Interakcje / Fenytoina / Fenytoina i izoniazyd
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Przy włączaniu i odstawianiu izoniazydu u pacjenta leczonego fenytoiną oznaczaj stężenie fenytoiny i w razie potrzeby dostosuj jej dawkę.
Nie zmieniaj sam dawek leków, powiedz lekarzowi prowadzącemu padaczkę o leczeniu izoniazydem i zgłoś się na zlecone badania krwi.
Niekorzystna interakcjaFenytoina+ IzoniazydPrzy włączaniu i odstawianiu izoniazydu u pacjenta leczonego fenytoiną oznaczaj stężenie fenytoiny i w razie potrzeby dostosuj jej dawkę.Nie zmieniaj sam dawek leków, powiedz lekarzowi prowadzącemu padaczkę o leczeniu izoniazydem i zgłoś się na zlecone badania krwi.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie zmieniaj sam dawek leków, powiedz lekarzowi prowadzącemu padaczkę o leczeniu izoniazydem i zgłoś się na zlecone badania krwi.
Izoniazyd spowalnia rozkład fenytoiny w organizmie, więc jej ilość we krwi może wzrosnąć aż do objawów przedawkowania. Po zakończeniu leczenia izoniazydem poziom fenytoiny może z kolei spaść i napady mogą wrócić. Lekarz często musi wtedy zbadać poziom fenytoiny we krwi i zmienić jej dawkę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy i chwiejny chód
- mimowolne ruchy gałek ocznych lub podwójne widzenie
- nadmierna senność lub splątanie
- niewyraźna mowa
- nawrót napadów po zakończeniu leczenia izoniazydem
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy włączaniu i odstawianiu izoniazydu u pacjenta leczonego fenytoiną oznaczaj stężenie fenytoiny i w razie potrzeby dostosuj jej dawkę.[1] Obserwuj pacjenta pod kątem objawów toksyczności fenytoiny, szczególnie w pierwszych tygodniach skojarzenia. Silnych induktorów enzymów wątrobowych nie zaleca się stosować w trakcie leczenia izoniazydem, dlatego u nowo diagnozowanych pacjentów rozważ lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje enzymów.[1] Stosuj pirydoksynę równocześnie z izoniazydem.[1]
Skutek kliniczny
Nasila się działanie i toksyczność fenytoiny.[1] Mogą wystąpić oczopląs, zaburzenia równowagi i chodu, podwójne widzenie, senność i splątanie. Po odstawieniu izoniazydu stężenie fenytoiny spada i może dojść do utraty kontroli napadów. Indukcja metabolizmu izoniazydu przez fenytoinę może teoretycznie osłabiać leczenie przeciwprątkowe.
Mechanizm
Izoniazyd hamuje enzymy cytochromu P450 w wątrobie, które rozkładają fenytoinę, dlatego jej stężenie w surowicy rośnie.[1] Izoniazyd zwiększa stężenie fenytoiny w surowicy.[2] Efekt jest najsilniejszy u osób wolno acetylujących izoniazyd, u których stężenie izoniazydu jest większe. Fenytoina jako silny induktor enzymów wątrobowych może z kolei przyspieszać metabolizm izoniazydu i zmniejszać jego stężenie w osoczu.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie fenytoiny w surowicy przed włączeniem, po włączeniu i po odstawieniu izoniazydu
- objawy toksyczności fenytoiny (oczopląs, ataksja, dyzartria, senność, splątanie)
- kontrola napadów po odstawieniu izoniazydu
- próby wątrobowe (AlAT, AspAT, bilirubina)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Izoniazyd włączany u pacjenta na stałej dawce fenytoinykolejność włączenia · izoniazyd | ryzyko rośnie | Włączenie izoniazydu u pacjenta ustabilizowanego na fenytoinie grozi wzrostem jej stężenia do wartości toksycznych – oznacz stężenie fenytoiny i w razie potrzeby zmniejsz dawkę. |
| Odstawienie izoniazydukolejność włączenia · izoniazyd | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia izoniazydem stężenie fenytoiny spada – ponownie oznacz stężenie i przywróć wcześniejszą dawkę, jeśli była zmniejszana. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nidrazid 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nidrazid-100212130/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Phenytoinum WZF 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/phenytoinum-wzf-100052904/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaFenytoinaa alkoholZalecaj choremu leczonemu fenytoiną niepicie alkoholu.W czasie leczenia fenytoiną nie pij alkoholu, a jeśli masz trudność z rezygnacją z niego, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyopisy przypadków
Niekorzystna interakcja
W czasie leczenia fenytoiną nie pij alkoholu, a jeśli masz trudność z rezygnacją z niego, powiedz o tym lekarzowi.
