Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Enkorafenib / Enkorafenib i maprotylina

Enkorafenib i maprotylina

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Przed włączeniem enkorafenibu u pacjenta przyjmującego maprotylinę wykonaj EKG z oceną QTc i wyrównaj stężenie potasu i magnezu.

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz maprotylinę, żeby zlecił EKG i badania krwi.

Niekorzystna interakcjaEnkorafenib+ MaprotylinaPrzed włączeniem enkorafenibu u pacjenta przyjmującego maprotylinę wykonaj EKG z oceną QTc i wyrównaj stężenie potasu i magnezu.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz maprotylinę, żeby zlecił EKG i badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz maprotylinę, żeby zlecił EKG i badania krwi.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem zwiększają ryzyko zaburzeń rytmu. Lek przeciwnowotworowy może też trochę osłabiać działanie leku przeciwdepresyjnego. Lekarz zwykle zleca wtedy EKG i badania krwi, żeby leczenie było bezpieczne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • nasilenie objawów depresji
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed włączeniem enkorafenibu u pacjenta przyjmującego maprotylinę wykonaj EKG z oceną QTc i wyrównaj stężenie potasu i magnezu. Kontroluj EKG i elektrolity w trakcie leczenia, zwłaszcza w pierwszych tygodniach i po zmianie dawki któregokolwiek leku. Przy wydłużeniu QTc lub obecności dodatkowych czynników ryzyka rozważ zamianę maprotyliny na lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na przewodnictwo serca. Obserwuj też, czy nie słabnie skuteczność leczenia depresji.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, chorobie serca lub dużych dawkach maprotyliny. Możliwe też osłabienie działania przeciwdepresyjnego maprotyliny wskutek indukcji enzymów.

Mechanizm

Główne ryzyko to sumowanie działania na układ przewodzący serca. Maprotylina jest przeciwwskazana w zaburzeniach przewodnictwa, w tym w zespole wrodzonego wydłużonego odstępu QT[1], a w skojarzeniu z innymi lekami wpływającymi na rytm może wywołać ciężką arytmię[1]. Enkorafenib również może wydłużać odstęp QT, więc oba leki mogą nasilać to działanie. Dodatkowo enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2], a maprotylina jest metabolizowana głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez inne izoenzymy, dlatego możliwe jest niewielkie zmniejszenie jej stężenia o niepewnym znaczeniu klinicznym.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Enkorafenib – umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], maprotylina – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4]
  • Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[3], maprotylina – substrat CYP3A4[4]
  • Enkorafenib – induktor CYP1A2[3], maprotylina – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4]
  • Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[3], maprotylina – substrat CYP3A4[4]
  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Maprotylina: drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, omdlenia)
  • skuteczność leczenia przeciwdepresyjnego

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinamirtazapina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuEnkorafeniba alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki enkorafenibu, ale należy zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości lub jego unikanie w okresach nasilonych działań niepożądanych.Ograniczaj alkohol do okazjonalnych, małych ilości, a gdy masz nudności, biegunkę lub problemy z wątrobą, nie pij go wcale i zapytaj lekarza lub farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ograniczaj alkohol do okazjonalnych, małych ilości, a gdy masz nudności, biegunkę lub problemy z wątrobą, nie pij go wcale i zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Nie wiadomo, żeby alkohol zmieniał działanie tego leku. Lek często powoduje jednak nudności, biegunkę, zmęczenie i może obciążać wątrobę, a alkohol może te dolegliwości nasilać. Dlatego najlepiej pić alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale. Nie pij soku grejpfrutowego ani drinków z jego dodatkiem, bo może on zwiększać ilość leku w organizmie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności lub wymioty
  • biegunka i oznaki odwodnienia, takie jak silne pragnienie, zawroty głowy czy mało moczu
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • ból w prawym podżebrzu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki enkorafenibu, ale należy zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości lub jego unikanie w okresach nasilonych działań niepożądanych. Pacjent z chorobą wątroby, podwyższonymi aminotransferazami, nudnościami, wymiotami lub biegunką powinien całkowicie zrezygnować z alkoholu. Przy leczeniu skojarzonym warto sprawdzić zapisy o alkoholu w charakterystyce drugiego leku.

