Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Flukonazol / Flukonazol i pitolisant

Flukonazol i pitolisant

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Przed włączeniem flukonazolu u pacjenta leczonego pitolisantem sprawdź, czy nie wystarczy leczenie miejscowe.

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i od razu zgłoś się do niego, jeśli poczujesz kołatanie serca, silne zawroty głowy albo zemdlejesz.

Niekorzystna interakcjaFlukonazol+ PitolisantPrzed włączeniem flukonazolu u pacjenta leczonego pitolisantem sprawdź, czy nie wystarczy leczenie miejscowe.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i od razu zgłoś się do niego, jeśli poczujesz kołatanie serca, silne zawroty głowy albo zemdlejesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i od razu zgłoś się do niego, jeśli poczujesz kołatanie serca, silne zawroty głowy albo zemdlejesz.

Oba leki mogą w niewielkim stopniu wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może się sumować. U części osób lek przeciwgrzybiczy może też zwiększyć ilość leku na senność w organizmie i nasilić jego działania niepożądane. Takie połączenie można stosować, ale lekarz powinien o nim wiedzieć i czasem zleci badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • silne zawroty głowy
  • omdlenie
  • bezsenność
  • ból głowy
  • nudności
  • niepokój lub rozdrażnienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed włączeniem flukonazolu u pacjenta leczonego pitolisantem sprawdź, czy nie wystarczy leczenie miejscowe. Jeżeli flukonazol ogólnoustrojowy jest konieczny, oceń inne czynniki ryzyka wydłużenia QT – choroby serca, hipokaliemię, hipomagnezemię i inne leki wydłużające QT. U pacjentów z czynnikami ryzyka wykonaj EKG przed leczeniem i w jego trakcie. Jednoczesne stosowanie pitolisantu z lekami wydłużającymi QT wymaga dokładnego monitorowania[1]. Zachowaj szczególną ostrożność, gdy pacjent przyjmuje jednocześnie inhibitor CYP2D6, na przykład paroksetynę, fluoksetynę lub bupropion[1]. Działanie hamujące flukonazolu utrzymuje się przez 4 do 5 dni po jego odstawieniu[2]. Rutynowa zmiana dawki pitolisantu nie jest potrzebna. Dawkę dostosowuje się do indywidualnej tolerancji.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to dalsze wydłużenie odstępu QT i w rzadkich przypadkach groźne komorowe zaburzenia rytmu, zwłaszcza gdy pacjent ma inne czynniki ryzyka. Wzrost stężenia pitolisantu przez sam flukonazol jest prawdopodobnie niewielki. Może jednak nabrać znaczenia u osób słabo metabolizujących przez CYP2D6 albo przyjmujących dodatkowo inhibitor CYP2D6. Wtedy mogą nasilić się działania niepożądane pitolisantu, takie jak bezsenność, ból głowy, nudności czy lęk.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Pitolisant łączony z substancjami wydłużającymi odstęp QT wymaga dokładnego monitorowania[1]. Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych tą drogą[2]. Pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a CYP3A tylko w mniejszym stopniu, z wyjątkiem osób słabo metabolizujących przez CYP2D6[1]. U zdrowych ochotników silny inhibitor CYP3A4 itrakonazol nie wywołał klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej z pitolisantem[1]. Inhibitor CYP2D6 podany sam lub razem z inhibitorem CYP3A4 zwiększał Cmax pitolisantu około 1,5-krotnie, a AUC około 2-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Flukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], pitolisant – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[5]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP3A4[4], induktor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy nadmiernego działania pitolisantu – bezsenność, ból głowy, nudności, lęk
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

nystatynaklotrymazol stosowany miejscowo

Kiedy ocena się zmienia

Pojedyncza dawkaczas leczenia · flukonazolryzyko malejeJednorazowe podanie flukonazolu wiąże się z krótszą ekspozycją, więc ryzyko klinicznie istotnej interakcji jest mniejsze niż przy kuracji wielodniowej. Pacjenta z czynnikami ryzyka wydłużenia QT nadal należy pouczyć o objawach.
odstep ≤ 5 dni po odstawieniuflukonazolinne zalecenieHamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4 do 5 dni po odstawieniu ze względu na długi okres półtrwania. Monitorowanie należy kontynuować w tym okresie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieFlukonazola alkoholPrzy krótkim leczeniu flukonazolem, w tym po jednorazowej dawce, nie trzeba modyfikować terapii ani zakazywać umiarkowanego spożycia alkoholu.Podczas leczenia flukonazolem możesz wypić niewielką ilość alkoholu, ale przy dłuższej kuracji lub chorobie wątroby lepiej ogranicz picie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Podczas leczenia flukonazolem możesz wypić niewielką ilość alkoholu, ale przy dłuższej kuracji lub chorobie wątroby lepiej ogranicz picie.

