Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Eliglustat / Eliglustat i rybocyklib

Eliglustat i rybocyklib

Jaki opis pokazać?

Połączenie przeciwwskazane

Przed włączeniem połączenia ustal fenotyp CYP2D6 pacjenta i sprawdź, czy nie przyjmuje on inhibitora CYP2D6.

Nie zaczynaj rybocyklibu razem z eliglustatem bez rozmowy z lekarzem leczącym chorobę Gauchera i zgłoś się na zlecone badania EKG.

Połączenie przeciwwskazaneEliglustat+ RybocyklibPrzed włączeniem połączenia ustal fenotyp CYP2D6 pacjenta i sprawdź, czy nie przyjmuje on inhibitora CYP2D6.Nie zaczynaj rybocyklibu razem z eliglustatem bez rozmowy z lekarzem leczącym chorobę Gauchera i zgłoś się na zlecone badania EKG.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj rybocyklibu razem z eliglustatem bez rozmowy z lekarzem leczącym chorobę Gauchera i zgłoś się na zlecone badania EKG.

Rybocyklib spowalnia usuwanie eliglustatu z organizmu, więc eliglustatu może być we krwi znacznie więcej niż zwykle. Oba leki mogą też wpływać na pracę serca, a razem robią to silniej. U części osób, zależnie od wrodzonego tempa przemiany leków i innych przyjmowanych leków, tego połączenia nie wolno stosować. Lekarz może zmienić leczenie albo zlecić regularne badania EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed włączeniem połączenia ustal fenotyp CYP2D6 pacjenta i sprawdź, czy nie przyjmuje on inhibitora CYP2D6. U osób o słabym metabolizmie CYP2D6 eliglustatu nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A, a umiarkowanych inhibitorów CYP3A się u nich nie zaleca, dlatego u tych pacjentów połączenia z rybocyklibem należy unikać.[1] U osób o pośrednim lub szybkim metabolizmie CYP2D6 przyjmujących inhibitor CYP2D6 jednoczesne stosowanie eliglustatu z inhibitorem CYP3A jest przeciwwskazane.[1] U pozostałych pacjentów o pośrednim lub szybkim metabolizmie CYP2D6 połączenie wymaga ostrożności.[1] W praktyce preferowana jest zmiana leczenia choroby Gauchera na enzymatyczną terapię zastępczą na czas terapii rybocyklibem albo wybór innego inhibitora CDK4/6. Jeśli połączenie jest konieczne, wykonaj EKG przed leczeniem i w jego trakcie, wyrównaj potas i magnez oraz unikaj innych leków wydłużających QT.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia eliglustatu zwiększa ryzyko zaburzeń przewodzenia i rytmu serca, a jednoczesne wydłużanie QT przez rybocyklib nasila to ryzyko, w tym ryzyko groźnych komorowych zaburzeń rytmu. Ryzyko jest największe u osób o słabym metabolizmie CYP2D6 oraz u przyjmujących jednocześnie inhibitor CYP2D6.

Mechanizm

Rybocyklib jest inhibitorem CYP3A4 o sile od umiarkowanej do dużej i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym, przy czym w dawce 600 mg może zwiększać AUC midazolamu 5,2-krotnie, a w dawce 400 mg zwiększał je 3,8-krotnie.[2] Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, a inhibitory CYP3A zwiększają jego ekspozycję około 3-krotnie (inhibitory umiarkowane) do 4,3-krotnie (inhibitory silne) u osób o pośrednim lub szybkim metabolizmie CYP2D6 oraz do 6,2-krotnie u osób o słabym metabolizmie CYP2D6.[1] Gdy pacjent przyjmuje dodatkowo inhibitor CYP2D6, ekspozycja na eliglustat może wzrosnąć nawet 25-krotnie.[1] Do interakcji farmakokinetycznej dochodzi sumowanie działania na przewodzenie w sercu – rybocyklib wydłuża odstęp QT, a eliglustat w dużych stężeniach wydłuża odstępy PR, QRS i QTc.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eliglustat – słaby inhibitor P-gp[3], rybocyklib – substrat P-gp[4]
  • Rybocyklib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Rybocyklib – inhibitor P-gp[4], eliglustat – substrat P-gp[3]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Rybocyklib: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2E1[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc, PR i QRS przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu
  • fenotyp CYP2D6 pacjenta
  • pozostałe leki pod kątem inhibitorów CYP2D6 i leków wydłużających QT
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, zawroty głowy, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

imiglucerazawelagluceraza alfataligluceraza alfapalbocyklibabemacyklib

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 600 mg na dobęrybocyklibryzyko rośnieRybocyklib w dawce 600 mg hamuje CYP3A4 silniej niż w dawce 400 mg i może zwiększać AUC substratów CYP3A4 nawet 5,2-krotnie, co odpowiada silnemu inhibitorowi i zwiększa ryzyko kumulacji eliglustatu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieEliglustata alkoholPrzy okazjonalnym, umiarkowanym spożyciu alkoholu nie trzeba zmieniać leczenia eliglustatem.Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale unikaj picia dużych ilości i drinków z sokiem grejpfrutowym.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale unikaj picia dużych ilości i drinków z sokiem grejpfrutowym.

Okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu nie wpływa w istotny sposób na działanie tego leku. Regularne picie dużych ilości alkoholu może jednak uszkodzić wątrobę, a wtedy lek dłużej utrzymuje się w organizmie i może obciążać serce. Grejpfruty i sok grejpfrutowy zwiększają ilość leku we krwi, dlatego nie pij drinków z ich dodatkiem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy okazjonalnym, umiarkowanym spożyciu alkoholu nie trzeba zmieniać leczenia eliglustatem. U pacjentów regularnie pijących duże ilości alkoholu należy ocenić czynność wątroby i uwzględnić ją przy kwalifikacji do leczenia oraz doborze dawki zgodnie z zaleceniami ChPL dotyczącymi zaburzeń czynności wątroby.[1] Należy unikać grejpfrutów i soku grejpfrutowego, także jako składnika drinków.[1]

Skutek kliniczny

Umiarkowane spożycie alkoholu nie powinno istotnie zmieniać stężenia ani działania eliglustatu. Przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu i rozwoju choroby wątroby rośnie ekspozycja na eliglustat, a duże stężenia leku mogą wydłużać odstępy PR, QRS i QT w EKG, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, nasilane dodatkowo przez samo upijanie się i zaburzenia elektrolitowe u osób nadużywających alkoholu.

Mechanizm

ChPL eliglustatu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach.[1] Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4.[1] Etanol w dawkach spożywanych towarzysko nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem tych izoenzymów, więc bezpośrednia interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Pośredni mechanizm jest możliwy przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu, ponieważ alkoholowe uszkodzenie wątroby zmniejsza klirens eliglustatu, a zaburzenia czynności wątroby w połączeniu z inhibitorami CYP2D6 lub CYP3A są w ChPL przeciwwskazaniem albo wymagają modyfikacji leczenia.[1] Osobną kwestią są napoje z sokiem grejpfrutowym, ponieważ produkty grejpfrutowe hamują CYP3A i mogą zwiększać stężenie eliglustatu.[1]

Metabolizm i transportery

  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], słaby inhibitor P-gp[2], wrażliwy substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • próby wątrobowe u osób nadużywających alkoholu
  • EKG przy objawach kardiologicznych lub chorobie serca
  • elektrolity (potas, magnez) przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu grozi uszkodzeniem wątroby, które zwiększa ekspozycję na eliglustat i przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów CYP2D6 lub CYP3A może stanowić przeciwwskazanie. Należy ocenić czynność wątroby i rozważyć EKG.
Drinki z sokiem grejpfrutowympostać · pacjentinne zalecenieProdukty grejpfrutowe hamują CYP3A i mogą zwiększać stężenie eliglustatu, dlatego ChPL zaleca ich unikanie, także w postaci drinków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuRybocykliba alkoholOkazjonalne spożycie małej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale należy zalecić ograniczenie alkoholu do minimum i unikanie picia nadmiernego oraz regularnego.Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go regularnie ani w dużych ilościach i powiedz lekarzowi, jeśli pijesz częściej.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go regularnie ani w dużych ilościach i powiedz lekarzowi, jeśli pijesz częściej.

Ten lek nie wchodzi w bezpośrednią interakcję z alkoholem, ale zarówno lek, jak i alkohol mogą obciążać wątrobę i serce. Picie większych ilości alkoholu lub picie regularne może zwiększać ryzyko kłopotów z wątrobą i nasilać nudności oraz zmęczenie. Unikaj też drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut zwiększa ilość leku w organizmie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • silne nudności lub wymioty
  • nietypowe zmęczenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne spożycie małej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale należy zalecić ograniczenie alkoholu do minimum i unikanie picia nadmiernego oraz regularnego. Należy przypomnieć, że ChPL rybocyklibu każe unikać grejpfrutów i soku z grejpfrutów, więc pacjent powinien unikać także drinków z ich dodatkiem[1]. U osób pijących regularnie warto zwrócić uwagę na wyniki prób wątrobowych i elektrolitów oraz poinformować lekarza prowadzącego o spożyciu alkoholu.

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym spożyciu niewielkich ilości alkoholu nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków. Przy regularnym lub nadmiernym piciu możliwe jest większe ryzyko wzrostu aktywności aminotransferaz i uszkodzenia wątroby, co może utrudnić interpretację badań i wymusić przerwę w leczeniu lub zmniejszenie dawki. Wymioty i odwodnienie po alkoholu mogą prowadzić do hipokaliemii i hipomagnezemii, które zwiększają ryzyko wydłużenia QT podczas leczenia rybocyklibem.

