Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Erytromycyna / Erytromycyna i teofilina

Erytromycyna i teofilina

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Podczas jednoczesnego stosowania należy monitorować stężenie teofiliny w surowicy i w razie potrzeby zmniejszyć jej dawkę.

Powiedz lekarzowi, że bierzesz teofilinę, nie zmieniaj sam dawek i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się nudności, wymioty, kołatanie serca lub drżenie.

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ TeofilinaPodczas jednoczesnego stosowania należy monitorować stężenie teofiliny w surowicy i w razie potrzeby zmniejszyć jej dawkę.Powiedz lekarzowi, że bierzesz teofilinę, nie zmieniaj sam dawek i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się nudności, wymioty, kołatanie serca lub drżenie.opóźniony (dni)rozległe badania

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że bierzesz teofilinę, nie zmieniaj sam dawek i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się nudności, wymioty, kołatanie serca lub drżenie.

Erytromycyna sprawia, że teofilina wolniej usuwa się z organizmu i jej ilość we krwi rośnie. Zbyt duża ilość teofiliny może wywołać nudności, wymioty, kołatanie serca, drżenie rąk, a w ciężkich przypadkach drgawki. Objawy mogą pojawić się dopiero po kilku dniach brania antybiotyku. Lekarz może zlecić badanie krwi i zmniejszyć dawkę teofiliny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty
  • kołatanie serca, szybkie lub nierówne bicie serca
  • drżenie rąk, niepokój, bezsenność
  • ból głowy
  • drgawki – wezwij pomoc natychmiast
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Podczas jednoczesnego stosowania należy monitorować stężenie teofiliny w surowicy i w razie potrzeby zmniejszyć jej dawkę[1][2]. Może być konieczne zmniejszenie dawki teofiliny[3]. Jeśli to możliwe, warto wybrać antybiotyk, który nie hamuje metabolizmu teofiliny. Po odstawieniu erytromycyny stężenie teofiliny spada, więc wcześniej zmniejszoną dawkę trzeba ponownie ocenić.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia teofiliny w surowicy prowadzi do nasilenia jej toksyczności[1][2]. Typowe objawy to nudności, wymioty, niepokój, bezsenność, drżenie i tachykardia, a przy wysokich stężeniach zaburzenia rytmu serca i drgawki.

Mechanizm

Erytromycyna hamuje wątrobowe enzymy cytochromu P-450 odpowiedzialne za metabolizm teofiliny, przez co zwalnia jej eliminację i zwiększa stężenie w surowicy[1][3]. Teofilina ma wąski indeks terapeutyczny, więc nawet umiarkowany wzrost stężenia może przekroczyć próg toksyczności.

Metabolizm i transportery

  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
  • Teofilina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[4]

Monitorować

  • stężenie teofiliny w surowicy
  • objawy toksyczności teofiliny – nudności, wymioty, niepokój, drżenie
  • częstość i rytm serca
  • drgawki

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (na skórę, do oka)droga podania · erytromycynainterakcja nie dotyczyErytromycyna stosowana miejscowo nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych zdolnych hamować metabolizm teofiliny.
Odstawienie erytromycyny u pacjenta ze zmniejszoną dawką teofilinykolejność włączenia · erytromycynainne zaleceniePo zakończeniu kuracji erytromycyną klirens teofiliny wraca do wartości wyjściowych, co przy utrzymaniu zmniejszonej dawki grozi utratą kontroli objawów. Należy ponownie ocenić dawkę i rozważyć kontrolę stężenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Theospirex retard 300 mg 300 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/theospirex-retard-300-mg-100066473/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieErytromycynaa alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia.Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.

Alkohol nie osłabia działania erytromycyny, więc okazjonalne wypicie niewielkiej ilości nie powinno zaszkodzić leczeniu. Może jedynie nieco opóźnić wchłonięcie leku. W czasie choroby organizm lepiej jednak odpoczywa bez alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne lub długotrwałe nudności i wymioty
  • żółtaczka (zażółcenie skóry lub białek oczu)
  • ciemny mocz
  • silny ból brzucha
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia. Pacjentowi można zalecić powstrzymanie się od alkoholu na czas infekcji z ogólnych względów, bo nie jest to konieczne ze względu na samą interakcję.

