Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Alpelisyb / Alpelisyb i irynotekan

Alpelisyb i irynotekan

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie stosuje się wyłącznie pod nadzorem onkologa, który zna oba leczenia, najlepiej w ramach ustalonego schematu lub badania klinicznego.

Miej przy sobie lek przeciwbiegunkowy zalecony przez onkologa, pij dużo płynów i od razu zgłoś lekarzowi biegunkę, która nie ustępuje lub jest częsta.

Niekorzystna interakcjaAlpelisyb+ IrynotekanPołączenie stosuje się wyłącznie pod nadzorem onkologa, który zna oba leczenia, najlepiej w ramach ustalonego schematu lub badania klinicznego.Miej przy sobie lek przeciwbiegunkowy zalecony przez onkologa, pij dużo płynów i od razu zgłoś lekarzowi biegunkę, która nie ustępuje lub jest częsta.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Miej przy sobie lek przeciwbiegunkowy zalecony przez onkologa, pij dużo płynów i od razu zgłoś lekarzowi biegunkę, która nie ustępuje lub jest częsta.

Oba leki często wywołują biegunkę, a stosowane razem mogą ją nasilać. Silna biegunka szybko odwadnia organizm i może zaszkodzić nerkom. Alpelisyb podnosi też poziom cukru we krwi, a odwodnienie dodatkowo to pogarsza. Lekarz może zmienić dawki lub zrobić przerwę w leczeniu, jeśli objawy będą nasilone.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka częstsza niż kilka razy na dobę lub trwająca ponad dobę
  • gorączka lub dreszcze
  • silne pragnienie, suchość w ustach, oddawanie małej ilości moczu
  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • częste oddawanie moczu i nasilone pragnienie (wysoki cukier)
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie stosuje się wyłącznie pod nadzorem onkologa, który zna oba leczenia, najlepiej w ramach ustalonego schematu lub badania klinicznego. Przed rozpoczęciem pacjent powinien mieć zapewnione leczenie przeciwbiegunkowe według protokołu irynotekanu i jasną instrukcję, kiedy zgłosić się po pomoc. Przy biegunce wyższego stopnia należy wstrzymać alpelisyb i odroczyć lub zmniejszyć dawkę irynotekanu zgodnie z zasadami modyfikacji dawek obu leków. Należy kontrolować glikemię, morfologię z rozmazem, elektrolity i kreatyninę. Unika się dodatkowych silnych inhibitorów i induktorów CYP3A4 oraz inhibitorów UGT1A1[1].

Skutek kliniczny

Zwiększone ryzyko ciężkiej, długotrwałej biegunki z odwodnieniem, zaburzeniami elektrolitowymi i ostrym uszkodzeniem nerek. Odwodnienie i biegunka sprzyjają też dekompensacji hiperglikemii wywołanej alpelisybem. Przy jednoczesnej neutropenii po irynotekanie rośnie ryzyko zakażenia i posocznicy pochodzenia jelitowego.

Mechanizm

Główną interakcją jest sumowanie działań niepożądanych. Oba leki bardzo często wywołują biegunkę, która może być ciężka i prowadzić do odwodnienia. Działania niepożądane irynotekanu, na przykład mielosupresja, mogą być nasilane przez inne leki przeciwnowotworowe o podobnym profilu działań niepożądanych[1]. Alpelisyb dodatkowo wywołuje hiperglikemię, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i wysypkę, co utrudnia ocenę i leczenie powikłań chemioterapii. Irynotekan jest metabolizowany przez CYP3A4, a podawanie z silnymi inhibitorami lub induktorami tego enzymu zmienia ekspozycję na SN-38 i należy go unikać[1]. Alpelisyb nie jest silnym modulatorem CYP3A4, dlatego istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ale nie została zbadana.

Metabolizm i transportery

  • Alpelisyb: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2C9[2], słaby inhibitor MATE1[2], słaby inhibitor MATE2-K[2], słaby inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], słaby inhibitor OATP1B1[2], słaby inhibitor OATP1B3[2], słaby inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]
  • Irynotekan: substrat CYP3A4[3], substrat UGT1A1[3]

Monitorować

  • liczba i charakter stolców
  • objawy odwodnienia
  • morfologia z rozmazem (neutrofile)
  • glikemia na czczo i HbA1c
  • sód, potas, kreatynina
  • stan błony śluzowej jamy ustnej
  • temperatura ciała

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Piqray. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/piqray-100439052/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuAlpelisyba alkoholOkazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia alpelisybem, ale warto ograniczyć alkohol do minimum i unikać słodkich napojów alkoholowych.Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go na czczo ani w czasie biegunki lub owrzodzeń w ustach, a jeśli bierzesz leki na cukier, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz pić alkohol.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go na czczo ani w czasie biegunki lub owrzodzeń w ustach, a jeśli bierzesz leki na cukier, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz pić alkohol.

