Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Abirateron / Abirateron i pioglitazon

Abirateron i pioglitazon

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować pod warunkiem regularnej kontroli glikemii, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po dołączeniu abirateronu.

Częściej mierz cukier, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po rozpoczęciu abirateronu, i powiedz lekarzowi o niskich wynikach albo nowych obrzękach.

Niekorzystna interakcjaAbirateron+ PioglitazonPołączenie można stosować pod warunkiem regularnej kontroli glikemii, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po dołączeniu abirateronu.Częściej mierz cukier, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po rozpoczęciu abirateronu, i powiedz lekarzowi o niskich wynikach albo nowych obrzękach.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Częściej mierz cukier, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po rozpoczęciu abirateronu, i powiedz lekarzowi o niskich wynikach albo nowych obrzękach.

Abirateron może zwiększać ilość pioglitazonu we krwi i nasilać jego działanie obniżające cukier. U niektórych osób z cukrzycą przy takim połączeniu cukier spadał za nisko. Oba leki mogą też sprzyjać zatrzymywaniu wody w organizmie i obrzękom.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk, poty, kołatanie serca
  • nagły silny głód
  • zawroty głowy, splątanie
  • szybki przyrost masy ciała
  • obrzęki nóg
  • duszność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem regularnej kontroli glikemii, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po dołączeniu abirateronu. U chorych z cukrzycą należy monitorować stężenie glukozy we krwi[1]. Pacjenta należy obserwować pod kątem objawów toksyczności pioglitazonu[2]. Przy powtarzających się niskich wartościach glikemii warto rozważyć zmniejszenie dawki pioglitazonu. Należy kontrolować masę ciała, obrzęki i objawy niewydolności serca, ponieważ pioglitazonu nie stosuje się u chorych z niewydolnością serca w wywiadzie[3]. Pioglitazonu nie stosuje się także przy zaburzonej czynności wątroby[3], dlatego w trakcie leczenia abirateronem trzeba śledzić aktywność aminotransferaz.

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie działania hipoglikemizującego i działań niepożądanych pioglitazonu. U chorych z wcześniej rozpoznaną cukrzycą, którzy otrzymywali pioglitazon, po włączeniu abirateronu z prednizonem lub prednizolonem zgłaszano hipoglikemię[1]. Sumowanie zatrzymywania płynów może nasilać obrzęki i zwiększać ryzyko zaostrzenia niewydolności serca.

Mechanizm

Abirateron hamuje wątrobowy CYP2C8, który odpowiada za przemiany pioglitazonu. U zdrowych osób po pojedynczej dawce 1000 mg octanu abirateronu AUC pioglitazonu zwiększyło się o 46%, a AUC jego czynnych metabolitów M-III i M-IV zmniejszyło się o 10%[1]. Oba leki mogą ponadto sprzyjać zatrzymywaniu płynów – abirateron przez wtórny nadmiar mineralokortykosteroidów, pioglitazon przez nasilenie wchłaniania zwrotnego sodu w nerkach – co daje addycję farmakodynamiczną.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – słaby inhibitor CYP2C8[4], pioglitazon – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[5]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP3A4[4]
  • Pioglitazon: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[5]

Monitorować

  • glikemia, zwłaszcza w pierwszych tygodniach skojarzenia
  • objawy hipoglikemii
  • masa ciała i obrzęki
  • objawy niewydolności serca
  • aktywność aminotransferaz

Bezpieczniejsze alternatywy

metforminasitagliptynalinagliptynaempagliflozynadapagliflozyna

Kiedy ocena się zmienia

Abirateron dołączany do stałej dawki pioglitazonukolejność włączenia · abirateroninne zalecenieGdy abirateron dołącza się do ustalonej terapii pioglitazonem, ryzyko hipoglikemii jest największe w pierwszych tygodniach skojarzenia i wtedy kontrola glikemii powinna być częstsza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Accord 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-accord-100460997/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Actos 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/actos-100308456/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuAbiraterona alkoholNie ma przeciwwskazania do okazjonalnego, niewielkiego spożycia alkoholu, ale najlepiej go unikać lub mocno ograniczyć, zwłaszcza gdy wyniki prób wątrobowych są nieprawidłowe.Najlepiej nie pić alkoholu albo pić go tylko okazjonalnie i w małej ilości, a tabletki zawsze przyjmować bez jedzenia.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Najlepiej nie pić alkoholu albo pić go tylko okazjonalnie i w małej ilości, a tabletki zawsze przyjmować bez jedzenia.