Flukonazol nie wchodzi z alkoholem w groźną interakcję i nie wywołuje reakcji takiej jak po niektórych antybiotykach. Niewielka ilość alkoholu w trakcie krótkiego leczenia jest zwykle bezpieczna. Alkohol może jednak nasilać nudności, bóle brzucha czy zawroty głowy, a przy długim leczeniu i częstym piciu dodatkowo obciąża wątrobę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • silne nudności lub wymioty
  • nasilone zawroty głowy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy krótkim leczeniu flukonazolem, w tym po jednorazowej dawce, nie trzeba modyfikować terapii ani zakazywać umiarkowanego spożycia alkoholu. U pacjentów nadużywających alkoholu lub z chorobą wątroby, leczonych przewlekle albo dużymi dawkami, należy zalecić ograniczenie alkoholu i rozważyć kontrolę parametrów wątrobowych. Małym dzieciom otrzymującym syrop nie należy podawać równocześnie innych leków zawierających etanol bez oceny lekarza.

Skutek kliniczny

U dorosłych umiarkowane spożycie alkoholu podczas leczenia flukonazolem nie powoduje udokumentowanych istotnych skutków klinicznych. Alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane flukonazolu, takie jak nudności, bóle brzucha, bóle i zawroty głowy. Przy długotrwałym leczeniu lub dużych dawkach u osób nadużywających alkoholu albo z chorobą wątroby teoretycznie rośnie ryzyko uszkodzenia wątroby. U noworodków i dzieci w wieku poniżej 5 lat, które otrzymują syrop, jednoczesna ekspozycja na etanol, na przykład z innych leków zawierających alkohol, może powodować działania niepożądane związane z glikolem propylenowym.[1]

Mechanizm

Flukonazol i etanol nie wchodzą w klinicznie istotną interakcję farmakokinetyczną. Flukonazol jest silnym inhibitorem CYP2C9 oraz inhibitorem CYP2C19 i CYP3A4.[1] Te izoenzymy mają niewielki udział w metabolizmie etanolu, a etanol nie zmienia w znaczący sposób stężenia flukonazolu. Flukonazol nie jest znany z wywoływania reakcji disulfiramopodobnej, w przeciwieństwie na przykład do metronidazolu. Teoretyczne znaczenie ma addycja działania hepatotoksycznego, ponieważ flukonazol rzadko uszkadza wątrobę, a regularne picie alkoholu dodatkowo ją obciąża. Produkty różnią się zapisami w charakterystyce, co wynika z ich składu. ChPL flukonazolu w kapsułkach nie wymienia alkoholu ani etanolu.[1] ChPL syropu podaje, że 10 ml syropu zawiera 164,8 mg glikolu propylenowego.[1] Według tej charakterystyki jednoczesne podawanie z innymi substratami dehydrogenazy alkoholowej, takimi jak etanol, może powodować ciężkie działania niepożądane u noworodków oraz działania niepożądane u dzieci w wieku poniżej 5 lat.[1] Etanol konkuruje z glikolem propylenowym o dehydrogenazę alkoholową, co może sprzyjać kumulacji glikolu u dzieci o niedojrzałym metabolizmie.

Metabolizm i transportery

  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[2], umiarkowany inhibitor CYP2C9[2], umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[3]

Monitorować

  • objawy uszkodzenia wątroby, takie jak żółtaczka, ciemny mocz i bóle w prawym podżebrzu, przy leczeniu długotrwałym
  • aktywność AlAT i AspAT u pacjentów nadużywających alkoholu lub z chorobą wątroby leczonych przewlekle
  • inne leki zawierające etanol u dzieci w wieku poniżej 5 lat otrzymujących syrop

Kiedy ocena się zmienia

Syroppostać · alkoholinne zalecenieSyrop zawiera glikol propylenowy, a ChPL ostrzega przed jednoczesnym podawaniem z etanolem noworodkom i dzieciom w wieku poniżej 5 lat. U małych dzieci należy unikać równoczesnego podawania innych leków zawierających etanol.
wiek ≤ 4 latapacjentryzyko rośnieU noworodków i dzieci w wieku poniżej 5 lat otrzymujących syrop jednoczesna ekspozycja na etanol może powodować działania niepożądane, u noworodków ciężkie. Należy unikać łączenia z lekami zawierającymi etanol.
Regularne picie powyżej 2 standardowych porcji alkoholu dziennieilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePrzy regularnym nadużywaniu alkoholu teoretycznie rośnie ryzyko addycji hepatotoksyczności, szczególnie przy dłuższej terapii. Warto zalecić ograniczenie alkoholu i obserwację objawów uszkodzenia wątroby.
Kilka tygodni lub dawki co najmniej 400 mg na dobęczas leczenia · alkoholryzyko rośniePrzewlekła terapia lub duże dawki flukonazolu u osób pijących regularnie zwiększają teoretyczne ryzyko uszkodzenia wątroby. Należy rozważyć kontrolę AlAT i AspAT oraz zalecić ograniczenie alkoholu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuPitolisanta alkoholNie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów.Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.

Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, bo może on osłabiać działanie leku na senność w ciągu dnia. Ten lek pomaga ci nie zasypiać, a alkohol działa odwrotnie – usypia i pogarsza koncentrację. Alkohol wypity wieczorem pogarsza też sen w nocy oraz nasila chrapanie i przerwy w oddychaniu podczas snu. Po alkoholu nie prowadź samochodu, bo senność może wrócić niespodziewanie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nagła senność lub zasypianie w ciągu dnia
  • nasilone chrapanie lub przerwy w oddychaniu podczas snu
  • bezsenność, niepokój lub obniżony nastrój
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów. U pacjentów z obturacyjnym bezdechem sennym należy szczególnie zniechęcać do picia alkoholu przed snem, ponieważ nasila on bezdechy i osłabia efekt leczenia. U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest słabsza kontrola nadmiernej senności w ciągu dnia i większe ryzyko zaśnięcia w niebezpiecznych sytuacjach, na przykład podczas prowadzenia pojazdu. Alkohol może też nasilać bezsenność, niepokój, nudności i bóle głowy, które są typowymi działaniami niepożądanymi pitolisantu. U osób przewlekle nadużywających alkoholu dochodzi ryzyko uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania pitolisantu[1].

Mechanizm

Interakcja ma charakter czynnościowy i opiera się na przesłankach teoretycznych. Pitolisant pobudza ośrodkowy układ histaminergiczny i zwiększa czuwanie, a alkohol hamuje ośrodkowy układ nerwowy, więc może osłabiać efekt leczenia nadmiernej senności. ChPL pitolisantu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, i w tym zakresie produkty stosowane w narkolepsji oraz w obturacyjnym bezdechu sennym się nie różnią[1]. Ulotka produktu stosowanego w obturacyjnym bezdechu sennym wymienia nietolerancję alkoholu wśród możliwych działań niepożądanych[1]. Alkohol zmniejsza napięcie mięśni gardła, nasila bezdechy i pogarsza jakość snu nocnego, co dodatkowo zwiększa senność w ciągu dnia. Pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A[1]. Etanol nie jest istotnym inhibitorem tych enzymów, dlatego klinicznie ważna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Wpływ przewlekłego picia alkoholu na farmakokinetykę pitolisantu nie został zbadany.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], słaby induktor CYP3A4[2], induktor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności w ciągu dnia, na przykład skalą Epworth
  • czynność wątroby u osób nadużywających alkoholu
  • stan psychiczny – nastrój, lęk, bezsenność

Kiedy ocena się zmienia

Duża jednorazowa ilość alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePo spożyciu dużej ilości alkoholu działanie hamujące ośrodkowy układ nerwowy przeważa nad działaniem pitolisantu, co zwiększa ryzyko nagłej senności, wypadków i nasilenia bezdechów w nocy. Należy zalecić unikanie takich sytuacji.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do uszkodzenia wątroby, które wymaga oceny przed rozpoczęciem leczenia pitolisantem. Ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do jego stosowania. Należy kontrolować czynność wątroby i rozważyć skierowanie pacjenta do leczenia uzależnienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 483

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ PitolisantPołączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać.Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Takiego połączenia zwykle się nie stosuje. Ryzyko jest większe, gdy masz niski poziom potasu, wolne tętno albo bierzesz inne leki działające na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • napad drgawek z utratą przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać[1]. Gdy pacjent wymaga leczenia nadmiernej senności, warto rozważyć zmianę leku przeciwpsychotycznego na taki o mniejszym wpływie na odstęp QT albo wybór innego leku pobudzającego. Jeśli lekarz prowadzący mimo to uzna skojarzenie za niezbędne, przed włączeniem i w trakcie leczenia trzeba wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu[2].

Skutek kliniczny

Addycyjne wydłużenie odstępu QT ze wzrostem ryzyka komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, bradykardii lub jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT[1].

Mechanizm

Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT, ze względu na ryzyko torsade de pointes[1]. Pitolisant należy do leków wpływających na repolaryzację serca, a jego łączenie z substancjami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi, wymaga dokładnego monitorowania[2]. Oba leki mogą więc sumować wpływ na odstęp QT. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ amisulpryd nie jest metabolizowany z udziałem CYP2D6 ani CYP3A4, które odpowiadają za przemiany pitolisantu.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed skojarzeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • inne przyjmowane leki wydłużające QT

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkariprazynasolriamfetolmodafinil

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAntagoniści aldosteronu (np. eplerenon, finerenon)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaAntagonisty aldosteronu nie należy łączyć z triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez wyraźnej potrzeby, ponieważ triazol zwiększa jego stężenie i ryzyko groźnej hiperkaliemii.Jeśli przyjmujesz lek z grupy antagonistów aldosteronu, nie zaczynaj leczenia triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna zmiana leku, dawki albo badanie potasu.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek z grupy antagonistów aldosteronu, nie zaczynaj leczenia triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna zmiana leku, dawki albo badanie potasu.

Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak itrakonazol, pozakonazol, worykonazol, flukonazol czy izawukonazol, spowalniają usuwanie z organizmu eplerenonu i finerenonu. Te leki odwadniające i chroniące serce oraz nerki gromadzą się wtedy we krwi i mogą zbyt mocno podnieść poziom potasu. Za wysoki potas może wywołać groźne zaburzenia pracy serca. Spironolakton i kanrenon nie wchodzą w tę interakcję w taki sam sposób.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie lub ciężkość mięśni
  • mrowienie lub drętwienie rąk, stóp albo okolicy ust
  • kołatanie serca, nierówne lub bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
  • nudności i ogólne złe samopoczucie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Antagonisty aldosteronu nie należy łączyć z triazolowym lekiem przeciwgrzybiczym bez wyraźnej potrzeby, ponieważ triazol zwiększa jego stężenie i ryzyko groźnej hiperkaliemii. Połączenie eplerenonu albo finerenonu z itrakonazolem, pozakonazolem lub worykonazolem jest przeciwwskazane w ChPL i należy go unikać – na czas leczenia przeciwgrzybiczego trzeba odstawić eplerenon lub finerenon albo wybrać lek przeciwgrzybiczy spoza triazoli. Przy flukonazolu i izawukonazolu połączenie z eplerenonem jest możliwe po zmniejszeniu dawki eplerenonu zgodnie z ChPL i przy ścisłej kontroli potasu, a przy finerenonie wymaga częstszej kontroli potasu i ewentualnego dostosowania dawki. Po odstawieniu itrakonazolu lub pozakonazolu działanie hamujące może utrzymywać się jeszcze przez wiele dni, dlatego do pełnej dawki eplerenonu lub finerenonu należy wracać stopniowo i pod kontrolą potasu. Spironolakton i kanrenon nie wykazują tej interakcji i mogą być rozważone jako zamiana, jeśli wskazanie kliniczne na to pozwala.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie eplerenonu lub finerenonu nasila ich działanie oszczędzające potas i może prowadzić do ciężkiej hiperkaliemii z zaburzeniami rytmu serca, łącznie z zatrzymaniem krążenia. Może też wystąpić niedociśnienie i pogorszenie czynności nerek, które dodatkowo zwiększa retencję potasu. Ryzyko jest największe przy silnych inhibitorach, czyli itrakonazolu, pozakonazolu i worykonazolu. U osób z przewlekłą chorobą nerek, cukrzycą, niewydolnością serca i u osób przyjmujących inne leki podnoszące potas skutki mogą być szczególnie groźne.

Mechanizm

Eplerenon i finerenon są eliminowane głównie przez CYP3A4 w wątrobie i jelicie. Wszystkie triazole z tej grupy hamują CYP3A4, przez co spowalniają rozkład tych antagonistów aldosteronu i wielokrotnie zwiększają ich stężenie we krwi[1]. Itrakonazol, pozakonazol i worykonazol są silnymi inhibitorami CYP3A4. Flukonazol i izawukonazol są inhibitorami umiarkowanymi, przy czym hamowanie przez flukonazol rośnie wraz z dawką[2]. Spironolakton i kanrenon nie zależą istotnie od CYP3A4, więc tej interakcji farmakokinetycznej nie wykazują. Interakcja nie jest zatem wspólna dla wszystkich leków obu grup – dotyczy wszystkich triazoli, ale tylko eplerenonu i finerenonu z grupy antagonistów aldosteronu.

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy przed włączeniem triazolu, w pierwszych dniach skojarzenia i po zmianie dawki
  • kreatynina i eGFR
  • ciśnienie tętnicze
  • EKG przy hiperkaliemii lub objawach zaburzeń rytmu
  • inne leki podnoszące potas (inhibitory ACE, sartany, suplementy potasu, trimetoprim, heparyna)

