Interakcje / Efedryna / Efedryna i insulina glargine

Efedryna i insulina glargine

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

U pacjenta leczonego insuliną glargine preferuj preparat przeciwkaszlowy bez efedryny i bez cukru.

Zapytaj farmaceutę o syrop bez efedryny i bez cukru, a jeśli przyjmujesz ten lek, mierz cukier częściej niż zwykle.

Niekorzystna interakcjaEfedryna+ Insulina glargineU pacjenta leczonego insuliną glargine preferuj preparat przeciwkaszlowy bez efedryny i bez cukru.Zapytaj farmaceutę o syrop bez efedryny i bez cukru, a jeśli przyjmujesz ten lek, mierz cukier częściej niż zwykle.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Zapytaj farmaceutę o syrop bez efedryny i bez cukru, a jeśli przyjmujesz ten lek, mierz cukier częściej niż zwykle.

Efedryna z syropu na kaszel może osłabiać działanie insuliny i podnosić poziom cukru we krwi. Taki syrop zawiera też dużo cukru, co dodatkowo podnosi glikemię. Lepiej wybrać syrop bez efedryny i bez cukru.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

wyższe niż zwykle wyniki cukru na glukometrze
wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
kołatanie serca lub ból głowy

ChPL: ostrożność
Mechanizm: PD – antagonizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta leczonego insuliną glargine preferuj preparat przeciwkaszlowy bez efedryny i bez cukru. Jeśli syrop z efedryną jest stosowany, zalecaj częstsze pomiary glikemii w czasie jego przyjmowania i przez krótki czas po odstawieniu. Przy utrzymującej się hiperglikemii dawkę insuliny koryguje lekarz prowadzący. Pamiętaj, że efedryny nie stosuje się w nadciśnieniu tętniczym, chorobie niedokrwiennej serca i innych chorobach układu krążenia^[1], które często współistnieją z cukrzycą.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost stężenia glukozy we krwi i pogorszenie kontroli glikemii w czasie przyjmowania efedryny. Sacharoza zawarta w syropie dodatkowo nasila hiperglikemię, dlatego u chorych na cukrzycę syrop z efedryną stosuje się ostrożnie^[1].

Mechanizm

Efedryna jako lek sympatykomimetyczny pobudza receptory adrenergiczne i działa przeciwstawnie do insuliny, osłabiając jej działanie hipoglikemizujące. Leki sympatykomimetyczne zmniejszają działanie hipoglikemizujące insuliny glargine i ich przyjmowanie może wymagać zmiany dawki insuliny^[2]. Dodatkowo syropy z efedryną zawierają sacharozę – 10 ml syropu zawiera 8 g sacharozy^[1], a w innym produkcie 8,2 g^[3], co samo w sobie podnosi glikemię.

Monitorować

glikemia (glukometr lub CGM) w czasie stosowania efedryny
ciśnienie tętnicze i tętno

Kiedy ocena się zmienia

Syrop zawierający sacharozępostać · efedryna

ryzyko rośnie

Syrop z efedryną zawiera 8–8,2 g sacharozy w 10 ml, co sumuje się z działaniem hiperglikemizującym efedryny.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Syrop prawoślazowy złożony 26 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/syrop-prawoslazowy-zlozony-100227812/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubital Compositum 6,5 mg/5 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rubital-compositum-100059007/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuEfedrynaa alkoholDoradź ograniczenie alkoholu do małych ilości lub powstrzymanie się od picia w czasie stosowania efedryny i poinformuj o możliwych objawach ze strony serca.W czasie stosowania leku z efedryną pij alkohol najwyżej w małych ilościach albo zrezygnuj z niego, a jeśli pojawi się kołatanie serca, zapytaj farmaceutę lub lekarza.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

W czasie stosowania leku z efedryną pij alkohol najwyżej w małych ilościach albo zrezygnuj z niego, a jeśli pojawi się kołatanie serca, zapytaj farmaceutę lub lekarza.