Podczas leczenia fenytoiną nie należy pić alkoholu. Alkohol może sprawić, że lek zadziała zbyt mocno albo zbyt słabo, a obie sytuacje są niebezpieczne. Zbyt duża ilość leku we krwi powoduje m.in. senność, zawroty głowy i chwiejny chód, a zbyt mała zwiększa ryzyko napadów padaczkowych. Alkohol dodatkowo nasila senność.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z utrzymaniem przytomności
- zawroty głowy, chwiejny chód, zaburzenia równowagi
- mimowolne ruchy gałek ocznych lub niewyraźne widzenie
- splątanie, trudności z mówieniem
- napad drgawkowy lub zwiększona częstość napadów
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Zalecaj choremu leczonemu fenytoiną niepicie alkoholu.[1] Jeśli pacjent mimo to pije, zwłaszcza regularnie, rozważ oznaczenie stężenia fenytoiny w surowicy i ocenę kontroli napadów. Nie zmieniaj dawki leku na podstawie samego faktu picia alkoholu, decyzję o ewentualnej korekcie podejmuje lekarz po ocenie stężenia i objawów.
Skutek kliniczny
Przy dużej jednorazowej dawce alkoholu stężenie fenytoiny może wzrosnąć, co grozi objawami przedawkowania, takimi jak oczopląs, zaburzenia równowagi, senność i splątanie. Przy przewlekłym piciu stężenie leku spada, co zwiększa ryzyko napadów drgawkowych. Alkohol sam może też obniżać próg drgawkowy, a jego nagłe odstawienie bywa przyczyną napadów u osób z padaczką. Do tego dochodzi addycyjne działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy.
Mechanizm
Podczas stosowania fenytoiny nie należy pić alkoholu, ponieważ może on powodować wahania jej stężenia we krwi.[1] Jednorazowe przyjęcie dużej ilości alkoholu może zwiększyć stężenie fenytoiny w surowicy, a przewlekłe picie może je zmniejszyć.[1] Alkohol i fenytoina są metabolizowane w wątrobie, a przy długotrwałym piciu dochodzi do nasilenia metabolizmu leku. Oba działają też hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działania mogą się sumować.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie fenytoiny w surowicy u pacjentów pijących alkohol
- częstość napadów drgawkowych
- objawy przedawkowania fenytoiny (oczopląs, zaburzenia równowagi, senność, splątanie)
- wywiad dotyczący picia alkoholu, w tym przewlekłego nadużywania
Kiedy ocena się zmienia
| Jednorazowo duża ilość alkoholuilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | Jednorazowe przyjęcie dużej ilości alkoholu może zwiększyć stężenie fenytoiny w surowicy, więc przy objawach przedawkowania (oczopląs, ataksja, senność) oznacz stężenie leku. |
| Przewlekłe picie alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Przewlekłe picie alkoholu może zmniejszać stężenie fenytoiny w surowicy, co grozi utratą kontroli napadów. U takich pacjentów rozważ kontrolę stężenia leku i omówienie z lekarzem dalszego postępowania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Phenytoinum WZF 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/phenytoinum-wzf-100052904/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaIzoniazyda alkoholW trakcie leczenia izoniazydem nie należy spożywać napojów alkoholowych.Nie pij alkoholu do końca leczenia izoniazydem i powiedz lekarzowi, jeśli wcześniej piłeś regularnie.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu do końca leczenia izoniazydem i powiedz lekarzowi, jeśli wcześniej piłeś regularnie.