Producent leku nie podaje informacji o alkoholu, a badań nad tym połączeniem brak. Zarówno ten lek, jak i alkohol mogą obciążać wątrobę, więc najlepiej alkohol ograniczyć lub go unikać. Lek bierze się na czczo, czyli nie razem z posiłkiem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • silne zmęczenie, brak apetytu, nudności
  • ból w prawej górnej części brzucha
  • uporczywy świąd skóry
  • obrzęki nóg, bóle głowy lub kołatanie serca
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – wchłanianie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma przeciwwskazania do okazjonalnego, niewielkiego spożycia alkoholu, ale najlepiej go unikać lub mocno ograniczyć, zwłaszcza gdy wyniki prób wątrobowych są nieprawidłowe. Tabletek abirateronu nie przyjmuje się razem z posiłkiem ani z napojem alkoholowym podanym do jedzenia. Chory powinien powiedzieć lekarzowi o regularnym piciu alkoholu, aby prawidłowo interpretować wyniki badań wątrobowych.

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym piciu małych ilości alkoholu nie opisano szczególnych szkód. Regularne lub większe picie może zwiększać obciążenie wątroby i utrudniać ocenę, czy ewentualny wzrost enzymów wątrobowych wynika z leku, czy z alkoholu. Możliwe jest też nasilenie dolegliwości żołądkowych, senności i zawrotów głowy.

Mechanizm

ChPL nie zawiera żadnej wzmianki o alkoholu[1]. Brak badań nad połączeniem abirateronu z etanolem. Możliwy jest teoretyczny addycyjny wpływ na wątrobę, ponieważ abirateron może uszkadzać wątrobę, a ciężka niewydolność wątroby (klasa C wg Child-Pugh) jest przeciwwskazaniem do jego stosowania[1]. Alkohol jest dodatkowo hepatotoksyczny. Abirateron podaje się z prednizonem lub prednizolonem, więc alkohol może też nasilać podrażnienie żołądka wywołane glikokortykosteroidem. Osobna kwestia praktyczna: wchłanianie abirateronu rośnie znacząco w obecności jedzenia, dlatego tabletki nie wolno przyjmować razem z posiłkiem[1]. Picie alkoholu do posiłku nie zmienia tej zasady, a przyjęcie leku przy okazji „kolacji z lampką wina” jest błędem.

Metabolizm i transportery

  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[2], umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST) i stężenie bilirubiny zgodnie ze schematem monitorowania w ChPL
  • objawy uszkodzenia wątroby: żółtaczka, ciemny mocz, silny świąd, ból w prawym podżebrzu
  • ciśnienie tętnicze, stężenie potasu i obrzęki (działania związane z abirateronem i prednizonem, które alkohol może nasilać)

Kiedy ocena się zmienia

Regularne, częste picie lub nadużywanie alkoholuilość alkoholu · pacjentinne zaleceniePrzy regularnym piciu rośnie ryzyko addycyjnego uszkodzenia wątroby i trudniejsza jest interpretacja wzrostu enzymów wątrobowych. Zalecaj abstynencję i częstszą kontrolę prób wątrobowych. Przy cechach ciężkiej niewydolności wątroby (Child-Pugh C) abirateron jest przeciwwskazany.
Tabletka przyjęta razem z posiłkiem lub napojem spożywanym do posiłkuodstep · pacjentryzyko rośnieJedzenie znacząco zwiększa wchłanianie abirateronu, a skuteczność i bezpieczeństwo takiego podania nie zostały ustalone. Picie alkoholu do posiłku nie powinno być okazją do przyjęcia leku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuPioglitazona alkoholOkazjonalne, umiarkowane picie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia pioglitazonem, ale pacjent powinien pić tylko do posiłku i znać objawy hipoglikemii.Jeśli pijesz alkohol, pij niewiele i zawsze do posiłku, a gdy pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli pijesz alkohol, pij niewiele i zawsze do posiłku, a gdy pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi.

Niewielka ilość alkoholu wypita od czasu do czasu raczej nie zaszkodzi w czasie leczenia tym lekiem. Większa ilość alkoholu może jednak zbyt mocno obniżyć cukier we krwi, szczególnie gdy bierzesz też inne leki na cukrzycę. Regularne picie alkoholu może uszkodzić wątrobę, a przy chorej wątrobie tego leku nie wolno stosować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk, poty, kołatanie serca, silny głód lub dezorientacja (niski cukier)
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • nudności, wymioty, ból brzucha lub nietypowe zmęczenie
  • przyspieszony oddech lub zapach acetonu z ust
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne, umiarkowane picie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia pioglitazonem, ale pacjent powinien pić tylko do posiłku i znać objawy hipoglikemii. Przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu należy ocenić czynność wątroby, bo jej zaburzenie jest przeciwwskazaniem do stosowania pioglitazonu.[1] U pacjentów leczonych jednocześnie pochodną sulfonylomocznika lub insuliną warto zalecić częstsze pomiary glikemii po spożyciu alkoholu.