Skutek kliniczny

Możliwe niewielkie opóźnienie wchłaniania erytromycyny bez udokumentowanego znaczenia dla skuteczności leczenia. Nie opisano interakcji o istotnych skutkach klinicznych.

Mechanizm

Alkohol opóźnia opróżnianie żołądka, przez co erytromycyna wchłania się w dwunastnicy później i może zacząć działać z opóźnieniem. Nie wydaje się, żeby miało to znaczący wpływ na leczenie infekcji.

Metabolizm i transportery

  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[1], inhibitor P-gp[1]

Kiedy ocena się zmienia

Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub choroba wątrobyilość alkoholu · pacjentinne zalecenieU pacjentów z uszkodzeniem wątroby, w tym alkoholowym, należy zachować ostrożność, ponieważ ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania erytromycyny. Zaleca się zdecydowane odradzanie alkoholu i skonsultowanie leczenia z lekarzem.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaTeofilinaa alkoholZalecaj pacjentowi niepicie alkoholu w czasie leczenia teofiliną.Nie pij alkoholu w czasie leczenia teofiliną, a jeśli się napiłeś i źle się czujesz, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w czasie leczenia teofiliną, a jeśli się napiłeś i źle się czujesz, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Alkohol może zwiększać stężenie teofiliny we krwi, a wtedy lek działa silniej i częściej wywołuje działania niepożądane. Możesz poczuć nudności, drżenie rąk, niepokój albo szybkie bicie serca. W cięższych przypadkach mogą wystąpić zaburzenia rytmu serca lub drgawki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty
  • drżenie rąk
  • silny niepokój lub pobudzenie
  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • trudności z zasypianiem
  • drgawki (wymagają natychmiastowej pomocy medycznej)
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj pacjentowi niepicie alkoholu w czasie leczenia teofiliną. Jeśli pacjent spożywa większe ilości alkoholu, wymaga mniejszych dawek teofiliny i szczególnej ostrożności przy decyzji o zwiększeniu dawki.[1] Wskazaniem do kontroli stężenia teofiliny w surowicy jest nieregularne picie alkoholu, nieoczekiwany brak kontroli objawów lub pojawienie się objawów toksyczności.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie teofiliny nasila ryzyko działań niepożądanych i przedawkowania. Należą do nich nudności, wymioty, ból brzucha, pobudzenie, drżenie, bezsenność, przyspieszone bicie serca i zaburzenia rytmu. Przy dużych stężeniach mogą wystąpić drgawki, a skłonność do drgawek i padaczka są przeciwwskazaniami do stosowania teofiliny.[1]

Mechanizm

Alkohol zwiększa stężenie teofiliny we krwi, a po spożyciu większych ilości alkoholu wydalanie teofiliny przebiega wolniej.[1] Teofilina ma wąski zakres terapeutyczny, więc nawet niewielki wzrost stężenia może wywołać objawy toksyczne. Alkohol i teofilina mogą dodatkowo nasilać u pacjenta podobne objawy, takie jak kołatanie serca, drażnienie żołądka i zaburzenia snu.

Metabolizm i transportery

  • Teofilina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[2]

Monitorować

  • stężenie teofiliny w surowicy
  • tętno i rytm serca
  • nudności, wymioty, drżenia, pobudzenie, bezsenność
  • objawy neurologiczne, w tym drgawki
  • ocena wzorca picia alkoholu przy ustalaniu dawki

Kiedy ocena się zmienia

Większe ilości alkoholuilość alkoholu · alkoholryzyko rośniePo spożyciu większych ilości alkoholu wydalanie teofiliny jest wolniejsze, co zwiększa ryzyko toksyczności. W takiej sytuacji ChPL wskazuje na konieczność stosowania mniejszych dawek teofiliny i ostrożności przy ich zwiększaniu.
Podeszływiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku, a także z niewydolnością serca, przewlekłą obturacyjną chorobą płuc lub gorączką wydalanie teofiliny jest już spowolnione, więc dodatkowy wpływ alkoholu zwiększa ryzyko przedawkowania. ChPL nie podaje liczbowej granicy wieku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Theospirex retard 300 mg 300 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/theospirex-retard-300-mg-100066473/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 264

Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ HydroksyzynaNie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.