Ten lek często podnosi poziom cukru we krwi, a alkohol może ten poziom dodatkowo rozregulować. Jeśli bierzesz też leki na cukier, alkohol może spowodować jego zbyt duży spadek. Alkohol może też nasilać biegunkę, nudności i bolesne zmiany w jamie ustnej, które ten lek czasem wywołuje.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne pragnienie, częste oddawanie moczu, suchość w ustach
  • drżenie, poty, kołatanie serca, nagły głód lub splątanie
  • nasilona lub długo trwająca biegunka
  • ból, pieczenie lub owrzodzenia w jamie ustnej
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia alpelisybem, ale warto ograniczyć alkohol do minimum i unikać słodkich napojów alkoholowych. Pacjent leczony z powodu hiperglikemii lekami przeciwcukrzycowymi powinien unikać picia alkoholu na czczo i w większych ilościach. W okresie biegunki lub zapalenia jamy ustnej najlepiej całkowicie zrezygnować z alkoholu, także z płukanek do ust zawierających alkohol.

Skutek kliniczny

Możliwe pogorszenie kontroli glikemii z wahaniami w obie strony, a u pacjentów przyjmujących metforminę lub inne leki przeciwcukrzycowe z powodu hiperglikemii polekowej także ryzyko hipoglikemii i, przy nadużywaniu alkoholu z metforminą, kwasicy mleczanowej. Możliwe nasilenie biegunki, nudności oraz bólu i owrzodzeń w jamie ustnej. ChPL alpelisybu wymienia hiperglikemię jako bardzo częste działanie niepożądane i zaleca regularne kontrolowanie stężenia glukozy we krwi.[1]

Mechanizm

Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej alpelisybu z etanolem i obie charakterystyki produktu alpelisybu milczą o alkoholu.[1] Alpelisyb jest eliminowany głównie przez hydrolizę, a udział CYP3A4 jest niewielki, dlatego istotny wpływ etanolu na jego stężenie jest mało prawdopodobny. Możliwe nakładanie się działań farmakodynamicznych dotyczy przede wszystkim gospodarki glukozą, ponieważ hamowanie izoformy alfa kinazy 3 fosfatydyloinozytolu (PI3Kα) wywołuje insulinooporność i hiperglikemię, a alkohol dodatkowo rozregulowuje glikemię, zarówno przez kalorie i cukry w napojach, jak i przez hamowanie glukoneogenezy, co przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwcukrzycowych sprzyja hipoglikemii. Drugi obszar to przewód pokarmowy, gdzie alkohol może nasilać biegunkę, nudności i zapalenie błony śluzowej jamy ustnej wywoływane przez alpelisyb.

Metabolizm i transportery

  • Alpelisyb: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2C9[2], słaby inhibitor MATE1[2], słaby inhibitor MATE2-K[2], słaby inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], słaby inhibitor OATP1B1[2], słaby inhibitor OATP1B3[2], słaby inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • stężenie glukozy we krwi na czczo i objawy hiperglikemii
  • objawy hipoglikemii u pacjentów przyjmujących leki przeciwcukrzycowe
  • nasilenie biegunki i nawodnienie
  • zmiany w jamie ustnej

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości lub regularne picieilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePicie dużych ilości alkoholu lub regularne nadużywanie zwiększa ryzyko rozregulowania glikemii, hipoglikemii przy lekach przeciwcukrzycowych, kwasicy mleczanowej przy metforminie oraz nasilenia toksyczności żołądkowo jelitowej alpelisybu.
wiek ≤ 17pacjentinne zalecenieAlpelisyb jest stosowany także u dzieci i młodzieży z zespołami przerostu związanymi z PIK3CA, u których spożywanie alkoholu jest niedopuszczalne niezależnie od leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vijoice 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vijoice-100542571/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Piqray. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/piqray-100439052/

Pełny opis tej pary

Irynotekan a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 251

Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ IrynotekanPołączenie jest przeciwwskazane – w czasie leczenia irynotekanem nie stosuje się żadnych preparatów z zielem dziurawca.Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem w czasie chemioterapii irynotekanem, a jeśli przyjmowałeś je niedawno, powiedz o tym lekarzowi onkologowi.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem w czasie chemioterapii irynotekanem, a jeśli przyjmowałeś je niedawno, powiedz o tym lekarzowi onkologowi.

