Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Bromokryptyna / Bromokryptyna i olanzapina

Bromokryptyna i olanzapina

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Unikaj łączenia bromokryptyny z olanzapiną, a u pacjenta z psychozą lub ciężkimi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie nie włączaj bromokryptyny.

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, który przepisał olanzapinę, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj żadnego na własną rękę i zgłoś się do lekarza.

Niekorzystna interakcjaBromokryptyna+ OlanzapinaUnikaj łączenia bromokryptyny z olanzapiną, a u pacjenta z psychozą lub ciężkimi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie nie włączaj bromokryptyny.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, który przepisał olanzapinę, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj żadnego na własną rękę i zgłoś się do lekarza.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, który przepisał olanzapinę, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj żadnego na własną rękę i zgłoś się do lekarza.

Te dwa leki działają w przeciwny sposób i mogą nawzajem osłabiać swoje działanie. Bromokryptyna może słabiej działać na to, na co ją dostałeś, a olanzapina może gorzej chronić przed nawrotem objawów choroby psychicznej. Oba leki mogą też powodować zawroty głowy i spadki ciśnienia przy wstawaniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie niepokoju, omamów, podejrzliwości albo dziwnych myśli
  • silne pobudzenie lub bezsenność
  • nasilenie sztywności, spowolnienia lub drżenia
  • powrót objawów, które leczy bromokryptyna, na przykład wycieku z piersi lub zaburzeń miesiączki
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia bromokryptyny z olanzapiną, a u pacjenta z psychozą lub ciężkimi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie nie włączaj bromokryptyny[1]. U pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem nie zaleca się stosowania olanzapiny razem z lekami przeciwparkinsonowskimi[2]. Jeśli bromokryptyna ma leczyć hiperprolaktynemię wywołaną lekiem przeciwpsychotycznym, najpierw rozważ zmianę leku przeciwpsychotycznego, na przykład na arypiprazol, zamiast dokładania agonisty dopaminy. Gdy u pacjenta leczonego bromokryptyną pojawiają się objawy psychotyczne, w pierwszej kolejności oceń, czy nie wywołała ich sama bromokryptyna, i rozważ zmniejszenie jej dawki lub odstawienie. Jeśli połączenie jest nieuniknione, ustal je wspólnie z psychiatrą i monitoruj stan psychiczny, skuteczność bromokryptyny oraz ciśnienie tętnicze.

Skutek kliniczny

Połączenie może osłabić skuteczność obu leków. Bromokryptyna może słabiej obniżać stężenie prolaktyny i hormonu wzrostu oraz słabiej łagodzić objawy choroby Parkinsona. Pobudzenie receptorów dopaminowych przez bromokryptynę może z kolei osłabiać działanie przeciwpsychotyczne olanzapiny i nasilać objawy psychotyczne. Bromokryptyna jest przeciwwskazana u pacjentów z objawami zaburzeń psychicznych lub ciężkimi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie[1]. Możliwe jest też nasilenie hipotensji ortostatycznej i zawrotów głowy.

Mechanizm

Bromokryptyna pobudza ośrodkowe receptory dopaminowe, a olanzapina je blokuje, więc oba leki działają przeciwstawnie. Leki przeciwpsychotyczne mogą osłabiać działanie bromokryptyny[1]. Olanzapina może działać antagonistycznie wobec bezpośrednich i pośrednich agonistów dopaminy[2]. Oba leki mogą dodatkowo obniżać ciśnienie tętnicze, zwłaszcza przy zmianie pozycji ciała.

Metabolizm i transportery

  • Bromokryptyna: inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]
  • Olanzapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • stan psychiczny – nawrót lub nasilenie objawów psychotycznych
  • stężenie prolaktyny lub inne wskaźniki skuteczności bromokryptyny
  • objawy parkinsonowskie – sztywność, spowolnienie, drżenie
  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej

Bezpieczniejsze alternatywy

kwetiapinaklozapina

Kiedy ocena się zmienia

Bromokryptyna dołączana do olanzapiny w celu obniżenia prolaktynykolejność włączenia · bromokryptynainne zalecenieDołożenie bromokryptyny z powodu hiperprolaktynemii wywołanej lekiem przeciwpsychotycznym to kaskada przepisywania, która grozi zaostrzeniem psychozy. Najpierw rozważ zmianę leku przeciwpsychotycznego, na przykład na arypiprazol, we współpracy z psychiatrą.
Olanzapina dołączana do bromokryptyny z powodu objawów psychotycznychkolejność włączenia · olanzapinainne zalecenieObjawy psychotyczne u pacjenta leczonego bromokryptyną mogą być działaniem niepożądanym samej bromokryptyny. W pierwszej kolejności rozważ zmniejszenie dawki lub odstawienie bromokryptyny, a w chorobie Parkinsona wybieraj leki przeciwpsychotyczne o słabym działaniu na receptory dopaminowe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalasta-100078890/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalasta-100078890/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuBromokryptynaa alkoholNie ma podstaw do bezwzględnego zakazu, ale najlepiej ograniczyć alkohol do minimum, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki.Jeśli to możliwe, nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli już, to w małej ilości i obserwuj, jak się czujesz.nieznanyopisy przypadków