Skutek kliniczny

Nie opisano klinicznie istotnych skutków łącznego stosowania enkorafenibu i alkoholu. Teoretycznie alkohol, zwłaszcza w większych ilościach lub przyjmowany regularnie, może nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, zmęczenie i obciążenie wątroby, a utrata płynów i elektrolitów przy wymiotach lub biegunce może zwiększać ryzyko powikłań u pacjentów w trakcie leczenia przeciwnowotworowego.

Mechanizm

Brak udokumentowanej interakcji, a możliwe nakładanie się działań jest wyłącznie teoretyczne. ChPL enkorafenibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a jedynym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze[1]. Enkorafenib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[1]. Etanol nie jest istotnym inhibitorem tego enzymu, a przewlekłe nadużywanie alkoholu może teoretycznie nasilać aktywność enzymów wątrobowych i zmniejszać ekspozycję na lek, czego jednak nie zbadano. Ważniejszy jest możliwy addycyjny wpływ farmakodynamiczny. Inhibitory BRAF stosowane w skojarzeniu z inhibitorem MEK lub przeciwciałem anty-EGFR często wywołują nudności, wymioty, biegunkę, zmęczenie i wzrost aktywności aminotransferaz, a alkohol może te działania nasilać i sprzyjać odwodnieniu oraz zaburzeniom elektrolitowym.

Metabolizm i transportery

  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], umiarkowany inhibitor OATP1B1[2], umiarkowany inhibitor OATP1B3[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP2C9[2], silny induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny w ramach rutynowej kontroli leczenia
  • objawy żołądkowo-jelitowe i stan nawodnienia
  • stężenia elektrolitów przy wymiotach lub biegunce

Kiedy ocena się zmienia

Przewlekłe regularne picie lub nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby i nasilenia toksyczności leczenia, a teoretycznie może też zmieniać metabolizm enkorafenibu. W tej sytuacji należy zalecić abstynencję i ściślej kontrolować parametry wątrobowe.
Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieJednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu może nasilić nudności, wymioty i odwodnienie oraz zaburzenia elektrolitowe, co u pacjenta leczonego przeciwnowotworowo zwiększa ryzyko powikłań.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMaprotylinaa alkoholNie stosować maprotyliny w ostrym zatruciu alkoholem ani u pacjentów z alkoholizmem.Nie pij alkoholu w czasie leczenia i powiedz lekarzowi, jeśli masz problem z piciem.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie pij alkoholu w czasie leczenia i powiedz lekarzowi, jeśli masz problem z piciem.

Podczas leczenia tym lekiem nie należy pić alkoholu. Lek sprawia, że alkohol działa mocniej niż zwykle, a oba razem silnie usypiają i pogarszają pamięć, skupienie oraz koordynację ruchów. Przy nadużywaniu alkoholu rośnie też ryzyko drgawek, dlatego lekarz musi wiedzieć o każdym problemie z piciem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem przytomności
  • zaburzenia równowagi i koordynacji
  • splątanie, problemy z pamięcią
  • drgawki (wtedy natychmiast wezwij pomoc)
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosować maprotyliny w ostrym zatruciu alkoholem ani u pacjentów z alkoholizmem. W pozostałych przypadkach unikać alkoholu przez cały okres leczenia, a pacjenta ostrzec, że lek może nasilać reakcję na alkohol.[1]

Skutek kliniczny

Nasilone uspokojenie i senność, osłabienie pamięci, koncentracji i koordynacji, a przy większych ilościach alkoholu głębsze zahamowanie OUN. U osób uzależnionych od alkoholu i podczas jego odstawiania wzrasta ryzyko drgawek. Skutki te pogarszają zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.