Dziurawiec osłabia działanie irynotekanu, czyli leku stosowanego w chemioterapii. Organizm szybciej usuwa lek, przez co chemioterapia może działać słabiej niż powinna. Nie poczujesz tego, więc nie zauważysz problemu na czas. Dziurawiec bywa też składnikiem herbatek i ziół na trawienie oraz suplementów.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • to połączenie zwykle nie daje żadnych objawów – osłabienie chemioterapii przebiega niezauważalnie, dlatego najważniejsze jest unikanie dziurawca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – w czasie leczenia irynotekanem nie stosuje się żadnych preparatów z zielem dziurawca.[1][2][3] Dotyczy to także herbatek, mieszanek ziołowych na trawienie i suplementów diety zawierających dziurawiec. Działanie indukujące utrzymuje się przez pewien czas po odstawieniu, dlatego pacjent, który przyjmował dziurawiec przed rozpoczęciem chemioterapii, powinien zgłosić to lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne. Zmiana dawki irynotekanu nie jest sposobem na obejście tej interakcji.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia SN-38 oznacza ryzyko osłabienia działania przeciwnowotworowego irynotekanu i niepowodzenia chemioterapii.[1] Skutek nie daje odczuwalnych objawów, dlatego może pozostać niezauważony do czasu oceny odpowiedzi na leczenie.

Mechanizm

Dziurawiec przyjmowany systematycznie indukuje enzymy cytochromu P450 i przyspiesza metabolizm wielu leków.[4] Irynotekan jest metabolizowany między innymi przez CYP3A4, a silne induktory CYP3A4 i UGT1A1 zmniejszają ekspozycję na irynotekan, jego czynny metabolit SN-38 i glukuronid SN-38.[1] W badaniu farmakokinetycznym z udziałem 5 pacjentów, w którym irynotekan w dawce 350 mg/m² pc. podawano razem z zielem dziurawca w dawce 900 mg, stężenie SN-38 w osoczu zmniejszyło się o 42%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[5], irynotekan – substrat CYP3A4[6]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[5]
  • Irynotekan: substrat CYP3A4[6], substrat UGT1A1[6]

Monitorować

  • wywiad w kierunku stosowania ziół, herbatek i suplementów diety przed każdym cyklem chemioterapii
  • przegląd składu wieloskładnikowych preparatów ziołowych pod kątem obecności ziela dziurawca

Bezpieczniejsze alternatywy

melisakozłek lekarski

Kiedy ocena się zmienia

Mieszanka ziołowa, herbatka lub suplement diety zawierające dziurawiecpostać · dziurawiecinne zaleceniePrzeciwwskazanie obejmuje także preparaty wieloskładnikowe, w których dziurawiec jest jednym ze składników, w tym preparaty ziołowe na trawienie. Należy sprawdzić skład każdego produktu ziołowego stosowanego przez pacjenta.
Odstawienie dziurawca niedługo przed rozpoczęciem leczenia irynotekanemodstep · dziurawiecinne zalecenieIndukcja enzymów nie ustępuje natychmiast po odstawieniu dziurawca, dlatego niedawne jego stosowanie należy zgłosić lekarzowi prowadzącemu przed rozpoczęciem chemioterapii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Accord 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-accord-100341531/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan SUN 1,5 mg/ml, roztwór do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-sun-100411987/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ IrynotekanNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego irynotekanem.Nie używaj tej maści w czasie chemioterapii i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie, czym możesz ją bezpiecznie zastąpić.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie używaj tej maści w czasie chemioterapii i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie, czym możesz ją bezpiecznie zastąpić.

Maści z fenylobutazonem nie wolno stosować w czasie chemioterapii irynotekanem. Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki chroniące przed zakażeniami i krwawieniem. Razem zwiększają też ryzyko krwawienia z żołądka i jelit.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienie z dziąseł i nosa
  • czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
  • nasilona biegunka
  • owrzodzenia w jamie ustnej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego irynotekanem[1]. Maść należy odstawić na cały okres chemioterapii, a w razie potrzeby leczenia bólu lub stanu zapalnego wybrać inny lek miejscowy po konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie neutropenii i małopłytkowości z ryzykiem ciężkich zakażeń i krwawień. Możliwe nasilenie uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego z krwawieniem.

