Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Azytromycyna / Azytromycyna i propofol

Azytromycyna i propofol

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować pod kontrolą EKG z oceną odstępu QTc przed znieczuleniem i w jego trakcie.

Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz azytromycynę lub skończyłeś ją brać w ostatnich dniach.

Niekorzystna interakcjaAzytromycyna+ PropofolPołączenie można stosować pod kontrolą EKG z oceną odstępu QTc przed znieczuleniem i w jego trakcie.Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz azytromycynę lub skończyłeś ją brać w ostatnich dniach.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz azytromycynę lub skończyłeś ją brać w ostatnich dniach.

Propofol to lek do znieczulenia i usypiania podawany w szpitalu, a azytromycyna to antybiotyk. Oba leki mogą w rzadkich przypadkach zaburzać przewodzenie elektryczne w sercu, a razem to ryzyko jest nieco większe. Podczas znieczulenia lekarze stale kontrolują pracę serca, więc zwykle można bezpiecznie zastosować oba leki. Antybiotyk działa w organizmie jeszcze kilka dni po ostatniej tabletce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą EKG z oceną odstępu QTc przed znieczuleniem i w jego trakcie. Przed podaniem propofolu wyrównaj stężenie potasu i magnezu oraz uwzględnij inne leki wydłużające odstęp QT. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko utrzymuje się jeszcze kilka dni po zakończeniu jej przyjmowania[1].

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT i rzadko groźne komorowe zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub wrodzonym zespole długiego QT.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działania na repolaryzację serca się sumują. Azytromycynę stosuje się ostrożnie u pacjentów otrzymujących leki wydłużające odstęp QT[1]. Wpływ propofolu na odstęp QT jest niejednoznaczny i opisywano zarówno jego wydłużenie, jak i brak zmian. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ azytromycyna słabo hamuje CYP3A4[1], a propofol jest metabolizowany głównie drogą sprzęgania z kwasem glukuronowym.

Metabolizm i transportery

  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed znieczuleniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • rytm serca i ciśnienie tętnicze podczas sedacji

Bezpieczniejsze alternatywy

etomidat

Kiedy ocena się zmienia

Długotrwała sedacja w infuzji ciągłejczas leczenia · propofolryzyko rośnieDługotrwała infuzja propofolu w intensywnej terapii, często z innymi lekami wydłużającymi QT i zaburzeniami elektrolitowymi, zwiększa ryzyko arytmii. Kontroluj QTc i elektrolity regularnie.
Podeszły wiek lub choroba sercawiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych, z chorobą serca, bradykardią lub zaburzeniami elektrolitowymi ryzyko wydłużenia QT jest większe. Rozważ EKG wyjściowe przed zabiegiem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieAzytromycynaa alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania ani schematu leczenia.Najlepiej zrezygnować z alkoholu do końca kuracji, a jeśli się go wypiło, nie przerywać przyjmowania antybiotyku.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Najlepiej zrezygnować z alkoholu do końca kuracji, a jeśli się go wypiło, nie przerywać przyjmowania antybiotyku.

Z dostępnych danych nie wynika, żeby alkohol wchodził w groźne połączenie z azytromycyną. Podczas infekcji alkohol może jednak osłabiać organizm i nasilać nudności lub biegunkę, które czasem występują po tym antybiotyku. Okazjonalny kieliszek nie wymaga przerywania leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności lub wymioty
  • ból brzucha lub uporczywa biegunka
  • żółte zabarwienie skóry lub oczu
  • kołatanie serca lub omdlenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawkowania ani schematu leczenia. Warto doradzić ograniczenie alkoholu na czas infekcji, bo osłabia on organizm i może nasilać dolegliwości żołądkowo-jelitowe.

Skutek kliniczny

Brak potwierdzonego klinicznie skutku połączenia. Teoretycznie alkohol może nasilać nudności, ból brzucha lub biegunkę, które są częstymi działaniami niepożądanymi azytromycyny, oraz pogarszać ogólne samopoczucie podczas infekcji.