Skutek kliniczny

Przy umiarkowanym, okazjonalnym piciu alkoholu nie oczekuje się istotnych skutków klinicznych. Po większej ilości alkoholu, zwłaszcza na czczo i przy jednoczesnym stosowaniu pochodnej sulfonylomocznika lub insuliny, może wystąpić hipoglikemia, także opóźniona. Przewlekłe nadużywanie alkoholu sprzyja chorobie wątroby, która wyklucza dalsze stosowanie pioglitazonu, oraz alkoholowej kwasicy ketonowej.[1]

Mechanizm

Umiarkowane spożycie alkoholu nie powinno istotnie zmieniać działania pioglitazonu, ale u osób pijących dużo lub regularnie pojawia się ryzyko hipoglikemii i uszkodzenia wątroby. ChPL pioglitazonu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a wszystkie trzy produkty mają w tym zakresie zgodne zapisy.[1] Pioglitazon jest metabolizowany głównie przez CYP2C8, a etanol przez dehydrogenazę alkoholową i CYP2E1, dlatego nie należy oczekiwać istotnej interakcji farmakokinetycznej. Etanol hamuje glukoneogenezę w wątrobie i może sumować się z działaniem leków przeciwcukrzycowych obniżającym glikemię. Sam pioglitazon rzadko wywołuje hipoglikemię, ale ryzyko rośnie, gdy jest łączony z pochodną sulfonylomocznika lub insuliną. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do uszkodzenia wątroby, a zaburzona czynność wątroby i kwasica ketonowa są przeciwwskazaniami do stosowania pioglitazonu.[1]

Metabolizm i transportery

  • Pioglitazon: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[2]

Monitorować

  • glikemia po spożyciu alkoholu, zwłaszcza przy terapii skojarzonej z pochodną sulfonylomocznika lub insuliną
  • aktywność aminotransferaz (ALAT) u osób regularnie pijących alkohol
  • objawy uszkodzenia wątroby i kwasicy ketonowej

Kiedy ocena się zmienia

Przewlekłe, regularne nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby i kwasicy ketonowej, które są przeciwwskazaniami do stosowania pioglitazonu. Należy ocenić czynność wątroby i rozważyć zasadność dalszej terapii.
Duża jednorazowa ilość alkoholu, zwłaszcza na czczoilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieDuża jednorazowa dawka etanolu hamuje glukoneogenezę i może wywołać hipoglikemię, także opóźnioną, szczególnie przy skojarzeniu pioglitazonu z pochodną sulfonylomocznika lub insuliną. Zalecana częstsza kontrola glikemii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Actos 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/actos-100308456/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 185

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ AbirateronPołączenia najlepiej unikać, a jeśli oba leki są konieczne, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG i elektrolitów.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, zapytaj o EKG i badanie potasu, ale nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, zapytaj o EKG i badanie potasu, ale nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Abirateron może też obniżać poziom potasu we krwi, co dodatkowo zwiększa to ryzyko. Lekarz może zlecić EKG i badania krwi albo zmienić lek na inny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • osłabienie mięśni lub skurcze mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia najlepiej unikać, a jeśli oba leki są konieczne, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG i elektrolitów. Amisulprydu nie łączy się z lekami wydłużającymi QT[1]. Przed włączeniem drugiego leku i okresowo w trakcie terapii należy wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć potas i magnez. Hipokaliemię należy wyrównać przed rozpoczęciem i utrzymywać prawidłowe stężenie potasu[1]. Warto rozważyć zamianę amisulprydu na lek przeciwpsychotyczny o mniejszym potencjale wydłużania QT.

Skutek kliniczny

Zwiększone ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca.

Mechanizm

Oba leki mogą sumować ryzyko wydłużenia odstępu QT. Amisulpryd wydłuża QT i może wywołać torsade de pointes, dlatego nie łączy się go z lekami wydłużającymi QT[1]. Terapia supresji androgenowej może wydłużać odstęp QT, a przy abirateronie zaleca się ostrożność w skojarzeniu z lekami przeciwpsychotycznymi[2]. Abirateron z powodu nadmiaru mineralokortykoidów może wywoływać hipokaliemię, a stosowany razem z nim glikokortykosteroid także zaburza gospodarkę elektrolitową, co jest dodatkowym czynnikiem ryzyka torsade de pointes przy amisulprydzie[1]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ amisulpryd jest metabolizowany w niewielkim stopniu i wydalany głównie przez nerki, więc hamowanie CYP2D6 przez abirateron nie powinno istotnie zmieniać jego stężenia.