Mechanizm

Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Irynotekan jest lekiem cytotoksycznym, którego głównymi działaniami niepożądanymi są mielosupresja i biegunka, a ciężka niewydolność szpiku kostnego wyklucza jego stosowanie[2]. Fenylobutazon sam może uszkadzać szpik, dlatego oba leki sumują działanie mielotoksyczne. Podczas stosowania maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po stosowaniu ogólnym fenylobutazonu[1]. Dodatkowo fenylobutazon jako lek przeciwzapalny zwiększa ryzyko krwawień i uszkodzenia przewodu pokarmowego[1], co nakłada się na toksyczność jelitową irynotekanu.

Metabolizm i transportery

  • Irynotekan: substrat CYP3A4[3], substrat UGT1A1[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (liczba neutrofilów i płytek)
  • objawy zakażenia i gorączka
  • objawy krwawienia z przewodu pokarmowego
  • nasilenie biegunki

Bezpieczniejsze alternatywy

diklofenak do stosowania na skóręibuprofen do stosowania na skórę

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazonryzyko rośnieStosowanie maści z fenylobutazonem dłużej niż 7 dni może prowadzić do interakcji jak po podaniu ogólnym, co dodatkowo zwiększa ryzyko sumowania toksyczności z irynotekanem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneIrynotekan+ Szczepionka przeciw ospie prawdziwejNie szczep żywymi, atenuowanymi szczepionkami w trakcie leczenia irynotekanem i przez 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii.Nie szczep się przeciw ospie w trakcie leczenia irynotekanem ani przez 6 miesięcy po jego zakończeniu, chyba że twój onkolog wyraźnie zdecyduje inaczej.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie szczep się przeciw ospie w trakcie leczenia irynotekanem ani przez 6 miesięcy po jego zakończeniu, chyba że twój onkolog wyraźnie zdecyduje inaczej.

Irynotekan to lek stosowany w chemioterapii, który osłabia odporność. Szczepionka przeciw ospie prawdziwej zawiera żywego, osłabionego wirusa, a przy obniżonej odporności taka szczepionka może wywołać groźną reakcję całego organizmu i słabiej chronić przed chorobą. Dlatego w trakcie leczenia i przez 6 miesięcy po jego zakończeniu nie szczepi się żywymi szczepionkami.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wysoka gorączka po szczepieniu
  • wysypka lub pęcherze rozsiane po całym ciele
  • silne osłabienie i złe samopoczucie po szczepieniu
  • zaczerwienienie, obrzęk lub ropienie w miejscu wkłucia, które się szerzy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie szczep żywymi, atenuowanymi szczepionkami w trakcie leczenia irynotekanem i przez 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii[1][2][3]. Jeśli szczepienie jest planowe, wykonaj je przed rozpoczęciem chemioterapii z wyprzedzeniem ustalonym przez onkologa. Szczepionki inaktywowane można podawać, choć odpowiedź na nie może być słabsza[1]. W razie realnego narażenia na ospę prawdziwą lub ospę małpią w trakcie leczenia decyzję o szczepieniu podejmuje onkolog wspólnie ze specjalistą chorób zakaźnych po ocenie bilansu korzyści i ryzyka.

Skutek kliniczny

Szczepionki żywe, atenuowane podane w trakcie leczenia irynotekanem grożą ogólnoustrojową reakcją zagrażającą życiu[1]. Dodatkowo skuteczność szczepienia może być zmniejszona, co w sytuacji narażenia na ospę prawdziwą lub ospę małpią oznacza niepełną ochronę.

Mechanizm

Irynotekan jest lekiem cytotoksycznym, który hamuje czynność szpiku i osłabia odporność komórkową i humoralną. Szczepionka przeciw ospie prawdziwej zawiera żywy, atenuowany, zmodyfikowany wirus krowianki ze szczepu Ankara[4]. U osoby z obniżoną odpornością żywa szczepionka niesie ryzyko ogólnoustrojowej, zagrażającej życiu reakcji, a odpowiedź immunologiczna na szczepienie może być słabsza[1]. Wirus ze szczepu Ankara nie namnaża się w komórkach człowieka, więc ryzyko uogólnionego zakażenia jest mniejsze niż przy klasycznych, replikujących szczepionkach przeciw ospie, ale połączenie i tak pozostaje formalnie przeciwwskazane.