Mechanizm

Maprotylina i alkohol hamują czynność ośrodkowego układu nerwowego, więc ich działanie się sumuje. ChPL ostrzega, że lek może nasilać reakcję na alkohol i inne leki hamujące OUN.[1] Dodatkowo maprotylina obniża próg drgawkowy, a alkoholizm jest w ChPL wymieniony jako stan obniżający ten próg, więc u osób nadużywających alkoholu ryzyko drgawek jest większe.[1]

Metabolizm i transportery

  • Maprotylina: drugorzędny szlak substrat CYP1A2[2], substrat CYP2C19[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nadmierna senność, spowolnienie i zaburzenia koordynacji
  • pogorszenie pamięci i koncentracji
  • drgawki lub ich zwiastuny, zwłaszcza u osób z wywiadem alkoholowym
  • sygnały picia alkoholu mimo leczenia, np. zapach alkoholu, zaniedbywanie dawek leku

Kiedy ocena się zmienia

Niewielka, sporadyczna ilość alkoholu u osoby bez uzależnieniailość alkoholu · pacjentryzyko malejePrzy sporadycznym piciu małych ilości alkoholu przeciwwskazanie z punktu 4.3 nie dotyczy wprost, ale ChPL każe ostrzec pacjenta o nasileniu reakcji na alkohol, a ALKO2 zaleca jego unikanie.
Ostre zatrucie alkoholem lub alkoholizmilość alkoholu · pacjentinterakcja nie dotyczyOstre zatrucie alkoholem i alkoholizm są w punkcie 4.3 ChPL przeciwwskazaniami do stosowania maprotyliny.
Jednoczesne przyjmowanie innych leków hamujących OUNdawka · alkoholryzyko rośnieInne leki hamujące OUN, np. benzodiazepiny, barbiturany czy środki znieczulające, dodatkowo nasilają skutki połączenia z alkoholem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 781

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ MaprotylinaNie należy rozpoczynać jednoczesnego stosowania cytalopramu i maprotyliny, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje łączenie go z lekami wydłużającymi odstęp QT Jeśli pacjent przyjmuje oba leki, trzeba skontaktować się z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje o zamianie jednego z nich, a do tego czasu warto wykonać EKG i oznaczyć potas oraz magnez.Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.

Cytalopram i maprotylina to leki przeciwdepresyjne, które razem mogą zaburzać rytm serca. Cytalopram może też zwiększać ilość maprotyliny we krwi, przez co jej działania niepożądane mogą być silniejsze. Tych leków zwykle nie należy przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy
  • drgawki
  • silna senność lub splątanie
  • trudności z oddaniem moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy rozpoczynać jednoczesnego stosowania cytalopramu i maprotyliny, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje łączenie go z lekami wydłużającymi odstęp QT[1] Jeśli pacjent przyjmuje oba leki, trzeba skontaktować się z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje o zamianie jednego z nich, a do tego czasu warto wykonać EKG i oznaczyć potas oraz magnez. Pacjent nie powinien samodzielnie odstawiać żadnego z leków, bo nagłe przerwanie maprotyliny może powodować objawy odstawienne i spadek ciśnienia[2] Po odstawieniu cytalopramu przy dalszym stosowaniu maprotyliny stężenie maprotyliny może się zmniejszyć, co może wymagać korekty jej dawki[2]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Wzrost stężenia maprotyliny może nasilić jej działania niepożądane, takie jak senność, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i drgawki[2] Ryzyko arytmii rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii[3]

Mechanizm

Cytalopramu nie należy łączyć z maprotyliną, bo oba leki wydłużają odstęp QT, a cytalopram dodatkowo może zwiększać stężenie maprotyliny. ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT, w tym trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, i wskazuje na możliwy efekt addytywny[3] Maprotylina jest czteropierścieniowym lekiem przeciwdepresyjnym o działaniu wydłużającym QT, a jej ChPL wymienia wydłużenie odstępu QT wśród przeciwwskazań[2] ChPL maprotyliny podaje, że SSRI hamujące CYP2D6, w tym cytalopram, mogą znacznie zwiększyć stężenie maprotyliny w surowicy, a inhibitory CYP2D6 mogą zwiększyć je nawet 3,5-krotnie[2] Wyższe stężenie maprotyliny dodatkowo nasila ryzyko zaburzeń rytmu i obniża próg drgawkowy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP1A2[4], maprotylina – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[4], maprotylina – substrat CYP2C19[5]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[4], maprotylina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Maprotylina: drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy toksyczności maprotyliny (senność, suchość w ustach, zatrzymanie moczu, drżenia, drgawki)
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie lub odstawienie cytalopramu u pacjenta leczonego maprotylinąkolejność włączenia · cytalopraminne zalecenieWłączenie cytalopramu może zwiększyć stężenie maprotyliny, a jego odstawienie może je zmniejszyć, dlatego przy każdej zmianie terapii należy ocenić potrzebę korekty dawki maprotyliny

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ MaprotylinaNie stosuj difenhydraminy u pacjenta leczonego maprotyliną.Nie bierz difenhydraminy, gdy leczysz się maprotyliną, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz difenhydraminy, gdy leczysz się maprotyliną, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.