Metabolizm i transportery

  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[3], umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i okresowo w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • czynność nerek (amisulpryd jest wydalany przez nerki)
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

lurazydonkariprazyna

Kiedy ocena się zmienia

Abirateron dołączany do stosowanego amisulprydukolejność włączenia · abirateroninne zaleceniePrzed włączeniem abirateronu u pacjenta leczonego amisulprydem wykonaj EKG z oceną QTc i oznacz potas oraz magnez, a kontrole powtarzaj w trakcie terapii.
ZmniejszonyeGFR · amisulprydryzyko rośnieAmisulpryd jest wydalany głównie przez nerki, więc przy upośledzonej czynności nerek jego stężenie rośnie, a ryzyko wydłużenia QT jest większe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ AbirateronNie łącz cytalopramu z abirateronem.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leku przeciwdepresyjnego.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leku przeciwdepresyjnego.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lek na raka prostaty może też obniżać poziom potasu we krwi, co dodatkowo obciąża serce. Dlatego tych leków nie powinno się przyjmować razem i zwykle zmienia się lek przeciwdepresyjny na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • osłabienie lub skurcze mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z abirateronem. Cytalopram jest przeciwwskazany razem z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Przy abirateronie należy zachować ostrożność z lekami wydłużającymi QT[4]. Ponieważ abirateron jest leczeniem przeciwnowotworowym, to lek przeciwdepresyjny należy zamienić na taki o mniejszym wpływie na QT, na przykład sertralinę. Cytalopram odstawia się stopniowo, by uniknąć objawów odstawiennych. Do czasu zamiany trzeba wykonać EKG z oceną QTc i wyrównać stężenie potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsades de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy hipokaliemii, hipomagnezemii, chorobie serca, w podeszłym wieku i przy większych dawkach cytalopramu.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT i ich działanie się sumuje. Cytalopram wydłuża odstęp QT, dlatego nie łączy się go z innymi lekami wydłużającymi QT[1]. Terapia supresji androgenowej, w tym abirateron, może powodować wydłużenie odstępu QT[4]. Abirateron przez nadmiar mineralokortykosteroidów sprzyja hipokaliemii, a leki wywołujące hipokaliemię lub hipomagnezemię zwiększają ryzyko złośliwych arytmii podczas leczenia cytalopramem[1]. Dodatkowo abirateron hamuje CYP2D6[4], który ma niewielki udział w metabolizmie cytalopramu, więc możliwy jest umiarkowany wzrost jego stężenia.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[7], umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • objawy arytmii – kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylefryna+ PioglitazonDoustnej fenylefryny nie wydaje się ani nie zaleca pacjentom leczonym pioglitazonem, ponieważ jest przeciwwskazana w cukrzycy.Nie przyjmuj leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik, np. sól morską do nosa.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik, np. sól morską do nosa.

Leków na przeziębienie z fenylefryną nie przyjmuje się, gdy masz cukrzycę, a pioglitazon jest lekiem na cukrzycę. Fenylefryna może podnieść cukier we krwi i ciśnienie oraz obciążyć serce. Pioglitazon może zatrzymywać wodę w organizmie, więc połączenie tych leków dodatkowo obciąża serce i krążenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyższy niż zwykle cukier we krwi
  • ból lub zawroty głowy, wysokie ciśnienie
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • ból w klatce piersiowej
  • duszność, obrzęki nóg, szybki przyrost masy ciała
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Doustnej fenylefryny nie wydaje się ani nie zaleca pacjentom leczonym pioglitazonem, ponieważ jest przeciwwskazana w cukrzycy.[1][2] Na objawy przeziębienia i niedrożność nosa wybierz postępowanie bez sympatykomimetyków doustnych, np. płukanie lub nawilżanie nosa roztworem chlorku sodu. Jeśli pacjent już przyjął fenylefrynę, zaleć jej odstawienie, kontrolę glikemii i ciśnienia tętniczego oraz obserwację w kierunku obrzęków i duszności.

Skutek kliniczny

Możliwe pogorszenie kontroli glikemii oraz wzrost ciśnienia tętniczego u chorego, który z racji cukrzycy często ma już nadciśnienie lub chorobę wieńcową. U osób z zatrzymaniem płynów po pioglitazonie wzrost oporu obwodowego może sprzyjać dekompensacji krążenia.