Metabolizm i transportery

  • Irynotekan: substrat CYP3A4[5], substrat UGT1A1[5]

Monitorować

  • data ostatniego podania irynotekanu przed kwalifikacją do szczepienia
  • objawy uogólnionej reakcji lub zakażenia po ewentualnym szczepieniu (gorączka, rozsiane zmiany skórne, pogorszenie stanu ogólnego)
  • morfologia krwi z rozmazem przed decyzją o szczepieniu

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 6 miesięcy od zakończenia chemioterapiiirynotekaninterakcja nie dotyczyPo upływie 6 miesięcy od zakończenia leczenia irynotekanem przeciwwskazanie do szczepionek żywych, atenuowanych przestaje obowiązywać.
Szczepienie przed rozpoczęciem chemioterapiikolejność włączenia · szczepionka przeciw ospie prawdziwejinne zalecenieJeśli szczepienie jest wskazane, najlepiej wykonać je przed włączeniem irynotekanu z wyprzedzeniem ustalonym przez onkologa.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Accord 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-accord-100341531/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan SUN 1,5 mg/ml, roztwór do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-sun-100411987/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imvanex (5 x 10^7 TCID50)/0,5 ml, zawiesina do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imvanex-100310921/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneIrynotekan+ Szczepionka przeciw półpaścowiNie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi w trakcie leczenia irynotekanem ani przez 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii.Nie szczep się żywą szczepionką przeciw półpaścowi w trakcie chemioterapii ani przez pół roku po niej, a o termin szczepienia szczepionką bez żywego wirusa zapytaj onkologa.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie szczep się żywą szczepionką przeciw półpaścowi w trakcie chemioterapii ani przez pół roku po niej, a o termin szczepienia szczepionką bez żywego wirusa zapytaj onkologa.

Irynotekan to lek stosowany w chemioterapii, który osłabia odporność. Szczepionka przeciw półpaścowi zawierająca żywego, osłabionego wirusa może u ciebie wywołać groźne, uogólnione zakażenie. Szczepionka bez żywego wirusa jest bezpieczna w trakcie leczenia, ale może chronić nieco słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka po szczepieniu
  • wysypka z pęcherzykami, zwłaszcza rozległa lub na całym ciele
  • silne osłabienie, dreszcze, złe samopoczucie po szczepieniu
  • ból lub pieczenie skóry w jednym pasie ciała
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi w trakcie leczenia irynotekanem ani przez 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii[1]. Żywej szczepionki nie stosuje się też u osób poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu[2]. Jeśli pacjent wymaga ochrony przed półpaścem, właściwym wyborem jest szczepionka rekombinowana z adiuwantem, którą można podać w trakcie chemioterapii przy świadomości, że odpowiedź może być słabsza[1]. Termin szczepienia rekombinowaną szczepionką warto uzgodnić z onkologiem, najlepiej przed rozpoczęciem chemioterapii lub w okresie najmniejszej immunosupresji.

Skutek kliniczny

Po podaniu żywej szczepionki przeciw półpaścowi w trakcie leczenia irynotekanem istnieje ryzyko ogólnoustrojowej reakcji zagrażającej życiu[1]. Po podaniu szczepionki rekombinowanej głównym skutkiem jest słabsza i mniej pewna ochrona przed półpaścem[1].

Mechanizm

Irynotekan działa cytotoksycznie i mielosupresyjnie, przez co osłabia odporność komórkową i humoralną. U osoby z obniżoną odpornością żywy, atenuowany wirus ospy wietrznej i półpaśca ze szczepionki może się niekontrolowanie namnażać i wywołać uogólnioną reakcję[1]. Ta sama immunosupresja osłabia odpowiedź na szczepionkę rekombinowaną z adiuwantem, która nie zawiera żywego wirusa i nie niesie ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym[1].

Metabolizm i transportery

  • Irynotekan: substrat CYP3A4[3], substrat UGT1A1[3]

Monitorować

  • rodzaj szczepionki przeciw półpaścowi (żywa czy rekombinowana) przed każdym podaniem u pacjenta leczonego irynotekanem
  • data ostatniego podania irynotekanu w odniesieniu do planowanego szczepienia żywą szczepionką
  • po przypadkowym podaniu żywej szczepionki – gorączka, wysypka pęcherzykowa, objawy zakażenia uogólnionego
  • morfologia krwi z rozmazem w okresie okołoszczepiennym