Erytromycyna i hydroksyzyna mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Antybiotyk może też zwiększać ilość hydroksyzyny we krwi, przez co silniej działa ona nasennie. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • silna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane[1][2][3]. Na czas antybiotykoterapii odstaw hydroksyzynę i zastąp ją lekiem przeciwhistaminowym niewydłużającym istotnie QT albo, jeśli erytromycyna nie jest niezbędna, wybierz antybiotyk spoza makrolidów odpowiedni do wskazania. Inne makrolidy również wydłużają QT, więc nie rozwiązują problemu. Hydroksyzynę można wznowić po zakończeniu kuracji erytromycyną.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes[1]. Erytromycyna stosowana z innymi lekami wydłużającymi QT może wywoływać zaburzenia rytmu i poważne zdarzenia sercowe[4]. Wyższe stężenie hydroksyzyny może też nasilać senność i działanie przeciwcholinergiczne.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania na repolaryzację komór sumują się. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT i wywołującymi torsade de pointes, w tym z erytromycyną[1]. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5, a erytromycyna hamuje enzymy cytochromu P450, co może zwiększać stężenie hydroksyzyny we krwi i dalej nasilać ryzyko[1][4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[6]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[6], inhibitor CYP2C9[6], inhibitor CYP2D6[6], inhibitor CYP3A4[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli leki zostały już przyjęte razem
  • stężenie potasu i magnezu we krwi
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • nadmierna senność

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynadesloratadynalewocetyryzyna

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (na skórę)droga podania · erytromycynaryzyko malejeErytromycyna stosowana miejscowo na skórę nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla odstępu QT ani metabolizmu hydroksyzyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ BudezonidUnikaj łączenia erytromycyny z budezonidem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Nie odstawiaj samodzielnie budezonidu, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go stosujesz, zanim zaczniesz brać erytromycynę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie budezonidu, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go stosujesz, zanim zaczniesz brać erytromycynę.

Erytromycyna spowalnia rozkładanie budezonidu w organizmie. Przez to więcej sterydu może przedostać się do krwi i działać na cały organizm, a nie tylko tam, gdzie go stosujesz. Przy krótkiej kuracji antybiotykiem ryzyko jest zwykle niewielkie, ale rośnie przy dłuższym stosowaniu obu leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała
  • obrzęki
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • silne osłabienie lub zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia erytromycyny z budezonidem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem objawów nadmiaru kortykosteroidu[2]. Przy dłuższym leczeniu zachowaj możliwie długi odstęp między lekami i rozważ zmniejszenie dawki budezonidu[1]. Gdy to możliwe, wybierz antybiotyk makrolidowy, który nie hamuje CYP3A4.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów, łącznie z zahamowaniem czynności nadnerczy[1]. Ryzyko jest największe przy długotrwałym stosowaniu obu leków, a przy krótkiej kuracji antybiotykiem znaczenie kliniczne jest ograniczone[1].

Mechanizm

Erytromycyna hamuje izoenzym CYP3A4, który odpowiada głównie za metabolizm budezonidu[1]. Erytromycyna może znacząco zwiększać stężenie budezonidu w osoczu[3]. W efekcie rośnie ogólnoustrojowa ekspozycja na kortykosteroid, który w zwykłych warunkach jest szybko unieczynniany[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, obrzęki)
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu (osłabienie, spadki ciśnienia)

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 2 tygodnieerytromycynaryzyko malejePrzy krótkotrwałym jednoczesnym stosowaniu (1–2 tygodnie) interakcja ma ograniczone znaczenie kliniczne.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieBudezonid doustny podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia z udziałem CYP3A4, dlatego zahamowanie tego enzymu silniej zwiększa jego ekspozycję ogólnoustrojową niż przy podaniu donosowym lub wziewnym.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebbud 0,25 mg/ml, zawiesina do nebulizacji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebbud-100285755/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ KlindamycynaNie należy łączyć klindamycyny z erytromycyną – trzeba wybrać jeden z tych antybiotyków.Jeśli masz przepisane oba te antybiotyki jednocześnie, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz brać je razem.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Jeśli masz przepisane oba te antybiotyki jednocześnie, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz brać je razem.

Erytromycyna i klindamycyna to dwa antybiotyki, które działają na bakterie w podobny sposób i mogą sobie nawzajem przeszkadzać. Przyjmowane razem mogą słabiej leczyć zakażenie niż każdy z nich osobno. Zwykle stosuje się tylko jeden z nich.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub objawy zakażenia, które nie ustępują albo się nasilają
  • ciężka, wodnista lub krwista biegunka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć klindamycyny z erytromycyną – trzeba wybrać jeden z tych antybiotyków.[1] Zamiana erytromycyny na inny makrolid nie rozwiązuje problemu, bo antagonizm dotyczy całej grupy.[1] Gdy potrzebne jest szersze spektrum, należy dobrać antybiotyk z innej grupy zgodnie ze wskazaniem i antybiogramem.