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli to możliwe, nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli już, to w małej ilości i obserwuj, jak się czujesz.

Alkohol może sprawić, że gorzej zniesiesz ten lek. Mogą wtedy szybciej wystąpić nudności, zawroty głowy, senność lub osłabienie. Poważne skutki tego połączenia nie zostały opisane, ale badań jest bardzo mało. Najbezpieczniej ogranicz alkohol do minimum, zwłaszcza na początku leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne nudności lub wymioty
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • wyraźna senność lub trudność z koncentracją
  • silny ból głowy, zwłaszcza z zaburzeniami widzenia – skontaktuj się z lekarzem
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie ma podstaw do bezwzględnego zakazu, ale najlepiej ograniczyć alkohol do minimum, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki. Pacjent powinien wiedzieć, że przy gorszej tolerancji leku lepiej alkoholu nie pić.

Skutek kliniczny

Po alkoholu mogą szybciej lub silniej wystąpić typowe działania niepożądane bromokryptyny, czyli nudności, zawroty głowy, senność i osłabienie. Nie opisano poważnych, zagrażających życiu następstw tego połączenia.

Mechanizm

ChPL ostrzega, że alkohol może zmniejszać tolerancję organizmu na bromokryptynę[1]. Dokładny mechanizm nie jest opisany. Prawdopodobnie chodzi o nakładanie się działań ubocznych obu substancji, takich jak nudności, zawroty głowy, senność i spadki ciśnienia przy wstawaniu. Dowody są bardzo ograniczone.

Metabolizm i transportery

  • Bromokryptyna: inhibitor CYP3A4[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nudności i wymioty
  • zawroty głowy lub spadki ciśnienia przy wstawaniu
  • senność i zaburzenia koncentracji
  • ciśnienie tętnicze, zgodnie z zaleceniami ChPL dla bromokryptyny

Kiedy ocena się zmienia

Początek leczenia lub zwiększanie dawkiczas leczenia · pacjentinne zalecenieNa początku leczenia i po zwiększeniu dawki tolerancja bromokryptyny jest najsłabsza, więc alkohol najlepiej wtedy całkowicie odstawić.
Duże ilości alkoholuilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieWiększe ilości alkoholu mogą nasilać nudności, zawroty głowy i spadki ciśnienia, co może pogarszać tolerancję leku. Dane ilościowe nie są dostępne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaOlanzapinaa alkoholNależy zalecić pacjentowi unikanie alkoholu w trakcie leczenia olanzapiną.W czasie leczenia tym lekiem nie pij alkoholu, a jeśli masz z tym trudność, porozmawiaj o tym z lekarzem.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

W czasie leczenia tym lekiem nie pij alkoholu, a jeśli masz z tym trudność, porozmawiaj o tym z lekarzem.

Ten lek razem z alkoholem może wywołać silną senność i spowolnienie. Może też powodować spadek ciśnienia przy wstawaniu, zawroty głowy, kołatanie serca i omdlenie, co grozi upadkiem. Takie objawy mogą się pojawić nawet po niewielkiej ilości alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
  • zawroty głowy albo pociemnienie przed oczami przy wstawaniu
  • omdlenie lub upadek
  • kołatanie albo wyraźne przyspieszenie bicia serca
  • splątanie lub dezorientacja
  • spowolniony lub płytki oddech
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy zalecić pacjentowi unikanie alkoholu w trakcie leczenia olanzapiną. ChPL olanzapiny nakazuje zachowanie ostrożności u pacjentów spożywających alkohol, a informacja dla pacjenta wskazuje, że alkoholu nie należy pić[1] U osób, które mimo to spożywają alkohol, trzeba ocenić nasilenie sedacji i hipotonii ortostatycznej, poinformować o ryzyku upadków oraz odradzić prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn. Przy podejrzeniu nadużywania alkoholu warto skierować pacjenta do lekarza prowadzącego w celu oceny i ewentualnego leczenia uzależnienia.