Izoniazyd może obciążać wątrobę, a alkohol robi to samo. Razem zwiększają ryzyko poważnego uszkodzenia wątroby. Dlatego w trakcie leczenia nie należy pić napojów alkoholowych. Czerwone wino może dodatkowo wywołać bóle głowy, kołatanie serca czy uderzenia gorąca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- żółte zabarwienie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz lub jasny stolec
- nudności, wymioty lub brak apetytu
- ból w prawej górnej części brzucha
- nietypowe zmęczenie
- ból głowy, kołatanie serca lub zaczerwienienie twarzy po czerwonym winie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – synergizm, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
W trakcie leczenia izoniazydem nie należy spożywać napojów alkoholowych.[1] Pacjenta, który pije alkohol codziennie albo jest od niego uzależniony, należy objąć ścisłym nadzorem w trakcie terapii. Trzeba też zwracać uwagę na objawy zapalenia wątroby i pytać o spożycie alkoholu przy każdej kontroli. Pacjentom stosującym izoniazyd należy ponadto odradzać produkty bogate w tyraminę, takie jak ser i czerwone wino.[1]
Skutek kliniczny
Alkohol zwiększa ryzyko polekowego zapalenia wątroby podczas leczenia izoniazydem. Codzienne picie alkoholu jest w ChPL wymienione wśród czynników podwyższonego ryzyka zapalenia wątroby.[1] Pacjenci uzależnieni od alkoholu wymagają szczególnego nadzoru w trakcie leczenia.[1] Czerwone wino dodatkowo może wywołać reakcję na tyraminę, ponieważ izoniazyd wykazuje pewne działanie hamujące monoaminooksydazę.[1]
Mechanizm
Zarówno izoniazyd, jak i alkohol uszkadzają wątrobę, więc ich działanie się sumuje. Według ChPL alkohol nasila toksyczność izoniazydu, w tym hepatotoksyczność.[1] Jednorazowe intensywne picie nie zmieniło metabolizmu izoniazydu ani jego metabolitu acetyloizoniazydu w kontrolowanym badaniu z udziałem 10 zdrowych ochotników (stężenie alkoholu w osoczu 1 g/l utrzymywane przez 12 godzin, izoniazyd 300 mg na dobę przez 2 dni).[1] U osób pijących alkohol długotrwale metabolizm izoniazydu może być przyspieszony, ale ten efekt nie został dokładnie opisany.[1] Szkodliwość połączenia wynika więc głównie z sumowania się toksyczności wobec wątroby, a nie ze zmiany stężenia leku.
Monitorować
- objawy zapalenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, nudności, brak apetytu, ból w prawym podżebrzu)
- aktywność enzymów wątrobowych zgodnie ze schematem monitorowania leczenia przeciwgruźliczego
- spożycie alkoholu zgłaszane przez pacjenta przy każdej wizycie
- objawy neuropatii obwodowej, zwłaszcza u pacjentów uzależnionych od alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Codzienne picie alkoholu lub uzależnienie od alkoholuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Codzienne picie alkoholu jest w ChPL czynnikiem podwyższonego ryzyka zapalenia wątroby, a uzależnienie od alkoholu wymaga szczególnego nadzoru w trakcie leczenia. Ryzyko uszkodzenia wątroby jest wtedy największe, więc kontrole powinny być częstsze. |
| Czerwone winopostać · alkohol | ryzyko rośnie | Izoniazyd wykazuje pewne działanie hamujące monoaminooksydazę, dlatego czerwone wino jako produkt zawierający tyraminę może wywołać reakcję z bólem głowy, kołataniem serca i uderzeniami gorąca. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nidrazid 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nidrazid-100212130/
Inne interakcje tych leków 525
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ LorlatynibNie należy stosować lorlatynibu jednocześnie z fenytoiną, bo jednoczesne stosowanie silnych induktorów CYP3A4/5 jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL lorlatynibu.Nie odstawiaj fenytoiny samodzielnie, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym, który zamieni ją na inny lek przeciwpadaczkowy przed rozpoczęciem leczenia lorlatynibem.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj fenytoiny samodzielnie, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym, który zamieni ją na inny lek przeciwpadaczkowy przed rozpoczęciem leczenia lorlatynibem.
Fenytoina przyspiesza usuwanie lorlatynibu z organizmu, przez co lek przeciwnowotworowy może przestać działać. To połączenie może też obciążać wątrobę. Lorlatynib może z kolei osłabiać działanie fenytoiny, a wtedy napady padaczkowe mogą wrócić. Tych leków nie wolno przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nawrót lub nasilenie napadów padaczkowych
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nasilenie objawów choroby nowotworowej, na przykład bóle głowy lub kaszel
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie należy stosować lorlatynibu jednocześnie z fenytoiną, bo jednoczesne stosowanie silnych induktorów CYP3A4/5 jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL lorlatynibu[1]. Przed rozpoczęciem leczenia lorlatynibem fenytoinę trzeba zamienić na lek przeciwpadaczkowy, który nie jest induktorem enzymów. Zamianę przeprowadza się w porozumieniu z neurologiem i onkologiem, stopniowo i z zachowaniem ciągłości ochrony przeciwnapadowej. Nie wolno nagle odstawiać fenytoiny. Trzeba pamiętać, że efekt indukcji wygasa stopniowo po odstawieniu fenytoiny. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, należy niezwłocznie powiadomić lekarza prowadzącego oraz ocenić czynność wątroby i stężenie fenytoiny.
Skutek kliniczny
Głównym skutkiem jest spadek stężenia lorlatynibu, który może zmniejszyć skuteczność leczenia niedrobnokomórkowego raka płuca z rearanżacją ALK, w tym kontroli przerzutów do ośrodkowego układu nerwowego. Przy połączeniu silnego induktora z lorlatynibem możliwe jest też uszkodzenie wątroby ze wzrostem aktywności aminotransferaz, co obserwowano przy ryfampicynie[1]. Lorlatynib może też obniżyć stężenie fenytoiny i w ten sposób pogorszyć kontrolę napadów.
