Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Erytromycyna / Erytromycyna i sunitynib

Erytromycyna i sunitynib

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Należy unikać łączenia sunitynibu z erytromycyną i wybrać antybiotyk o minimalnym działaniu hamującym CYP3A4 lub bez takiego działania.

Zanim zaczniesz brać erytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz sunitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ SunitynibNależy unikać łączenia sunitynibu z erytromycyną i wybrać antybiotyk o minimalnym działaniu hamującym CYP3A4 lub bez takiego działania.Zanim zaczniesz brać erytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz sunitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Zanim zaczniesz brać erytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz sunitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.

Erytromycyna może zwiększać ilość sunitynibu w organizmie, przez co jego działania niepożądane mogą się nasilić. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca. Zwykle lekarz dobiera wtedy inny antybiotyk albo dostosowuje leczenie przeciwnowotworowe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • nasilona biegunka lub wymioty
  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • zaczerwienienie, ból lub pęcherze na dłoniach i stopach
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • gorączka, siniaki lub krwawienia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia sunitynibu z erytromycyną i wybrać antybiotyk o minimalnym działaniu hamującym CYP3A4 lub bez takiego działania.[1] Jeżeli połączenie jest konieczne, można zmniejszyć dawkę sunitynibu do minimum 37,5 mg na dobę w GIST i MRCC lub 25 mg na dobę w pNET, na podstawie dokładnie monitorowanej tolerancji.[1] Przed włączeniem erytromycyny warto sprawdzić EKG oraz stężenie potasu i magnezu, a erytromycyny nie podaje się przy wydłużonym QT w wywiadzie ani przy hipokaliemii lub hipomagnezemii.[2] Decyzję o zmianie dawki sunitynibu podejmuje onkolog prowadzący.

Skutek kliniczny

Większe stężenie sunitynibu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki, takie jak zmęczenie, biegunka, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, objawy skórne dłoni i stóp, nadciśnienie, mielosupresja i hepatotoksyczność. Sumowanie wpływu na odstęp QT zwiększa ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, zwłaszcza przy hipokaliemii lub hipomagnezemii.

Mechanizm

Erytromycyna hamuje CYP3A4, czyli główny szlak metabolizmu sunitynibu, i może zwiększać jego stężenie w osoczu.[1] Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał u zdrowych ochotników Cmax sumy sunitynibu i jego głównego metabolitu o 49%, a AUC o 51%.[1] Erytromycyna zwiększa stężenie leków metabolizowanych z udziałem cytochromu P-450 i bywa konieczna modyfikacja ich dawki.[2] Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działania na serce mogą się sumować, a erytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], sunitynib – substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Sunitynib: substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • tolerancja sunitynibu – biegunka, zmęczenie, zmiany w jamie ustnej, objawy skórne dłoni i stóp
  • ciśnienie tętnicze
  • morfologia krwi
  • aktywność aminotransferaz i bilirubina

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · erytromycynainterakcja nie dotyczyErytromycyna stosowana miejscowo na skórę nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla hamowania CYP3A4, więc interakcja nie dotyczy tej drogi podania.
Dożylnadroga podania · erytromycynainne zalecenieErytromycyna podawana dożylnie hamuje CYP3A4 i wydłuża QT tak jak doustna, a w warunkach szpitalnych należy zapewnić monitorowanie EKG i elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieErytromycynaa alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia.Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.

Alkohol nie osłabia działania erytromycyny, więc okazjonalne wypicie niewielkiej ilości nie powinno zaszkodzić leczeniu. Może jedynie nieco opóźnić wchłonięcie leku. W czasie choroby organizm lepiej jednak odpoczywa bez alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne lub długotrwałe nudności i wymioty
  • żółtaczka (zażółcenie skóry lub białek oczu)
  • ciemny mocz
  • silny ból brzucha
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia. Pacjentowi można zalecić powstrzymanie się od alkoholu na czas infekcji z ogólnych względów, bo nie jest to konieczne ze względu na samą interakcję.