Skutek kliniczny

Połączenie olanzapiny z alkoholem może nasilać senność, hipotonię ortostatyczną i przyspieszenie tętna już po przyjęciu pojedynczej dawki leku. Skutkiem mogą być zawroty głowy, omdlenia i upadki, a przy większych ilościach alkoholu także splątanie i głębokie zaburzenia świadomości. Regularne picie alkoholu może dodatkowo pogarszać kontrolę objawów choroby psychicznej i współpracę w leczeniu.

Mechanizm

Olanzapina i alkohol sumują swoje działanie hamujące ośrodkowy układ nerwowy, co nasila sedację i spowalnia reakcje psychoruchowe. ChPL olanzapiny zaleca zachowanie ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami o działaniu ośrodkowym oraz z alkoholem[1] Olanzapina blokuje receptory alfa1-adrenergiczne, a alkohol rozszerza naczynia obwodowe, dlatego połączenie sprzyja hipotonii ortostatycznej z odruchowym przyspieszeniem tętna. Zapisy w poszczególnych charakterystykach się różnią, ponieważ wszystkie w punktach 4.4 i 4.5 zalecają ostrożność, a część ulotek dla pacjenta jednoznacznie mówi, że „nie należy pić alkoholu” po przyjęciu leku albo że osoby przyjmujące olanzapinę „nie mogą pić alkoholu pod żadną postacią”[1] Alkohol nie jest wymieniony w przeciwwskazaniach w punkcie 4.3 żadnego z produktów olanzapiny[1]

Metabolizm i transportery

  • Olanzapina: substrat CYP1A2[2], substrat CYP2D6[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i sprawność psychoruchowa
  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • częstość akcji serca
  • ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych
  • ilość spożywanego alkoholu i objawy jego nadużywania
  • stan psychiczny pacjenta

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych nasilona sedacja i hipotonia ortostatyczna po połączeniu olanzapiny z alkoholem znacząco zwiększają ryzyko upadków i złamań, dlatego zalecenie unikania alkoholu należy przekazać ze szczególnym naciskiem.
Duża jednorazowa ilość alkoholu lub picie regularneilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieWiększe ilości alkoholu nasilają addytywne hamowanie ośrodkowego układu nerwowego i mogą prowadzić do głębokich zaburzeń świadomości, a regularne picie pogarsza przebieg choroby psychicznej i przestrzeganie zaleceń terapeutycznych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalasta-100078890/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalasta-100078890/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 431

Połączenie przeciwwskazaneAmantadyna+ OlanzapinaSiarczanu amantadyny nie łączy się z olanzapiną, bo amantadyny nie stosuje się razem z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie przyjmuj tych leków razem, dopóki lekarz prowadzący nie potwierdzi, że wie o obu lekach i ocenił twoje EKG.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem, dopóki lekarz prowadzący nie potwierdzi, że wie o obu lekach i ocenił twoje EKG.

Amantadyna i olanzapina mogą razem zaburzać pracę serca i wywołać groźną arytmię. Olanzapina może też osłabiać działanie amantadyny, przez co objawy choroby mogą się nasilić. Oba leki razem mogą powodować splątanie, omamy, senność, zaparcia i trudności z oddawaniem moczu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, omdlenie lub utrata przytomności
  • splątanie lub widzenie rzeczy, których nie ma
  • nasilenie drżenia, sztywności lub spowolnienia ruchów
  • silna senność
  • zaparcie lub trudność w oddaniu moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Siarczanu amantadyny nie łączy się z olanzapiną, bo amantadyny nie stosuje się razem z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli obu leków nie da się uniknąć, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG oraz stężenia potasu i magnezu, które przed leczeniem muszą być prawidłowe[1]. U pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem nie zaleca się łączenia olanzapiny z lekami przeciwparkinsonowskimi[2]. Wybór innego leku przeciwpsychotycznego wymaga indywidualnej oceny, bo większość leków z tej grupy także wpływa na odstęp QT albo osłabia działanie leków dopaminergicznych.

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Możliwe osłabienie działania amantadyny i nasilenie objawów parkinsonowskich. Możliwe nasilenie splątania, omamów, senności, zaparć i zatrzymania moczu, zwłaszcza u osób starszych.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Siarczanu amantadyny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z niektórymi lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Olanzapinę z lekami wydłużającymi odstęp QTc stosuje się ostrożnie[2]. Olanzapina może działać antagonistycznie wobec bezpośrednich i pośrednich agonistów dopaminy, a więc osłabiać przeciwparkinsonowskie działanie amantadyny[2]. Dodatkowo amantadyna nasila splątanie i omamy wywoływane przez leki o działaniu przeciwcholinergicznym[1], a olanzapina również ma takie działanie.