Kiedy ocena się zmienia

Flukonazol w pojedynczej niskiej dawce (np. jednorazowo w grzybicy pochwy)dawka · triazoleryzyko malejeHamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki, więc jednorazowa niska dawka daje krótszy i słabszy efekt niż długotrwałe leczenie dużymi dawkami. Nadal wskazana jest ocena ryzyka hiperkaliemii, zwłaszcza u pacjentów z chorobą nerek.
eGFR ≤ 60 ml/min/1,73 m²pacjentryzyko rośnieUpośledzona czynność nerek zmniejsza wydalanie potasu i nasila ryzyko hiperkaliemii przy zwiększonej ekspozycji na eplerenon lub finerenon. Skojarzenie z flukonazolem lub izawukonazolem wymaga u tych pacjentów szczególnie częstej kontroli potasu i kreatyniny.
Kilka dni po odstawieniu itrakonazolu lub pozakonazoluodstep · triazoleinne zalecenieItrakonazol i pozakonazol mają długi okres półtrwania i hamowanie CYP3A4 utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po ich odstawieniu. Ponowne włączenie lub zwiększenie dawki eplerenonu albo finerenonu należy prowadzić stopniowo i pod kontrolą potasu.
Triazol włączany u pacjenta już leczonego eplerenonem lub finerenonemkolejność włączenia · antagoniści aldosteronuinne zalecenieGdy triazol dołączany jest do ustabilizowanej terapii, należy przed jego włączeniem zdecydować o czasowym odstawieniu eplerenonu lub finerenonu przy silnych inhibitorach albo o zmniejszeniu dawki eplerenonu przy flukonazolu i izawukonazolu, a potas skontrolować w pierwszych dniach skojarzenia.

Źródła

  1. Cook CS, Berry LM, Burton E. Prediction of in vivo drug interactions with eplerenone in man from in vitro metabolic inhibition data. Xenobiotica. 2004;34(3):215-28. doi: 10.1080/00498250310001649341. PMID: 15204695.
  2. Ragueneau-Majlessi I, Boulenc X, Rauch C, Hachad H, Levy RH. Quantitative correlations among CYP3A sensitive substrates and inhibitors: literature analysis. Curr Drug Metab. 2007;8(8):810-4. doi: 10.2174/138920007782798135. PMID: 18220561.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBenzamidy (np. amisulpryd, tiapryd, sulpiryd)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i triazolu wydłużającego odstęp QT należy unikać tego połączenia, a gdy jest ono niezbędne, prowadzić je pod kontrolą EKG i elektrolitów.Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu o wszystkich swoich lekach, a jeśli lekarz zdecyduje się je połączyć, wykonaj zleconą kontrolę EKG i badania krwi.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu o wszystkich swoich lekach, a jeśli lekarz zdecyduje się je połączyć, wykonaj zleconą kontrolę EKG i badania krwi.

Niektóre leki stosowane w zaburzeniach psychicznych i ruchowych, takie jak amisulpryd, sulpiryd czy tiapryd, mogą wpływać na rytm serca. Podobne działanie mają niektóre leki przeciwgrzybicze, na przykład flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Ryzyko jest większe u osób starszych, z chorobami serca lub nerek i z niskim poziomem potasu we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie lub nagła utrata przytomności
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i triazolu wydłużającego odstęp QT należy unikać tego połączenia, a gdy jest ono niezbędne, prowadzić je pod kontrolą EKG i elektrolitów. Przed włączeniem leczenia należy wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu. Nie należy rozpoczynać połączenia przy wyjściowo wydłużonym QTc. EKG trzeba powtórzyć po osiągnięciu stanu stacjonarnego obu leków i po każdym zwiększeniu dawki. Dawkę benzamidu należy dostosować do czynności nerek, a przy wydłużeniu QTc odstawić benzamid lub zmienić lek przeciwgrzybiczy. Gdy leczenie przeciwgrzybicze jest konieczne, warto rozważyć echinokandynę lub izawukonazol.

Skutek kliniczny

Jednoczesne stosowanie benzamidu i triazolu wydłużającego QT zwiększa ryzyko nadmiernego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, który może prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy amisulprydzie, dużych dawkach, zaburzeniach elektrolitowych, niewydolności nerek, bradykardii i chorobach serca[1].

Mechanizm

Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i polega na sumowaniu się działania wydłużającego odstęp QT. Benzamidy (amisulpryd, sulpiryd, tiapryd) blokują kanały potasowe odpowiedzialne za repolaryzację komór i w zależności od stężenia wydłużają odstęp QT. Flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol również wydłużają odstęp QT[2]. Benzamidy są wydalane głównie w postaci niezmienionej przez nerki i praktycznie nie są metabolizowane przez CYP3A4, dlatego hamowanie tego enzymu przez triazole nie zwiększa istotnie ich stężenia. Brak par tiaprydu i sulpirydu w bazie oznacza brak danych, a nie brak ryzyka, ponieważ mechanizm jest wspólny dla całej grupy benzamidów.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem połączenia i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
  • czynność nerek (eGFR)
  • częstość rytmu serca – bradykardia zwiększa ryzyko
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60pacjentryzyko rośnieBenzamidy są wydalane głównie przez nerki, więc przy obniżonym eGFR ich stężenie rośnie, a wraz z nim wydłużenie QT. Flukonazol także jest wydalany przez nerki. Konieczne jest zmniejszenie dawki benzamidu i częstsza kontrola EKG.
Duża dawkadawka · benzamidyryzyko rośnieWydłużenie QT przez benzamidy zależy od stężenia, dlatego duże dawki, szczególnie amisulprydu, istotnie zwiększają ryzyko w połączeniu z triazolem.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują pogorszenie czynności nerek, choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko torsade de pointes.