Mechanizm
Fenytoina jest silnym induktorem CYP3A4/5, a lorlatynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i UGT1A4. Indukcja przyspiesza jego eliminację i obniża stężenie w osoczu. ChPL lorlatynibu wymienia fenytoinę wśród silnych induktorów CYP3A4/5, które mogą zmniejszać stężenie lorlatynibu w osoczu[1]. Dla porównania ryfampicyna, inny silny induktor, zmniejszała AUCinf lorlatynibu o 85% i Cmax o 76% u zdrowych ochotników. Obserwowano przy tym także wzrost aktywności AspAT i AlAT[1]. W drugą stronę lorlatynib jest umiarkowanym induktorem CYP3A i słabym induktorem CYP2C9. ChPL zaleca monitorowanie pacjentów, którzy przyjmują substraty CYP2C9 o wąskim indeksie terapeutycznym[1]. Fenytoina jest takim substratem, więc jej stężenie może się zmniejszać. ChPL fenytoiny podaje, że leki przeciwnowotworowe mogą zwiększać lub zmniejszać stężenie fenytoiny w surowicy, a fenytoina osłabia działanie leków przeciwnowotworowych[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Fenytoina – umiarkowany induktor CYP2C19[3], lorlatynib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4]
- Fenytoina – silny induktor CYP3A4[3], lorlatynib – substrat CYP3A4[4]
- Lorlatynib – słaby induktor CYP2C9[3], fenytoina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[3]
- Fenytoina: umiarkowany induktor CYP1A2[3], umiarkowany induktor CYP2C19[3], silny induktor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[3]
- Lorlatynib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], słaby induktor CYP1A2[4], słaby induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP2C9[3], umiarkowany induktor CYP3A4[3], umiarkowany induktor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4]
Monitorować
- aktywność AspAT i AlAT
- stężenie fenytoiny w surowicy w okresie zamiany leku
- częstość napadów padaczkowych
- odpowiedź guza na leczenie lorlatynibem
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Lorlatynib włączany wkrótce po odstawieniu fenytoinykolejność włączenia · fenytoina | inne zalecenie | Efekt indukcji enzymów wygasa stopniowo po odstawieniu fenytoiny, więc stężenie lorlatynibu może być obniżone także przez pewien czas po zakończeniu jej stosowania. Termin włączenia lorlatynibu po zamianie leku przeciwpadaczkowego trzeba ustalić z lekarzem prowadzącym. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorviqua 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lorviqua-100417725/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Phenytoinum WZF 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/phenytoinum-wzf-100052904/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorviqua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lorviqua-100417725/
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ IzawukonazolNie łącz izawukonazolu z fenytoiną – połączenie jest przeciwwskazane.Jeśli bierzesz fenytoinę i dostałeś izawukonazol, nie zaczynaj go brać i od razu porozmawiaj z lekarzem, ale nie odstawiaj sam fenytoiny.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz fenytoinę i dostałeś izawukonazol, nie zaczynaj go brać i od razu porozmawiaj z lekarzem, ale nie odstawiaj sam fenytoiny.
Fenytoina przyspiesza usuwanie izawukonazolu z organizmu. Lek przeciwgrzybiczy może wtedy działać za słabo i nie wyleczyć groźnej infekcji grzybiczej. Tych dwóch leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- utrzymująca się lub nasilająca się gorączka
- pogarszający się kaszel lub duszność
- zawroty głowy, chwiejny chód lub podwójne widzenie
- nawrót napadów padaczkowych po zmianie leków
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz izawukonazolu z fenytoiną – połączenie jest przeciwwskazane.[1] Jeśli izawukonazol jest konieczny, zamień fenytoinę na lek przeciwpadaczkowy bez działania indukującego CYP3A4 we współpracy z neurologiem albo wybierz inny lek przeciwgrzybiczy niewrażliwy na indukcję. Po odstawieniu fenytoiny działanie indukujące wygasa stopniowo, dlatego izawukonazol włącza się dopiero po jego ustąpieniu albo pod kontrolą skuteczności leczenia.
Skutek kliniczny
Główne ryzyko to niepowodzenie leczenia inwazyjnej grzybicy (aspergilozy lub mukormykozy) z powodu zbyt małego stężenia izawukonazolu. U chorych z ciężką grzybicą może to zagrażać życiu. Możliwy jest też wzrost stężenia fenytoiny z objawami jej toksyczności.