Difenhydramina, popularny lek nasenny i przeciwalergiczny, nie powinna być przyjmowana razem z maprotyliną. Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko jest znacznie większe i może być groźne dla życia. Razem mogą też wywołać silną senność, splątanie, trudności z oddawaniem moczu i zaparcia. Difenhydramina może dodatkowo zwiększać ilość maprotyliny we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe silne zawroty głowy
  • bardzo silna senność
  • splątanie lub dezorientacja
  • trudności z oddaniem moczu
  • silne zaparcie lub ból brzucha
  • niewyraźne widzenie lub ból oka
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj difenhydraminy u pacjenta leczonego maprotyliną[1][2]. Jednoczesne stosowanie difenhydraminy z lekami wydłużającymi odstęp QT jest przeciwwskazane[3]. Przy objawach alergii wybierz lek przeciwhistaminowy nowszej generacji o małym działaniu przeciwcholinergicznym i uspokajającym. Przy bezsenności skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego leczenie przeciwdepresyjne, który oceni przyczynę i ewentualną zmianę leczenia. Jeśli oba leki zostały już przyjęte razem, oceń objawy kardiologiczne i przeciwcholinergiczne, a przy kołataniu serca lub omdleniu wykonaj EKG.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes. Sumowanie działania przeciwcholinergicznego może wywołać splątanie lub majaczenie, zatrzymanie moczu, ciężkie zaparcie, zaburzenia widzenia i napad jaskry z wąskim kątem przesączania. Nasila się senność i upośledzenie sprawności psychoruchowej. Wzrost stężenia maprotyliny nasila jej działania niepożądane, w tym ryzyko drgawek.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, działają przeciwcholinergicznie i hamująco na OUN, więc ich działania się sumują. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[3]. Difenhydramina nasila działanie przeciwcholinergiczne leków przeciwdepresyjnych o budowie pierścieniowej[3], a maprotylina nasila działanie leków przeciwcholinergicznych, w tym przeciwhistaminowych, na źrenice, OUN, jelita i pęcherz moczowy[4]. Difenhydramina hamuje CYP2D6[3], a inhibitory CYP2D6 mogą zwiększyć stężenie maprotyliny nawet 3,5-krotnie[4]. Difenhydramina sama jest substratem CYP2D6 o wysokim powinowactwie, więc oba leki konkurują o ten sam szlak eliminacji[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[5], maprotylina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2D6[5]
  • Maprotylina: drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], substrat CYP2C19[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przy przypadkowym jednoczesnym stosowaniu
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy przeciwcholinergiczne: zatrzymanie moczu, zaparcie, splątanie, zaburzenia widzenia
  • nasilenie senności i sprawność psychoruchowa
  • objawy toksyczności maprotyliny, w tym drgawki

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynaloratadynadesloratadynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie działania przeciwcholinergicznego i uspokajającego częściej prowadzi do majaczenia, upadków i zatrzymania moczu.
Postać do stosowania na skórępostać · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry daje małą ekspozycję ogólnoustrojową, więc ryzyko interakcji jest znacznie mniejsze niż przy postaci doustnej. Unikaj stosowania na duże lub uszkodzone powierzchnie skóry.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEnkorafenib+ LefamulinaNie stosuj lefamuliny u pacjenta leczonego enkorafenibem.Nie zaczynaj antybiotyku, tylko od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek przeciwnowotworowy, aby dobrali inny antybiotyk.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj antybiotyku, tylko od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek przeciwnowotworowy, aby dobrali inny antybiotyk.