Mechanizm

Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej rybocyklibu z etanolem, a ryzyko ma charakter teoretyczny i wynika z nakładania się działań niepożądanych. ChPL rybocyklibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Słowo „alkohol” pojawia się w charakterystyce wyłącznie jako alkohol poliwinylowy w otoczce tabletki, który nie jest etanolem i nie ma znaczenia dla tej interakcji[1]. Rybocyklib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a etanol nie jest istotnym klinicznie inhibitorem ani induktorem tego enzymu, więc nie należy oczekiwać zmiany ekspozycji na lek[1]. Rybocyklib może uszkadzać wątrobę i wydłużać odstęp QT, a regularne lub nadmierne spożywanie alkoholu również obciąża wątrobę i sprzyja zaburzeniom elektrolitowym oraz arytmiom, co może addytywnie zwiększać te ryzyka. Alkohol może też nasilać typowe dla rybocyklibu nudności, wymioty i zmęczenie.

Metabolizm i transportery

  • Rybocyklib: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2E1[2], umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • AlAT i AspAT
  • bilirubina
  • EKG z oceną QTc
  • potas i magnez przy wymiotach lub biegunce

Kiedy ocena się zmienia

Picie nadmierne lub upijanie sięilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieDuże jednorazowe dawki etanolu sprzyjają wymiotom, odwodnieniu i zaburzeniom elektrolitowym, które zwiększają ryzyko wydłużenia QT podczas leczenia rybocyklibem, oraz dodatkowo obciążają wątrobę. Takiego picia należy unikać.
Regularne, codzienne spożywanieczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe spożywanie alkoholu zwiększa ryzyko addytywnej hepatotoksyczności i utrudnia ocenę wzrostu aminotransferaz w trakcie leczenia. Należy zalecić ograniczenie alkoholu i poinformować lekarza prowadzącego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kisqali-100390647/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 728

Połączenie przeciwwskazaneDarunawir+ EliglustatNie łącz eliglustatu z darunawirem wzmocnionym rytonawirem lub kobicystatem u pacjentów o słabym metabolizmie CYP2D6, ponieważ silny inhibitor CYP3A jest u nich przeciwwskazany.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zmieni jeden z nich – nie odstawiaj leku przeciw HIV na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zmieni jeden z nich – nie odstawiaj leku przeciw HIV na własną rękę.

Darunawir, stosowany zawsze z lekiem wzmacniającym, bardzo silnie spowalnia rozkładanie eliglustatu w organizmie. Przez to eliglustat może gromadzić się we krwi w ilości wielokrotnie większej niż zwykle. Zbyt duża ilość eliglustatu może zaburzać pracę serca i jego rytm. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz eliglustatu z darunawirem wzmocnionym rytonawirem lub kobicystatem u pacjentów o słabym metabolizmie CYP2D6, ponieważ silny inhibitor CYP3A jest u nich przeciwwskazany.[1] U pacjentów o prawidłowym lub pośrednim metabolizmie CYP2D6 połączenie jest przeciwwskazane, gdy jednocześnie dochodzi do hamowania CYP2D6 i CYP3A, a wzmocniony darunawir hamuje oba izoenzymy.[1][2] Przeciwwskazane jest też dodanie inhibitora CYP2D6 u pacjentów o prawidłowym metabolizmie z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby.[1] W praktyce należy zmienić leczenie przeciwwirusowe na schemat bez wzmacniacza albo zastąpić eliglustat enzymatyczną terapią zastępczą w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i chorobę Gauchera.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia eliglustatu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, przede wszystkim zaburzeń przewodzenia w sercu z wydłużeniem odstępów PR, QRS i QT oraz zaburzeń rytmu. U pacjentów o słabym metabolizmie CYP2D6 silny inhibitor CYP3A zwiększa Cmax i AUC eliglustatu odpowiednio 4,3- i 6,2-krotnie.[1]

Mechanizm

Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, więc hamowanie obu tych dróg znacznie zwiększa jego stężenie w osoczu.[1] Sam darunawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a u pacjentów o prawidłowym lub pośrednim metabolizmie CYP2D6 przewiduje się zwiększenie ekspozycji na eliglustat do około 3-krotnie.[1] Darunawir stosuje się jednak wyłącznie ze wzmacniaczem farmakokinetycznym, a darunawir z rytonawirem hamuje zarówno CYP3A, jak i CYP2D6 oraz P-gp.[2] Rytonawir i kobicystat są silnymi inhibitorami CYP3A, a łączne hamowanie CYP2D6 i CYP3A może zwiększyć Cmax i AUC eliglustatu odpowiednio do 17- i 25-krotnie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Darunawir – inhibitor CYP2D6[3], eliglustat – wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Darunawir – inhibitor CYP3A4[3], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Darunawir – inhibitor P-gp[3], eliglustat – substrat P-gp[5]
  • Darunawir: inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], słaby inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • fenotyp metabolizmu CYP2D6 przed oceną połączenia
  • EKG z oceną odstępów PR, QRS i QT, jeśli połączenie zostało już zastosowane
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
  • czynność wątroby