Skutek kliniczny

Połączenie może osłabić skuteczność leczenia zakażenia i nie poszerza spektrum działania w stosunku do każdego z leków osobno. Oba antybiotyki zwiększają ryzyko biegunki związanej z Clostridioides difficile, więc łączenie ich nie przynosi korzyści, a sumuje ten problem.

Mechanizm

Klindamycyna i antybiotyki makrolidowe, w tym erytromycyna, działają antagonistycznie in vitro.[1] Oba leki wiążą się z podjednostką 50S rybosomu bakterii w nakładających się miejscach i konkurują o nie, przez co wzajemnie ograniczają swoje działanie. Klindamycyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego enzymu mogą zmniejszać jej klirens.[2] Erytromycyna hamuje CYP3A4, więc może zwiększać stężenie klindamycyny, ale ma to drugorzędne znaczenie wobec antagonizmu działania.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], klindamycyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Klindamycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • odpowiedź kliniczna na leczenie zakażenia
  • biegunka (ryzyko zakażenia Clostridioides difficile)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clindamycin-MIP 300 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clindamycin-mip-300-100114367/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C 75 mg/5 ml, granulat do sporządzania syropu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ MetyloprednizolonUnikaj łączenia, jeśli to możliwe, i rozważ antybiotyk niehamujący CYP3A4, np. azytromycynę.Nie zmieniaj sam dawek, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się do niego, jeśli zauważysz niepokojące objawy.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się do niego, jeśli zauważysz niepokojące objawy.

Erytromycyna spowalnia rozkładanie metyloprednizolonu w organizmie, więc steroid działa silniej i dłużej niż zwykle. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak wzrost cukru we krwi, wzrost ciśnienia, obrzęki, bezsenność czy rozdrażnienie. Steroid może też obniżać poziom potasu, co przy tym antybiotyku zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
  • silne pragnienie i częste oddawanie moczu
  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • skurcze lub osłabienie mięśni
  • bóle głowy przy wysokim ciśnieniu
  • bezsenność, rozdrażnienie lub obniżony nastrój
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia, jeśli to możliwe, i rozważ antybiotyk niehamujący CYP3A4, np. azytromycynę.[1] Gdy połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidu i w razie potrzeby zmniejsz dawkę metyloprednizolonu.[2][3][4] Przed włączeniem erytromycyny skontroluj stężenie potasu i magnezu, ponieważ zaburzeń elektrolitowych nie łączy się z erytromycyną.[5]

Skutek kliniczny

Nasilają się ogólnoustrojowe działania niepożądane glikokortykosteroidu – hiperglikemia, zatrzymanie sodu i wody, wzrost ciśnienia tętniczego, hipokaliemia, zaburzenia nastroju i snu, a przy dłuższym leczeniu objawy hiperkortycyzmu i dodatkowa immunosupresja.[2][1] Hipokaliemia wywołana steroidem może sprzyjać zaburzeniom rytmu związanym z wydłużeniem QT w trakcie leczenia erytromycyną.[5]

Mechanizm

Erytromycyna hamuje CYP3A4, a metyloprednizolon jest metabolizowany głównie przez ten enzym, więc jego klirens maleje, a stężenie w osoczu i ekspozycja ogólnoustrojowa rosną.[2][1] Dodatkowo metyloprednizolon może obniżać stężenie potasu, a hipokaliemia zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT przez erytromycynę.[5]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], metyloprednizolon – substrat CYP3A4[7]
  • Erytromycyna – inhibitor P-gp[6], metyloprednizolon – substrat P-gp[7]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6]
  • Metyloprednizolon: substrat CYP3A4[7], substrat P-gp[7]

Monitorować

  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • obrzęki i masa ciała
  • EKG (odstęp QT) u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • objawy zakażenia i zaburzenia nastroju