Mechanizm

Fenylefryny podawanej doustnie nie stosuje się u chorych na cukrzycę, a pioglitazon jest lekiem stosowanym wyłącznie w cukrzycy typu 2, więc samo przyjmowanie pioglitazonu wskazuje na przeciwwskazanie do fenylefryny.[1][2] Fenylefryna jako agonista receptorów alfa-adrenergicznych może pogarszać kontrolę glikemii, co działa przeciwnie do zamierzonego efektu pioglitazonu. Dodatkowo fenylefryna obkurcza naczynia i podnosi ciśnienie tętnicze, a pioglitazon powoduje zatrzymanie płynów i obrzęki, co razem zwiększa obciążenie układu krążenia. Pioglitazonu nie stosuje się u osób z niewydolnością serca obecnie lub w wywiadzie.[3] Fenylefryny nie stosuje się u osób z chorobami sercowo-naczyniowymi, w tym z nadciśnieniem tętniczym i chorobą wieńcową.[1]

Metabolizm i transportery

  • Pioglitazon: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[4]

Monitorować

  • stężenie glukozy we krwi
  • ciśnienie tętnicze
  • częstość i rytm serca
  • obrzęki, przyrost masy ciała, duszność

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek sodu (roztwór do nosa, izotoniczny lub hipertoniczny)

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (krople lub aerozol do nosa, krople do oczu)droga podania · fenylefrynaryzyko malejeFenylefryna podana miejscowo wchłania się w mniejszym stopniu, ale przy częstym lub długotrwałym stosowaniu, a także w kroplach do oczu o dużym stężeniu możliwe są działania ogólnoustrojowe. U pacjenta z cukrzycą stosuj ją krótko, w najmniejszej skutecznej dawce i kontroluj ciśnienie oraz glikemię.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anosin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anosin-100436119/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti Form 12,2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-form-100005170/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Actos 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/actos-100308456/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFingolimod+ AbirateronFingolimodu nie stosuje się u chorego z aktywnym nowotworem leczonego abirateronem.Nie odstawiaj sam żadnego z leków, ale jak najszybciej powiedz neurologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba, żeby mogli zmienić leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj sam żadnego z leków, ale jak najszybciej powiedz neurologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba, żeby mogli zmienić leczenie.

Fingolimod, który przyjmujesz na stwardnienie rozsiane, osłabia odporność i nie powinien być stosowany, gdy trwa leczenie nowotworu, a abirateron jest właśnie lekiem na raka. Oba leki mogą też wpływać na pracę serca, przez co rośnie ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. O dalszym leczeniu stwardnienia rozsianego musi zdecydować twój neurolog razem z onkologiem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fingolimodu nie stosuje się u chorego z aktywnym nowotworem leczonego abirateronem[1]. Gdy raka gruczołu krokowego rozpoznano w trakcie leczenia fingolimodem, neurolog wspólnie z onkologiem powinien zaplanować odstawienie fingolimodu i zmianę leczenia stwardnienia rozsianego na lek bez działania immunosupresyjnego, pamiętając o ryzyku ciężkiego nawrotu aktywności choroby po odstawieniu. Wpływ fingolimodu na odporność nie ustępuje od razu, a szczepienia mogą być mniej skuteczne do dwóch miesięcy po zakończeniu leczenia, dlatego w tym czasie należy unikać żywych szczepionek atenuowanych[1]. Do czasu zmiany leczenia trzeba kontrolować EKG, stężenie potasu i liczbę limfocytów.

Skutek kliniczny

Osłabienie odporności u chorego z aktywnym nowotworem zwiększa ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń, a immunosupresja jest w tej sytuacji niepożądana. Nałożenie się bradykardii i zaburzeń przewodzenia po fingolimodzie na wydłużenie QT związane z leczeniem antyandrogenowym zwiększa ryzyko groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsades de pointes.

Mechanizm

Fingolimod zmniejsza liczbę krążących limfocytów i osłabia odporność, dlatego nie stosuje się go u chorych z aktywną chorobą nowotworową[1][2][3]. Abirateron jest lekiem przeciwnowotworowym stosowanym w czynnym raku gruczołu krokowego, a leków przeciwnowotworowych nie łączy się z fingolimodem ze względu na addycyjny wpływ na układ immunologiczny[1]. Fingolimod zwalnia czynność serca i sumuje się z innymi substancjami spowalniającymi rytm[1], a terapia supresji androgenowej może wydłużać odstęp QT[4], więc ryzyko zaburzeń rytmu się nakłada. Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, ponieważ fingolimod jest metabolizowany głównie przez CYP4F2[1], a abirateron hamuje CYP2D6 i CYP2C8[4].