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawirimiglucerazawelagluceraza alfa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prezista 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/prezista-100201988/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prezista. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/prezista-100201988/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDezogestrel+ RybocyklibNie stosuj dezogestrelu u pacjentki leczonej rybocyklibem.Nie przyjmuj tabletek z dezogestrelem i jak najszybciej porozmawiaj z onkologiem lub ginekologiem o antykoncepcji bez hormonów, a do tego czasu używaj prezerwatyw.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tabletek z dezogestrelem i jak najszybciej porozmawiaj z onkologiem lub ginekologiem o antykoncepcji bez hormonów, a do tego czasu używaj prezerwatyw.

Tabletek antykoncepcyjnych z dezogestrelem nie stosuje się, gdy leczysz raka piersi rybocyklibem. Hormon zawarty w tabletkach może pobudzać nowotwór zależny od hormonów i osłabiać leczenie. Rybocyklib może też zwiększać ilość tego hormonu we krwi. W trakcie leczenia nadal musisz zapobiegać ciąży, ale metodą bez hormonów.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krwawienie z pochwy, którego przyczyny nie znasz
  • nowy guzek lub zmiana w piersi
  • podejrzenie ciąży
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj dezogestrelu u pacjentki leczonej rybocyklibem.[1] Pacjentce, która wymaga zapobiegania ciąży w trakcie leczenia, zaproponuj skuteczną antykoncepcję niehormonalną i skieruj ją do onkologa lub ginekologa w celu wyboru metody. Jeśli pacjentka już przyjmuje oba leki, nie odstawiaj samodzielnie rybocyklibu i jak najszybciej skontaktuj ją z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to możliwe pobudzenie wzrostu nowotworu hormonozależnego przez progestagen i osłabienie efektu leczenia przeciwnowotworowego. Wzrost stężenia etonogestrelu wynikający z hamowania CYP3A4 nie zmniejsza skuteczności antykoncepcyjnej, ale zwiększa ekspozycję na hormon, co w tej grupie pacjentek jest niepożądane.

Mechanizm

Dezogestrelu nie stosuje się u osób z nowotworem hormonozależnym ani przy jego podejrzeniu.[1] Rybocyklib stosuje się w leczeniu raka piersi zależnego od hormonów, więc pacjentka leczona rybocyklibem ma stan, który wyklucza stosowanie progestagenu. Progestagen może pobudzać komórki nowotworu z receptorami hormonalnymi i działać przeciwnie do leczenia hormonalnego, z którym łączy się rybocyklib. Dodatkowo rybocyklib hamuje CYP3A4 z siłą od umiarkowanej do dużej i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenie etonogestrelu, czynnego metabolitu dezogestrelu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Rybocyklib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], dezogestrel – substrat CYP3A4[4]
  • Dezogestrel: substrat CYP3A4[4]
  • Rybocyklib: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2E1[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • wywiad w kierunku stosowania antykoncepcji hormonalnej u każdej pacjentki rozpoczynającej leczenie rybocyklibem
  • zapewnienie skutecznej antykoncepcji niehormonalnej w trakcie leczenia
  • krwawienia z dróg rodnych o nieznanej przyczynie

Bezpieczniejsze alternatywy

wkładka wewnątrzmaciczna z miedziąprezerwatywa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symonette 75 mcg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symonette-100248406/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symonette. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/symonette-100248406/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDrospirenon+ RybocyklibNie stosuj drospirenonu u pacjentki leczonej rybocyklibem.Nie zaczynaj ani nie kontynuuj tabletek z drospirenonem i jak najszybciej porozmawiaj z onkologiem o antykoncepcji bez hormonów, a do tego czasu stosuj prezerwatywę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj ani nie kontynuuj tabletek z drospirenonem i jak najszybciej porozmawiaj z onkologiem o antykoncepcji bez hormonów, a do tego czasu stosuj prezerwatywę.