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycynaprednizolon

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (skóra)droga podania · erytromycynainterakcja nie dotyczyErytromycyna stosowana na skórę nie osiąga stężeń hamujących metabolizm metyloprednizolonu, więc interakcja nie ma znaczenia klinicznego.
Miejscowa (skóra)droga podania · metyloprednizoloninterakcja nie dotyczyMetyloprednizolon stosowany na skórę daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, więc zahamowanie jego metabolizmu nie ma istotnego znaczenia klinicznego.
Leczenie przewlekłe lub duże dawkiczas leczenia · metyloprednizolonryzyko rośniePrzy długotrwałym leczeniu lub dużych dawkach metyloprednizolonu zwiększona ekspozycja szybciej prowadzi do hiperglikemii, hipokaliemii i objawów hiperkortycyzmu, dlatego zmiana antybiotyku na azytromycynę jest szczególnie zasadna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Meprelon 8 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/meprelon-100238945/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Medrol 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/medrol-100042308/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Metypred 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metypred-100043609/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Meprelon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/meprelon-100238945/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ SertralinaU pacjenta leczonego sertraliną lepiej wybrać antybiotyk, który nie hamuje CYP3A4 i w mniejszym stopniu wpływa na odstęp QT.Nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego na własną rękę i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go przyjmujesz, zanim zaczniesz brać antybiotyk.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego na własną rękę i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go przyjmujesz, zanim zaczniesz brać antybiotyk.

Ten antybiotyk może zwiększyć ilość leku przeciwdepresyjnego w twoim organizmie, przez co jego działania niepożądane mogą być silniejsze. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ się sumuje. Lekarz może wybrać inny antybiotyk albo zalecić krótką kurację pod obserwacją.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • silne zawroty głowy
  • nasilone nudności, biegunka lub drżenie
  • niepokój, pobudzenie, bezsenność
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta leczonego sertraliną lepiej wybrać antybiotyk, który nie hamuje CYP3A4 i w mniejszym stopniu wpływa na odstęp QT. Podczas leczenia sertraliną należy unikać inhibitorów CYP3A4.[1] Jeśli erytromycyna jest konieczna, przed jej włączeniem należy sprawdzić czynniki ryzyka wydłużenia QT, wyrównać stężenie potasu i magnezu, a u pacjentów z grupy ryzyka wykonać EKG. W trakcie krótkiej kuracji należy obserwować pacjenta pod kątem nasilenia działań niepożądanych sertraliny i objawów zaburzeń rytmu. Erytromycyny nie podaje się pacjentom z wydłużeniem odstępu QT lub częstoskurczem komorowym w wywiadzie ani z hipokaliemią czy hipomagnezemią.[2]

Skutek kliniczny

Większe stężenie sertraliny może nasilać jej działania niepożądane, takie jak nudności, biegunka, drżenie, niepokój, bezsenność i zawroty głowy. Sumowanie wpływu na odstęp QTc zwiększa ryzyko arytmii komorowej, w tym torsades de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii, hipomagnezemii, chorobie serca lub przyjmowaniu kolejnych leków wydłużających QT.[3]

Mechanizm

Erytromycyna jako umiarkowany inhibitor CYP3A4 może zwiększać ekspozycję na sertralinę, która jest częściowo metabolizowana przez ten enzym.[4] Oba leki mogą wydłużać odstęp QTc, więc ich działania na przewodzenie w sercu się sumują.[3] Erytromycynę stosuje się ostrożnie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], sertralina – substrat CYP3A4[6]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5]
  • Sertralina: słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2B6[6], substrat CYP2C19[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • objawy nadmiaru sertraliny (nudności, drżenie, niepokój, bezsenność, zawroty głowy)
  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu
  • kołatanie serca, omdlenia, zasłabnięcia

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

Dozylnadroga podania · erytromycynaryzyko rośnieErytromycyna podawana dożylnie, zwłaszcza w szybkim wlewie, silniej wydłuża odstęp QTc, więc u pacjenta przyjmującego sertralinę wymaga monitorowania EKG.
Erytromycyna dołączana do stałej terapii sertralinąkolejność włączenia · erytromycynainne zalecenieDołączenie erytromycyny do ustabilizowanej dawki sertraliny podnosi ekspozycję na sertralinę w ciągu kilku dni, dlatego objawy nadmiaru sertraliny warto obserwować przez całą kurację i krótko po niej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zotral 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zotral-100131087/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sertraline Medical Valley 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sertraline-medical-valley-100483212/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Asentra 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/asentra-100110576/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sertraline Medical Valley. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sertraline-medical-valley-100483212/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ SunitynibNależy unikać łączenia sunitynibu z erytromycyną i wybrać antybiotyk o minimalnym działaniu hamującym CYP3A4 lub bez takiego działania.Zanim zaczniesz brać erytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz sunitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Zanim zaczniesz brać erytromycynę, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz sunitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.