Mechanizm

Nie opisano interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej między azytromycyną a etanolem. ChPL nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach.[1] Azytromycyna nie hamuje dehydrogenazy aldehydowej, więc nie wywołuje reakcji typu disulfiramowego. Teoretycznie oba czynniki mogą niezależnie obciążać przewód pokarmowy i wątrobę, a azytromycyna może wydłużać odstęp QT, ale połączenie nie ma potwierdzenia w badaniach klinicznych.

Metabolizm i transportery

  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/

Pełny opis tej pary

Propofol a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 211

Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ EscytalopramNależy unikać tego połączenia, ponieważ charakterystyka escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj azytromycyny na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz escytalopram, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego bez porozumienia z lekarzem.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj azytromycyny na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz escytalopram, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego bez porozumienia z lekarzem.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Dlatego tego antybiotyku zwykle nie łączy się z tym lekiem przeciwdepresyjnym. Lekarz najczęściej może przepisać inny antybiotyk, który nie ma takiego działania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać tego połączenia, ponieważ charakterystyka escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. U pacjenta przyjmującego escytalopram trzeba wybrać antybiotyk niewydłużający QT, odpowiedni do wskazania. Jeśli lekarz uzna makrolid za niezbędny, decyzję podejmuje świadomie poza zapisami charakterystyki, po wykonaniu EKG z oceną QTc oraz wyrównaniu stężenia potasu i magnezu, a pacjent pozostaje pod obserwacją. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko utrzymuje się jeszcze przez kilka dni po przyjęciu ostatniej dawki[2].

Skutek kliniczny

Możliwe jest dalsze wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, który może prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii, w chorobach serca, przy bradykardii, u osób starszych oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór może się sumować. Charakterystyka escytalopramu podaje, że nie badano jego skojarzeń z innymi lekami wydłużającymi QT i nie można wykluczyć działania addytywnego[1]. Charakterystyka azytromycyny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi QT, wymieniając wśród nich leki przeciwdepresyjne, takie jak citalopram, czyli racemiczna postać escytalopramu[2]. Składowa farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ azytromycyna jest jedynie słabym inhibitorem CYP3A4[2], a ten izoenzym ma tylko poboczny udział w metabolizmie escytalopramu, który przebiega głównie z udziałem CYP2C19[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed leczeniem i w trakcie, jeśli połączenia nie da się uniknąć
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · azytromycynaryzyko rośniePodanie dożylne daje wyższe stężenia azytromycyny i może nasilać wpływ na odstęp QT, dlatego połączenie wymaga jeszcze większej czujności i monitorowania EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ EfawirenzNie łącz azytromycyny z efawirenzem i wybierz antybiotyk spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT.Nie zaczynaj azytromycyny, jeśli przyjmujesz efawirenz, i zapytaj lekarza o inny antybiotyk.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj azytromycyny, jeśli przyjmujesz efawirenz, i zapytaj lekarza o inny antybiotyk.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem to działanie się nasila. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą. Zwykle można wybrać inny antybiotyk, który jest bezpieczny razem z twoim lekiem na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz azytromycyny z efawirenzem i wybierz antybiotyk spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT[1]. Jeśli makrolid jest jedyną możliwą opcją, decyzję podejmuje lekarz prowadzący leczenie przeciwretrowirusowe po ocenie EKG i elektrolitów, a pacjent pozostaje pod kontrolą EKG przez cały okres leczenia i jeszcze kilka dni po nim z uwagi na długi okres półtrwania azytromycyny[2].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca i stosowaniu innych leków wydłużających QT.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QTc, a ich działanie na repolaryzację serca sumuje się. Efawirenzu nie stosuje się z lekami wydłużającymi QTc, w tym z antybiotykami makrolidowymi[1]. Azytromycynę stosuje się ostrożnie u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[2]. Interakcji farmakokinetycznej nie ma – azytromycyna w pojedynczej dawce 600 mg podana z efawirenzem 400 mg na dobę przez 7 dni nie zmieniła istotnie klinicznie ekspozycji na żaden z leków[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], efawirenz – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
  • Efawirenz: inhibitor CYP1A2[5], inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], umiarkowany induktor CYP2B6[6], umiarkowany induktor CYP2C19[6], induktor CYP2C9[5], umiarkowany induktor CYP3A4[6], induktor UGT1A1[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2B6[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksym

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Azimycin 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azimycin-100120600/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ SakwinawirPołączenie jest przeciwwskazane i azytromycyny nie należy podawać pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem.Nie zaczynaj brać azytromycyny, jeśli leczysz się sakwinawirem, i od razu poinformuj lekarza, że potrzebujesz innego antybiotyku.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać azytromycyny, jeśli leczysz się sakwinawirem, i od razu poinformuj lekarza, że potrzebujesz innego antybiotyku.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Oba wpływają na pracę serca i razem mogą wywołać groźne, nawet zagrażające życiu zaburzenia rytmu. Azytromycyna może też zwiększać ilość sakwinawiru we krwi, co dodatkowo nasila to ryzyko. Azytromycyna długo utrzymuje się w organizmie, więc zagrożenie nie mija od razu po jej odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nagłe zawroty głowy
  • bardzo wolne bicie serca
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i azytromycyny nie należy podawać pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem.[1] Zakażenie należy leczyć antybiotykiem spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT i nie wchodzi w istotne interakcje z inhibitorami proteazy HIV, dobranym do wskazania. Inne makrolidy nie są bezpieczną zamianą, ponieważ również wydłużają odstęp QT, a klarytromycyna dodatkowo silnie hamuje CYP3A4. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko utrzymuje się także przez kilka dni po jej odstawieniu, co trzeba uwzględnić przy rozpoczynaniu leczenia sakwinawirem.[2]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest addytywne wydłużenie odstępu QT i PR z ryzykiem zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, bloku przedsionkowo-komorowego i nagłego zgonu sercowego. Możliwy wzrost stężenia sakwinawiru dodatkowo nasila to ryzyko.[1]

Mechanizm

Sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT i (lub) PR, ponieważ powoduje on zależne od dawki wydłużenie tych odstępów i ich efekty mogą się sumować.[1] Azytromycyna również wydłuża odstęp QT i wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami o takim działaniu.[2] Dodatkowo azytromycyna hamuje glikoproteinę P i nie można wykluczyć słabego hamowania CYP3A4, a sakwinawir jest substratem glikoproteiny P i w około 90% jest metabolizowany przez CYP3A4, co może zwiększać jego ekspozycję.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Azytromycyna – inhibitor P-gp[3], sakwinawir – substrat P-gp[5]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR, jeśli do jednoczesnego podania już doszło
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy)

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinacefuroksym

Kiedy ocena się zmienia

Sakwinawir włączany wkrótce po zakończeniu azytromycynykolejność włączenia · azytromycynainne zalecenieZe względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko addytywnego wydłużenia QT utrzymuje się po zakończeniu kuracji, dlatego przy rozpoczynaniu leczenia sakwinawirem z rytonawirem trzeba uwzględnić niedawne przyjmowanie azytromycyny i rozważyć kontrolę EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ AzytromycynaNależy unikać jednoczesnego stosowania i dobrać antybiotyk niewydłużający odstępu QT, odpowiedni do wskazania.Zanim zaczniesz przyjmować azytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz cytalopram, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Zanim zaczniesz przyjmować azytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz cytalopram, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.

Cytalopram i azytromycyna mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, a nawet omdlenia. Lekarz zwykle wybiera wtedy inny antybiotyk, który nie ma takiego wpływu na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać jednoczesnego stosowania i dobrać antybiotyk niewydłużający odstępu QT, odpowiedni do wskazania. ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Gdy azytromycyna jest jedyną rozsądną opcją, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG oraz stężenia potasu i magnezu, a pacjent powinien pozostawać pod obserwacją. Odstawianie cytalopramu na czas krótkiej antybiotykoterapii zwykle nie jest korzystne ze względu na ryzyko objawów odstawienia i nawrotu depresji. Azytromycyna ma stosunkowo długi okres półtrwania, więc jej działanie utrzymuje się także po zakończeniu kuracji[4].