Tabletek antykoncepcyjnych z drospirenonem nie stosuje się w trakcie leczenia rybocyklibem. Rybocyklib jest lekiem na raka piersi zależnego od hormonów, a dodatkowe hormony z tabletek mogą temu nowotworowi sprzyjać. Rybocyklib może też zwiększać ilość drospirenonu w organizmie. W czasie leczenia potrzebujesz skutecznej antykoncepcji bez hormonów.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nieregularne krwawienia lub plamienia z dróg rodnych
  • nowy guzek lub zmiana w piersi
  • podejrzenie ciąży
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj drospirenonu u pacjentki leczonej rybocyklibem. Jeśli nowotwór hormonozależny zostanie rozpoznany w trakcie stosowania tabletek z drospirenonem, odstawia się je natychmiast[1]. Pacjentce w wieku rozrodczym zaleca się skuteczną antykoncepcję niehormonalną, a wybór metody uzgadnia się z prowadzącym onkologiem.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko dotyczy choroby podstawowej – dodatkowa ekspozycja na progestagen jest niepożądana w hormonozależnym raku piersi i może przeciwdziałać leczeniu hormonalnemu, z którym łączy się rybocyklib. Większa ekspozycja na drospirenon może też nasilać jego działania niepożądane, ale to efekt drugorzędny i nieudokumentowany klinicznie.

Mechanizm

Drospirenonu jako antykoncepcji zawierającej tylko progestagen nie stosuje się u kobiet z nowotworem złośliwym zależnym od hormonów płciowych[1]. Rybocyklib stosuje się w raku piersi z obecnymi receptorami hormonalnymi, więc u każdej pacjentki leczonej rybocyklibem obowiązuje to przeciwwskazanie. Dodatkowo rybocyklib jest inhibitorem CYP3A4 o sile od umiarkowanej do dużej i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Umiarkowane i silne inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenie progestagenów w osoczu, choć kliniczne znaczenie tej zmiany nie jest znane[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Drospirenon – inhibitor CYP3A4[3], rybocyklib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Rybocyklib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], drospirenon – substrat CYP3A4[3]
  • Drospirenon: inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]
  • Rybocyklib: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2E1[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • potwierdzenie odstawienia drospirenonu i wdrożenia antykoncepcji niehormonalnej
  • konsultacja z onkologiem przy każdej próbie włączenia leku hormonalnego

Bezpieczniejsze alternatywy

wkładka wewnątrzmaciczna miedzianaprezerwatywa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Slinda 4 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/slinda-100410232/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Slinda. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/slinda-100410232/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kisqali-100390647/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEliglustat+ LefamulinaNie łącz lefamuliny z eliglustatem i wybierz antybiotyk, który nie hamuje CYP3A i nie wydłuża odstępu QT.Nie zaczynaj lefamuliny bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i poproś o inny antybiotyk, a eliglustatu nie odstawiaj na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj lefamuliny bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i poproś o inny antybiotyk, a eliglustatu nie odstawiaj na własną rękę.

Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem. Antybiotyk lefamulina zwiększa ilość eliglustatu we krwi, a oba leki w większej dawce mogą zaburzać pracę serca. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Lekarz zwykle może przepisać inny antybiotyk, który jest bezpieczny razem z eliglustatem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz lefamuliny z eliglustatem i wybierz antybiotyk, który nie hamuje CYP3A i nie wydłuża odstępu QT. Lefamuliny nie łączy się z substratami CYP3A wydłużającymi odstęp QT ani z innymi lekami wydłużającymi QT[1]. U osób o IM lub EM przyjmujących jednocześnie silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6 połączenie eliglustatu z umiarkowanym inhibitorem CYP3A jest przeciwwskazane, a u osób o PM umiarkowanych inhibitorów CYP3A nie stosuje się z eliglustatem[2]. Odstawianie eliglustatu na czas krótkiej antybiotykoterapii nie jest zalecanym rozwiązaniem – prościej i bezpieczniej zmienić antybiotyk.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT, PR i QRS z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes. Ryzyko rośnie u osób o słabym metabolizmie CYP2D6, przy jednoczesnym inhibitorze CYP2D6, przy hipokaliemii, bradykardii lub chorobie serca.

Mechanizm

Lefamulina podawana doustnie jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A[1]. Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, a umiarkowane inhibitory CYP3A zwiększają ekspozycję na eliglustat do około 3-krotnie u osób o IM lub EM i 3,0-krotnie (AUC) u osób o PM[2]. Eliglustat w dużych stężeniach wydłuża odstępy PR, QRS i QTc, a lefamulina sama wydłuża odstęp QT, więc wzrost stężenia eliglustatu sumuje się z działaniem lefamuliny na przewodzenie w sercu. Eliglustat hamuje in vitro glikoproteinę P[2], co teoretycznie może dodatkowo zwiększać wchłanianie lefamuliny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eliglustat – słaby inhibitor P-gp[3], lefamulina – substrat P-gp[4]
  • Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc, PR i QRS, jeśli połączenie zostało już podane
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość i miarowość rytmu serca
  • fenotyp CYP2D6 pacjenta i inne przyjmowane inhibitory CYP2D6 lub CYP3A

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinaceftriakson

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · lefamulinainne zalecenieHamowanie CYP3A opisano dla lefamuliny doustnej, więc przy podaniu dożylnym wzrost stężenia eliglustatu może być mniejszy. Przeciwwskazanie łączenia z lekami wydłużającymi QT nadal obowiązuje, dlatego klasa się nie zmienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEliglustat+ BerotralstatNie łącz eliglustatu z berotralstatem u pacjentów będących pośrednimi lub szybkimi metabolizerami CYP2D6, bo berotralstat sam spełnia warunek jednoczesnego umiarkowanego hamowania CYP2D6 i CYP3A, a takie połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj przyjmować tych dwóch leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, żeby dobrał inne leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych dwóch leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, żeby dobrał inne leczenie.