Tych dwóch leków nie można przyjmować razem. Lek przeciwnowotworowy może osłabić działanie antybiotyku tak bardzo, że zakażenie nie zostanie wyleczone. Antybiotyk może też nasilać działania niepożądane leku przeciwnowotworowego, a oba leki razem mogą zaburzać rytm serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • utrzymująca się albo nasilająca się gorączka
  • nasilający się kaszel lub duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj lefamuliny u pacjenta leczonego enkorafenibem[1]. Wybierz antybiotyk, który nie zależy od metabolizmu CYP3A i nie wydłuża odstępu QT, na przykład antybiotyk beta-laktamowy. Nie przerywaj leczenia onkologicznego tylko po to, by podać lefamulinę – decyzję o leczeniu przeciwnowotworowym podejmuje onkolog.

Skutek kliniczny

Największym zagrożeniem jest niepowodzenie leczenia zakażenia z powodu zbyt niskiego stężenia lefamuliny[1]. Możliwe jest też nasilenie działań toksycznych enkorafenibu[2] oraz sumowanie się wpływu obu leków na odstęp QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu serca.

Mechanizm

Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4 i przyspiesza metabolizm lefamuliny, co może znacząco obniżyć jej stężenie w osoczu[2]. Lefamuliny nie łączy się z umiarkowanymi ani silnymi induktorami CYP3A, ponieważ ryfampicyna zmniejszała AUC lefamuliny do około 0,28, a Cmax do około 0,43 wartości wyjściowej[1]. Jednocześnie lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i może zwiększać ekspozycję na enkorafenib, który jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[1]. Umiarkowany inhibitor CYP3A4 diltiazem zwiększał AUC enkorafenibu około dwukrotnie[2]. Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a lefamuliny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT, w tym z substratami CYP3A o takim działaniu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Enkorafenib – inhibitor P-gp[3], lefamulina – substrat P-gp[4]
  • Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • skuteczność leczenia zakażenia – gorączka, objawy ze strony układu oddechowego
  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego podania
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • działania niepożądane enkorafenibu

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymceftriakson

Kiedy ocena się zmienia

Enkorafenib przyjmowany przewlekle przed włączeniem lefamulinykolejność włączenia · enkorafenibinne zalecenieU pacjenta przewlekle leczonego enkorafenibem indukcja CYP3A4 jest już w pełni rozwinięta, więc obniżenie stężenia lefamuliny należy zakładać od pierwszej dawki antybiotyku. Po odstawieniu enkorafenibu efekt indukcji ustępuje stopniowo, dlatego lefamuliny nie należy włączać bezpośrednio po przerwaniu leczenia onkologicznego.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych, zwłaszcza z chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących inne leki wydłużające QT, ryzyko zaburzeń rytmu przy ewentualnym jednoczesnym podaniu jest większe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEnkorafenib+ SomapacitanSomapacitanu nie łączy się z enkorafenibem.Nie wstrzykuj hormonu wzrostu w czasie leczenia enkorafenibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym lub onkologiem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie wstrzykuj hormonu wzrostu w czasie leczenia enkorafenibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym lub onkologiem.

Tych dwóch leków nie stosuje się razem. Enkorafenib jest lekiem przeciwnowotworowym, a hormonu wzrostu nie podaje się w czasie aktywnej choroby nowotworowej i jej leczenia, bo może on sprzyjać wzrostowi guza. O ewentualnym powrocie do hormonu wzrostu po zakończeniu leczenia onkologicznego decyduje lekarz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowe guzki lub powiększanie się zmian na skórze
  • nasilające się bóle głowy, zaburzenia widzenia
  • niewyjaśnione pogorszenie samopoczucia lub utrata masy ciała
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Somapacitanu nie łączy się z enkorafenibem. U pacjenta, który zaczyna leczenie enkorafenibem, somapacitan należy odstawić[1]. Ewentualne ponowne włączenie hormonu wzrostu rozważa się dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego, gdy choroba nowotworowa jest nieaktywna, a decyzję podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z onkologiem[1]. Inne preparaty hormonu wzrostu nie stanowią alternatywy, ponieważ to ograniczenie dotyczy całej grupy.