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. ChPL cytalopramu podaje, że ryzyko złośliwych arytmii rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii[1].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację mięśnia sercowego może się sumować. ChPL cytalopramu podaje, że nie badano łączenia go z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT, ale nie można wykluczyć efektu addytywnego[1]. ChPL azytromycyny wymienia cytalopram wśród leków wydłużających odstęp QT, przy których azytromycynę należy stosować ostrożnie[4][5]. Azytromycyna jest słabym inhibitorem CYP450 i według ChPL nie wchodzi w znaczące interakcje z substratami CYP450, więc istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna[4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[7]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[7], słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[7], substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie, jeśli połączenie jest nieuniknione
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca, takie jak kołatanie, zawroty głowy i omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Azimycin 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azimycin-100120600/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ AzytromycynaNie łącz hydroksyzyny z azytromycyną.Nie przyjmuj hydroksyzyny w trakcie leczenia azytromycyną i tuż po nim – zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny w trakcie leczenia azytromycyną i tuż po nim – zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik.

Hydroksyzyna i azytromycyna mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnej arytmii, która może skończyć się omdleniem, a nawet zatrzymaniem serca. Tych leków nie należy łączyć. Azytromycyna długo utrzymuje się w organizmie, dlatego ryzyko trwa także przez pewien czas po ostatniej tabletce antybiotyku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • bardzo wolne tętno
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz hydroksyzyny z azytromycyną[1]. Jeśli antybiotyk jest konieczny, odstaw hydroksyzynę na czas leczenia i zastąp ją lekiem przeciwhistaminowym o niewielkim wpływie na odstęp QT albo – w zależności od wskazania – rozważ z lekarzem antybiotyk spoza makrolidów i fluorochinolonów, np. amoksycylinę lub doksycyklinę. Azytromycyna ma stosunkowo długi okres półtrwania, dlatego nie wracaj do hydroksyzyny bezpośrednio po ostatniej dawce antybiotyku[2]. Jeśli lekarz mimo to uzna połączenie za niezbędne, wymaga ono oceny EKG oraz stężenia potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zatrzymania krążenia[1]. Ryzyko jest większe u osób z chorobą serca, bradykardią, hipokaliemią lub hipomagnezemią[1].

Mechanizm

Hydroksyzyny nie łączy się z lekami, które wydłużają odstęp QT lub wywołują torsade de pointes, a do tej grupy należą antybiotyki makrolidowe, w tym azytromycyna[1]. Azytromycynę stosuje się ostrożnie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Oba leki działają addycyjnie na repolaryzację mięśnia sercowego. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5[1], a azytromycyna jest słabym inhibitorem CYP450 i nie można całkowicie wykluczyć hamowania CYP3A4[2], co ma jednak drugorzędne znaczenie wobec składowej farmakodynamicznej.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[4]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość rytmu serca (bradykardia)
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

lewocetyryzynacetyryzynadesloratadynabilastynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

Po zakończeniu kuracji azytromycynąodstep · azytromycynainne zalecenieZe względu na stosunkowo długi okres półtrwania azytromycyny działanie wydłużające odstęp QT może utrzymywać się po ostatniej dawce, dlatego hydroksyzyny nie włącza się bezpośrednio po zakończeniu antybiotykoterapii.
Duże dawki hydroksyzynydawka · hydroksyzynaryzyko rośnieWiększe dawki hydroksyzyny i równoczesne hamowanie jej metabolizmu przez CYP3A4 zwiększają ekspozycję na lek i nasilają ryzyko zaburzeń rytmu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneInne leki nasercowe (np. iwabradyna, ranolazyna, mawakamten)+ Makrolidy (np. azytromycyna, klarytromycyna, roksytromycyna) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG.Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.

