina zaczyna działać przeciwlękowo i nasennie. Pacjent nie powinien pić alkoholu, co wprost zalecają ChPL obu leków.[1][2]

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie senności, sedacji, zawrotów głowy, spowolnienia psychoruchowego i zaburzeń koordynacji, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków oraz utrudnia prowadzenie pojazdów. U pacjentów z chorobami układu oddechowego, w podeszłym wieku albo przyjmujących dodatkowo opioidy lub alkohol rośnie ryzyko depresji oddechowej.

Mechanizm

Oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i nasenne sumuje się. ChPL alprazolamu wskazuje, że jednoczesne stosowanie z lekami przeciwdepresyjnymi może nasilać depresyjny wpływ na OUN, włącznie z depresją oddechową przy łączeniu z innymi lekami działającymi depresyjnie na OUN.[1] ChPL mirtazapiny podaje, że mirtazapina może nasilać uspokajające działanie benzodiazepin.[2] Nie należy oczekiwać istotnej interakcji farmakokinetycznej, ponieważ żaden z tych leków nie jest uznawany za klinicznie istotny inhibitor ani induktor CYP3A4, który metabolizuje oba leki.

Metabolizm i transportery

  • Alprazolam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji w ciągu dnia
  • zawroty głowy, zaburzenia równowagi i upadki
  • spowolnienie i spłycenie oddechu, zwłaszcza u osób starszych i z chorobami płuc
  • zdolność do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
  • czas trwania i zasadność stosowania alprazolamu

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku sumowanie sedacji zwiększa ryzyko upadków i depresji oddechowej, a ChPL alprazolamu szczególnie podkreśla ostrożność u tych pacjentów przy lekach działających depresyjnie na oddychanie. Należy rozważyć mniejsze dawki i częstszą ocenę sedacji.
Początek leczenia skojarzonego lub zwiększenie dawkikolejność włączenia · pacjentryzyko rośnieNasilenie sedacji jest najbardziej prawdopodobne po dołączeniu drugiego leku i po zwiększeniu dawki któregokolwiek z nich, dlatego w tym okresie obserwacja powinna być najściślejsza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaArypiprazol+ AbirateronPołączenie można stosować, ale pod kontrolą działań niepożądanych arypiprazolu i EKG.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli poczujesz silny niepokój, nadmierną senność albo kołatanie serca.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli poczujesz silny niepokój, nadmierną senność albo kołatanie serca.

Lek na raka prostaty może zwiększać ilość leku na psychikę we krwi. Przez to mogą nasilić się jego działania niepożądane, takie jak wewnętrzny niepokój, senność czy drżenie. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca, zwłaszcza gdy we krwi jest za mało potasu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub zawroty głowy przy wstawaniu
  • silny wewnętrzny niepokój, trudność z usiedzeniem w miejscu
  • drżenie, sztywność mięśni
  • nadmierna senność
  • skurcze mięśni lub osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale pod kontrolą działań niepożądanych arypiprazolu i EKG. Przed dołączeniem abirateronu do arypiprazolu warto wykonać EKG i oznaczyć potas, a niedobór potasu wyrównać. Gdy pojawią się akatyzja, nadmierna senność lub objawy pozapiramidowe, rozważ zmniejszenie dawki arypiprazolu. Arypiprazol podaje się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT lub powodującymi zaburzenia elektrolitowe[1]. Abirateron łączy się ostrożnie z lekami przeciwpsychotycznymi i substratami CYP2D6[2]. Po odstawieniu abirateronu oceń, czy dawkę arypiprazolu trzeba przywrócić do wcześniejszej.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać umiarkowanego wzrostu stężenia arypiprazolu, z nasileniem akatyzji, objawów pozapiramidowych, sedacji, zawrotów głowy i hipotonii ortostatycznej. Sumowanie działania na QT i hipokaliemia zwiększają ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsades de pointes, zwłaszcza u starszych mężczyzn z chorobą serca.

Mechanizm

Abirateron hamuje CYP2D6 i zwiększa AUC dekstrometorfanu, substratu tego enzymu, około 2,9 razy[2]. Arypiprazol jest metabolizowany przez CYP2D6 i CYP3A4, a silny inhibitor CYP2D6 chinidyna zwiększa jego AUC o 107%[1]. Siła hamowania przez abirateron odpowiada inhibitorowi umiarkowanemu, więc wzrost stężenia arypiprazolu powinien być mniejszy niż przy chinidynie. Oba leki mogą też sumować ryzyko wydłużenia odstępu QT – terapia supresji androgenowej wydłuża QT[2], a abirateron przez nadmiar mineralokortykoidów może wywołać hipokaliemię, która dodatkowo zwiększa ryzyko arytmii.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], arypiprazol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Arypiprazol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[5], umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed skojarzeniem i po kilku tygodniach
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • akatyzja, objawy pozapiramidowe, sedacja
  • ciśnienie tętnicze, w tym hipotonia ortostatyczna

Bezpieczniejsze alternatywy

lurazydonpaliperydon

Kiedy ocena się zmienia

Abirateron dołączony do stałej dawki arypiprazolukolejność włączenia · abirateroninne zaleceniePo dołączeniu abirateronu przez kilka tygodni obserwuj objawy nadmiernego działania arypiprazolu i w razie potrzeby zmniejsz jego dawkę.
Odstawienie abirateronu w trakcie leczenia arypiprazolemkolejność włączenia · abirateroninne zaleceniePo odstawieniu abirateronu stężenie arypiprazolu może się zmniejszyć, więc oceń skuteczność i rozważ powrót do dawki sprzed skojarzenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaArypiprazol+ MirtazapinaPołączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki.Nie pij alkoholu, wstawaj powoli, nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na leki, i nie przerywaj leczenia na własną rękę, tylko zgłoś niepokojące objawy lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu, wstawaj powoli, nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na leki, i nie przerywaj leczenia na własną rękę, tylko zgłoś niepokojące objawy lekarzowi.