Mechanizm
Fenytoina jest silnym induktorem CYP3A4/5, a izawukonazol jest substratem CYP3A4 i CYP3A5. Indukcja przyspiesza metabolizm izawukonazolu i może znacznie zmniejszyć jego stężenie w osoczu.[1] Fenytoina osłabia działanie leków przeciwgrzybiczych, a leki przeciwgrzybicze z grupy azoli mogą zwiększać stężenie fenytoiny w surowicy.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Fenytoina: umiarkowany induktor CYP1A2[3], umiarkowany induktor CYP2C19[3], silny induktor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[3]
- Izawukonazol: inhibitor BCRP[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[4], słaby induktor CYP2B6[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- skuteczność leczenia przeciwgrzybiczego (objawy kliniczne, badania obrazowe)
- stężenie fenytoiny w surowicy przy zmianie terapii
- kontrola napadów padaczkowych po zamianie leku przeciwpadaczkowego
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Fenytoina odstawiona niedawnokolejność włączenia · fenytoina | inne zalecenie | Działanie indukujące fenytoiny wygasa stopniowo po jej odstawieniu, dlatego przy wczesnym włączeniu izawukonazolu nadal istnieje ryzyko zbyt małego stężenia i potrzebna jest ścisła ocena skuteczności leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cresemba 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cresemba-100075489/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Phenytoinum WZF 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/phenytoinum-wzf-100052904/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cresemba. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cresemba-100075489/
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ NimodypinaNie łączy się doustnej nimodypiny z fenytoiną.Nie zaczynaj brania nimodypiny razem z fenytoiną i nie odstawiaj samodzielnie fenytoiny – skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brania nimodypiny razem z fenytoiną i nie odstawiaj samodzielnie fenytoiny – skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.
Fenytoina przyspiesza rozkład nimodypiny w organizmie. Przez to nimodypina w tabletkach może prawie przestać działać. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nagły, bardzo silny ból głowy
- splątanie albo senność, której wcześniej nie było
- trudności z mówieniem lub osłabienie ręki albo nogi
- napad drgawek po zmianie leków przeciwpadaczkowych
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie łączy się doustnej nimodypiny z fenytoiną.[1] Gdy nimodypina jest niezbędna, lekarz prowadzący powinien rozważyć zamianę fenytoiny na lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A4, albo wybór innej strategii terapeutycznej. Po odstawieniu fenytoiny indukcja enzymów wygasa stopniowo, więc nie należy oczekiwać pełnego działania nimodypiny od razu.
Skutek kliniczny
Stężenie nimodypiny po podaniu doustnym jest znacznie mniejsze, przez co jej skuteczność może być znacznie zmniejszona.[1] W praktyce grozi to utratą ochrony przed skurczem naczyń mózgowych i niedokrwiennymi ubytkami neurologicznymi u pacjenta po krwotoku podpajęczynówkowym.
Mechanizm
Fenytoina silnie indukuje izoenzym CYP3A4 w wątrobie i w błonie śluzowej jelita, a nimodypina jest metabolizowana przez ten izoenzym i podlega nasilonemu efektowi pierwszego przejścia.[1] Długotrwałe stosowanie fenytoiny znacząco zmniejsza biodostępność nimodypiny podawanej doustnie.[1] Fenytoina osłabia działanie leków blokujących kanały wapniowe.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy neurologiczne wskazujące na niedokrwienie (nowe zaburzenia świadomości, mowy, niedowłady)
- kontrola napadów i stężenie fenytoiny w surowicy przy zmianie leczenia przeciwpadaczkowego
- ciśnienie tętnicze po odstawieniu fenytoiny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · nimodypina | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy nimodypiny podawanej doustnie. Podanie dożylne omija efekt pierwszego przejścia, ale indukcja wątrobowego CYP3A4 nadal może zwiększać klirens nimodypiny, dlatego wymagane jest ścisłe monitorowanie stanu neurologicznego i ciśnienia tętniczego. |
| Stosowanie długotrwałe lub niedawno zakończoneczas leczenia · fenytoina | ryzyko rośnie | Największe zmniejszenie biodostępności nimodypiny opisano po wcześniejszym długotrwałym stosowaniu fenytoiny. Indukcja enzymów ustępuje stopniowo po odstawieniu fenytoiny, więc interakcja może utrzymywać się jeszcze przez pewien czas. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimotop S 30 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nimotop-s-100047470/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Phenytoinum WZF 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/phenytoinum-wzf-100052904/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimotop S. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nimotop-s-100047470/
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ MetoklopramidMetoklopramidu nie stosuje się u pacjentów z padaczką leczonych fenytoiną.Nie przyjmuj metoklopramidu razem z fenytoiną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj metoklopramidu razem z fenytoiną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.