Erytromycyna może zwiększać ilość sunitynibu w organizmie, przez co jego działania niepożądane mogą się nasilić. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca. Zwykle lekarz dobiera wtedy inny antybiotyk albo dostosowuje leczenie przeciwnowotworowe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • nasilona biegunka lub wymioty
  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • zaczerwienienie, ból lub pęcherze na dłoniach i stopach
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • gorączka, siniaki lub krwawienia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia sunitynibu z erytromycyną i wybrać antybiotyk o minimalnym działaniu hamującym CYP3A4 lub bez takiego działania.[1] Jeżeli połączenie jest konieczne, można zmniejszyć dawkę sunitynibu do minimum 37,5 mg na dobę w GIST i MRCC lub 25 mg na dobę w pNET, na podstawie dokładnie monitorowanej tolerancji.[1] Przed włączeniem erytromycyny warto sprawdzić EKG oraz stężenie potasu i magnezu, a erytromycyny nie podaje się przy wydłużonym QT w wywiadzie ani przy hipokaliemii lub hipomagnezemii.[2] Decyzję o zmianie dawki sunitynibu podejmuje onkolog prowadzący.

Skutek kliniczny

Większe stężenie sunitynibu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki, takie jak zmęczenie, biegunka, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, objawy skórne dłoni i stóp, nadciśnienie, mielosupresja i hepatotoksyczność. Sumowanie wpływu na odstęp QT zwiększa ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, zwłaszcza przy hipokaliemii lub hipomagnezemii.

Mechanizm

Erytromycyna hamuje CYP3A4, czyli główny szlak metabolizmu sunitynibu, i może zwiększać jego stężenie w osoczu.[1] Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał u zdrowych ochotników Cmax sumy sunitynibu i jego głównego metabolitu o 49%, a AUC o 51%.[1] Erytromycyna zwiększa stężenie leków metabolizowanych z udziałem cytochromu P-450 i bywa konieczna modyfikacja ich dawki.[2] Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działania na serce mogą się sumować, a erytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], sunitynib – substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Sunitynib: substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • tolerancja sunitynibu – biegunka, zmęczenie, zmiany w jamie ustnej, objawy skórne dłoni i stóp
  • ciśnienie tętnicze
  • morfologia krwi
  • aktywność aminotransferaz i bilirubina

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · erytromycynainterakcja nie dotyczyErytromycyna stosowana miejscowo na skórę nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla hamowania CYP3A4, więc interakcja nie dotyczy tej drogi podania.
Dożylnadroga podania · erytromycynainne zalecenieErytromycyna podawana dożylnie hamuje CYP3A4 i wydłuża QT tak jak doustna, a w warunkach szpitalnych należy zapewnić monitorowanie EKG i elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ WenlafaksynaPołączenia należy unikać i w miarę możliwości wybrać antybiotyk niewydłużający odstępu QT.Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz wenlafaksynę, zanim zaczniesz brać erytromycynę, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz wenlafaksynę, zanim zaczniesz brać erytromycynę, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego na własną rękę.

Erytromycyna i wenlafaksyna mogą wpływać na pracę serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Erytromycyna może też podnieść ilość wenlafaksyny we krwi i nasilić jej działania niepożądane. Zwykle lekarz może dobrać inny antybiotyk, który nie wchodzi w taką interakcję.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy
  • nasilone nudności, pobudzenie lub drżenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia należy unikać i w miarę możliwości wybrać antybiotyk niewydłużający odstępu QT[1]. Jeśli erytromycyna jest niezbędna, przed leczeniem należy ocenić EKG oraz stężenie potasu i magnezu, a w trakcie obserwować pacjenta pod kątem objawów zaburzeń rytmu[2]. Erytromycyny nie podaje się pacjentom z wydłużonym odstępem QT w wywiadzie, częstoskurczem komorowym lub hipokaliemią i hipomagnezemią[2].