Skutek kliniczny

Możliwe niewielkie opóźnienie wchłaniania erytromycyny bez udokumentowanego znaczenia dla skuteczności leczenia. Nie opisano interakcji o istotnych skutkach klinicznych.

Mechanizm

Alkohol opóźnia opróżnianie żołądka, przez co erytromycyna wchłania się w dwunastnicy później i może zacząć działać z opóźnieniem. Nie wydaje się, żeby miało to znaczący wpływ na leczenie infekcji.

Metabolizm i transportery

  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[1], inhibitor P-gp[1]

Kiedy ocena się zmienia

Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub choroba wątrobyilość alkoholu · pacjentinne zalecenieU pacjentów z uszkodzeniem wątroby, w tym alkoholowym, należy zachować ostrożność, ponieważ ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania erytromycyny. Zaleca się zdecydowane odradzanie alkoholu i skonsultowanie leczenia z lekarzem.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuSunityniba alkoholNie ma przeciwwskazania do okazjonalnego spożycia małej ilości alkoholu, ale w trakcie leczenia rozsądnie jest alkohol ograniczyć lub go unikać, zwłaszcza przy podwyższonych enzymach wątrobowych, chorobie wątroby, nasilonych objawach ze strony przewodu pokarmowego lub jamy ustnej oraz przy zmęczeniu.Ogranicz alkohol do minimum, a jeśli masz chorobę wątroby albo nasilone dolegliwości trawienne, omów z lekarzem, czy w ogóle możesz go pić.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ogranicz alkohol do minimum, a jeśli masz chorobę wątroby albo nasilone dolegliwości trawienne, omów z lekarzem, czy w ogóle możesz go pić.

Ulotka tego leku nie zabrania alkoholu, ale też nie ma badań, które by potwierdzały, że jest on w czasie leczenia bezpieczny. Alkohol może nasilać działania niepożądane, takie jak nudności, biegunka, zmęczenie czy zawroty głowy, i dodatkowo obciąża wątrobę. Dlatego najlepiej pić go jak najmniej albo wcale.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • żółte zabarwienie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • silne lub nasilające się nudności, wymioty albo biegunka
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • nasilone zmęczenie, senność lub zawroty głowy
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma przeciwwskazania do okazjonalnego spożycia małej ilości alkoholu, ale w trakcie leczenia rozsądnie jest alkohol ograniczyć lub go unikać, zwłaszcza przy podwyższonych enzymach wątrobowych, chorobie wątroby, nasilonych objawach ze strony przewodu pokarmowego lub jamy ustnej oraz przy zmęczeniu. Decyzję o dopuszczalnej ilości alkoholu warto omówić z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Nie ma potwierdzonej, klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej. Przy regularnym piciu można się spodziewać dodatkowego obciążenia wątroby oraz nasilenia nudności, biegunki, zapalenia błony śluzowej jamy ustnej, zmęczenia i zawrotów głowy, które i tak są częste w trakcie leczenia sunitynibem.

Mechanizm

Charakterystyka produktu leczniczego sunitynibu nie zawiera żadnej wzmianki o alkoholu[1]. Nie opisano badań nad tym połączeniem, a interakcja ma charakter teoretyczny. Alkohol i sunitynib mogą się nakładać w działaniu na wątrobę i przewód pokarmowy, a sunitynib może powodować zmęczenie i zawroty głowy, które alkohol dodatkowo nasila. Sunitynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc przewlekłe, intensywne picie mogłoby teoretycznie zmieniać jego stężenie, ale nie ma na to danych klinicznych.

Metabolizm i transportery

  • Sunitynib: substrat BCRP[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny zgodnie z planem monitorowania leczenia sunitynibem
  • nasilenie nudności, biegunki, zapalenia błony śluzowej jamy ustnej
  • zmęczenie, zawroty głowy i senność
  • ilość i regularność spożywanego alkoholu (wywiad)

Kiedy ocena się zmienia

Regularne lub duże ilości alkoholuilość alkoholu · alkoholinne zaleceniePrzy regularnym lub nadmiernym piciu rośnie ryzyko addycyjnego uszkodzenia wątroby i nasilenia objawów z przewodu pokarmowego, dlatego zalecaj unikanie alkoholu i kontroluj próby wątrobowe.
Przewlekłe picie alkoholu w wywiadzieczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko hepatotoksyczności i teoretycznie może zmieniać metabolizm sunitynibu, więc wymaga ściślejszego monitorowania wątroby.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 122

Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ HydroksyzynaNie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.