Metoklopramid, lek na nudności i wymioty, może u osób z padaczką wywoływać częstsze i silniejsze napady drgawek. Fenytoina jest lekiem na padaczkę, więc tych leków nie łączy się. Fenytoina może też sprawiać, że metoklopramid słabiej działa na nudności.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- napad drgawek lub częstsze napady niż zwykle
- utrzymujące się nudności i wymioty mimo leczenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Metoklopramidu nie stosuje się u pacjentów z padaczką leczonych fenytoiną[1][2]. Należy dobrać lek przeciwwymiotny lub prokinetyczny, który nie obniża progu drgawkowego. Jeżeli fenytoina jest stosowana z innego wskazania niż padaczka, połączenie wymaga obserwacji pod kątem braku działania przeciwwymiotnego[1].
Skutek kliniczny
Głównym ryzykiem jest pogorszenie kontroli padaczki – częstsze i silniejsze napady drgawek[1][2]. Dodatkowo działanie przeciwwymiotne metoklopramidu może być osłabione[1].
Mechanizm
Metoklopramid obniża próg drgawkowy i u chorych na padaczkę zwiększa częstość oraz nasilenie napadów, co przeciwdziała efektowi fenytoiny[1][2]. Fenytoina jako silny induktor enzymów wątrobowych może przyspieszać metabolizm metoklopramidu i zmniejszać jego stężenie, a dla innego silnego induktora – ryfampicyny – opisano zmniejszenie AUC metoklopramidu o 68% i Cmax o 35%[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i nasilenie napadów drgawek
- skuteczność przeciwwymiotna metoklopramidu
Bezpieczniejsze alternatywy
itopryddomperydon
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/olamide-100356478/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Metoclopramidum Polpharma 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metoclopramidum-polpharma-100043443/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/olamide-100356478/
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ KariprazynaKariprazyny nie łączy się z fenytoiną ani z innymi silnymi lub umiarkowanymi induktorami CYP3A4.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał kariprazynę lub fenytoinę, żeby zamienił jeden z nich.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał kariprazynę lub fenytoinę, żeby zamienił jeden z nich.
Fenytoina sprawia, że organizm znacznie szybciej usuwa kariprazynę. Przez to kariprazyna może przestać działać i objawy choroby mogą wrócić. Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokoju, podejrzliwości, słyszenia głosów
- pogorszenie nastroju lub snu
- silna senność lub zawroty głowy
- napady drgawkowe przy zmianie leku przeciwpadaczkowego
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Kariprazyny nie łączy się z fenytoiną ani z innymi silnymi lub umiarkowanymi induktorami CYP3A4[1]. Należy zamienić jeden z leków – lek przeciwpadaczkowy na taki, który nie indukuje CYP3A4, albo kariprazynę na lek przeciwpsychotyczny o innej drodze eliminacji. Zmianę leku przeciwpadaczkowego prowadzi neurolog, a zmianę leczenia przeciwpsychotycznego psychiatra, przy czym trzeba pamiętać, że skutki indukcji i jej wygasania ujawniają się stopniowo z powodu długich okresów półtrwania kariprazyny i jej metabolitów[1].
Skutek kliniczny
Ekspozycja na kariprazynę może się zmniejszyć na tyle, że lek przestanie działać, a u pacjenta nastąpi nawrót objawów psychotycznych lub zaburzeń nastroju[1]. Po odstawieniu fenytoiny indukcja enzymów stopniowo wygasa i stężenie kariprazyny wzrasta, co może nasilić jej działania niepożądane.
Mechanizm
Fenytoina jest induktorem CYP3A4, czyli głównego enzymu, który metabolizuje kariprazynę oraz jej czynne metabolity, demetylokariprazynę i didemetylokariprazynę[1]. Przyspieszony metabolizm znacząco zmniejsza całkowitą ekspozycję na kariprazynę[1]. Oba leki działają też na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego kariprazynę łączy się z takimi lekami ostrożnie[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy psychotyczne i nastrój (utrata skuteczności kariprazyny)
- działania niepożądane kariprazyny przez kilka tygodni po odstawieniu fenytoiny
- kontrola napadów i stężenie fenytoiny w surowicy przy zmianie leczenia przeciwpadaczkowego
- nadmierna senność i zaburzenia koordynacji
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie fenytoiny u pacjenta przyjmującego kariprazynękolejność włączenia · fenytoina | inne zalecenie | Po odstawieniu fenytoiny indukcja CYP3A4 stopniowo wygasa i ekspozycja na kariprazynę rośnie. Z powodu długich okresów półtrwania kariprazyny i jej czynnych metabolitów pełny efekt zmiany ujawnia się dopiero po kilku tygodniach, dlatego w tym czasie należy obserwować tolerancję leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ CisplatynaNie rozpoczynaj profilaktycznego podawania fenytoiny u pacjenta leczonego cisplatyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie zmieniaj ani nie odstawiaj samodzielnie fenytoiny i powiedz onkologowi oraz neurologowi, że przyjmujesz oba leki.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie zmieniaj ani nie odstawiaj samodzielnie fenytoiny i powiedz onkologowi oraz neurologowi, że przyjmujesz oba leki.