Metabolizm i transportery

  • Fingolimod: substrat CYP3A4[5]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[6], umiarkowany inhibitor CYP2D6[7], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną częstości rytmu, przewodzenia przedsionkowo-komorowego i odstępu QTc
  • stężenie potasu w surowicy
  • morfologia krwi z liczbą limfocytów
  • objawy zakażeń, w tym oportunistycznych

Bezpieczniejsze alternatywy

glatiramerinterferon beta-1ainterferon beta-1b

Kiedy ocena się zmienia

Fingolimod włączany u chorego już leczonego abirateronemkolejność włączenia · fingolimodinterakcja nie dotyczyNie rozpoczyna się leczenia fingolimodem u chorego z aktywnym nowotworem, a zwolnienie czynności serca po pierwszej dawce przy wydłużonym QT dodatkowo zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Teva 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-teva-100421945/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Accord 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-accord-100439170/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ AbirateronPołączenie wymaga ścisłego monitorowania EKG i elektrolitów, a jeśli sotalol nie jest niezbędny, warto rozważyć zmianę leku.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz kardiologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, i regularnie wykonuj EKG oraz badanie potasu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz kardiologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, i regularnie wykonuj EKG oraz badanie potasu.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca i razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lek na raka prostaty może też obniżać poziom potasu we krwi, co dodatkowo osłabia serce w tej sytuacji. Połączenie bywa stosowane, ale wymaga regularnych badań EKG i kontroli potasu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne tętno
  • skurcze mięśni lub wyraźne osłabienie
  • biegunka lub wymioty trwające dłużej niż dobę
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ścisłego monitorowania EKG i elektrolitów, a jeśli sotalol nie jest niezbędny, warto rozważyć zmianę leku. Abirateron stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT, w tym z sotalolem[1][2][3]. Przy najostrzejszej ocenie sotalolu nie łączy się z żadnym lekiem wydłużającym odstęp QT[4]. Sotalol z innymi lekami wydłużającymi QT podaje się z najwyższą ostrożnością, po wcześniejszym określeniu długości QT i z monitorowaniem EKG[5]. Przed włączeniem i w trakcie leczenia należy wyrównać hipokaliemię oraz kontrolować stężenie elektrolitów i zapis EKG[5]. Gdy sotalol służy wyłącznie kontroli częstości rytmu lub leczeniu nadciśnienia, można rozważyć beta-adrenolityk bez działania klasy III, natomiast przy leczeniu antyarytmicznym decyzję o zamianie podejmuje kardiolog.

Skutek kliniczny

Możliwe znaczne wydłużenie odstępu QT, komorowe zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, omdlenia i nagły zgon sercowy. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, niewydolności nerek i jednoczesnym stosowaniu agonisty GnRH lub innych leków wydłużających QT.

Mechanizm

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes przez sumowanie działań. Sotalol jako lek przeciwarytmiczny klasy III sam wydłuża QT, a ryzyko arytmii rośnie zwłaszcza przy hipokaliemii i bradykardii[5]. Terapia supresji androgenowej, której częścią jest abirateron, może wydłużać odstęp QT[1]. Abirateron przez zahamowanie CYP17 zwiększa wytwarzanie mineralokortykosteroidów i może powodować hipokaliemię, a stosowany razem z nim prednizon lub prednizolon dodatkowo sprzyja utracie potasu[5]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo sotalol nie jest metabolizowany przez CYP2D6 ani CYP2C8 i wydala się głównie przez nerki w postaci niezmienionej.

Metabolizm i transportery

  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[6], umiarkowany inhibitor CYP2D6[7], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem abirateronu i okresowo w trakcie leczenia
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze
  • czynność nerek (klirens kreatyniny)

Bezpieczniejsze alternatywy

bisoprololatenolol

Kiedy ocena się zmienia

Obniżony klirens kreatyninyeGFR · pacjentryzyko rośniePrzy upośledzonej czynności nerek sotalol kumuluje się, co zwiększa wydłużenie QT i ryzyko torsade de pointes w połączeniu z abirateronem. Konieczne dostosowanie dawki sotalolu i częstsza kontrola EKG.
Abirateron dołączany do stałego leczenia sotalolemkolejność włączenia · abirateroninne zaleceniePrzed dołączeniem abirateronu należy wykonać EKG z oceną QTc, oznaczyć potas i magnez oraz wyrównać niedobory, a kontrolę powtórzyć w pierwszych tygodniach leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Accord 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-accord-100460997/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Mylan 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-mylan-100461186/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAbirateron+ EnzalutamidNie stosuj abirateronu jednocześnie z enzalutamidem, chyba że onkolog świadomie zleci takie połączenie przy braku alternatywy.Nie przyjmuj obu leków razem bez wyraźnego zalecenia onkologa i powiedz mu, jeśli masz w domu oba opakowania.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj obu leków razem bez wyraźnego zalecenia onkologa i powiedz mu, jeśli masz w domu oba opakowania.