Skutek kliniczny

Ryzyko pobudzenia wzrostu lub progresji nowotworu i osłabienia skuteczności leczenia przeciwnowotworowego. Teoretycznie możliwe jest też zmniejszenie stężenia enkorafenibu.

Mechanizm

Enkorafenib jest lekiem przeciwnowotworowym, więc jego stosowanie oznacza czynną chorobę nowotworową i trwające leczenie przeciwnowotworowe. Somapacitanu nie wolno stosować w czynnej chorobie nowotworowej, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed rozpoczęciem terapii somapacitanem[1]. Hormon wzrostu może sprzyjać wzrostowi guza i w ten sposób przeciwdziałać leczeniu przeciwnowotworowemu. Dodatkowo hormon wzrostu może zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez izoenzymy cytochromu P450, a znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest znane[1]. Enkorafenib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[2], więc teoretycznie jego ekspozycja mogłaby się zmniejszyć. Somapacitan jako białko nie jest metabolizowany przez CYP3A4, dlatego indukcja tego enzymu przez enkorafenib nie powinna wpływać na jego stężenie.

Metabolizm i transportery

  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • aktywność choroby nowotworowej i objawy progresji guza
  • pełna lista leków pacjenta pod kątem preparatów hormonu wzrostu po rozpoznaniu nowotworu

Kiedy ocena się zmienia

Enkorafenib włączany u pacjenta już leczonego somapacitanemkolejność włączenia · somapacitaninne zalecenieRozpoznanie nowotworu i rozpoczęcie leczenia enkorafenibem wymaga odstawienia somapacitanu. Należy upewnić się, że lekarz prowadzący terapię hormonem wzrostu wie o nowym leczeniu.
Zakończenie leczenia przeciwnowotworowego i nieaktywna choroba nowotworowaodstep · enkorafenibinne zaleceniePo zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie można rozważyć leczenie somapacitanem, ale decyzję podejmuje lekarz z uwzględnieniem ryzyka nawrotu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEnkorafenib+ LonafarnibNie łącz enkorafenibu z lonafarnibem.Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.

Tych dwóch leków nie przyjmuje się razem. Enkorafenib może sprawić, że lonafarnib przestanie działać. Lonafarnib może z kolei zwiększyć ilość enkorafenibu w organizmie i nasilić jego działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności, wymioty lub biegunka
  • nowa wysypka albo inne zmiany na skórze
  • silne zmęczenie
  • bóle stawów lub mięśni
  • nawrót lub nasilenie objawów choroby, na którą przyjmujesz lonafarnib
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz enkorafenibu z lonafarnibem. Lonafarnibu nie stosuje się z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP3A4[1]. Należy też unikać łączenia lonafarnibu z induktorami CYP3A i szukać alternatywnych metod leczenia[1]. Enkorafenibu nie zaleca się łączyć z silnymi inhibitorami CYP3A4. Jeśli nie da się tego uniknąć, pacjenta trzeba uważnie kontrolować pod kątem bezpieczeństwa[2]. Inne inhibitory BRAF również indukują CYP3A4, więc nie są prostym zamiennikiem. Leczenie nowotworu u pacjenta przyjmującego lonafarnib należy zaplanować wspólnie z onkologiem i lekarzem prowadzącym terapię lonafarnibem.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest utrata skuteczności lonafarnibu na skutek przyspieszenia jego metabolizmu[1]. Możliwe jest też zwiększenie ekspozycji na enkorafenib i nasilenie jego działań toksycznych[2].