Metabolizm i transportery

  • Olanzapina: substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu
  • tętno (bradykardia)
  • splątanie, omamy, senność
  • nasilenie objawów parkinsonowskich
  • zaparcia i zatrzymanie moczu

Kiedy ocena się zmienia

Chlorowodorek amantadynypostać · amantadynaryzyko malejeDla chlorowodorku amantadyny nie ma przeciwwskazania dotyczącego leków wydłużających QT. Ze względu na wpływ amantadyny na QT, antagonizm dopaminergiczny i sumowanie działania przeciwcholinergicznego połączenie wymaga kontroli EKG i elektrolitów oraz obserwacji stanu psychicznego.
Ciężka choroba nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieAmantadyna jest wydalana przez nerki, a w ciężkiej chorobie nerek jej stosowanie jest przeciwwskazane. Kumulacja leku nasila ryzyko działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu i objawów psychotycznych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amantix 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amantix-100218629/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalasta-100078890/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalasta-100078890/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBromokryptyna+ KlarytromycynaNie łącz klarytromycyny z bromokryptyną.Nie zaczynaj klarytromycyny, jeśli przyjmujesz bromokryptynę – powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, żeby dobrali inny antybiotyk, i nie odstawiaj bromokryptyny na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj klarytromycyny, jeśli przyjmujesz bromokryptynę – powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, żeby dobrali inny antybiotyk, i nie odstawiaj bromokryptyny na własną rękę.

Klarytromycyna to antybiotyk, który spowalnia usuwanie bromokryptyny z organizmu. Bromokryptyna może się wtedy gromadzić i silniej działać. Może to wywołać nudności, spadki ciśnienia, zawroty głowy, a rzadko groźne zwężenie naczyń krwionośnych. Tych leków nie należy przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zimne, blade, sine lub bolesne palce dłoni albo stóp
  • ból w klatce piersiowej
  • silny ból głowy lub zaburzenia widzenia
  • zawroty głowy i omdlenia przy wstawaniu
  • silne nudności i wymioty
  • splątanie lub widzenie rzeczy, których nie ma
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz klarytromycyny z bromokryptyną. Jeśli pacjent przyjmujący bromokryptynę wymaga antybiotyku, wybierz lek spoza makrolidów silnie hamujących CYP3A4 – zależnie od wskazania azytromycynę albo antybiotyk z innej grupy. Bromokryptyny nie odstawia się nagle bez decyzji lekarza, zwłaszcza w chorobie Parkinsona, dlatego zmienia się antybiotyk, a nie lek dopaminergiczny. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, kontroluj ciśnienie tętnicze i objawy niedokrwienia oraz skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia bromokryptyny może nasilać jej działania niepożądane – nudności, wymioty, spadki ciśnienia, zawroty głowy, senność, dyskinezy, splątanie i omamy. Przy jednoczesnym stosowaniu klarytromycyny z ergotaminą lub dihydroergotaminą opisywano ostre zatrucie sporyszem ze skurczem naczyń i niedokrwieniem kończyn oraz innych tkanek, w tym ośrodkowego układu nerwowego[1]. Podobnego ryzyka nie można wykluczyć dla bromokryptyny.

Mechanizm

Klarytromycyna silnie hamuje CYP3A4, a bromokryptyna jest substratem tego enzymu, więc jej metabolizm zwalnia i stężenie w osoczu rośnie[2]. Antybiotyki makrolidowe, takie jak erytromycyna i josamycyna, zwiększają stężenie bromokryptyny w osoczu[2]. Bromokryptyna jest pochodną alkaloidów sporyszu, a klarytromycyny nie łączy się z alkaloidami sporyszu z powodu ryzyka zatrucia sporyszem[1][3][4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Bromokryptyna – inhibitor CYP3A4[5], klarytromycyna – substrat CYP3A4[6]
  • Klarytromycyna – silny inhibitor CYP3A4[7], bromokryptyna – substrat CYP3A4[5]
  • Bromokryptyna: inhibitor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]
  • Klarytromycyna: silny inhibitor CYP3A4[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[7], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • objawy niedokrwienia – zimne, blade lub bolesne palce, ból w klatce piersiowej
  • silny lub nasilający się ból głowy i zaburzenia widzenia
  • nudności i wymioty
  • splątanie, omamy, dyskinezy

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycynachinagolidropinirolpramipeksol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Klacid 125 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/klacid-100033462/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Taclar 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/taclar-100104080/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBromokryptyna+ MetoklopramidNie stosuj metoklopramidu u pacjenta leczonego bromokryptyną.Nie przyjmuj metoklopramidu razem z bromokryptyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj metoklopramidu razem z bromokryptyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.