Lek na obrzęk naczynioruchowy (berotralstat) spowalnia usuwanie z organizmu leku na chorobę Gauchera (eliglustat). Stężenie eliglustatu może wtedy wzrosnąć wielokrotnie. Zbyt duża ilość tego leku może zaburzać pracę serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz eliglustatu z berotralstatem u pacjentów będących pośrednimi lub szybkimi metabolizerami CYP2D6, bo berotralstat sam spełnia warunek jednoczesnego umiarkowanego hamowania CYP2D6 i CYP3A, a takie połączenie jest przeciwwskazane.[1][2] U wolnych metabolizerów CYP2D6 stosowanie umiarkowanego inhibitora CYP3A z eliglustatem nie jest zalecane.[1] U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby połączenie należy traktować jako przeciwwskazane niezależnie od fenotypu. W praktyce należy wybrać profilaktykę dziedzicznego obrzęku naczynioruchowego bez wpływu na enzymy wątrobowe albo zmienić leczenie choroby Gauchera na terapię enzymatyczną.

Skutek kliniczny

Wielokrotne zwiększenie ekspozycji na eliglustat zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od stężenia, w tym zaburzeń przewodzenia w sercu (wydłużenie odstępów PR, QRS i QTc) oraz zaburzeń rytmu. Wpływ eliglustatu na stężenie berotralstatu jest niewielki i nie ma znaczenia klinicznego.

Mechanizm

Berotralstat jest jednocześnie umiarkowanym inhibitorem CYP2D6 i umiarkowanym inhibitorem CYP3A4.[2] Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, więc równoczesne zahamowanie obu dróg znacznie zwiększa jego stężenie w osoczu.[1] U osób, które nie są wolnymi metabolizerami CYP2D6, równoczesne działanie umiarkowanych lub silnych inhibitorów CYP2D6 i CYP3A ma zwiększać Cmax i AUC0-12 eliglustatu odpowiednio do 17- i 25-krotnie.[1] Dodatkowo eliglustat hamuje in vitro glikoproteinę P, a berotralstat jest jej substratem, ale ten kierunek ma małe znaczenie, bo nawet inhibitor P-gp i BCRP zwiększał AUC berotralstatu tylko o 27% bez potrzeby zmiany dawki.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eliglustat – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], berotralstat – substrat CYP2D6[4]
  • Eliglustat – słaby inhibitor P-gp[3], berotralstat – substrat P-gp[4]
  • Berotralstat – umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], eliglustat – wrażliwy substrat CYP2D6[5]
  • Berotralstat – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Berotralstat – słaby inhibitor P-gp[4], eliglustat – substrat P-gp[3]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Berotralstat: słaby inhibitor CYP2C9[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • fenotyp CYP2D6 przed jakąkolwiek decyzją o skojarzeniu
  • EKG (PR, QRS, QTc), jeśli pacjent już przyjmował oba leki
  • objawy kardiologiczne: kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • czynność wątroby

Bezpieczniejsze alternatywy

lanadelumabinhibitoraimiglucerazawelagluceraza alfa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orladeyo 150 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orladeyo-100455387/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orladeyo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orladeyo-100455387/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEliglustat+ DuwelisybPrzed włączeniem duwelisybu ustal fenotyp CYP2D6 pacjenta i sprawdź, czy przyjmuje on inhibitory CYP2D6.Nie zaczynaj przyjmować duwelisybu, dopóki lekarz leczący chorobę Gauchera nie potwierdzi, że możesz go łączyć z eliglustatem, i nie pij soku grejpfrutowego.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować duwelisybu, dopóki lekarz leczący chorobę Gauchera nie potwierdzi, że możesz go łączyć z eliglustatem, i nie pij soku grejpfrutowego.