Niektóre antybiotyki z grupy makrolidów, zwłaszcza klarytromycyna, mogą zwiększać ilość w organizmie leków na serce takich jak iwabradyna, ranolazyna czy mawakamten. Może to nadmiernie zwolnić pracę serca, zaburzyć jego rytm albo osłabić siłę skurczu serca. Azytromycyna działa na te leki słabiej, ale też może zaburzać rytm serca. Ta interakcja nie dotyczy trimetazydyny, preparatów z głogu ani koenzymu Q10, czyli ubidekarenonu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Bardzo wolne bicie serca albo uczucie, że serce bije nierówno
  • Kołatanie serca
  • Zawroty głowy, uczucie zbliżającego się omdlenia lub omdlenie
  • Narastająca duszność, obrzęki nóg albo szybkie męczenie się
  • Silne nudności lub zaburzenia widzenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG. Klarytromycyny nie należy łączyć z iwabradyną ani z ranolazyną, ponieważ jest to przeciwwskazane w ChPL, i zwykle najprościej zastąpić ją antybiotykiem z innej grupy. Jeśli klarytromycyna jest niezbędna, iwabradynę lub ranolazynę trzeba odstawić na czas leczenia i wznowić dopiero kilka dni po jego zakończeniu. U pacjenta przyjmującego mawakamten włączenie klarytromycyny wymaga decyzji kardiologa o zmniejszeniu dawki lub przerwie w leczeniu, zależnie od fenotypu CYP2C19, a azytromycyna nie wymaga zmiany dawki mawakamtenu. Azytromycynę, roksytromycynę i spiramycynę z iwabradyną lub ranolazyną stosuje się tylko po ocenie ryzyka wydłużenia QT, z wyrównaniem potasu i magnezu oraz z kontrolą EKG na początku leczenia.

Skutek kliniczny

Najgroźniejsze skutki to ciężka bradykardia, wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, zwłaszcza przy połączeniu klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną. Wzrost stężenia ranolazyny zwiększa też ryzyko zawrotów głowy, nudności i omdleń. Wzrost stężenia mawakamtenu może nadmiernie obniżyć frakcję wyrzutową lewej komory i wywołać objawy niewydolności serca. Połączenie klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL tych leków nasercowych, a przy azytromycynie i spiramycynie ryzyko dotyczy głównie sumowania wpływu na odstęp QT i rytm serca.

Mechanizm

Interakcja dotyczy leków nasercowych metabolizowanych przez CYP3A4, czyli iwabradyny, ranolazyny i mawakamtenu, a nie całej grupy. Klarytromycyna jest silnym, zależnym od mechanizmu inhibitorem CYP3A4 i inhibitorem glikoproteiny P, przez co znacznie zwiększa stężenie iwabradyny i ranolazyny oraz mawakamtenu. Roksytromycyna hamuje CYP3A4 słabiej, a azytromycyna i spiramycyna praktycznie nie hamują tego enzymu. Drugim, wspólnym dla wszystkich makrolidów mechanizmem jest wydłużanie odstępu QT, które sumuje się z wydłużeniem QT wywoływanym przez ranolazynę oraz z bradykardią wywoływaną przez iwabradynę, ponieważ zwolnienie rytmu sprzyja arytmii typu torsade de pointes[1]. Mawakamten nie wydłuża odstępu QT, więc u niego znaczenie ma wyłącznie składowa farmakokinetyczna.

Monitorować

  • Częstość akcji serca, ze szczególną uwagą na bradykardię u osób przyjmujących iwabradynę
  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia makrolidem
  • Stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • Zawroty głowy, kołatania serca i omdlenia
  • Objawy niewydolności serca i frakcja wyrzutowa lewej komory u osób przyjmujących mawakamten

Kiedy ocena się zmienia

Kilka dni po ostatniej dawce klarytromycynyodstep · makrolidyinne zalecenieHamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę jest zależne od mechanizmu i utrzymuje się kilka dni po jej odstawieniu, dlatego iwabradynę lub ranolazynę wznawia się dopiero po tym czasie, a nie od razu po ostatniej dawce antybiotyku.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują bradykardia, zaburzenia elektrolitowe, choroba strukturalna serca i wielolekowość, co zwiększa ryzyko wydłużenia QT i arytmii przy łączeniu makrolidu z iwabradyną lub ranolazyną.