Efedryna przyspiesza bicie serca i może podnosić ciśnienie, a większa ilość alkoholu działa podobnie, więc razem mogą nasilać te objawy. Efedryna może też sprawić, że poczujesz się mniej pijany, niż jesteś naprawdę. Niewielka ilość alkoholu zwykle nie powoduje problemów u zdrowych osób.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

kołatanie serca lub szybkie bicie serca
silny ból głowy
niepokój, drżenie rąk
trudności z zaśnięciem
ból lub ucisk w klatce piersiowej

ChPL: brak wzmianki
Mechanizm: PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Doradź ograniczenie alkoholu do małych ilości lub powstrzymanie się od picia w czasie stosowania efedryny i poinformuj o możliwych objawach ze strony serca. Przypomnij, że efedryny nie stosuje się w nadciśnieniu tętniczym, chorobie niedokrwiennej serca i innych chorobach układu krążenia.^[1] Przyjęcie leku wieczorem może utrudniać zasypianie, co alkohol może dodatkowo pogłębiać przez pogorszenie jakości snu.^[1]

Skutek kliniczny

U zdrowych osób przyjmujących efedrynę w dawkach przeciwkaszlowych umiarkowana ilość alkoholu najpewniej nie wywoła istotnych objawów. Przy dużej ilości alkoholu możliwe są kołatanie serca, przyspieszone tętno, wzrost ciśnienia, niepokój i bezsenność. Nie opisano badań klinicznych tego połączenia, a ocena opiera się na właściwościach farmakologicznych obu substancji.

Mechanizm

Efedryna pobudza układ współczulny bezpośrednio i pośrednio przez uwalnianie noradrenaliny, co przyspiesza czynność serca i podnosi ciśnienie tętnicze. Większa ilość alkoholu wypita jednorazowo także przyspiesza czynność serca i sprzyja zaburzeniom rytmu, więc działania obu substancji na układ krążenia mogą się sumować. Pobudzające działanie efedryny na ośrodkowy układ nerwowy może też maskować uspokajające działanie alkoholu, przez co osoba pijąca gorzej ocenia stopień upojenia. Charakterystyki produktów z efedryną nie wymieniają alkoholu w przeciwwskazaniach ani w interakcjach.^[1] Jeden z syropów zawiera etanol w ilości poniżej 0,5%, co nie ma znaczenia klinicznego w tej interakcji.^[1]

Monitorować

tętno i kołatanie serca
ciśnienie tętnicze
niepokój i bezsenność

Kiedy ocena się zmienia

Duża ilość alkoholu wypita jednorazowoilość alkoholu · pacjent

ryzyko rośnie

Picie dużych ilości alkoholu jednorazowo istotnie zwiększa ryzyko tachykardii i zaburzeń rytmu, które mogą się sumować z działaniem sympatykomimetycznym efedryny. Należy zalecić unikanie takiego picia w czasie leczenia.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Syrop prawoślazowy złożony 26 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/syrop-prawoslazowy-zlozony-100227812/

Pełny opis tej pary

Insulina glargine a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 186

Połączenie przeciwwskazaneAcebutolol+ EfedrynaPacjentowi leczonemu acebutololem nie należy wydawać preparatów zawierających efedrynę.Nie stosuj syropów ani innych leków z efedryną, a lek na kaszel wybierz razem z farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj syropów ani innych leków z efedryną, a lek na kaszel wybierz razem z farmaceutą.

Efedryna, obecna w niektórych syropach na kaszel, pobudza serce i może podnosić ciśnienie krwi. Acebutolol działa odwrotnie – obniża ciśnienie i zwalnia serce. Przyjmowane razem mogą sprawić, że twój lek na serce zadziała słabiej, a syrop gorzej pomoże na kaszel. U osób z chorobami serca efedryna może też wywołać kołatanie serca lub ból w klatce piersiowej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

kołatanie lub nierówne bicie serca
ból lub ucisk w klatce piersiowej
silny ból głowy albo wysokie ciśnienie w pomiarze
duszność lub świszczący oddech
trudności z zaśnięciem i niepokój

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – antagonizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Pacjentowi leczonemu acebutololem nie należy wydawać preparatów zawierających efedrynę. Efedryny nie stosuje się u osób z nadciśnieniem tętniczym, chorobą niedokrwienną serca i innymi chorobami układu krążenia^[1]^[2]. Zamiast tego należy dobrać lek na kaszel bez substancji sympatykomimetycznych. Jeśli efedryna została już przyjęta, trzeba kontrolować ciśnienie tętnicze i tętno.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego i utrata kontroli nadciśnienia lub dławicy piersiowej u pacjenta leczonego acebutololem. Efedryna może nasilać zaburzenia rytmu serca i niedokrwienie mięśnia sercowego. Jednocześnie słabnie działanie rozszerzające oskrzela efedryny.