Erytromycyna i hydroksyzyna mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Antybiotyk może też zwiększać ilość hydroksyzyny we krwi, przez co silniej działa ona nasennie. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • silna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane[1][2][3]. Na czas antybiotykoterapii odstaw hydroksyzynę i zastąp ją lekiem przeciwhistaminowym niewydłużającym istotnie QT albo, jeśli erytromycyna nie jest niezbędna, wybierz antybiotyk spoza makrolidów odpowiedni do wskazania. Inne makrolidy również wydłużają QT, więc nie rozwiązują problemu. Hydroksyzynę można wznowić po zakończeniu kuracji erytromycyną.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes[1]. Erytromycyna stosowana z innymi lekami wydłużającymi QT może wywoływać zaburzenia rytmu i poważne zdarzenia sercowe[4]. Wyższe stężenie hydroksyzyny może też nasilać senność i działanie przeciwcholinergiczne.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania na repolaryzację komór sumują się. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT i wywołującymi torsade de pointes, w tym z erytromycyną[1]. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5, a erytromycyna hamuje enzymy cytochromu P450, co może zwiększać stężenie hydroksyzyny we krwi i dalej nasilać ryzyko[1][4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[6]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[6], inhibitor CYP2C9[6], inhibitor CYP2D6[6], inhibitor CYP3A4[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli leki zostały już przyjęte razem
  • stężenie potasu i magnezu we krwi
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • nadmierna senność

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynadesloratadynalewocetyryzyna

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (na skórę)droga podania · erytromycynaryzyko malejeErytromycyna stosowana miejscowo na skórę nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla odstępu QT ani metabolizmu hydroksyzyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ SunitynibNie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego sunitynibem.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z sunitynibem i zapytaj lekarza prowadzącego lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z sunitynibem i zapytaj lekarza prowadzącego lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Może dojść do groźnej arytmii, która objawia się kołataniem serca, zawrotami głowy lub omdleniem. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą. Na swędzenie, niepokój czy kłopoty ze snem lekarz może dobrać bezpieczniejszy lek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • bardzo wolne bicie serca
  • duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego sunitynibem.[1][2][3] Przy świądzie wybierz lek przeciwhistaminowy o minimalnym wpływie na odstęp QT, a przy lęku lub bezsenności skonsultuj z onkologiem lek bez działania wydłużającego QT. Jeśli hydroksyzyna była już podana, oceń EKG z odstępem QTc oraz stężenie potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i chorobie serca, w tym przy zaburzeniach czynności lewej komory, które może wywołać sam sunitynib.[1]

Mechanizm

Hydroksyzyny nie łączy się z lekami, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT lub wywołują torsade de pointes, bo takie połączenie zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca.[1] Sunitynib należy do leków wydłużających odstęp QT, więc działanie obu leków na repolaryzację komór się sumuje. Hydroksyzyna jest metabolizowana m.in. przez CYP3A4, a sunitynib jest substratem CYP3A4, jednak hydroksyzyna hamuje CYP3A4 dopiero w stężeniach znacznie większych niż osiągane w osoczu, więc interakcja farmakokinetyczna nie ma znaczenia klinicznego.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[4], sunitynib – substrat CYP3A4[5]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4]
  • Sunitynib: substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość rytmu serca
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynadesloratadynabilastyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSunitynib+ EscytalopramNależy unikać łączenia sunitynibu z escytalopramem, ponieważ ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który może zamienić lek przeciwdepresyjny na bezpieczniejszy i zlecić badanie EKG.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który może zamienić lek przeciwdepresyjny na bezpieczniejszy i zlecić badanie EKG.