Źródła

  1. Yu Y, Zhang M, Chen R, Liu F, Zhou P, Bu L, et al. Action potential response of human induced-pluripotent stem cell derived cardiomyocytes to the 28 CiPA compounds: A non-core site data report of the CiPA study. J Pharmacol Toxicol Methods. 2019;98:106577. doi: 10.1016/j.vascn.2019.04.003. PMID: 31022455.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMakrolidy (np. azytromycyna, roksytromycyna, spiramycyna)+ Neuroleptyki – diazepiny, oksazepiny, tiazepiny i oksepiny (np. olanzapina, kwetiapina, klozapina) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i neuroleptyku z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin lub oksepin rozważ antybiotyk bez wpływu na odstęp QT, a jeśli połączenie jest konieczne, oceń czynniki ryzyka arytmii i kontroluj EKG.Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny i dostajesz antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, zanim zaczniesz go brać, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny i dostajesz antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, zanim zaczniesz go brać, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.

Antybiotyki z grupy makrolidów, na przykład azytromycyna lub klarytromycyna, oraz niektóre leki przeciwpsychotyczne, na przykład kwetiapina, klozapina lub olanzapina, mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnej arytmii. Klarytromycyna może też podnieść ilość kwetiapiny lub klozapiny we krwi i nasilić senność oraz spadki ciśnienia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i neuroleptyku z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin lub oksepin rozważ antybiotyk bez wpływu na odstęp QT, a jeśli połączenie jest konieczne, oceń czynniki ryzyka arytmii i kontroluj EKG. Unikaj połączenia u osób z wrodzonym zespołem długiego QT, bradykardią, niewyrównaną hipokaliemią lub hipomagnezemią, niewydolnością serca oraz przyjmujących inne leki wydłużające QT. Klarytromycyny nie łącz z kwetiapiną, bo połączenie jest przeciwwskazane w ChPL. Przy klarytromycynie z klozapiną lub loksapiną obserwuj objawy przedawkowania neuroleptyku i rozważ oznaczenie stężenia klozapiny. Azytromycyna i spiramycyna nie zmieniają istotnie stężenia neuroleptyków, ale ryzyko wydłużenia QT pozostaje.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Przy połączeniu klarytromycyny z kwetiapiną dochodzą objawy przedawkowania neuroleptyku, takie jak nasilona senność, niedociśnienie ortostatyczne, tachykardia i zaburzenia świadomości[1]. Podobne objawy, a także drgawki, mogą wystąpić przy wzroście stężenia klozapiny.

Mechanizm

Wspólnym mechanizmem dla całej klasy jest addycyjne wydłużenie odstępu QT. Makrolidy i neuroleptyki z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin i oksepin blokują kanały potasowe hERG w mięśniu sercowym i opóźniają repolaryzację komór. Siła tego efektu różni się między lekami, ale żaden lek z obu list nie jest od niego wolny. Na ten efekt nakłada się interakcja farmakokinetyczna, która nie dotyczy całej klasy. Klarytromycyna silnie, a roksytromycyna słabo hamuje CYP3A4, przez co rośnie stężenie kwetiapiny, a w mniejszym stopniu klozapiny i loksapiny[1]. Azytromycyna i spiramycyna praktycznie nie hamują CYP3A4. Olanzapina i asenapina są metabolizowane głównie przez CYP1A2 i glukuronidację, więc hamowanie CYP3A4 ma dla nich małe znaczenie.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem makrolidu i w trakcie leczenia u osób z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • tętno i ciśnienie tętnicze, w tym niedociśnienie ortostatyczne
  • nasilenie sedacji i stan świadomości
  • stężenie klozapiny we krwi przy leczeniu klarytromycyną

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko torsade de pointes. Zalecana jest ocena EKG przed włączeniem makrolidu.
Dożylnadroga podania · makrolidyryzyko rośnieDożylne podanie makrolidu szybciej osiąga wysokie stężenie i silniej wydłuża QT. Wymaga monitorowania EKG, zwłaszcza u pacjentów leczonych klozapiną lub kwetiapiną.
Makrolid dołączany do stałego leczenia neuroleptykiemkolejność włączenia · makrolidyinne zalecenieGdy klarytromycynę dołącza się do stałej dawki klozapiny lub loksapiny, stężenie neuroleptyku narasta w ciągu kilku dni, a po odstawieniu antybiotyku spada stopniowo. Obserwuj objawy przedawkowania w trakcie leczenia i przez kilka dni po jego zakończeniu.