Mechanizm

Efedryna pobudza receptory alfa- i beta-adrenergiczne bezpośrednio oraz pośrednio przez uwalnianie noradrenaliny z zakończeń nerwowych. Acebutolol blokuje receptory beta-adrenergiczne i działa antagonistycznie wobec leków pobudzających receptory beta stosowanych w skurczu oskrzeli^[3]. Efedryna znosi część działania hipotensyjnego i przeciwdławicowego acebutololu, a acebutolol osłabia rozszerzające oskrzela działanie efedryny. Przy zablokowanych receptorach beta pobudzenie receptorów alfa przez efedrynę może przeważyć i nasilić skurcz naczyń.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
częstość i miarowość rytmu serca
objawy dławicowe
duszność i świszczący oddech

Bezpieczniejsze alternatywy

wyciąg z korzenia prawoślazu bez efedrynyambroksol butamirat

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawkidawka · acebutolol	ryzyko rośnie	Przy dużych dawkach acebutolol traci część kardioselektywności, co zwiększa ryzyko przewagi działania alfa-adrenergicznego efedryny i wzrostu ciśnienia.
Donosowodroga podania · efedryna	ryzyko maleje	Krótkotrwałe miejscowe stosowanie efedryny do nosa wiąże się z mniejszym wchłanianiem ogólnoustrojowym niż podanie doustne, ale przy nadużywaniu działanie na układ krążenia jest możliwe.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Syrop prawoślazowy złożony 26 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/syrop-prawoslazowy-zlozony-100227812/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubital Compositum 6,5 mg/5 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rubital-compositum-100059007/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Acebutolol Gedeon Richter 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acebutolol-gedeon-richter-100060364/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEfedryna+ LinezolidW leczeniu ambulatoryjnym nie stosuj efedryny w trakcie terapii linezolidem – na kaszel wybierz preparat bez efedryny i innych sympatykomimetyków.Nie przyjmuj syropów ani innych leków z efedryną w czasie leczenia linezolidem, a po jego zakończeniu zapytaj farmaceutę lub lekarza, kiedy możesz po nie sięgnąć.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj syropów ani innych leków z efedryną w czasie leczenia linezolidem, a po jego zakończeniu zapytaj farmaceutę lub lekarza, kiedy możesz po nie sięgnąć.

Linezolid to antybiotyk, który silnie nasila działanie efedryny na serce i naczynia krwionośne. Razem mogą gwałtownie podnieść ciśnienie krwi, nawet do stanu zagrożenia życia. Efedryna jest składnikiem niektórych syropów na kaszel dostępnych bez recepty.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

nagły, silny ból głowy
kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
ból w klatce piersiowej
nudności, wymioty lub zlewne poty
zaburzenia widzenia lub sztywność karku

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: badania kliniczne

Postępowanie

W leczeniu ambulatoryjnym nie stosuj efedryny w trakcie terapii linezolidem – na kaszel wybierz preparat bez efedryny i innych sympatykomimetyków. Linezolid z lekami sympatykomimetycznymi podaje się wyłącznie przy ścisłej obserwacji pacjenta i monitorowaniu ciśnienia tętniczego^[1]^[2]^[3]. Gdy efedryna jest niezbędna w szpitalu, np. w niedociśnieniu podczas znieczulenia, zaczyna się od małych dawek i zwiększa je stopniowo^[1]. Efedryny nie stosuje się do 2 tygodni po zakończeniu leczenia inhibitorami MAO^[4]. Linezolid hamuje MAO odwracalnie, więc ryzyko po jego odstawieniu prawdopodobnie maleje szybciej, ale bezpieczny odstęp dla tego połączenia nie został ustalony.

Skutek kliniczny

Grozi znaczny wzrost ciśnienia tętniczego aż do przełomu nadciśnieniowego, a także tachykardia i zaburzenia rytmu serca. U zdrowych ochotników linezolid podany z pseudoefedryną lub fenylopropanolaminą podnosił ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, wobec 11–15 mmHg po samym linezolidzie, 14–18 mmHg po samym sympatykomimetyku i 8–11 mmHg po placebo^[1]. Efedryna działa podobnie do pseudoefedryny jako sympatykomimetyk o działaniu pośrednim, dlatego należy oczekiwać zbliżonego efektu. U chorych z nadciśnieniem tętniczym tego połączenia nie badano^[1].