Sunitynib i escytalopram mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a razem ten wpływ może się nasilać. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Oba leki mogą też zwiększać skłonność do krwawień. Zwykle tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, zasłabnięcie lub omdlenie
  • silne lub długotrwałe wymioty albo biegunka
  • nietypowe siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • czarne stolce lub krew w moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia sunitynibu z escytalopramem, ponieważ ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. U pacjenta, który rozpoczyna leczenie sunitynibem, należy wspólnie z lekarzem prowadzącym rozważyć zamianę escytalopramu na lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT. Jeżeli lekarz uzna kontynuację za konieczną, decyzja wymaga udokumentowania, kontroli EKG przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia oraz wyrównania stężeń potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes. Możliwe jest również nasilenie skłonności do krwawień.

Mechanizm

Sunitynib i escytalopram mogą wydłużać odstęp QT, a ich działanie w tym zakresie może się sumować. ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT i wskazuje, że nie można wykluczyć działania addytywnego, choć nie przeprowadzono badań takich skojarzeń[1]. ChPL sunitynibu nie wymienia escytalopramu, a opisane w nim interakcje farmakokinetyczne dotyczą inhibitorów i induktorów CYP3A4 oraz inhibitorów BCRP[4]. Escytalopram nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem CYP3A4, więc nie należy oczekiwać zmiany stężenia sunitynibu. Dodatkowo oba leki mogą zwiększać skłonność do krwawień, a wymioty i biegunka wywołane przez sunitynib mogą prowadzić do hipokaliemii i hipomagnezemii, przy których ChPL escytalopramu zaleca ostrożność ze względu na ryzyko złośliwych arytmii[1].

Metabolizm i transportery

  • Sunitynib: substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[7], wrażliwy substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • objawy krwawienia
  • kołatania serca, zasłabnięcia i omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSunitynib+ FingolimodPołączenie jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i jak najszybciej powiedz neurologowi oraz onkologowi, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i jak najszybciej powiedz neurologowi oraz onkologowi, że przyjmujesz oba leki.

Sunitynibu i fingolimodu nie łączy się ze sobą. Oba leki osłabiają odporność, więc razem mocno zwiększają ryzyko groźnych zakażeń. Fingolimodu nie stosuje się też u osób leczonych z powodu aktywnego nowotworu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • kaszel, duszność lub ból przy oddychaniu
  • pieczenie przy oddawaniu moczu
  • opryszczka, półpasiec lub inne zmiany na skórze
  • bardzo wolne bicie serca, kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • nowe zaburzenia widzenia, mowy, równowagi lub dezorientacja
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane.[1] U pacjenta wymagającego leczenia sunitynibem należy odstawić fingolimod i we współpracy neurologa z onkologiem dobrać terapię stwardnienia rozsianego, która nie działa immunosupresyjnie. Przy przejściu z fingolimodu na lek przeciwnowotworowy należy uwzględnić, że działanie fingolimodu na układ odpornościowy utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po odstawieniu.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń wynikających z sumowania się działania immunosupresyjnego obu leków. Oba leki wpływają też na układ sercowo-naczyniowy, więc nie można wykluczyć nasilenia zaburzeń rytmu i przewodzenia serca.

Mechanizm

Fingolimodu nie łączy się z lekami przeciwnowotworowymi ze względu na addycyjne działanie na układ odpornościowy.[2] Fingolimod zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i obniża ich liczbę we krwi, a sunitynib jako lek przeciwnowotworowy może dodatkowo upośledzać odporność. Fingolimod jest ponadto przeciwwskazany u osób z aktywną chorobą nowotworową, a sunitynib stosuje się właśnie w leczeniu aktywnego nowotworu.[3] Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ fingolimod nie zmienia ekspozycji na substraty CYP3A4 i nie jest silnym inhibitorem ani induktorem tego enzymu.[2]

Metabolizm i transportery

  • Sunitynib: substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4]
  • Fingolimod: substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (limfocyty, neutrofile)
  • objawy zakażenia, w tym zakażeń oportunistycznych
  • EKG – częstość akcji serca, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, odstęp QTc

Bezpieczniejsze alternatywy

glatiramerinterferon beta-1ainterferon beta-1b

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Accord 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-accord-100439170/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Teva 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-teva-100421945/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gilenya-100244377/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDeksametazon+ SunitynibNależy unikać przewlekłego łączenia deksametazonu z sunitynibem albo rozważyć inny lek o minimalnym działaniu indukującym CYP3A4.Powiedz onkologowi, że przyjmujesz deksametazon, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi, że przyjmujesz deksametazon, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.