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsades de pointes[1]. Wyższe stężenie wenlafaksyny może nasilać jej działania niepożądane, takie jak nudności, pobudzenie czy wzrost ciśnienia tętniczego.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ich działanie w tym zakresie się sumuje. Wenlafaksyny należy unikać z lekami wydłużającymi QT, w tym z erytromycyną[1]. Erytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi odstęp QT ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca[2]. Dodatkowo erytromycyna hamuje CYP3A4, a inhibitory tego enzymu mogą zwiększać stężenie wenlafaksyny i O-demetylowenlafaksyny[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], wenlafaksyna – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Wenlafaksyna: słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia)
  • ciśnienie tętnicze i działania niepożądane wenlafaksyny

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinacefuroksym

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · erytromycynaryzyko rośnieErytromycyna podawana dożylnie osiąga wyższe stężenia i silniej wydłuża odstęp QT, dlatego przy tej drodze podania ryzyko arytmii jest większe, a monitorowanie EKG szczególnie ważne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oriven 37,5 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oriven-100158962/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oriven. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/oriven-100158962/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ BuprenorfinaUnikaj łączenia buprenorfiny z erytromycyną i, jeśli to możliwe, wybierz antybiotyk bez wpływu na metabolizm buprenorfiny.Powiedz lekarzowi, że bierzesz buprenorfinę, bo może wybrać inny antybiotyk, a jeśli musisz brać oba leki, nie pij alkoholu i nie zmieniaj sam dawek.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że bierzesz buprenorfinę, bo może wybrać inny antybiotyk, a jeśli musisz brać oba leki, nie pij alkoholu i nie zmieniaj sam dawek.

Erytromycyna może spowolnić usuwanie buprenorfiny z organizmu, przez co jej działanie staje się silniejsze. Możesz odczuwać większą senność, zawroty głowy lub nudności, a rzadko oddech może stać się płytki i wolny. Ryzyko rośnie, jeśli bierzesz też leki uspokajające, nasenne albo pijesz alkohol. Po zakończeniu antybiotyku działanie buprenorfiny może z kolei osłabnąć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • wolny, płytki oddech
  • silne zawroty głowy lub omdlenie
  • splątanie
  • nasilony ból, niepokój lub objawy odstawienia po skończeniu antybiotyku
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia buprenorfiny z erytromycyną i, jeśli to możliwe, wybierz antybiotyk bez wpływu na metabolizm buprenorfiny.[1] Gdy połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji i depresji oddechowej oraz rozważ zmniejszenie dawki buprenorfiny, a po zakończeniu antybiotykoterapii oceń skuteczność leczenia i objawy odstawienne.[2]

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie buprenorfiny może nasilić jej działanie opioidowe – senność, zawroty głowy, nudności, zaparcia, a w skrajnych przypadkach depresję oddechową. Ryzyko jest największe przy dawkach stosowanych w leczeniu uzależnienia, u osób starszych oraz przy jednoczesnym przyjmowaniu innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy. Po odstawieniu erytromycyny stężenie buprenorfiny spada, co może osłabić analgezję albo wywołać objawy odstawienne u pacjentów leczonych substytucyjnie.

Mechanizm

Erytromycyna hamuje izoenzym CYP3A4, przez który metabolizowana jest buprenorfina, więc może zwiększać jej stężenie we krwi.[1] Erytromycyna zwiększa stężenie w surowicy leków metabolizowanych z udziałem cytochromu P-450 i może nasilać toksyczność alfentanylu, innego opioidu.[2] Inhibitory CYP3A4, w tym makrolid troleandomycyna, hamują metabolizm buprenorfiny.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Buprenorfina: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stopień sedacji i poziom świadomości
  • częstość i głębokość oddechów
  • ciśnienie tętnicze
  • skuteczność przeciwbólowa lub objawy odstawienne po zakończeniu kuracji erytromycyną

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (na skórę lub do oka)droga podania · erytromycynainterakcja nie dotyczyErytromycyna stosowana miejscowo nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych wystarczających do zahamowania metabolizmu buprenorfiny.
Odstawienie erytromycyny w trakcie leczenia buprenorfinąkolejność włączenia · erytromycynainne zaleceniePo zakończeniu kuracji erytromycyną stężenie buprenorfiny spada, więc jeśli zmniejszano jej dawkę, oceń skuteczność leczenia i objawy odstawienne oraz rozważ powrót do wcześniejszego dawkowania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.