Źródła

  1. He L, Yu Y, Wei Y, Huang J, Shen Y, Li H. Characteristics and Spectrum of Cardiotoxicity Induced by Various Antipsychotics: A Real-World Study From 2015 to 2020 Based on FAERS. Front Pharmacol. 2022;12:815151. doi: 10.3389/fphar.2021.815151. PMID: 35185550.
  2. Vandael E, Vandenberk B, Vandenberghe J, Spriet I, Willems R, Foulon V. Development of a risk score for QTc-prolongation: the RISQ-PATH study. Int J Clin Pharm. 2017;39(2):424-432. doi: 10.1007/s11096-017-0446-2. PMID: 28281228.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBenzodiazepiny nasenne (np. midazolam, estazolam)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepiny nasennej metabolizowanej przez CYP3A4 i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać tego połączenia albo zmniejszyć dawkę benzodiazepiny i ściśle obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.Jeśli przyjmujesz lek nasenny z grupy benzodiazepin i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, nie łącz ich bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo lek nasenny może działać dużo silniej i dłużej.szybki (godziny)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek nasenny z grupy benzodiazepin i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, nie łącz ich bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo lek nasenny może działać dużo silniej i dłużej.

Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak flukonazol, itrakonazol, worykonazol czy pozakonazol, spowalniają usuwanie z organizmu części leków nasennych, na przykład midazolamu i estazolamu. Lek nasenny może wtedy działać dużo mocniej i dłużej niż zwykle. Możesz być bardzo senny także następnego dnia, mieć kłopoty z równowagą i łatwiej upaść. Nie dotyczy to wszystkich leków nasennych, bo na przykład lormetazepam i temazepam są usuwane z organizmu inną drogą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność, także w ciągu dnia
  • trudność z obudzeniem się
  • spowolniony lub płytki oddech
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • upadek lub prawie upadek
  • splątanie albo niewyraźna mowa
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepiny nasennej metabolizowanej przez CYP3A4 i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać tego połączenia albo zmniejszyć dawkę benzodiazepiny i ściśle obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji. Doustny midazolam z itrakonazolem jest ujęty w przeciwwskazaniach charakterystyki itrakonazolu, a z pozakonazolem i worykonazolem należy go unikać. Jeśli midazolam musi być podany dożylnie podczas leczenia triazolem, trzeba rozważyć mniejszą dawkę, zapewnić monitorowanie oddychania i gotowość do wspomagania wentylacji. Przy estazolamie z triazolem należy zastosować najmniejszą skuteczną dawkę albo zamienić lek nasenny na substancję unieczynnianą przez glukuronidację, na przykład lormetazepam lub temazepam. Ponieważ itrakonazol, pozakonazol i izawukonazol długo pozostają w organizmie, ostrożność należy utrzymać także przez kilka dni po ich odstawieniu.

Skutek kliniczny

Połączenie może powodować nasiloną i przedłużoną sedację, senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej następnego dnia, zaburzenia równowagi i upadki, a przy dużych dawkach lub podaniu dożylnym także depresję oddechową. Najsilniej narażony jest midazolam podawany doustnie, bo zahamowanie metabolizmu w jelicie i wątrobie sumuje się. U pacjentów leczonych długotrwałym wlewem midazolamu na oddziale intensywnej terapii lek może się kumulować, co wydłuża wybudzanie.

Mechanizm

Triazolowe leki przeciwgrzybicze hamują izoenzym CYP3A4 w wątrobie i ścianie jelita[1]. Benzodiazepiny nasenne unieczynniane głównie przez ten enzym, czyli midazolam i estazolam, są wtedy wolniej metabolizowane, a ich stężenie we krwi i czas działania wyraźnie rosną. Najsilniejszymi inhibitorami w tej grupie są itrakonazol, pozakonazol i worykonazol, a flukonazol i izawukonazol hamują CYP3A4 umiarkowanie, przy czym efekt flukonazolu rośnie wraz z dawką[1]. Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy benzodiazepin, bo lormetazepam, temazepam, nitrazepam i remimazolam są metabolizowane innymi szlakami. Po stronie triazoli kierunek interakcji jest wspólny dla wszystkich leków grupy, a różni się jedynie jej siła.