Tych dwóch leków nie łączy się. Metoklopramid działa odwrotnie niż bromokryptyna i może sprawić, że bromokryptyna przestanie działać. Twoja choroba może wtedy wrócić lub się nasilić, a lek na nudności też może działać słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyciek mleka z piersi
  • nieregularne lub zanikające miesiączki
  • nasilenie drżenia, sztywności lub spowolnienia ruchów
  • utrzymujące się nudności lub wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj metoklopramidu u pacjenta leczonego bromokryptyną.[1][2] Nudności związane z bromokryptyną lecz lekiem przeciwwymiotnym, który nie blokuje receptorów dopaminowych. Domperydon także osłabia działanie bromokryptyny, więc nie jest właściwym zamiennikiem.[3] Jeśli metoklopramid został już podany, oceń kontrolę choroby podstawowej i w razie potrzeby oznacz prolaktynę.

Skutek kliniczny

Głównym skutkiem jest utrata skuteczności bromokryptyny. Może to oznaczać ponowny wzrost prolaktyny, nawrót mlekotoku, zaburzeń miesiączkowania lub objawów akromegalii, a w chorobie Parkinsona nasilenie objawów ruchowych. Jednocześnie bromokryptyna może osłabiać działanie przeciwwymiotne i prokinetyczne metoklopramidu.

Mechanizm

Bromokryptyny nie łączy się z metoklopramidem, ponieważ oba leki działają na receptory dopaminowe w przeciwnych kierunkach. Metoklopramid i agoniści dopaminy, do których należy bromokryptyna, działają wobec siebie antagonistycznie.[1] Działanie bromokryptyny polega na stymulacji ośrodkowych receptorów dopaminowych, dlatego antagoniści dopaminy, w tym metoklopramid, mogą je osłabiać.[3] Metoklopramid blokuje receptory D2 i zwiększa wydzielanie prolaktyny, co bezpośrednio przeciwdziała hamowaniu prolaktyny przez bromokryptynę.

Metabolizm i transportery

  • Bromokryptyna: inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4]
  • Metoklopramid: substrat CYP2D6[5]

Monitorować

  • stężenie prolaktyny
  • objawy choroby podstawowej (mlekotok, zaburzenia miesiączkowania, objawy akromegalii, objawy ruchowe w chorobie Parkinsona)
  • skuteczność leczenia nudności i wymiotów

Bezpieczniejsze alternatywy

ondansetron

Kiedy ocena się zmienia

Przedawkowaniedawka · bromokryptynainne zalecenieW ostrym zatruciu bromokryptyną postępowanie jest objawowe, a do leczenia wymiotów i halucynacji może być podany metoklopramid. Przeciwwskazanie dotyczy jednoczesnego leczenia, a nie doraźnego postępowania w zatruciu pod nadzorem lekarza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/olamide-100356478/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Metoclopramidum Polpharma 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metoclopramidum-polpharma-100043443/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/olamide-100356478/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBromokryptyna+ WorykonazolNie łącz worykonazolu z bromokryptyną.Nie zaczynaj brać worykonazolu, jeśli przyjmujesz bromokryptynę – najpierw powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie, a bromokryptyny nie odstawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać worykonazolu, jeśli przyjmujesz bromokryptynę – najpierw powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie, a bromokryptyny nie odstawiaj samodzielnie.

Worykonazol, lek na zakażenia grzybicze, sprawia, że bromokryptyna wolniej się rozkłada i gromadzi w organizmie. Za duża ilość bromokryptyny może powodować silne nudności, spadki ciśnienia, splątanie, a nawet groźne zwężenie naczyń krwionośnych. Tych leków nie należy przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub nieustępujący ból głowy, zwłaszcza z zaburzeniami widzenia
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • zimne, blade, drętwiejące lub bolesne palce dłoni i stóp
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • splątanie, omamy, niepokój
  • drgawki
  • nasilone nudności lub wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz worykonazolu z bromokryptyną.[1][2][3] Jeśli leczenie przeciwgrzybicze jest konieczne, wybierz lek, który nie hamuje silnie CYP3A4, np. echinokandynę, albo – gdy pozwala na to stan pacjenta – czasowo odstaw bromokryptynę lub zamień ją na nieergotaminowy agonistę dopaminy. Jeśli lekarz prowadzący mimo to zdecyduje o jednoczesnym stosowaniu, konieczne są nadzór, kontrola ciśnienia tętniczego i obserwacja w kierunku objawów niedokrwienia oraz zaburzeń neurologicznych i psychicznych. W razie nadciśnienia, bólu w klatce piersiowej, ciężkiego lub utrzymującego się bólu głowy albo objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego bromokryptynę należy natychmiast odstawić, a pacjenta pilnie zbadać.[4]