Duwelisyb spowalnia rozkładanie eliglustatu w organizmie, przez co eliglustat może się gromadzić we krwi. Zbyt duże stężenie eliglustatu może zaburzać pracę serca. U części osób, zależnie od ich wrodzonego typu przemiany leków i innych przyjmowanych leków, tych dwóch leków w ogóle nie wolno łączyć. U pozostałych lekarz może zmienić dawkę eliglustatu i zlecić badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność
  • silna lub uporczywa biegunka
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przed włączeniem duwelisybu ustal fenotyp CYP2D6 pacjenta i sprawdź, czy przyjmuje on inhibitory CYP2D6. U pacjentów o PM stosowanie eliglustatu z silnym inhibitorem CYP3A, takim jak duwelisyb, jest przeciwwskazane[1]. U pacjentów o IM lub EM, którzy przyjmują jednocześnie silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6, połączenie jest przeciwwskazane[1]. U pacjentów o EM z zaburzeniami czynności wątroby połączenia należy unikać lub stosować je wyłącznie po indywidualnej ocenie specjalisty[1]. U pozostałych pacjentów o IM lub EM łączenie wymaga ostrożności[1]. W tej grupie należy rozważyć zmniejszenie dawki eliglustatu i monitorować działania toksyczne[2]. Decyzję o schemacie dawkowania podejmuje lekarz prowadzący leczenie choroby Gauchera w porozumieniu z hematoonkologiem.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest kumulacja eliglustatu, którego duże stężenia mogą zaburzać przewodzenie w sercu (wydłużenie odstępów PR, QRS i QTc) i zwiększać ryzyko arytmii. Ryzyko dodatkowo rośnie przy biegunce i zaburzeniach elektrolitowych, które są częste podczas leczenia duwelisybem.

Mechanizm

Duwelisyb i jego główny metabolit są silnymi inhibitorami CYP3A4[2]. Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4, dlatego zahamowanie CYP3A4 zwiększa jego stężenie w osoczu[1]. Znaczenie tej drogi rośnie, gdy CYP2D6 jest niewydolny genetycznie (PM) albo zahamowany przez inny lek. U osób o IM lub EM silny inhibitor CYP3A (ketokonazol) zwiększył Cmax i AUC eliglustatu odpowiednio 3,8- i 4,3-krotnie, a u osób o PM przewiduje się zwiększenie odpowiednio 4,3- i 6,2-krotne[1]. Przy jednoczesnym zahamowaniu CYP2D6 i CYP3A u osób o IM lub EM przewiduje się zwiększenie Cmax i AUC eliglustatu do 17- i 25-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eliglustat – słaby inhibitor P-gp[3], duwelisyb – substrat P-gp[4]
  • Duwelisyb – silny inhibitor CYP3A4[4], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Duwelisyb: inhibitor CYP2C8[4], silny inhibitor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów PR, QRS i QTc przed włączeniem duwelisybu i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu, zwłaszcza przy biegunce
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
  • czynność wątroby
  • inne leki hamujące CYP2D6 lub CYP3A4 dołączane w trakcie terapii

Bezpieczniejsze alternatywy

miglustatimiglucerazawelagluceraza alfa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Copiktra 15 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/copiktra-100455394/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Copiktra. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/copiktra-100455394/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEliglustat+ LonafarnibU pacjentów PM nie łączy się eliglustatu z lonafarnibem.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez decyzji lekarza prowadzącego i powiedz mu o wszystkich innych lekach, które bierzesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez decyzji lekarza prowadzącego i powiedz mu o wszystkich innych lekach, które bierzesz.

Lonafarnib spowalnia rozkładanie eliglustatu w organizmie, przez co jego ilość we krwi może kilkukrotnie wzrosnąć. Zbyt duża ilość eliglustatu może zaburzać pracę serca. U części osób, zależnie od wyników badania genetycznego i innych przyjmowanych leków, tych leków nie wolno łączyć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjentów PM nie łączy się eliglustatu z lonafarnibem[1]. U pacjentów IM lub EM, którzy przyjmują silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6, połączenie również jest przeciwwskazane[1]. U pacjentów IM lub EM bez inhibitora CYP2D6 połączenie wymaga szczególnej ostrożności[1] – przed włączeniem należy rozważyć zmianę eliglustatu na leczenie, które nie zależy od CYP3A, a jeśli połączenie jest niezbędne, należy kontrolować EKG.

Skutek kliniczny

U pacjentów IM lub EM silny inhibitor CYP3A (ketokonazol) zwiększał AUC eliglustatu 4,3-krotnie, a Cmax 3,8-krotnie[1]. U pacjentów PM przewiduje się wzrost AUC eliglustatu 6,2-krotnie i Cmax 4,3-krotnie[1]. Gdy pacjent IM lub EM przyjmuje równocześnie silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6, AUC eliglustatu może wzrosnąć do 25-krotnie[1]. Duże stężenia eliglustatu wiążą się z ryzykiem zaburzeń przewodzenia w sercu, w tym wydłużenia PR, QRS i QTc.