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy^[1]. Efedryna pobudza receptory adrenergiczne bezpośrednio, a pośrednio uwalnia noradrenalinę z zakończeń nerwów współczulnych. Przy zahamowanej MAO noradrenalina gromadzi się w zakończeniach nerwowych, więc efedryna uwalnia jej więcej, co silnie nasila skurcz naczyń i pobudzenie serca. Dochodzi do tego niewielkie własne działanie presyjne linezolidu.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
tętno i rytm serca (EKG przy podaniu dożylnym)
objawy przełomu nadciśnieniowego – silny ból głowy, ból w klatce piersiowej, zaburzenia widzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

ambroksolbromheksynaacetylocysteinakorzeń prawoślazu (preparaty bez efedryny)

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnie, w szpitalu z ciągłym monitorowaniem ciśnieniadroga podania · efedryna	inne zalecenie	Przy dożylnym podaniu efedryny, np. w niedociśnieniu podczas znieczulenia, połączenie jest dopuszczalne pod warunkiem ścisłej obserwacji i monitorowania ciśnienia, a dawkę efedryny zwiększa się stopniowo od małych wartości.
odstep ≤ 14 dni od zakończenia linezolidulinezolid	inne zalecenie	Efedryny nie stosuje się do 2 tygodni po zakończeniu leczenia inhibitorami MAO. Linezolid hamuje MAO odwracalnie, więc ryzyko prawdopodobnie szybko maleje, ale bezpieczny odstęp nie został ustalony i efedrynę po leczeniu wprowadza się ostrożnie.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Syrop prawoślazowy złożony 26 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/syrop-prawoslazowy-zlozony-100227812/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneErgotamina+ EfedrynaNie łącz ergotaminy z efedryną.Nie przyjmuj tych leków razem – jeśli bierzesz ergotaminę, zapytaj farmaceutę o syrop na kaszel bez efedryny.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem – jeśli bierzesz ergotaminę, zapytaj farmaceutę o syrop na kaszel bez efedryny.

Ergotamina na migrenę i efedryna zawarta w niektórych syropach na kaszel zwężają naczynia krwionośne. Przyjmowane razem mogą mocno podnieść ciśnienie i zaburzyć przepływ krwi w dłoniach, stopach i sercu. To połączenie jest niebezpieczne i nie wolno go stosować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
drętwienie, mrowienie lub ból kończyn
ból lub ucisk w klatce piersiowej
silny ból głowy, kołatanie serca
bardzo wysokie ciśnienie

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz ergotaminy z efedryną.^[1] U pacjenta leczonego ergotaminą kaszel i dolegliwości oddechowe leczy się preparatami bez efedryny i innych leków sympatykomimetycznych. Jeśli efedryna jest niezbędna, w napadzie migreny stosuje się lek przeciwbólowy niedziałający na naczynia zamiast ergotaminy.

Skutek kliniczny

Grozi skurcz naczyń obwodowych z niedokrwieniem kończyn, bólem i sinicą, wzrost ciśnienia tętniczego oraz niedokrwienie mięśnia sercowego. Ergotamina w skojarzeniu z innymi lekami działającymi na naczynia może prowadzić do nadciśnienia, zawału mięśnia sercowego oraz niedokrwienia i martwicy dłoni i stóp.^[1]

Mechanizm

Ergotaminy nie łączy się z lekami zwężającymi naczynia.^[1] Efedryna jako lek pobudzający układ współczulny działa na receptory alfa-adrenergiczne, zwęża naczynia i podnosi ciśnienie tętnicze, a ergotamina silnie kurczy mięśniówkę naczyń. Oba działania naczynioskurczowe i presyjne sumują się.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
ocieplenie, zabarwienie i czucie palców rąk i stóp
ból w klatce piersiowej
tętno i rytm serca

Bezpieczniejsze alternatywy

paracetamol ibuprofen naproksen ambroksolbromheksyna

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylefryna+ Insulina glargineNie wydawaj doustnej fenylefryny osobie leczonej insuliną glargine.Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.

Fenylefryna to składnik wielu leków na katar i przeziębienie, który obkurcza naczynia krwionośne. Osoby z cukrzycą nie powinny przyjmować jej w tabletkach, kapsułkach ani saszetkach. Może ona osłabiać działanie insuliny i podnosić cukier we krwi, a także ciśnienie krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

wyższe niż zwykle wyniki pomiaru cukru
nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
kołatanie serca
silny ból głowy
wysokie ciśnienie krwi

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – antagonizm
Początek: nieznany
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Nie wydawaj doustnej fenylefryny osobie leczonej insuliną glargine^[1]^[2]. Zaproponuj leczenie objawowe przeziębienia bez składnika sympatykomimetycznego. Jeżeli lek sympatykomimetyczny jest jednak stosowany, dawka insuliny glargine może wymagać korekty pod kontrolą pomiarów glikemii^[3].

Skutek kliniczny

Możliwe pogorszenie kontroli glikemii i wzrost stężenia glukozy we krwi przy zachowanej dawce insuliny^[3]. U chorych na cukrzycę, często obciążonych chorobami serca i naczyń, dochodzi ryzyko wzrostu ciśnienia tętniczego i zaburzeń rytmu wywołanych fenylefryną^[1].