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie bromokryptyny może nasilać jej działania niepożądane – nudności, wymioty, niedociśnienie ortostatyczne, zawroty głowy, dyskinezy, splątanie i omamy. Możliwe są też objawy zatrucia sporyszem, czyli skurcz naczyń z niedokrwieniem kończyn lub narządów. Bromokryptyna może wywoływać nadciśnienie tętnicze, zawał serca, napady drgawkowe, udar mózgu i zaburzenia psychiczne, a większa ekspozycja na lek może zwiększać to ryzyko.[4]

Mechanizm

Worykonazol jest silnym inhibitorem CYP3A4 i może zwiększać stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym.[1] Bromokryptyna jest substratem i inhibitorem CYP3A4, dlatego silne inhibitory tego enzymu, w tym azolowe leki przeciwgrzybicze, mogą zwiększać jej stężenie.[4] Inne inhibitory CYP3A4, takie jak erytromycyna i josamycyna, zwiększają stężenie bromokryptyny w osoczu.[4] Bromokryptyna jest pochodną alkaloidów sporyszu, a łączenie worykonazolu z alkaloidami sporyszu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich reakcji wynikających z ich zwiększonego stężenia.[1][2][3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Bromokryptyna – inhibitor CYP3A4[5], worykonazol – substrat CYP3A4[6]
  • Worykonazol – silny inhibitor CYP3A4[7], bromokryptyna – substrat CYP3A4[5]
  • Bromokryptyna: inhibitor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]
  • Worykonazol: słaby inhibitor CYP2B6[7], umiarkowany inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2C9[7], silny inhibitor CYP3A4[7], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[7], substrat CYP2C9[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • objawy niedokrwienia – ból w klatce piersiowej, zimne, blade lub bolesne palce i kończyny
  • silny ból głowy i zaburzenia widzenia
  • objawy neurologiczne i psychiczne – splątanie, omamy, drgawki
  • nudności i wymioty
  • dyskinezy u chorych na chorobę Parkinsona

Bezpieczniejsze alternatywy

kaspofunginamykafunginaanidulafunginapramipeksolropinirolrotygotyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vfend 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vfend-100113340/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Voriconazole Accord 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/voriconazole-accord-100306606/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Voriconazol Polpharma 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/voriconazol-polpharma-100298410/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bromocorn. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bromocorn-100002042/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vfend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vfend-100113340/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ OlanzapinaCytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i zapytaj go o badanie EKG, a w razie wątpliwości porozmawiaj z farmaceutą.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i zapytaj go o badanie EKG, a w razie wątpliwości porozmawiaj z farmaceutą.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może być silniejszy. U niektórych osób może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Razem mogą też nieco zwiększać skłonność do krwawień. Takie połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy lekarz uzna je za konieczne i kontroluje pracę serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Przy olanzapinie lepiej wybrać lek przeciwdepresyjny bez tego ograniczenia, a przy cytalopramie lek przeciwpsychotyczny o słabym wpływie na QT. Jeśli psychiatra świadomie utrzymuje skojarzenie, konieczne są EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia oraz kontrola i wyrównanie stężeń potasu i magnezu[1].

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Możliwe także zwiększone ryzyko krwawień.

Mechanizm

Cytalopram i olanzapina mogą wydłużać odstęp QT, a ich działania mogą się sumować. Nie przeprowadzono badań jednoczesnego stosowania cytalopramu z innymi lekami wydłużającymi QT i nie można wykluczyć efektu addytywnego[1]. Dodatkowo cytalopram może zwiększać ryzyko krwawień, a atypowe leki przeciwpsychotyczne należą do leków, przy których zaleca się wtedy ostrożność[1]. Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, bo olanzapina nie hamuje głównych izoenzymów CYP450[2], a cytalopram nie wpływa istotnie na CYP1A2, przez który olanzapina jest metabolizowana.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP1A2[3], olanzapina – substrat CYP1A2[4]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[3], olanzapina – substrat CYP2D6[4]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Olanzapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaarypiprazol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalasta-100078890/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalasta-100078890/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHaloperydol+ OlanzapinaNie łącz haloperydolu z olanzapiną.Nie przyjmuj obu leków jednocześnie, dopóki nie porozmawiasz z lekarzem, który je przepisał, i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj obu leków jednocześnie, dopóki nie porozmawiasz z lekarzem, który je przepisał, i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.