Monitorować

  • głębokość sedacji i poziom świadomości
  • częstość oddechów i saturacja, zwłaszcza przy midazolamie podawanym dożylnie
  • ciśnienie tętnicze
  • senność i spowolnienie psychoruchowe następnego dnia
  • zaburzenia równowagi i ryzyko upadków u osób starszych
  • czas wybudzania po sedacji lub znieczuleniu

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · benzodiazepiny nasenneryzyko rośniePrzy doustnym podaniu midazolamu hamowanie CYP3A4 w ścianie jelita i w wątrobie sumuje się, co daje najsilniejszy wzrost stężenia. Połączenie doustnego midazolamu z itrakonazolem jest przeciwwskazane w charakterystyce itrakonazolu, a z pozakonazolem i worykonazolem należy go unikać.
Wlew ciągły lub wielokrotne dawkiczas leczenia · benzodiazepiny nasenneryzyko rośnieJednorazowa dożylna dawka midazolamu jest mniej narażona na interakcję niż podanie doustne, ale przy długotrwałym wlewie lub powtarzanych dawkach lek się kumuluje i wybudzanie może się znacznie wydłużyć. Należy zmniejszyć szybkość wlewu i monitorować głębokość sedacji.
Duża dawka flukonazoludawka · triazoleryzyko rośnieHamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki, więc przy dużych dawkach leczniczych interakcja z midazolamem i estazolamem staje się porównywalna z silniejszymi triazolami. Pojedyncza mała dawka flukonazolu stosowana w kandydozie pochwy daje słabszy i krótszy efekt, ale nie wyklucza interakcji.
Kilka dni od odstawienia triazoluodstep · triazoleinne zalecenieItrakonazol, pozakonazol i izawukonazol mają długi okres półtrwania, a ich działanie hamujące utrzymuje się przez kilka dni po odstawieniu. W tym czasie nie należy wracać do pełnej dawki midazolamu lub estazolamu bez obserwacji pacjenta.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych metabolizm benzodiazepin jest wolniejszy, a wrażliwość ośrodkowego układu nerwowego większa, więc nasilona sedacja szybciej prowadzi do upadków, złamań i zaburzeń oddychania. W tej grupie szczególnie zalecana jest zamiana leku nasennego na lormetazepam lub temazepam w najmniejszej skutecznej dawce.

Źródła

  1. Venkatakrishnan K, von Moltke LL, Greenblatt DJ. Effects of the antifungal agents on oxidative drug metabolism: clinical relevance. Clin Pharmacokinet. 2000;38(2):111-80. doi: 10.2165/00003088-200038020-00002. PMID: 10709776.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ PitolisantNie łącz cytalopramu z pitolisantem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.

Cytalopram i pitolisant mogą zmieniać rytm pracy serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z pitolisantem. Cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1][2][3] Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwdepresyjnego i pitolisantu, wybierz lek przeciwdepresyjny bez istotnego wpływu na QT i bez silnego hamowania CYP2D6. Jeżeli lekarz mimo to utrzymuje skojarzenie, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównaj potas i magnez.[4]

Skutek kliniczny

Addytywne wydłużenie odstępu QTc ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Brak badań oceniających to konkretne skojarzenie.

Mechanizm

Cytalopram wydłuża odstęp QT w sposób zależny od dawki, a pitolisant również może wydłużać QT i jest zaliczany do leków wymagających ostrożności przy skojarzeniu z innymi substancjami zaburzającymi repolaryzację.[4] Działanie obu leków na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopram jest dodatkowo słabym inhibitorem CYP2D6 – głównego szlaku metabolizmu pitolisantu – więc teoretycznie może nieznacznie zwiększać jego ekspozycję, co dodatkowo nasila ryzyko.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneErgotamina+ FlukonazolErgotaminy nie łączy się z lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli, w tym z flukonazolem.Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz flukonazol, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz ergotaminę.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz flukonazol, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz ergotaminę.

Flukonazol, lek na grzybicę, sprawia, że organizm znacznie wolniej pozbywa się ergotaminy, leku na migrenę. Ergotamina może się wtedy gromadzić i powodować groźny skurcz naczyń krwionośnych, który niedokrwi palce, dłonie, stopy, a nawet serce. Działanie flukonazolu utrzymuje się kilka dni po przyjęciu ostatniej dawki, także po jednej tabletce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Zimne, blade, sine lub drętwiejące palce rąk albo stóp
  • Ból nóg lub rąk, zwłaszcza przy wysiłku
  • Ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • Silne nudności lub wymioty
  • Splątanie, zaburzenia widzenia lub mowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Ergotaminy nie łączy się z lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli, w tym z flukonazolem[1]. Jeśli leczenie przeciwgrzybicze jest konieczne, należy odstawić ergotaminę i zastosować inny lek przeciwmigrenowy albo wybrać lek przeciwgrzybiczy bez wpływu na metabolizm ergotaminy. Ergotaminę można włączyć dopiero po upływie 4–5 dni od ostatniej dawki flukonazolu[2].

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia ergotaminy grozi zatruciem alkaloidami sporyszu (ergotyzmem) z silnym skurczem naczyń obwodowych, niedokrwieniem kończyn, a w ciężkich przypadkach martwicą palców oraz niedokrwieniem mięśnia sercowego lub ośrodkowego układu nerwowego.