Deksametazon może sprawić, że organizm szybciej usuwa sunitynib, przez co lek przeciwnowotworowy działa słabiej. Ma to znaczenie głównie przy dłuższym przyjmowaniu deksametazonu. Gdy deksametazon zostanie odstawiony, ilość sunitynibu w organizmie może znów wzrosnąć i nasilić jego działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilenie działań niepożądanych sunitynibu po odstawieniu deksametazonu, np. silniejsza biegunka, zmęczenie, zmiany na skórze dłoni i stóp
  • pogorszenie objawów choroby nowotworowej
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać przewlekłego łączenia deksametazonu z sunitynibem albo rozważyć inny lek o minimalnym działaniu indukującym CYP3A4.[1] Jeżeli nie jest to możliwe, dawkę sunitynibu można stopniowo zwiększać o 12,5 mg, do 87,5 mg na dobę w GIST i MRCC lub do 62,5 mg na dobę w pNET, na podstawie dokładnie monitorowanej tolerancji.[2] Po odstawieniu deksametazonu dawkę sunitynibu trzeba ponownie ocenić.

Skutek kliniczny

Spadek stężenia sunitynibu i jego aktywnego metabolitu może osłabić skuteczność przeciwnowotworową. Po odstawieniu deksametazonu indukcja stopniowo ustępuje, więc u pacjenta, któremu wcześniej zwiększono dawkę sunitynibu, stężenie może wzrosnąć i nasilić działania niepożądane.

Mechanizm

Deksametazon indukuje CYP3A4, czyli główny enzym metabolizujący sunitynib i jego aktywny metabolit, co przyspiesza ich eliminację i obniża stężenie w osoczu. ChPL sunitynibu wymienia deksametazon wśród silnych induktorów CYP3A4, które mogą zmniejszać stężenie sunitynibu.[1] Dla porównania ryfampicyna, inny induktor CYP3A4, zmniejszała u zdrowych ochotników Cmax i AUC kompleksu sunitynibu z głównym metabolitem odpowiednio o 23% i 46%.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Deksametazon – umiarkowany induktor CYP3A4[4], sunitynib – substrat CYP3A4[5]
  • Deksametazon: umiarkowany induktor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4]
  • Sunitynib: substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • skuteczność leczenia sunitynibem (ocena odpowiedzi nowotworu)
  • tolerancja sunitynibu przy każdym zwiększeniu dawki
  • działania niepożądane sunitynibu po odstawieniu deksametazonu, zwłaszcza gdy wcześniej zwiększono jego dawkę

Bezpieczniejsze alternatywy

prednizolonmetyloprednizolon

Kiedy ocena się zmienia

Krótki kurs (kilka dni, np. profilaktyka przeciwwymiotna)czas leczenia · deksametazonryzyko malejeIndukcja CYP3A4 rozwija się z opóźnieniem, dlatego krótkotrwałe podanie deksametazonu prawdopodobnie w niewielkim stopniu obniża ekspozycję na sunitynib. Ocena oparta na mechanizmie, wymaga weryfikacji.
Odstawienie deksametazonu po wcześniejszym zwiększeniu dawki sunitynibukolejność włączenia · deksametazoninne zaleceniePo ustąpieniu indukcji stężenie sunitynibu może wzrosnąć, dlatego zwiększoną wcześniej dawkę sunitynibu należy ponownie ocenić i ewentualnie zmniejszyć pod kontrolą tolerancji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sutent 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sutent-100114829/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Sandoz 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-sandoz-100399140/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ BudezonidUnikaj łączenia erytromycyny z budezonidem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Nie odstawiaj samodzielnie budezonidu, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go stosujesz, zanim zaczniesz brać erytromycynę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie budezonidu, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go stosujesz, zanim zaczniesz brać erytromycynę.