Mechanizm

Fenylefryna jest lekiem sympatykomimetycznym, a leki tej grupy osłabiają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą podnosić stężenie glukozy we krwi^[3]. Doustnej fenylefryny nie stosuje się u chorych na cukrzycę^[1]^[2]. Stosowanie insuliny glargine oznacza rozpoznaną cukrzycę, więc połączenie jest przeciwwskazane z racji choroby pacjenta.

Monitorować

stężenie glukozy we krwi
ciśnienie tętnicze
tętno

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek sodu donosowoparacetamol bez dodatku leku obkurczającego naczynia

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowo (donosowo, do oczu)droga podania · fenylefryna

ryzyko maleje

Przeciwwskazanie dotyczy doustnych postaci fenylefryny. Przy podaniu miejscowym wchłanianie ogólnoustrojowe jest mniejsze, ale ocenę dla tej drogi podania farmaceuta powinien zweryfikować przed ustaleniem klasy.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Anosin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anosin-100436119/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti Form 12,2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-form-100005170/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKwas salicylowy+ Insulina glargineU pacjenta leczonego insuliną glargine nie stosuj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i skieruj go do lekarza lub podologa w sprawie zmian na stopach.Nie używaj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i z każdym odciskiem lub zgrubieniem na stopie idź do lekarza albo podologa.opóźniony (dni)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie używaj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i z każdym odciskiem lub zgrubieniem na stopie idź do lekarza albo podologa.

Plastry i maści na odciski z kwasem salicylowym mocno złuszczają skórę. Jeśli masz cukrzycę i przyjmujesz insulinę, możesz nie poczuć, że skóra na stopie została uszkodzona, a z takiej rany łatwo robi się trudno gojący się wrzód. Rzadziej, przy smarowaniu dużych powierzchni skóry, kwas salicylowy może dodatkowo obniżać cukier we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

zaczerwienienie, pęcherz lub rana w miejscu przyklejenia plastra
ból, obrzęk lub ropna wydzielina na stopie
drżenie, poty, kołatanie serca lub nagły głód

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – sumowanie
Początek: opóźniony (dni)
Dowody: opisy przypadków

Postępowanie

U pacjenta leczonego insuliną glargine nie stosuj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i skieruj go do lekarza lub podologa w sprawie zmian na stopach^[1]. Spirytus salicylowy 2% można stosować tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry, z dala od stóp i bez opatrunku okluzyjnego^[2]. Przy stosowaniu na większe powierzchnie zaleć częstszą kontrolę glikemii, bo salicylany mogą wymagać zmiany dawki insuliny^[3].

Skutek kliniczny

Plastry i maści na odciski z wysokim stężeniem kwasu salicylowego mogą u chorych na cukrzycę wywołać owrzodzenie i zakażenie stopy, co zwiększa ryzyko stopy cukrzycowej. Plastrów na odciski z kwasem salicylowym nie stosuje się u pacjentów z cukrzycą ani z zaburzeniami krążenia^[1]. Nasilenie hipoglikemii jest możliwe głównie przy dużym wchłanianiu ogólnoustrojowym, czyli przy stosowaniu na rozległe lub uszkodzone powierzchnie skóry.

Mechanizm

Salicylany nasilają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą zwiększać ryzyko hipoglikemii^[3]. Przy stosowaniu na skórę kwas salicylowy wchłania się w niewielkim stopniu, ale wchłanianie rośnie przy rozległych powierzchniach, opatrunku okluzyjnym i uszkodzonej skórze. Większym problemem u chorego leczonego insuliną jest silne działanie keratolityczne preparatów na odciski. Przy cukrzycowej neuropatii i zaburzeniach ukrwienia stóp mogą one prowadzić do niezauważonych oparzeń chemicznych, owrzodzeń i zakażeń.

Monitorować

stan skóry stóp w miejscu stosowania
glikemia przy stosowaniu na większe powierzchnie skóry
objawy hipoglikemii