Mechanizm

Lonafarnib jest inhibitorem CYP3A4 opartym na mechanizmie działania i w warunkach in vivo zachowuje się jak silny inhibitor CYP3A, bo zwiększał AUC midazolamu 7,4-krotnie[2]. Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, więc zahamowanie CYP3A zwiększa jego stężenie w osoczu[1]. U osób ze słabym metabolizmem przez CYP2D6 (PM) szlak CYP3A staje się dominujący i skutek zahamowania jest największy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eliglustat – słaby inhibitor P-gp[3], lonafarnib – substrat P-gp[4]
  • Lonafarnib – silny inhibitor CYP3A4[4], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Lonafarnib – inhibitor P-gp[4], eliglustat – substrat P-gp[3]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Lonafarnib: słaby inhibitor CYP2C19[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • fenotyp CYP2D6 pacjenta (PM, IM, EM, URM)
  • EKG z oceną odstępów PR, QRS i QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • pełna lista leków pod kątem inhibitorów CYP2D6 i innych inhibitorów CYP3A
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

miglustatimiglucerazawelagluceraza alfa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEliglustat+ TukatynibPrzed włączeniem tukatynibu sprawdź fenotyp CYP2D6 pacjenta i wszystkie przyjmowane leki.Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem, dopóki lekarz prowadzący chorobę Gauchera i onkolog nie potwierdzą, że to dla ciebie bezpieczne – pokaż im listę wszystkich swoich leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem, dopóki lekarz prowadzący chorobę Gauchera i onkolog nie potwierdzą, że to dla ciebie bezpieczne – pokaż im listę wszystkich swoich leków.

Lek na raka piersi może kilkukrotnie zwiększyć ilość leku na chorobę Gauchera w twoim organizmie. Zbyt duża ilość tego leku może zaburzać pracę serca. U części osób, zależnie od wyniku badania genetycznego wykonanego przed rozpoczęciem leczenia, tych leków w ogóle nie wolno łączyć. Ten efekt może utrzymywać się jeszcze kilka dni po odstawieniu leku na raka.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed włączeniem tukatynibu sprawdź fenotyp CYP2D6 pacjenta i wszystkie przyjmowane leki. U słabych metabolizerów CYP2D6 połączenie eliglustatu z silnym inhibitorem CYP3A, takim jak tukatynib, jest przeciwwskazane[1]. Połączenie jest przeciwwskazane także u metabolizerów pośrednich i szybkich, jeśli przyjmują jednocześnie silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6[1]. U metabolizerów pośrednich i szybkich bez inhibitora CYP2D6 skojarzenie wymaga ostrożności[1]. Należy wtedy rozważyć zmianę leczenia choroby Gauchera na terapię niezależną od CYP3A na czas leczenia tukatynibem. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, potrzebna jest ścisła kontrola EKG. Hamowanie CYP3A przez tukatynib jest nieodwracalne, więc może utrzymywać się kilka dni po jego odstawieniu.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to kilkukrotny wzrost stężenia eliglustatu. Duże stężenia eliglustatu mogą wydłużać odstępy PR, QRS i QT oraz sprzyjać zaburzeniom przewodzenia i rytmu serca. Ryzyko jest największe u słabych metabolizerów CYP2D6 i u osób przyjmujących jednocześnie inhibitor CYP2D6. Jest też większe przy chorobach serca, zaburzeniach elektrolitowych i stosowaniu innych leków wydłużających QT.

Mechanizm

Tukatynib jest silnym inhibitorem CYP3A i działa jako oparty na metabolizmie inaktywator tego izoenzymu[2]. Eliglustat jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4, dlatego silne zahamowanie CYP3A zwiększa jego stężenie w osoczu[1]. U osób z prawidłowym lub pośrednim metabolizmem CYP2D6 ketokonazol, silny inhibitor CYP3A, zwiększał Cmax eliglustatu 3,8-krotnie, a AUC 4,3-krotnie[1]. U słabych metabolizerów CYP2D6 przewiduje się wzrost Cmax 4,3-krotny i AUC 6,2-krotny[1]. Jeśli pacjent przyjmuje dodatkowo silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6, ekspozycja na eliglustat może wzrosnąć nawet do 25-krotnie[1]. Eliglustat hamuje in vitro P-gp, a tukatynib jest substratem P-gp, więc teoretycznie możliwy jest też niewielki wzrost stężenia tukatynibu[1][2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eliglustat – słaby inhibitor P-gp[3], tukatynib – substrat P-gp[4]
  • Tukatynib – silny inhibitor CYP3A4[5], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Tukatynib – inhibitor P-gp[5], eliglustat – substrat P-gp[3]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
  • Tukatynib: słaby inhibitor CYP2C8[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[5], substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG przed włączeniem tukatynibu i w trakcie skojarzenia (PR, QRS, QTc)
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy kardiologiczne: kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • przegląd leków pod kątem inhibitorów CYP2D6 i innych inhibitorów CYP3A

Bezpieczniejsze alternatywy

imiglucerazawelagluceraza alfamiglustat

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego TUKYSA 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tukysa-100448401/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego TUKYSA. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tukysa-100448401/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.