Mechanizm

Interakcja działa w obu kierunkach przez CYP3A. Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2], a lonafarnib jest metabolizowany przez CYP3A4 i CYP3A5[1]. Silny induktor CYP3A (ryfampicyna) zmniejszył Cmax lonafarnibu 12,5-krotnie, a AUC 50-krotnie[1]. Z drugiej strony lonafarnib in vivo silnie hamuje CYP3A w mechanizmie zależnym od metabolizmu[1], a enkorafenib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[2]. Silne inhibitory CYP3A4 zwiększały AUC enkorafenibu około 3-krotnie (pozakonazol), a według modelowania nawet około 5-krotnie (ketokonazol)[2]. Wypadkowa zmiana stężeń obu leków podawanych razem nie była badana.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[3], lonafarnib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Enkorafenib – inhibitor P-gp[3], lonafarnib – substrat P-gp[4]
  • Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[3], lonafarnib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Lonafarnib – słaby inhibitor CYP2C19[4], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3]
  • Lonafarnib – silny inhibitor CYP3A4[4], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Lonafarnib – inhibitor P-gp[4], enkorafenib – substrat P-gp[3]
  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Lonafarnib: słaby inhibitor CYP2C19[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • skuteczność leczenia lonafarnibem (przebieg choroby podstawowej)
  • objawy toksyczności enkorafenibu (nudności, wymioty, biegunka, zmiany skórne, zmęczenie, bóle stawów)
  • pełna lista leków pod kątem innych inhibitorów i induktorów CYP3A

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ EnkorafenibNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego enkorafenibem.Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.

Maści z fenylobutazonem nie stosuje się u osób przyjmujących leki przeciwnowotworowe, takie jak enkorafenib. Oba leki mogą niekorzystnie wpływać na szpik kostny, który wytwarza krwinki. Może to zwiększyć ryzyko zakażeń, niedokrwistości i krwawień.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
  • łatwe powstawanie siniaków
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • nietypowe zmęczenie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego enkorafenibem[1]. Jeśli potrzebny jest miejscowy lek przeciwzapalny, wybierz inny niesteroidowy lek przeciwzapalny do stosowania na skórę i skonsultuj wybór z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Jeśli pacjent już stosował obie substancje, odstaw maść i zleć kontrolę morfologii krwi.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie zaburzeń czynności szpiku kostnego, czyli niedokrwistości, spadku liczby białych krwinek i płytek krwi, a przez to zwiększenie ryzyka zakażeń i krwawień u pacjenta leczonego onkologicznie.

Mechanizm

Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Enkorafenib jest lekiem przeciwnowotworowym, dlatego zakaz obejmuje to połączenie. Mechanizm polega na możliwym sumowaniu się niekorzystnego wpływu obu leków na krwiotworzenie. Podczas stosowania maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po stosowaniu ogólnym fenylobutazonu[1]. Interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami nie opisano.

Metabolizm i transportery

  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], umiarkowany inhibitor OATP1B1[2], umiarkowany inhibitor OATP1B3[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP2C9[2], silny induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
  • objawy krwawienia (siniaki, wybroczyny, krwawienie z dziąseł)

Bezpieczniejsze alternatywy

diklofenak (żel)ibuprofen (żel)naproksen (żel)

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazonryzyko rośniePrzy stosowaniu maści z fenylobutazonem dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym. Połączenie pozostaje przeciwwskazane niezależnie od czasu stosowania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneGrazoprewir+ EnkorafenibGrazoprewiru nie łączy się z enkorafenibem, ponieważ enkorafenib należy zarówno do induktorów CYP3A, jak i do inhibitorów OATP1B, a obie te grupy są przeciwwskazane z grazoprewirem.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie wątroby oraz z onkologiem.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie wątroby oraz z onkologiem.

Lek przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu C zawierający grazoprewir nie może być przyjmowany razem z enkorafenibem stosowanym w leczeniu nowotworu. Enkorafenib zmienia sposób, w jaki organizm przetwarza grazoprewir, przez co leczenie wątroby może nie zadziałać albo lek może działać nieprzewidywalnie. Lekarze muszą wspólnie wybrać inne rozwiązanie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • ból w prawym podżebrzu
  • nasilone zmęczenie lub brak apetytu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Grazoprewiru nie łączy się z enkorafenibem, ponieważ enkorafenib należy zarówno do induktorów CYP3A, jak i do inhibitorów OATP1B, a obie te grupy są przeciwwskazane z grazoprewirem[1]. Przeciwwskazanie dotyczy całego leku złożonego grazoprewiru z elbaswirem[1]. Wybór innego schematu leczenia HCV albo przesunięcie terapii przeciwwirusowej na czas po zakończeniu leczenia enkorafenibem należy ustalić wspólnie z hepatologiem i onkologiem, z osobną weryfikacją interakcji każdego rozważanego leku z enkorafenibem. Po odstawieniu enkorafenibu efekt indukcji wygasa stopniowo, dlatego terapii grazoprewirem nie należy rozpoczynać bezpośrednio po jego odstawieniu bez konsultacji.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia grazoprewiru może osłabić skuteczność leczenia przeciwwirusowego HCV i sprzyjać niepowodzeniu terapii[1]. Zwiększenie stężenia grazoprewiru w wyniku hamowania OATP1B jest z kolei powodem przeciwwskazania jego łączenia z inhibitorami tego transportera[1].