Cisplatyna, lek stosowany w chemioterapii, może zmniejszać ilość fenytoiny, która wchłania się do organizmu. Przez to fenytoina może słabiej chronić przed napadami drgawek. Nie zaczyna się przyjmowania fenytoiny w trakcie leczenia cisplatyną. Jeśli bierzesz fenytoinę od dawna z powodu padaczki, lekarz będzie częściej sprawdzał jej poziom we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- napad drgawek lub częstsze napady niż zwykle
- chwiejny chód, zaburzenia równowagi
- oczopląs lub podwójne widzenie
- nadmierna senność lub splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – wchłanianie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie rozpoczynaj profilaktycznego podawania fenytoiny u pacjenta leczonego cisplatyną – połączenie jest przeciwwskazane.[1] Rozpoczęcie nowej terapii przeciwpadaczkowej fenytoiną w trakcie leczenia cisplatyną jest bezwzględnie przeciwwskazane.[1] Jeśli profilaktyka przeciwdrgawkowa jest potrzebna, wybierz lek przeciwpadaczkowy spoza grupy hydantoin i obserwuj kontrolę napadów. U pacjenta z padaczką leczonego fenytoiną przewlekle przed chemioterapią nie odstawiaj leku nagle, tylko oznaczaj stężenie fenytoiny w surowicy w trakcie cykli i po ich zakończeniu oraz dostosowuj dawkę.
Skutek kliniczny
Główny skutek to osłabienie kontroli napadów drgawkowych z powodu zbyt niskiego stężenia fenytoiny.[1] Po zakończeniu cyklu chemioterapii stężenie fenytoiny może wzrosnąć, co przy dawce zwiększonej w trakcie leczenia grozi objawami toksyczności. Fenytoina może osłabiać działanie leków przeciwnowotworowych podawanych w schemacie z cisplatyną.[2]
Mechanizm
Cisplatyna może hamować wchłanianie fenytoiny z przewodu pokarmowego, przez co stężenie fenytoiny w surowicy spada poniżej zakresu terapeutycznego.[1] Podczas leczenia cisplatyną stężenie leków przeciwdrgawkowych w surowicy może pozostawać poniżej zakresu terapeutycznego.[1] Leki przeciwnowotworowe mogą zarówno zwiększać, jak i zmniejszać stężenie fenytoiny, a fenytoina jako induktor enzymów osłabia działanie leków przeciwnowotworowych.[2] Cisplatyna jest wydalana głównie przez nerki, dlatego kliniczne znaczenie indukcji enzymatycznej dla samej cisplatyny jest niepewne, ale ma znaczenie dla innych cytostatyków w schemacie.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie fenytoiny w surowicy (najlepiej frakcji wolnej przy hipoalbuminemii) w trakcie cykli cisplatyny i po ich zakończeniu
- częstość i nasilenie napadów drgawkowych
- objawy toksyczności fenytoiny po zakończeniu chemioterapii (oczopląs, ataksja, senność)
- czynność nerek przed każdym cyklem cisplatyny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Fenytoina stosowana przewlekle w leczeniu padaczki przed rozpoczęciem cisplatynykolejność włączenia · fenytoina | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy fenytoiny stosowanej profilaktycznie i rozpoczynania nowej terapii przeciwpadaczkowej w trakcie leczenia cisplatyną. U pacjenta z padaczką leczonego fenytoiną wcześniej kontynuuj lek pod kontrolą stężenia w surowicy w trakcie i po cyklach chemioterapii oraz koryguj dawkę według wyników i kontroli napadów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cisplatin - Ebewe 1 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cisplatin-ebewe-100195408/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Phenytoinum WZF 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/phenytoinum-wzf-100052904/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ MeksyletynaNie łącz meksyletyny z fenytoiną.Nie przyjmuj tych leków razem i nie odstawiaj fenytoiny na własną rękę – jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zdecyduje o zmianie leczenia.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i nie odstawiaj fenytoiny na własną rękę – jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zdecyduje o zmianie leczenia.