Bezpieczniejsze alternatywy

szczepionka przeciw półpaścowi

Kiedy ocena się zmienia

Szczepionka rekombinowana, z adiuwantem (bez żywego wirusa)postać · szczepionka przeciw półpaścowiryzyko malejeSzczepionkę rekombinowaną można podać w trakcie leczenia irynotekanem, ale odpowiedź immunologiczna może być zmniejszona. Termin szczepienia uzgodnij z onkologiem.
odstep ≥ 6 miesięcy od zakończenia chemioterapiiirynotekaninne zalecenieZakaz podawania żywych szczepionek obowiązuje do 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii. Po tym czasie o szczepieniu żywą szczepionką decyduje lekarz po ocenie odporności i pozostałego leczenia.
Szczepienie szczepionką rekombinowaną przed rozpoczęciem chemioterapiikolejność włączenia · szczepionka przeciw półpaścowiinne zalecenieJeśli to możliwe, szczepionkę rekombinowaną warto podać przed rozpoczęciem leczenia irynotekanem, gdy odpowiedź immunologiczna nie jest jeszcze osłabiona.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zostavax, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zostavax-100353400/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneIrynotekan+ SomapacitanNie stosuje się somapacitanu w trakcie leczenia irynotekanem.Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu podczas chemioterapii i od razu powiedz o tym leczeniu onkologowi oraz lekarzowi, który przepisał hormon wzrostu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu podczas chemioterapii i od razu powiedz o tym leczeniu onkologowi oraz lekarzowi, który przepisał hormon wzrostu.

Lek z hormonem wzrostu nie powinien być stosowany w czasie leczenia nowotworu, w tym podczas chemioterapii irynotekanem. Hormon wzrostu pobudza wzrost tkanek i mógłby osłabić efekt leczenia przeciwnowotworowego. O ewentualnym rozpoczęciu terapii hormonem wzrostu lekarz decyduje dopiero po zakończeniu leczenia onkologicznego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowe lub nasilające się objawy choroby nowotworowej
  • nowe guzki, obrzęki lub powiększające się węzły chłonne
  • nasilające się bóle głowy lub zaburzenia widzenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuje się somapacitanu w trakcie leczenia irynotekanem. Somapacitan można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie nowotworowej, a w razie objawów wzrostu guza leczenie należy przerwać[1]. Przy zleceniu obu leków jednocześnie należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne i endokrynologiem.

Skutek kliniczny

Ryzyko pobudzenia wzrostu nowotworu i osłabienia skuteczności leczenia przeciwnowotworowego. Teoretycznie możliwe jest też zmniejszenie ekspozycji na irynotekan i jego czynny metabolit.

Mechanizm

Somapacitanu nie stosuje się przy czynnej chorobie nowotworowej, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed rozpoczęciem terapii somapacitanem[1]. Hormon wzrostu działa pobudzająco na wzrost tkanek, co może przeciwdziałać celowi chemioterapii irynotekanem. Hormon wzrostu może dodatkowo zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez izoenzymy cytochromu P450[1], a irynotekan jest metabolizowany przez CYP3A4[2]. Ta składowa farmakokinetyczna ma charakter teoretyczny, a jej znaczenie kliniczne nie jest znane[1].

Metabolizm i transportery

  • Irynotekan: substrat CYP3A4[3], substrat UGT1A1[3]

Monitorować

  • aktywność choroby nowotworowej przed ewentualnym włączeniem somapacitanu po zakończeniu chemioterapii
  • objawy wzrostu guza w trakcie późniejszej terapii somapacitanem

Kiedy ocena się zmienia

Po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego, przy nieaktywnej chorobie nowotworowejkolejność włączenia · somapacitaninne zalecenieSomapacitan można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnym nowotworze, a w razie objawów wzrostu guza leczenie należy przerwać.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneJeżówka purpurowa+ IrynotekanNie stosuj jeżówki purpurowej w trakcie leczenia irynotekanem i odstaw ją przed rozpoczęciem chemioterapii.Odstaw jeżówkę na czas leczenia irynotekanem i zapytaj onkologa, zanim sięgniesz po jakikolwiek preparat ziołowy lub suplement.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Odstaw jeżówkę na czas leczenia irynotekanem i zapytaj onkologa, zanim sięgniesz po jakikolwiek preparat ziołowy lub suplement.

Nie stosuj jeżówki, gdy jesteś leczony irynotekanem. Jeżówka pobudza układ odporności, a w czasie chemioterapii nie jest to wskazane. Może też zmieniać sposób, w jaki organizm przetwarza irynotekan, przez co lek może działać słabiej albo mocniej szkodzić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo inne objawy zakażenia
  • nasilona lub długotrwała biegunka
  • duże osłabienie, zawroty głowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj jeżówki purpurowej w trakcie leczenia irynotekanem i odstaw ją przed rozpoczęciem chemioterapii.[1] O każdym preparacie roślinnym przyjmowanym przez pacjenta poinformuj zespół onkologiczny.