Oba leki działają na mózg i każdy z nich może powodować senność. Przyjmowane razem mogą mocniej usypiać, spowalniać reakcje i powodować zawroty głowy, zwłaszcza przy szybkim wstawaniu. Rzadko mogą też wpływać na rytm serca. Lekarze często łączą te leki, ale warto wiedzieć, na co zwracać uwagę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy, omdlenie lub upadek przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe pobudzenie, drżenia, gorączka, potliwość lub biegunka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale należy zachować ostrożność i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki[1][2]. Pacjent powinien unikać alkoholu[2]. U pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT (choroba serca, zaburzenia elektrolitowe, inne leki wydłużające QT) warto rozważyć kontrolę EKG i elektrolitów[1][2]. Należy zwracać uwagę na objawy zespołu serotoninowego, szczególnie gdy do terapii dołączany jest kolejny lek serotoninergiczny[1].

Skutek kliniczny

Najważniejszym skutkiem jest nasilona senność, spowolnienie psychoruchowe i zawroty głowy, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków. Możliwe są spadki ciśnienia przy wstawaniu. Wydłużenie odstępu QT i zespół serotoninowy są możliwe teoretycznie, głównie przy dodatkowych czynnikach ryzyka lub kolejnych lekach o takim działaniu.

Mechanizm

Oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy i sumują działanie uspokajające. Arypiprazol wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami działającymi na OUN, które wywołują sedację[1], a mirtazapina może nasilać uspokajające działanie innych leków, szczególnie większości leków przeciwpsychotycznych[2]. Dodatkowo arypiprazol blokuje receptory α1-adrenergiczne[1], co w połączeniu z mirtazapiną może sprzyjać hipotonii ortostatycznej. Oba ChPL zalecają ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2], a ChPL arypiprazolu wskazuje na ryzyko zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych[1] – mirtazapina działa serotoninergicznie, choć nie należy do SSRI ani SNRI. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo mirtazapina nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem CYP2D6 lub CYP3A4, a arypiprazol nie wpływa istotnie na metabolizm substratów tych enzymów[1].

Metabolizm i transportery

  • Arypiprazol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nasilenie senności i sprawność psychoruchowa
  • ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej, zawroty głowy, upadki
  • EKG i elektrolity u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT
  • objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenia, gorączka, biegunka, wzmożone odruchy)

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie sedacji i hipotonii ortostatycznej istotnie zwiększa ryzyko upadków i złamań, co wymaga ostrożniejszego dawkowania i częstszej oceny pacjenta.
Włączenie lub zwiększenie dawki drugiego lekukolejność włączenia · mirtazapinaryzyko rośnieRyzyko nadmiernej sedacji jest największe w pierwszych dniach po dołączeniu drugiego leku lub po zwiększeniu dawki, dlatego w tym okresie należy ściślej obserwować pacjenta.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAzytromycyna+ AbirateronPołączenie jest dopuszczalne pod warunkiem kontroli czynników ryzyka arytmii.Powiedz lekarzowi przepisującemu antybiotyk, że bierzesz abirateron, i zgłoś się pilnie do lekarza, jeśli poczujesz kołatanie serca, zawroty głowy lub zasłabniesz.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi przepisującemu antybiotyk, że bierzesz abirateron, i zgłoś się pilnie do lekarza, jeśli poczujesz kołatanie serca, zawroty głowy lub zasłabniesz.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może być silniejszy. U większości osób połączenie jest bezpieczne, ale rzadko może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Ryzyko rośnie, gdy masz niski poziom potasu, chorujesz na serce albo bierzesz inne leki działające na rytm serca. Antybiotyk działa w organizmie jeszcze kilka dni po ostatniej tabletce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie zasłabnięcia
  • osłabienie mięśni lub skurcze mięśni
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest dopuszczalne pod warunkiem kontroli czynników ryzyka arytmii. Przed włączeniem azytromycyny u pacjenta leczonego abirateronem sprawdź stężenie potasu i magnezu i wyrównaj niedobory. U pacjentów z chorobą serca, bradykardią, wydłużonym QT w wywiadzie lub przyjmujących inne leki wydłużające QT wykonaj EKG z oceną QTc albo rozważ antybiotyk niewydłużający QT. Uwzględnij długi okres półtrwania azytromycyny, bo ryzyko utrzymuje się kilka dni po zakończeniu kuracji[1].

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT i rzadko groźne komorowe zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobie serca lub przyjmowaniu innych leków wydłużających QT.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Azytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT[1]. Terapia supresji androgenowej może wydłużać odstęp QT, dlatego abirateron łączy się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT lub wywołującymi torsade de pointes[2]. Abirateron przez nadmiar mineralokortykosteroidów może powodować hipokaliemię, która dodatkowo zwiększa ryzyko arytmii. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo nawet silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol nie zmieniał istotnie farmakokinetyki abirateronu[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], abirateron – substrat CYP3A4[4]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklina

Kiedy ocena się zmienia

Po zakończeniu kuracjiczas leczenia · azytromycynainne zalecenieZe względu na długi okres półtrwania azytromycyny czujność wobec objawów arytmii należy utrzymać kilka dni po odstawieniu antybiotyku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.