Fenytoina, lek na padaczkę, sprawia, że meksyletyna szybciej znika z organizmu i może przestać działać. Meksyletyna może z kolei zmienić ilość fenytoiny we krwi w sposób trudny do przewidzenia. Oba leki działają też na serce i razem mogą zaburzyć jego rytm. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca, nierówne lub bardzo wolne bicie serca
- zawroty głowy lub omdlenie
- powrót sztywności mięśni
- chwiejny chód, podwójne widzenie, senność
- nawrót napadów padaczkowych
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie łącz meksyletyny z fenytoiną.[1] Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwpadaczkowego, a ma przyjmować meksyletynę, lekarz prowadzący powinien zamienić fenytoinę na lek przeciwpadaczkowy, który nie pobudza enzymów wątrobowych, nie działa na przewodzenie w sercu i nie ma wąskiego indeksu terapeutycznego. Po odstawieniu fenytoiny działanie pobudzające enzymy wygasa stopniowo, dlatego dawkę meksyletyny należy wtedy dostosować na podstawie odpowiedzi klinicznej.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie jest przeciwwskazane.[1] Obniżenie stężenia meksyletyny grozi nawrotem objawów miotonii, a nieprzewidywalna zmiana stężenia fenytoiny grozi jej toksycznością albo utratą kontroli napadów. Sumowanie działania obu leków na układ przewodzący serca zwiększa ryzyko zaburzeń przewodzenia i arytmii.[1]
Mechanizm
Fenytoina pobudza enzymy wątrobowe metabolizujące meksyletynę, przez co zwiększa jej klirens, skraca okres półtrwania i obniża stężenie w osoczu.[1] W badaniu klinicznym fenytoina istotnie zmniejszyła ekspozycję na meksyletynę, a okres półtrwania meksyletyny skrócił się z 17,2 do 8,4 godziny.[1] Wpływu meksyletyny na stężenie fenytoiny, leku o wąskim indeksie terapeutycznym, nie oceniono.[1] Oba leki blokują kanały sodowe i należą do leków przeciwarytmicznych klasy Ib, więc ich działanie na serce się sumuje, co zwiększa ryzyko kardiologicznych działań niepożądanych.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG – odstęp PR, szerokość zespołu QRS, rytm serca, szczególnie w okresie zamiany leków
- stężenie fenytoiny w surowicy, jeśli oba leki przez pewien czas się nakładają
- kontrola objawów miotonii po włączeniu lub odstawieniu fenytoiny
- kontrola napadów padaczkowych po zamianie fenytoiny na inny lek
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie fenytoiny u pacjenta leczonego meksyletynąkolejność włączenia · fenytoina | inne zalecenie | Po odstawieniu fenytoiny indukcja enzymów wygasa stopniowo, więc stężenie meksyletyny rośnie z opóźnieniem i dawkę meksyletyny trzeba dostosować na podstawie odpowiedzi klinicznej oraz EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Namuscla 167 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/namuscla-100416476/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Namuscla. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/namuscla-100416476/
Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ MetokarbamolNie łącz metokarbamolu z fenytoiną u pacjenta z padaczką.Nie przyjmuj metokarbamolu razem z fenytoiną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na ból i napięcie mięśni.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj metokarbamolu razem z fenytoiną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na ból i napięcie mięśni.
Metokarbamol, lek rozluźniający mięśnie, nie jest przeznaczony dla osób chorych na padaczkę. Fenytoinę przyjmuje się najczęściej właśnie z powodu padaczki. Oba leki mogą też powodować senność i zawroty głowy, a razem te objawy mogą być silniejsze.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- napad padaczkowy lub częstsze napady
- silna senność, trudność z obudzeniem się
- zawroty głowy, chwiejny chód
- splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz metokarbamolu z fenytoiną u pacjenta z padaczką[1]. Przy bolesnym wzmożonym napięciu mięśni wybierz lek rozluźniający mięśnie, który nie jest przeciwwskazany w padaczce, oraz metody niefarmakologiczne. Jeśli fenytoina jest stosowana w innym wskazaniu niż padaczka, połączenie wymaga indywidualnej oceny lekarza i obserwacji pod kątem nadmiernej senności.
Skutek kliniczny
U chorego na padaczkę metokarbamol jest przeciwwskazany[1]. Dodatkowo sumuje się działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy – senność, zawroty głowy, zaburzenia równowagi i ryzyko upadków.
Mechanizm
Metokarbamolu nie stosuje się u chorych na padaczkę, czyli w głównym wskazaniu fenytoiny[1]. Oba leki hamują ośrodkowy układ nerwowy, a metokarbamol nasila działanie uspokajające innych leków o takim działaniu, co może prowadzić do nasilonej senności, a nawet śpiączki[1]. Nie ma potwierdzonej interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- kontrola napadów padaczkowych
- nadmierna senność i spowolnienie
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- ryzyko upadków
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methocarbamol Espefa 500 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methocarbamol-espefa-100043035/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.