Erytromycyna spowalnia rozkładanie budezonidu w organizmie. Przez to więcej sterydu może przedostać się do krwi i działać na cały organizm, a nie tylko tam, gdzie go stosujesz. Przy krótkiej kuracji antybiotykiem ryzyko jest zwykle niewielkie, ale rośnie przy dłuższym stosowaniu obu leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała
  • obrzęki
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • silne osłabienie lub zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia erytromycyny z budezonidem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem objawów nadmiaru kortykosteroidu[2]. Przy dłuższym leczeniu zachowaj możliwie długi odstęp między lekami i rozważ zmniejszenie dawki budezonidu[1]. Gdy to możliwe, wybierz antybiotyk makrolidowy, który nie hamuje CYP3A4.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów, łącznie z zahamowaniem czynności nadnerczy[1]. Ryzyko jest największe przy długotrwałym stosowaniu obu leków, a przy krótkiej kuracji antybiotykiem znaczenie kliniczne jest ograniczone[1].

Mechanizm

Erytromycyna hamuje izoenzym CYP3A4, który odpowiada głównie za metabolizm budezonidu[1]. Erytromycyna może znacząco zwiększać stężenie budezonidu w osoczu[3]. W efekcie rośnie ogólnoustrojowa ekspozycja na kortykosteroid, który w zwykłych warunkach jest szybko unieczynniany[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, obrzęki)
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu (osłabienie, spadki ciśnienia)

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 2 tygodnieerytromycynaryzyko malejePrzy krótkotrwałym jednoczesnym stosowaniu (1–2 tygodnie) interakcja ma ograniczone znaczenie kliniczne.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieBudezonid doustny podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia z udziałem CYP3A4, dlatego zahamowanie tego enzymu silniej zwiększa jego ekspozycję ogólnoustrojową niż przy podaniu donosowym lub wziewnym.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebbud 0,25 mg/ml, zawiesina do nebulizacji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebbud-100285755/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ KlindamycynaNie należy łączyć klindamycyny z erytromycyną – trzeba wybrać jeden z tych antybiotyków.Jeśli masz przepisane oba te antybiotyki jednocześnie, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz brać je razem.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Jeśli masz przepisane oba te antybiotyki jednocześnie, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz brać je razem.

Erytromycyna i klindamycyna to dwa antybiotyki, które działają na bakterie w podobny sposób i mogą sobie nawzajem przeszkadzać. Przyjmowane razem mogą słabiej leczyć zakażenie niż każdy z nich osobno. Zwykle stosuje się tylko jeden z nich.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub objawy zakażenia, które nie ustępują albo się nasilają
  • ciężka, wodnista lub krwista biegunka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć klindamycyny z erytromycyną – trzeba wybrać jeden z tych antybiotyków.[1] Zamiana erytromycyny na inny makrolid nie rozwiązuje problemu, bo antagonizm dotyczy całej grupy.[1] Gdy potrzebne jest szersze spektrum, należy dobrać antybiotyk z innej grupy zgodnie ze wskazaniem i antybiogramem.

Skutek kliniczny

Połączenie może osłabić skuteczność leczenia zakażenia i nie poszerza spektrum działania w stosunku do każdego z leków osobno. Oba antybiotyki zwiększają ryzyko biegunki związanej z Clostridioides difficile, więc łączenie ich nie przynosi korzyści, a sumuje ten problem.