Enzalutamid przyspiesza rozkładanie abirateronu i prednizolonu w organizmie. Przez to abirateron może działać słabiej, a ryzyko wysokiego ciśnienia, obrzęków i niskiego poziomu potasu może wzrosnąć. Tych leków zwykle nie przyjmuje się razem, tylko jeden po drugim. Działanie enzalutamidu może utrzymywać się nawet miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • wysokie ciśnienie lub silny ból głowy
  • osłabienie lub skurcze mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nasilenie bólu kości
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie stosuj abirateronu jednocześnie z enzalutamidem, chyba że onkolog świadomie zleci takie połączenie przy braku alternatywy.[1] Gdy połączenie jest konieczne, monitoruj skuteczność leczenia oraz ciśnienie tętnicze, stężenie potasu i obrzęki, zwłaszcza w pierwszym miesiącu.[2] Przy zamianie enzalutamidu na abirateron pamiętaj, że indukcja enzymów może utrzymywać się miesiąc lub dłużej po odstawieniu enzalutamidu.[2]

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia abirateronu może osłabić jego działanie przeciwnowotworowe i przyspieszyć progresję choroby. Słabsze działanie prednizolonu może nie wystarczyć do ochrony przed skutkami nadmiaru mineralokortykoidów wywołanego abirateronem, czyli nadciśnieniem, hipokaliemią i zatrzymaniem płynów. Oba leki należą do terapii hormonalnej raka gruczołu krokowego i nie stosuje się ich rutynowo jednocześnie, ale kolejno.

Mechanizm

Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i przyspiesza metabolizm abirateronu.[2] Silny induktor CYP3A4 zmniejszył średnie AUC abirateronu o 55%, dlatego w trakcie leczenia abirateronem unika się silnych induktorów CYP3A4, chyba że nie istnieje leczenie alternatywne.[1] Enzalutamid zmniejsza także ekspozycję na kortykosteroidy, w tym prednizolon, który jest stałym elementem terapii abirateronem.[2] Pełna indukcja rozwija się w ciągu około miesiąca od włączenia enzalutamidu i może utrzymywać się miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu ze względu na okres półtrwania wynoszący 5,8 dnia.[2] Abirateron hamuje CYP2C8 i zwiększył AUC pioglitazonu o 46%.[1] CYP2C8 odgrywa ważną rolę w eliminacji enzalutamidu, ale abirateron działa słabiej niż silne inhibitory tego enzymu, więc ten kierunek interakcji ma mniejsze znaczenie kliniczne.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – słaby inhibitor CYP2C8[3], enzalutamid – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[4]
  • Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[5], abirateron – substrat CYP3A4[3]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[3], umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP3A4[3]
  • Enzalutamid: inhibitor OAT3[4], słaby inhibitor P-gp[4], induktor CYP2B6[4], umiarkowany induktor CYP2C19[5], umiarkowany induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie PSA
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • obrzęki i masa ciała

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 1 miesiąc od odstawienia enzalutamiduenzalutamidinne zalecenieIndukcja enzymów przez enzalutamid może utrzymywać się miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu, więc abirateron włączony w tym czasie może mieć obniżoną ekspozycję. Monitoruj PSA, ciśnienie tętnicze i potas w pierwszych tygodniach po zamianie.
Abirateron odstawiony przed włączeniem enzalutamidukolejność włączenia · abirateronryzyko malejeGdy abirateron odstawiono przed włączeniem enzalutamidu, interakcja farmakokinetyczna nie ma znaczenia. Odpowiedź na enzalutamid po abirateronie bywa jednak ograniczona, a przyczyna tego nie jest znana.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDifenhydramina+ AbirateronUnikaj difenhydraminy u pacjenta leczonego abirateronem i wybierz lek bez wpływu na CYP2D6 i odstęp QT.Nie łącz difenhydraminy z abirateronem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i zapytaj o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz difenhydraminy z abirateronem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i zapytaj o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.

Abirateron spowalnia usuwanie difenhydraminy z organizmu, więc może ona działać silniej i dłużej. Możesz odczuwać mocniejszą senność, suchość w ustach, zaparcia albo mieć kłopot z oddaniem moczu. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca, a abirateron może obniżać poziom potasu, co dodatkowo zwiększa to ryzyko.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zawroty głowy
  • silna senność lub splątanie
  • trudność w oddawaniu moczu
  • osłabienie i skurcze mięśni
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj difenhydraminy u pacjenta leczonego abirateronem i wybierz lek bez wpływu na CYP2D6 i odstęp QT.[1] Przy hipokaliemii, hipomagnezemii, wydłużonym odstępie QT, rozpoznanej chorobie sercowo-naczyniowej lub znamiennej bradykardii difenhydramina jest przeciwwskazana.[1][2][3] Jeśli połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę możliwie krótko, po sprawdzeniu potasu, magnezu i EKG.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i działań przeciwcholinergicznych, takich jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i splątanie, szczególnie u starszych mężczyzn. Rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, zwłaszcza przy hipokaliemii.