Bezpieczniejsze alternatywy

mocznik

Kiedy ocena się zmienia

Plaster lub maść na odciski (400–500 mg/g)postać · kwas salicylowy	ryzyko rośnie	Preparaty na odciski z wysokim stężeniem kwasu salicylowego są przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą ze względu na ryzyko owrzodzeń stopy.
Roztwór na skórę 2% na małą, nieuszkodzoną powierzchnię poza stopamipostać · kwas salicylowy	ryzyko maleje	Przy stosowaniu spirytusu salicylowego 2% na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie jest minimalne i nie wpływa na działanie insuliny.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Plaster na odciski 400 mg/g (400 mg/plaster), plaster leczniczy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plaster-na-odciski-100232210/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Spirytus salicylowy 2%, roztwór na skórę. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spirytus-salicylowy-100156615/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePropranolol+ Insulina glarginePołączenie jest możliwe, ale wymaga częstszej kontroli glikemii i edukacji pacjenta, a dawka insuliny glargine może wymagać korekty.Mierz cukier częściej, szczególnie na początku leczenia propranololem, noś przy sobie cukier w kostkach lub tabletki glukozy i powiedz lekarzowi, jeśli niedocukrzenia zdarzają się częściej albo trudniej je wyczuć.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Mierz cukier częściej, szczególnie na początku leczenia propranololem, noś przy sobie cukier w kostkach lub tabletki glukozy i powiedz lekarzowi, jeśli niedocukrzenia zdarzają się częściej albo trudniej je wyczuć.

Propranolol może ukryć typowe objawy niskiego cukru, takie jak szybkie bicie serca czy drżenie rąk. Przez to niedocukrzenie przy insulinie łatwo przeoczyć, a może ono trwać dłużej niż zwykle. Pocenie się, głód i nagłe osłabienie zwykle nadal się pojawiają i są wtedy najważniejszym ostrzeżeniem. Lek może też zmieniać twoje zapotrzebowanie na insulinę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

nagłe pocenie się
silny głód
osłabienie lub zawroty głowy
splątanie, trudności z koncentracją
niewyraźne widzenie
ból głowy
nietypowa senność lub koszmary nocne
wysokie wyniki cukru utrzymujące się przez kilka dni

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest możliwe, ale wymaga częstszej kontroli glikemii i edukacji pacjenta, a dawka insuliny glargine może wymagać korekty^[1]. U chorych na cukrzycę z ryzykiem niewyrównanej, nierozpoznanej hipoglikemii propranolol jest przeciwwskazany^[2]. Jeśli beta-adrenolityk jest potrzebny, u pacjenta leczonego insuliną lepiej wybrać lek kardioselektywny. Przeciwwskazaniem do propranololu jest też podatność na hipoglikemię wynikająca z niedożywienia lub ograniczonej rezerwy wyrównawczej^[3]^[4].

Skutek kliniczny

Hipoglikemia może zostać rozpoznana późno, przebiegać ciężej i trwać dłużej, a u części pacjentów może dojść do pogorszenia kontroli glikemii w kierunku hiperglikemii. Pocenie się zwykle pozostaje zachowane i bywa jedynym wczesnym objawem ostrzegawczym. W czasie hipoglikemii przy zablokowanych receptorach beta może wystąpić wzrost ciśnienia tętniczego z odruchową bradykardią.

Mechanizm

Propranolol jako nieselektywny beta-adrenolityk hamuje adrenergiczne reakcje wyrównawcze na hipoglikemię, przez co kołatanie serca, tachykardia i drżenie mogą być osłabione albo nie wystąpić wcale^[1]. Blokada receptorów beta2 upośledza glikogenolizę wątrobową i może wydłużać powrót glikemii do normy po epizodzie hipoglikemii. Beta-adrenolityki mogą zarówno nasilać, jak i osłabiać działanie hipoglikemizujące insuliny^[1].

Metabolizm i transportery

Propranolol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6^[5]

Monitorować

glikemia (samokontrola, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu lub zmianie dawki propranololu)
częstość i nasilenie epizodów hipoglikemii, w tym nocnych
HbA1c
ciśnienie tętnicze i tętno

Bezpieczniejsze alternatywy

bisoprolol metoprolol nebiwolol

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie lub zwiększenie dawki propranololu u pacjenta już leczonego insuliną glarginekolejność włączenia · propranolol

inne zalecenie

Po włączeniu lub zwiększeniu dawki propranololu zwiększ częstotliwość samokontroli glikemii i oceń potrzebę korekty dawki insuliny glargine.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol WZF 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-wzf-100055831/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Accord 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-accord-100141393/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Aurovitas 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-aurovitas-100407483/
U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAlkaloidy sporyszu (np. dihydroergotamina)+ Leki adrenergiczne i dopaminergiczne (np. noradrenalina, midodryna, efedryna) klasaDihydroergotaminy nie należy łączyć z sympatykomimetykami obkurczającymi naczynia.Nie łącz dihydroergotaminy z lekami podnoszącymi ciśnienie ani z lekami na przeziębienie i zatkany nos zawierającymi efedrynę lub fenylefrynę, a przed zakupem takiego leku zapytaj farmaceutę.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz dihydroergotaminy z lekami podnoszącymi ciśnienie ani z lekami na przeziębienie i zatkany nos zawierającymi efedrynę lub fenylefrynę, a przed zakupem takiego leku zapytaj farmaceutę.