Źródła

  1. Christodoulou C, Margaritis D, Makris G, Kavatha D, Efstathiou V, Papageorgiou C, et al. Quetiapine and clarithromycin-induced neuroleptic malignant syndrome. Clin Neuropharmacol. 2015;38(1):36-7. doi: 10.1097/WNF.0000000000000060. PMID: 25580921.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ PropofolPacjenta przyjmującego sotalol znieczula się propofolem wyłącznie pod ścisłym nadzorem anestezjologa, z ostrożnym, stopniowym dawkowaniem i ciągłym monitorowaniem ciśnienia tętniczego oraz EKG.Przed każdym zabiegiem, badaniem w uśpieniu lub sedacją powiedz anestezjologowi, że bierzesz sotalol, i nie odstawiaj go sam bez decyzji lekarza.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przed każdym zabiegiem, badaniem w uśpieniu lub sedacją powiedz anestezjologowi, że bierzesz sotalol, i nie odstawiaj go sam bez decyzji lekarza.

Sotalol zwalnia pracę serca i może obniżać ciśnienie. Propofol, lek do usypiania przy zabiegach i badaniach, też obniża ciśnienie i osłabia pracę serca. Razem mogą spowodować duży spadek ciśnienia lub zbyt wolne bicie serca, dlatego lekarz musi wiedzieć o sotalolu przed znieczuleniem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie omdlewania po zabiegu
  • bardzo wolne lub nierówne bicie serca
  • kołatanie serca
  • duszność lub obrzęki nóg
  • omdlenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Pacjenta przyjmującego sotalol znieczula się propofolem wyłącznie pod ścisłym nadzorem anestezjologa, z ostrożnym, stopniowym dawkowaniem i ciągłym monitorowaniem ciśnienia tętniczego oraz EKG. Sotalolu nie odstawia się nagle przed zabiegiem bez decyzji lekarza, bo grozi to nawrotem arytmii. Przed znieczuleniem należy wyrównać hipokaliemię i ocenić odstęp QT oraz częstość rytmu serca.[1] U pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca, bradykardią lub blokiem przedsionkowo-komorowym należy wybrać technikę znieczulenia o mniejszym działaniu kardiodepresyjnym. Trzeba być przygotowanym na leczenie niedociśnienia i bradykardii.

Skutek kliniczny

Możliwe są głębokie niedociśnienie po wprowadzeniu do znieczulenia, nasilona bradykardia, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, a u pacjentów z niewydolnością serca jej zaostrzenie. Ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, rośnie przy bradykardii i hipokaliemii.[1]

Mechanizm

Sotalol hamuje receptory beta i wydłuża repolaryzację, przez co zwalnia rytm serca, osłabia przewodzenie i blokuje odruchowe przyspieszenie akcji serca w odpowiedzi na spadek ciśnienia. Propofol rozszerza naczynia, zmniejsza napięcie układu współczulnego i zależnie od dawki osłabia kurczliwość mięśnia sercowego. Działania obu leków na ciśnienie, częstość rytmu i kurczliwość serca sumują się, a sotalol znosi mechanizmy kompensacyjne. Sotalolu nie stosuje się w znieczuleniu ogólnym, które powoduje depresję mięśnia sercowego.[1][2][3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w trakcie wprowadzenia i podtrzymania znieczulenia
  • częstość rytmu serca
  • ciągłe EKG z oceną odstępu QT i przewodzenia przedsionkowo-komorowego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy przed zabiegiem
  • objawy niewydolności serca po zabiegu

Bezpieczniejsze alternatywy

etomidat

Kiedy ocena się zmienia

Szybki bolus lub duża dawka wprowadzająca do znieczuleniadawka · propofolryzyko rośnieDziałanie kardiodepresyjne i hipotensyjne propofolu narasta z dawką i szybkością podania, dlatego u pacjenta na sotalolu dawkę należy zwiększać stopniowo.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku bradykardia, zaburzenia przewodzenia i niedociśnienie przy łączeniu leków działających na układ krążenia występują łatwiej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Biosotal 40 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/biosotal-40-100010596/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.