Mechanizm

Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2], a grazoprewir jest substratem CYP3A i P-gp, więc indukcja może zmniejszyć jego stężenie w osoczu[1]. Jednocześnie enkorafenib hamuje in vivo OATP1B1, OATP1B3 i/lub BCRP[2], a grazoprewir jest substratem OATP1B i hamowanie tego transportera może istotnie zwiększyć jego stężenie w osoczu[1]. Oba mechanizmy działają w przeciwnych kierunkach, dlatego wypadkowa zmiana ekspozycji na grazoprewir jest nieprzewidywalna. Grazoprewir jest jedynie słabym inhibitorem CYP3A i nie powoduje znaczącego klinicznie zwiększenia ekspozycji na substraty CYP3A[1], więc istotny wpływ na enkorafenib jest mało prawdopodobny.

Metabolizm i transportery

  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • pełny przegląd leków przed rozpoczęciem terapii HCV
  • aktywność ALT i AST
  • odpowiedź wirusologiczna (HCV RNA), jeśli doszło do równoczesnego stosowania

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepatier 50 mg + 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zepatier-100376883/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ EnkorafenibNie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego enkorafenibem.Nie zaczynaj brać hydroksyzyny podczas leczenia enkorafenibem i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o bezpieczniejszym zamienniku.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać hydroksyzyny podczas leczenia enkorafenibem i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o bezpieczniejszym zamienniku.

Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem. Oba mogą wpływać na rytm serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Ryzyko jest większe, gdy masz wymioty lub biegunkę, bo organizm traci wtedy potas i magnez. Lekarz może dobrać inny lek na świąd lub niepokój, który jest bezpieczniejszy dla serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego enkorafenibem. Hydroksyzyna jest przeciwwskazana u osób przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[1]. W leczeniu świądu wybierz lek przeciwhistaminowy o minimalnym wpływie na QT, a w lęku i bezsenności lek bez działania na QT, po weryfikacji jego interakcji z enkorafenibem. Gdy pacjent już przyjął oba leki, oceń EKG z pomiarem QTc oraz stężenie potasu i magnezu, a następnie odstaw hydroksyzynę.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest addycyjne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii, które u chorych onkologicznych często wynikają z wymiotów i biegunki. Drugorzędnym skutkiem jest słabsze działanie przeciwświądowe i uspokajające hydroksyzyny z powodu indukcji jej metabolizmu.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT lub wywołują torsade de pointes[1][2][3]. Hydroksyzyna jest metabolizowana przez dehydrogenazę alkoholową oraz CYP3A4/5[1], a enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[4], więc może dodatkowo zmniejszać stężenie hydroksyzyny i osłabiać jej działanie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2C19[5], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[5], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[5], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[6], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[5]
  • Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[6], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[5]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]
  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[6], umiarkowany inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2B6[6], inhibitor CYP2C9[6], inhibitor CYP3A4[6], inhibitor OAT1[6], inhibitor OAT3[6], umiarkowany inhibitor OATP1B1[6], umiarkowany inhibitor OATP1B3[6], inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[6], inhibitor UGT1A1[6], induktor CYP1A2[6], induktor CYP2B6[6], induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

desloratadynacetyryzynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie enkorafenibu u pacjenta przyjmującego hydroksyzynękolejność włączenia · enkorafenibinne zaleceniePo odstawieniu enkorafenibu indukcja CYP3A4 stopniowo wygasa, co może zwiększać stężenie hydroksyzyny i nasilać sedację oraz działanie na QT. Ponowne włączenie hydroksyzyny po zakończeniu leczenia enkorafenibem wymaga oceny QTc i elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.