Dihydroergotamina obkurcza naczynia krwionośne. Podobnie działają leki podnoszące ciśnienie i udrażniające nos, takie jak midodryna, etylefryna, efedryna czy fenylefryna, także w lekach na przeziębienie. Razem mogą zbyt mocno zwęzić naczynia, przez co palce rąk i stóp stają się zimne i słabo ukrwione, a ciśnienie może gwałtownie wzrosnąć. To połączenie może być groźne dla zdrowia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
drętwienie, mrowienie lub ból kończyn
ból w klatce piersiowej
silny ból głowy z bardzo wysokim ciśnieniem
silny ból brzucha
osłabienie lub zaburzenia mowy

ChPL: nie sprawdzono
Mechanizm: PD – sumowanie, PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: opisy przypadków

Postępowanie

Dihydroergotaminy nie należy łączyć z sympatykomimetykami obkurczającymi naczynia. Jeśli pacjent przyjmujący dihydroergotaminę wymaga noradrenaliny, adrenaliny, dopaminy w dużych dawkach lub fenylefryny we wlewie, należy odstawić dihydroergotaminę i ściśle monitorować ciśnienie oraz ukrwienie obwodowe, pamiętając, że jej działanie naczynioskurczowe utrzymuje się po odstawieniu. U pacjentów leczonych przewlekle midodryną, efedryną lub etylefryną dihydroergotaminy nie należy włączać, a w migrenie wybrać lek przeciwbólowy bez działania naczynioskurczowego. Adrenaliny w anafilaksji nie wolno wstrzymywać z powodu tej interakcji – po podaniu należy obserwować ciśnienie i ukrwienie kończyn. Dobutamina nie wymaga takich ograniczeń.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi nadmiernym skurczem naczyń obwodowych z niedokrwieniem kończyn, objawami zatrucia sporyszem, a w skrajnych przypadkach martwicą palców lub kończyn. Może wystąpić gwałtowny wzrost ciśnienia tętniczego, niedokrwienie mięśnia sercowego, jelit lub nerek. Ryzyko jest największe przy podawaniu amin presyjnych we wlewie dożylnym, u chorych we wstrząsie i z chorobami naczyń.

Mechanizm

Dihydroergotamina obkurcza naczynia przez pobudzanie receptorów serotoninowych 5-HT1B oraz częściowe pobudzanie receptorów alfa-adrenergicznych w ścianie naczyń, a jej działanie naczynioskurczowe utrzymuje się długo po odstawieniu leku. Sympatykomimetyki działające na receptory alfa-1 (noradrenalina, adrenalina, fenylefryna, midodryna, efedryna, etylefryna, dopamina w dużych dawkach) obkurczają naczynia tym samym szlakiem końcowym. Oba działania sumują się, a dihydroergotamina dodatkowo nasila odpowiedź naczyń na aminy presyjne. Interakcja jest farmakodynamiczna i wspólna dla całej klasy poza dobutaminą.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
ukrwienie, ocieplenie i zabarwienie palców rąk i stóp
tętno na tętnicach obwodowych
ból w klatce piersiowej i zmiany w EKG wskazujące na niedokrwienie
ból brzucha jako objaw niedokrwienia jelit
diureza