Skutek kliniczny

Możliwa nieprzewidywalna zmiana ekspozycji na irynotekan i SN-38 – zarówno osłabienie skuteczności przeciwnowotworowej, jak i nasilenie toksyczności (neutropenia, biegunka). Dodatkowo stosowanie preparatu immunostymulującego u pacjenta z polekową immunosupresją jest niewskazane.

Mechanizm

Jeżówki purpurowej nie stosuje się u chorych onkologicznych leczonych cytostatykami, a irynotekan jest cytostatykiem.[1] Jeżówka ma działanie immunostymulujące i jest przeciwwskazana w immunosupresji oraz w chorobach układu białokrwinkowego, a irynotekan często wywołuje neutropenię i mielosupresję.[2] Wpływ jeżówki na CYP3A4 jest niejednoznaczny – opisywano zarówno hamowanie enzymu w jelicie, jak i jego indukcję w wątrobie. Irynotekan jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4, dlatego zmiana aktywności tego enzymu może przesuwać proporcję między nieaktywnymi metabolitami a aktywnym SN-38. Irynotekanu nie łączy się z zielem dziurawca[3], co pokazuje, że preparaty roślinne modulujące CYP3A4 mogą istotnie zmieniać jego działanie.

Metabolizm i transportery

  • Irynotekan: substrat CYP3A4[4], substrat UGT1A1[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (liczba neutrofili)
  • biegunka i objawy odwodnienia
  • objawy zakażenia, gorączka

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Succus Echinaceae Phytopharm 2,425 g/2,5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/succus-echinaceae-phytopharm-100064155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Echinapur 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/echinapur-100021068/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ IrynotekanNie należy łączyć klozapiny z irynotekanem, ponieważ ChPL klozapiny przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie substancji o istotnym działaniu mielosupresyjnym i zakazuje rozpoczynania klozapiny u pacjentów przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy.Powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj klozapiny na własną rękę i wykonuj wszystkie zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj klozapiny na własną rękę i wykonuj wszystkie zlecone badania krwi.

Klozapina i irynotekan mogą osłabiać wytwarzanie białych krwinek, które chronią organizm przed zakażeniami. Stosowane razem zwiększają ryzyko groźnego spadku odporności, dlatego zwykle się ich nie łączy. Jeśli lekarze uznają, że potrzebujesz obu leków, będziesz mieć często badaną krew.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
  • silne osłabienie
  • nasilona biegunka
  • brak wypróżnień i wzdęty, bolesny brzuch
  • kołatanie serca lub omdlenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć klozapiny z irynotekanem, ponieważ ChPL klozapiny przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie substancji o istotnym działaniu mielosupresyjnym[1] i zakazuje rozpoczynania klozapiny u pacjentów przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy[2][3]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii z irynotekanem, decyzję o zamianie leku przeciwpsychotycznego albo o kontynuacji klozapiny poza zaleceniami ChPL powinni podjąć wspólnie onkolog i psychiatra. Przy kontynuacji konieczne jest częste oznaczanie morfologii z rozmazem i bezwzględnej liczby neutrofilów, ustalenie z góry progów przerwania klozapiny oraz pilna ocena każdej gorączki. Klozapiny nie należy odstawiać nagle bez planu ze względu na ryzyko nawrotu psychozy i objawów z odbicia cholinergicznego.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii lub agranulocytozy z zakażeniami, gorączką neutropeniczną i posocznicą, które mogą zagrażać życiu. Neutropenia wywołana irynotekanem utrudnia też interpretację obowiązkowych badań krwi podczas leczenia klozapiną i może wymusić jej nagłe odstawienie z ryzykiem nawrotu psychozy. Zaburzenia elektrolitowe po ciężkiej biegunce mogą dodatkowo sprzyjać wydłużeniu odstępu QTc, przed czym ostrzega ChPL klozapiny[1].