Mechanizm

Abirateron hamuje CYP2D6, a difenhydramina jest substratem tego enzymu o wysokim powinowactwie, dlatego jej stężenie i działanie mogą wzrosnąć.[4][1] Abirateron zwiększył AUC dekstrometorfanu, substratu CYP2D6, około 2,9 razy.[4] Terapia supresji androgenowej może wydłużać odstęp QT, a difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi QT, więc ryzyko arytmii się sumuje.[4][1] Abirateron przez nadmiar mineralokortykoidów może wywołać hipokaliemię, która dodatkowo sprzyja częstoskurczowi typu torsade de pointes.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Abirateron – umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], difenhydramina – substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[7], umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • EKG – odstęp QTc
  • senność i splątanie
  • zatrzymanie moczu i zaparcia

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynalewocetyryzynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

Żel lub krem na skórępostać · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na skórę osiąga niewielkie stężenia w osoczu, więc interakcja nie ma znaczenia klinicznego.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych większe ryzyko splątania, upadków, zatrzymania moczu i zaburzeń rytmu przy zwiększonej ekspozycji na difenhydraminę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDziurawiec+ AbirateronUnikaj łączenia ziela dziurawca z abirateronem, chyba że nie istnieje alternatywne leczenie.Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci podczas leczenia abirateronem, a jeśli już go przyjmujesz, odstaw go i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci podczas leczenia abirateronem, a jeśli już go przyjmujesz, odstaw go i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.

Dziurawiec przyspiesza usuwanie abirateronu z organizmu. Przez to lek na raka prostaty może działać słabiej, nawet jeśli bierzesz go regularnie. Dotyczy to także herbatek i preparatów ziołowych z dziurawcem na nastrój, sen lub trawienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost PSA w kolejnych badaniach
  • nasilenie bólów kości
  • pogorszenie samopoczucia lub nowe dolegliwości związane z chorobą
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia ziela dziurawca z abirateronem, chyba że nie istnieje alternatywne leczenie[1]. Pacjent leczony abirateronem nie powinien przyjmować żadnych produktów z dzurawcem, w tym herbatek, nalewek i preparatów złożonych na trawienie lub nastrój. Jeśli pacjent już przyjmuje dziurawiec, należy go odstawić i poinformować lekarza prowadzącego, bo efekt indukcji ustępuje stopniowo, a nie od razu po odstawieniu.

Skutek kliniczny

Spadek stężenia abirateronu może osłabić supresję syntezy androgenów i zmniejszyć skuteczność leczenia raka gruczołu krokowego, co może się objawić wzrostem PSA i progresją choroby. Interakcja nie zwiększa toksyczności abirateronu, ale grozi niezauważoną utratą jego działania.

Mechanizm

Ziele dziurawca jest silnym induktorem CYP3A4 i przy systematycznym stosowaniu przyspiesza metabolizm leków przekształcanych przez cytochrom P450[2]. Abirateron jest metabolizowany z udziałem CYP3A4, a silny induktor tego enzymu (ryfampicyna 600 mg na dobę przez 6 dni) zmniejszył średnie AUC∞ abirateronu po pojedynczej dawce 1000 mg octanu abirateronu o 55%[1]. Ziele dziurawca należy do silnych induktorów CYP3A4, których należy unikać podczas leczenia abirateronem[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[3], abirateron – substrat CYP3A4[4]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[3]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie PSA
  • objawy progresji choroby nowotworowej
  • przyjmowanie produktów ziołowych i suplementów zawierających dziurawiec

Bezpieczniejsze alternatywy

melisa lekarskakozłek lekarskimięta pieprzowa

Kiedy ocena się zmienia

Jednorazowo lub sporadycznieczas leczenia · dziurawiecryzyko malejeAktywacja cytochromu P450 dotyczy głównie systematycznego przyjmowania dziurawca. Pojedyncze, sporadyczne użycie niesie mniejsze ryzyko, ale nadal nie jest zalecane podczas leczenia abirateronem.
Rozdzielenie dawek w ciągu dobyodstep · dziurawiecinne zalecenieInterakcja wynika z indukcji enzymów, a nie z zaburzeń wchłaniania, więc zachowanie odstępu między dziurawcem a abirateronem nie zmniejsza ryzyka. Jedynym skutecznym postępowaniem jest rezygnacja z dziurawca.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.