Mechanizm

Klindamycyna i antybiotyki makrolidowe, w tym erytromycyna, działają antagonistycznie in vitro.[1] Oba leki wiążą się z podjednostką 50S rybosomu bakterii w nakładających się miejscach i konkurują o nie, przez co wzajemnie ograniczają swoje działanie. Klindamycyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego enzymu mogą zmniejszać jej klirens.[2] Erytromycyna hamuje CYP3A4, więc może zwiększać stężenie klindamycyny, ale ma to drugorzędne znaczenie wobec antagonizmu działania.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], klindamycyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Klindamycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • odpowiedź kliniczna na leczenie zakażenia
  • biegunka (ryzyko zakażenia Clostridioides difficile)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clindamycin-MIP 300 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clindamycin-mip-300-100114367/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C 75 mg/5 ml, granulat do sporządzania syropu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ MetyloprednizolonUnikaj łączenia, jeśli to możliwe, i rozważ antybiotyk niehamujący CYP3A4, np. azytromycynę.Nie zmieniaj sam dawek, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się do niego, jeśli zauważysz niepokojące objawy.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się do niego, jeśli zauważysz niepokojące objawy.

Erytromycyna spowalnia rozkładanie metyloprednizolonu w organizmie, więc steroid działa silniej i dłużej niż zwykle. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak wzrost cukru we krwi, wzrost ciśnienia, obrzęki, bezsenność czy rozdrażnienie. Steroid może też obniżać poziom potasu, co przy tym antybiotyku zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
  • silne pragnienie i częste oddawanie moczu
  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • skurcze lub osłabienie mięśni
  • bóle głowy przy wysokim ciśnieniu
  • bezsenność, rozdrażnienie lub obniżony nastrój
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia, jeśli to możliwe, i rozważ antybiotyk niehamujący CYP3A4, np. azytromycynę.[1] Gdy połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidu i w razie potrzeby zmniejsz dawkę metyloprednizolonu.[2][3][4] Przed włączeniem erytromycyny skontroluj stężenie potasu i magnezu, ponieważ zaburzeń elektrolitowych nie łączy się z erytromycyną.[5]

Skutek kliniczny

Nasilają się ogólnoustrojowe działania niepożądane glikokortykosteroidu – hiperglikemia, zatrzymanie sodu i wody, wzrost ciśnienia tętniczego, hipokaliemia, zaburzenia nastroju i snu, a przy dłuższym leczeniu objawy hiperkortycyzmu i dodatkowa immunosupresja.[2][1] Hipokaliemia wywołana steroidem może sprzyjać zaburzeniom rytmu związanym z wydłużeniem QT w trakcie leczenia erytromycyną.[5]

Mechanizm

Erytromycyna hamuje CYP3A4, a metyloprednizolon jest metabolizowany głównie przez ten enzym, więc jego klirens maleje, a stężenie w osoczu i ekspozycja ogólnoustrojowa rosną.[2][1] Dodatkowo metyloprednizolon może obniżać stężenie potasu, a hipokaliemia zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT przez erytromycynę.[5]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], metyloprednizolon – substrat CYP3A4[7]
  • Erytromycyna – inhibitor P-gp[6], metyloprednizolon – substrat P-gp[7]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6]
  • Metyloprednizolon: substrat CYP3A4[7], substrat P-gp[7]

Monitorować

  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • obrzęki i masa ciała
  • EKG (odstęp QT) u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • objawy zakażenia i zaburzenia nastroju

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycynaprednizolon

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (skóra)droga podania · erytromycynainterakcja nie dotyczyErytromycyna stosowana na skórę nie osiąga stężeń hamujących metabolizm metyloprednizolonu, więc interakcja nie ma znaczenia klinicznego.
Miejscowa (skóra)droga podania · metyloprednizoloninterakcja nie dotyczyMetyloprednizolon stosowany na skórę daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, więc zahamowanie jego metabolizmu nie ma istotnego znaczenia klinicznego.
Leczenie przewlekłe lub duże dawkiczas leczenia · metyloprednizolonryzyko rośniePrzy długotrwałym leczeniu lub dużych dawkach metyloprednizolonu zwiększona ekspozycja szybciej prowadzi do hiperglikemii, hipokaliemii i objawów hiperkortycyzmu, dlatego zmiana antybiotyku na azytromycynę jest szczególnie zasadna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Meprelon 8 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/meprelon-100238945/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Medrol 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/medrol-100042308/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Metypred 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metypred-100043609/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Meprelon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/meprelon-100238945/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.