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnie we wlewie (noradrenalina, adrenalina, dopamina, fenylefryna)droga podania · leki adrenergiczne i dopaminergiczne	ryzyko rośnie	Wlew amin presyjnych u pacjenta po dihydroergotaminie niesie największe ryzyko ciężkiego niedokrwienia obwodowego i narządowego. Dihydroergotaminę należy odstawić, a ukrwienie kończyn i ciśnienie monitorować ściśle przez cały czas wlewu.
Dopamina w małej dawce dopaminergicznejdawka · leki adrenergiczne i dopaminergiczne	ryzyko maleje	W małych dawkach dopamina działa głównie na receptory dopaminowe i w niewielkim stopniu obkurcza naczynia, więc ryzyko jest mniejsze. Wraz ze zwiększaniem dawki rośnie działanie alfa-1 i ryzyko wraca, dlatego nadal trzeba monitorować ukrwienie kończyn.
Miejscowo (krople do oczu, adrenalina w znieczuleniu miejscowym)droga podania · leki adrenergiczne i dopaminergiczne	ryzyko maleje	Przy miejscowym podaniu fenylefryny do oka lub adrenaliny jako dodatku do znieczulenia miejscowego wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, ale nie zerowe. Należy stosować najmniejszą skuteczną ilość i obserwować pacjenta, a krople i aerozole do nosa traktować jak podanie ogólne ze względu na dobre wchłanianie z błony śluzowej.
Adrenalina w anafilaksjikolejność włączenia · pacjent	inne zalecenie	W anafilaksji adrenaliny nie wolno wstrzymywać z powodu przyjmowania dihydroergotaminy, bo korzyść ratująca życie przeważa nad ryzykiem. Po podaniu należy obserwować ciśnienie, ukrwienie kończyn i objawy niedokrwienia serca.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaEfedryna+ FormoterolUnikaj łączenia efedryny z formoterolem i u pacjenta leczonego formoterolem wybierz lek przeciwkaszlowy lub wykrztuśny bez efedryny.Nie stosuj syropu z efedryną, gdy używasz inhalatora z formoterolem, i zapytaj farmaceutę o syrop na kaszel bez efedryny.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj syropu z efedryną, gdy używasz inhalatora z formoterolem, i zapytaj farmaceutę o syrop na kaszel bez efedryny.

Efedryna z syropu na kaszel i formoterol z inhalatora działają podobnie i pobudzają serce. Przyjmowane razem mogą przyspieszyć bicie serca, podnieść ciśnienie, wywołać drżenie rąk, niepokój i kłopoty ze snem. Jest to szczególnie niebezpieczne, jeśli chorujesz na serce lub masz nadciśnienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

kołatanie lub nierówne bicie serca
ból w klatce piersiowej
silny ból głowy lub wysokie ciśnienie
drżenie rąk
silny niepokój lub bezsenność

ChPL: niezalecane
Mechanizm: PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia efedryny z formoterolem i u pacjenta leczonego formoterolem wybierz lek przeciwkaszlowy lub wykrztuśny bez efedryny. Leków pobudzających układ współczulny nie stosuje się jednocześnie z efedryną^[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, stosuj je krótko i kontroluj tętno, ciśnienie tętnicze i samopoczucie pacjenta^[2]. Przed wydaniem syropu z efedryną wyklucz nadciśnienie, chorobę niedokrwienną serca i inne choroby układu krążenia^[1].

Skutek kliniczny

Możliwe jest przyspieszenie czynności serca, kołatanie serca, zaburzenia rytmu, wzrost ciśnienia tętniczego, drżenie mięśni, niepokój i bezsenność. Ryzyko jest największe u osób z chorobami serca, nadciśnieniem i nadczynnością tarczycy. Efedryny nie stosuje się w nadciśnieniu tętniczym, chorobie niedokrwiennej serca i innych chorobach układu krążenia^[1].

Mechanizm

Efedryna i formoterol pobudzają receptory adrenergiczne. Efedryna działa bezpośrednio i pośrednio przez uwalnianie noradrenaliny, a formoterol jest długo działającym agonistą receptorów β2. Ich działanie na serce i naczynia sumuje się. Salbutamolu i innych leków pobudzających układ współczulny nie łączy się z efedryną, ponieważ nasilają jej działania niepożądane na układ krążenia^[1]. Inne sympatykomimetyki mogą nasilać działania niepożądane formoterolu^[2].

Metabolizm i transportery

Formoterol: substrat CYP2C19^[3], substrat CYP2C9^[3], substrat CYP2D6^[3], substrat UGT1A1^[3], substrat UGT2B7^[3]

Monitorować

tętno
ciśnienie tętnicze
kołatanie serca i zaburzenia rytmu
drżenie mięśni i niepokój
jakość snu

Bezpieczniejsze alternatywy

ambroksol acetylocysteinakorzeń prawoślazu w preparacie bez efedryny

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≤ 18efedryna

interakcja nie dotyczy

Syropu złożonego z efedryną nie stosuje się u dzieci.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Syrop prawoślazowy złożony 26 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/syrop-prawoslazowy-zlozony-100227812/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zafiron 12 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zafiron-100112227/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zafiron. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zafiron-100112227/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Opis interakcji lekówOpis dla pacjentaOpis specjalistyczny · 17 października 2026

Efedryna i insulina glargine

Niekorzystna interakcja

Zapytaj farmaceutę o syrop bez efedryny i bez cukru, a jeśli przyjmujesz ten lek, mierz cukier częściej niż zwykle.U pacjenta leczonego insuliną glargine preferuj preparat przeciwkaszlowy bez efedryny i bez cukru.