Haloperydol i olanzapina to leki przeciwpsychotyczne, które razem mogą zaburzać pracę serca i wywołać groźną arytmię. Mogą też wspólnie nasilać senność, sztywność mięśni i drżenie. Tych leków zwykle nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • sztywność mięśni, drżenie lub niepokój ruchowy
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem
  • nadmierna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz haloperydolu z olanzapiną. Haloperydolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1][2] Preferuj monoterapię jednym lekiem przeciwpsychotycznym. Jeśli prescriber uzna połączenie za niezbędne w warunkach szpitalnych, wykonaj EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównaj potas i magnez oraz obserwuj objawy pozapiramidowe i nadmierną sedację.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc, komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego. Sumują się też objawy pozapiramidowe, sedacja i ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QTc, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Haloperydolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z innymi lekami przeciwpsychotycznymi.[1][2] Olanzapinę z lekami wydłużającymi odstęp QTc stosuje się ostrożnie.[3] Oba leki blokują receptory dopaminowe D2 i hamują ośrodkowy układ nerwowy, co sumuje ryzyko objawów pozapiramidowych i sedacji. Haloperydol nasila depresję OUN wywołaną przez inne leki hamujące OUN.[1] Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo olanzapina nie hamuje głównych izoenzymów CYP450, a haloperydol nie wpływa na CYP1A2.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Haloperydol – inhibitor CYP2D6[4], olanzapina – substrat CYP2D6[5]
  • Haloperydol: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Olanzapina: substrat CYP1A2[5], substrat CYP2D6[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy pozapiramidowe (sztywność, drżenie, akatyzja)
  • stopień sedacji
  • ciśnienie tętnicze i tętno
  • temperatura ciała i objawy złośliwego zespołu neuroleptycznego

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · haloperydolryzyko rośnieDożylne podanie haloperydolu wiąże się z większym ryzykiem wydłużenia odstępu QTc i torsade de pointes, co dodatkowo zwiększa ryzyko w skojarzeniu z olanzapiną.
Duża dawkadawka · haloperydolryzyko rośnieRyzyko wydłużenia odstępu QTc rośnie wraz z dawką i stężeniem haloperydolu w osoczu.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko arytmii, sedacji i upadków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2% 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol UNIA 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-unia-100028202/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalasta-100078890/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalasta-100078890/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ OlanzapinaHydroksyzyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT, a olanzapina do nich należy.Nie zaczynaj brać hydroksyzyny razem z olanzapiną bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj olanzapiny na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać hydroksyzyny razem z olanzapiną bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj olanzapiny na własną rękę.

Hydroksyzyna i olanzapina mogą wpływać na pracę serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Oba leki powodują też senność i suchość w ustach, więc razem te objawy mogą być silniejsze. Tych leków zwykle się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zawroty głowy
  • bardzo silna senność
  • splątanie
  • trudność z oddawaniem moczu
  • uporczywe zaparcie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Hydroksyzyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT, a olanzapina do nich należy[1]. Należy zastąpić hydroksyzynę lekiem bez wpływu na odstęp QT, dobranym do wskazania, albo skonsultować z lekarzem prowadzącym leczenie psychiatryczne. Jeśli lekarz po ocenie ryzyka utrzymuje oba leki, wymagane jest EKG z oceną QTc oraz kontrola potasu i magnezu, a dawkowanie ustala się indywidualnie ze względu na sumowanie działania depresyjnego na OUN i przeciwcholinergicznego[1].

Skutek kliniczny

Ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Nasilona senność, zawroty głowy, upadki oraz objawy przeciwcholinergiczne, takie jak suchość w ustach, zaparcie i zatrzymanie moczu.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes, w tym z niektórymi lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Olanzapinę łączy się ostrożnie z lekami wydłużającymi odstęp QTc[2]. Dodatkowo oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i przeciwcholinergicznie, co nasila sedację i objawy przeciwcholinergiczne[1][2]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo olanzapina jest metabolizowana głównie przez CYP1A2 i nie hamuje głównych izoenzymów CYP450, a hydroksyzyna jest metabolizowana przez dehydrogenazę alkoholową i CYP3A4/5[2][1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[3], olanzapina – substrat CYP2D6[4]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]
  • Olanzapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość rytmu serca
  • nasilenie sedacji i ryzyko upadków
  • objawy przeciwcholinergiczne – zaparcie, zatrzymanie moczu, splątanie