Mechanizm

Główny mechanizm polega na sumowaniu się działania hamującego szpik kostny. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a jej ChPL zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu mielosupresyjnym i wymienia wśród nich środki cytotoksyczne[1]. Irynotekan jest lekiem cytotoksycznym o działaniu mielosupresyjnym, a ciężka niewydolność szpiku kostnego jest przeciwwskazaniem do jego podania[4]. Irynotekan hamuje też cholinesterazę[4], natomiast klozapina działa przeciwcholinergicznie[1], co teoretycznie może zmieniać obraz ostrego zespołu cholinergicznego po wlewie. Oba leki wpływają na jelita, ponieważ klozapina jest przeciwwskazana w porażennej niedrożności jelit[1], a irynotekan w niedrożności jelit[4]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, ponieważ klozapina nie jest znana jako istotny inhibitor ani induktor CYP3A4 i UGT1A1, które odpowiadają za przemiany irynotekanu.

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Irynotekan: substrat CYP3A4[7], substrat UGT1A1[7]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględna liczba neutrofilów
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • rytm wypróżnień, biegunka i objawy niedrożności jelit
  • elektrolity w surowicy przy biegunce
  • EKG z oceną QTc przy zaburzeniach elektrolitowych
  • stan psychiczny przy zmianie lub odstawieniu klozapiny

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolrisperydonhaloperydol

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana w trakcie leczenia irynotekanemkolejność włączenia · klozapinainterakcja nie dotyczyLeczenia klozapiną nie wolno rozpoczynać u pacjenta przyjmującego substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy.
Po zakończeniu chemioterapii i powrocie prawidłowej morfologiiodstep · pacjentryzyko malejeGranulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniejszą chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do stosowania klozapiny, ale wymaga ona standardowego monitorowania morfologii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSzczepionka BCG+ IrynotekanPołączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj wlewek BCG w trakcie leczenia irynotekanem ani przez 6 miesięcy po jego zakończeniu i powiedz o chemioterapii lekarzowi, który planuje leczenie BCG.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj wlewek BCG w trakcie leczenia irynotekanem ani przez 6 miesięcy po jego zakończeniu i powiedz o chemioterapii lekarzowi, który planuje leczenie BCG.

Szczepionka BCG podawana do pęcherza zawiera żywe, osłabione bakterie. Irynotekan to lek stosowany w chemioterapii, który osłabia odporność organizmu. Przy osłabionej odporności bakterie z BCG mogą rozprzestrzenić się po całym ciele i wywołać groźne zakażenie. Tych leków nie stosuje się razem, a BCG nie podaje się także przez 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii irynotekanem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze utrzymujące się dłużej niż 2 dni
  • silne osłabienie i złe samopoczucie
  • nocne poty lub chudnięcie
  • kaszel lub duszność
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane.[1] Żywych, atenuowanych szczepionek nie podaje się w trakcie leczenia irynotekanem i przez 6 miesięcy po zakończeniu chemioterapii.[1] Dopęcherzowego BCG nie stosuje się u pacjentów otrzymujących leczenie cytostatyczne lub z obniżoną odpornością wywołaną lekami.[2][3] BCG nie stosuje się u osób leczonych równocześnie cytostatykami podawanymi układowo.[4] Gdy pacjent wymaga obu terapii, onkolog i urolog powinni wspólnie ustalić kolejność leczenia albo inny sposób leczenia dopęcherzowego.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi ogólnoustrojową, zagrażającą życiu reakcją na żywą szczepionkę, w tym rozsianym zakażeniem prątkami BCG.[1] Skuteczność leczenia dopęcherzowego BCG może być zmniejszona.

Mechanizm

Szczepionka BCG zawiera żywe, atenuowane prątki, a irynotekan jako cytostatyk hamuje czynność szpiku i osłabia odpowiedź immunologiczną. Osłabiony układ odpornościowy nie ogranicza namnażania prątków, co sprzyja ich rozsiewowi z pęcherza moczowego do krwiobiegu i narządów. Jednocześnie słabnie odpowiedź immunologiczna, na której opiera się przeciwnowotworowe działanie BCG.

Metabolizm i transportery

  • Irynotekan: substrat CYP3A4[5], substrat UGT1A1[5]

Monitorować

  • objawy zakażenia ogólnoustrojowego prątkami BCG (gorączka, dreszcze, osłabienie, poty nocne)
  • morfologia krwi z rozmazem
  • parametry czynności wątroby i płuc przy podejrzeniu rozsiewu BCG

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 6 miesięcy od zakończenia chemioterapii irynotekanemirynotekanryzyko malejePo upływie 6 miesięcy od zakończenia chemioterapii przeciwwskazanie ze strony irynotekanu wygasa. Przed włączeniem dopęcherzowego BCG trzeba jednak potwierdzić odbudowę odporności, ponieważ obniżona odporność wywołana leczeniem nadal wyklucza podanie BCG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.