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastynadesloratadynaarypiprazol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalasta-100078890/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalasta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalasta-100078890/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMakrolidy (np. azytromycyna, roksytromycyna, spiramycyna)+ Neuroleptyki – diazepiny, oksazepiny, tiazepiny i oksepiny (np. olanzapina, kwetiapina, klozapina) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i neuroleptyku z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin lub oksepin rozważ antybiotyk bez wpływu na odstęp QT, a jeśli połączenie jest konieczne, oceń czynniki ryzyka arytmii i kontroluj EKG.Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny i dostajesz antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, zanim zaczniesz go brać, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny i dostajesz antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, zanim zaczniesz go brać, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.

Antybiotyki z grupy makrolidów, na przykład azytromycyna lub klarytromycyna, oraz niektóre leki przeciwpsychotyczne, na przykład kwetiapina, klozapina lub olanzapina, mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnej arytmii. Klarytromycyna może też podnieść ilość kwetiapiny lub klozapiny we krwi i nasilić senność oraz spadki ciśnienia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i neuroleptyku z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin lub oksepin rozważ antybiotyk bez wpływu na odstęp QT, a jeśli połączenie jest konieczne, oceń czynniki ryzyka arytmii i kontroluj EKG. Unikaj połączenia u osób z wrodzonym zespołem długiego QT, bradykardią, niewyrównaną hipokaliemią lub hipomagnezemią, niewydolnością serca oraz przyjmujących inne leki wydłużające QT. Klarytromycyny nie łącz z kwetiapiną, bo połączenie jest przeciwwskazane w ChPL. Przy klarytromycynie z klozapiną lub loksapiną obserwuj objawy przedawkowania neuroleptyku i rozważ oznaczenie stężenia klozapiny. Azytromycyna i spiramycyna nie zmieniają istotnie stężenia neuroleptyków, ale ryzyko wydłużenia QT pozostaje.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Przy połączeniu klarytromycyny z kwetiapiną dochodzą objawy przedawkowania neuroleptyku, takie jak nasilona senność, niedociśnienie ortostatyczne, tachykardia i zaburzenia świadomości[1]. Podobne objawy, a także drgawki, mogą wystąpić przy wzroście stężenia klozapiny.

Mechanizm

Wspólnym mechanizmem dla całej klasy jest addycyjne wydłużenie odstępu QT. Makrolidy i neuroleptyki z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin i oksepin blokują kanały potasowe hERG w mięśniu sercowym i opóźniają repolaryzację komór. Siła tego efektu różni się między lekami, ale żaden lek z obu list nie jest od niego wolny. Na ten efekt nakłada się interakcja farmakokinetyczna, która nie dotyczy całej klasy. Klarytromycyna silnie, a roksytromycyna słabo hamuje CYP3A4, przez co rośnie stężenie kwetiapiny, a w mniejszym stopniu klozapiny i loksapiny[1]. Azytromycyna i spiramycyna praktycznie nie hamują CYP3A4. Olanzapina i asenapina są metabolizowane głównie przez CYP1A2 i glukuronidację, więc hamowanie CYP3A4 ma dla nich małe znaczenie.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem makrolidu i w trakcie leczenia u osób z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • tętno i ciśnienie tętnicze, w tym niedociśnienie ortostatyczne
  • nasilenie sedacji i stan świadomości
  • stężenie klozapiny we krwi przy leczeniu klarytromycyną

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko torsade de pointes. Zalecana jest ocena EKG przed włączeniem makrolidu.
Dożylnadroga podania · makrolidyryzyko rośnieDożylne podanie makrolidu szybciej osiąga wysokie stężenie i silniej wydłuża QT. Wymaga monitorowania EKG, zwłaszcza u pacjentów leczonych klozapiną lub kwetiapiną.
Makrolid dołączany do stałego leczenia neuroleptykiemkolejność włączenia · makrolidyinne zalecenieGdy klarytromycynę dołącza się do stałej dawki klozapiny lub loksapiny, stężenie neuroleptyku narasta w ciągu kilku dni, a po odstawieniu antybiotyku spada stopniowo. Obserwuj objawy przedawkowania w trakcie leczenia i przez kilka dni po jego zakończeniu.

Źródła

  1. Christodoulou C, Margaritis D, Makris G, Kavatha D, Efstathiou V, Papageorgiou C, et al. Quetiapine and clarithromycin-induced neuroleptic malignant syndrome. Clin Neuropharmacol. 2015;38(1):36-7. doi: 10.1097/WNF.0000000000000060. PMID: 25580921.

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.