Mechanizm

Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym[2]. Ergotamina jest metabolizowana przez cytochrom P450 i zahamowanie jej metabolizmu nasila toksyczność alkaloidu[1]. Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się przez 4 do 5 dni po jego odstawieniu ze względu na długi okres półtrwania[2].

Metabolizm i transportery

  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4]

Monitorować

  • Objawy niedokrwienia kończyn – ból, drętwienie, bladość lub sinica palców
  • Ból w klatce piersiowej
  • Ciśnienie tętnicze
  • Nudności, wymioty, zaburzenia neurologiczne

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptannystatynaterbinafina

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 5 dni od ostatniej dawki flukonazoluflukonazolinne zalecenieHamowanie CYP3A4 utrzymuje się 4–5 dni po odstawieniu flukonazolu, dlatego ergotaminę można włączyć dopiero po tym czasie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ PitolisantNie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a razem ten wpływ może się nasilać. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić jeden z nich na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Należy wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT, który nie hamuje silnie CYP2D6 i nie blokuje ośrodkowych receptorów H1. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, wymaga ono EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, kontroli potasu i magnezu oraz obserwacji tolerancji pitolisantu.

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Ryzyko złośliwych arytmii zwiększają leki wywołujące hipokaliemię lub hipomagnezemię[1].

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT z powodu możliwego addytywnego działania[1][2][3]. Jednoczesne przyjmowanie pitolisantu z substancjami wydłużającymi odstęp QT lub zwiększającymi ryzyko zaburzeń repolaryzacji wymaga dokładnego monitorowania[4]. Dodatkowo pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a escytalopram słabo hamuje ten enzym, co teoretycznie może umiarkowanie zwiększyć ekspozycję na pitolisant.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • objawy nadmiernego działania pitolisantu (bezsenność, bóle głowy, nudności, niepokój)

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFlukonazol+ SakwinawirNie łącz flukonazolu z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem.Nie przyjmuj flukonazolu, jeśli leczysz się sakwinawirem, i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV o inny lek na grzybicę.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj flukonazolu, jeśli leczysz się sakwinawirem, i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV o inny lek na grzybicę.

Flukonazol, lek na grzybice, sprawia, że sakwinawir, lek na HIV, dłużej i w większej ilości utrzymuje się w organizmie. Oba leki mogą też zaburzać przewodzenie prądu w sercu, a razem to działanie się nasila. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdleniu
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz flukonazolu z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem. ChPL sakwinawiru przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT i (lub) PR, a leków zwiększających ekspozycję na sakwinawir każe unikać, jeśli dostępne są inne opcje.[1] Wybierz lek przeciwgrzybiczy spoza grupy azoli, a w zakażeniach miejscowych preferuj leczenie miejscowe o minimalnym wchłanianiu ogólnoustrojowym. Jeżeli lekarz prowadzący terapię HIV uzna połączenie za nieodzowne, konieczna może być modyfikacja dawkowania sakwinawiru.[2] W takiej sytuacji przed włączeniem i w trakcie leczenia wykonaj EKG oraz wyrównaj zaburzenia elektrolitowe, zwłaszcza hipokaliemię. Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się przez 4 do 5 dni po jego odstawieniu, więc ryzyko nie znika natychmiast po zakończeniu kuracji.[2]

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępów QT i PR, zaburzeniami rytmu typu torsade de pointes, blokiem przedsionkowo-komorowym i w skrajnym przypadku nagłą śmiercią sercową. Interakcja z sakwinawirem podawanym razem z rytonawirem nie była badana i może być silniejsza niż przy niewzmocnionym sakwinawirze.[2] Wyższe stężenie sakwinawiru zwiększa też ryzyko innych jego działań niepożądanych, w tym hepatotoksyczności.

Mechanizm

Flukonazol hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P, przez co zwiększa AUC sakwinawiru o około 50% i Cmax o około 55%.[2] CYP3A4 odpowiada za około 90% metabolizmu wątrobowego sakwinawiru, a sakwinawir jest także substratem glikoproteiny P, dlatego inhibitory tych szlaków istotnie zwiększają jego ekspozycję.[1] Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR w sposób zależny od dawki, więc wzrost jego stężenia nasila to działanie.[1] Flukonazol sam ma potencjał wydłużania odstępu QT, co dodatkowo sumuje się z działaniem sakwinawiru na przewodzenie w sercu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Flukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Flukonazol – inhibitor P-gp[4], sakwinawir – substrat P-gp[5]
  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • aktywność enzymów wątrobowych
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)

Bezpieczniejsze alternatywy

mykafunginakaspofunginaanidulafunginanystatyna (miejscowo)klotrymazol (miejscowo lub dopochwowo)

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 5 dni od odstawienia flukonazoluflukonazolinne zalecenieHamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po jego odstawieniu, dlatego włączenie sakwinawiru w tym okresie nadal wiąże się z interakcją.
Postać miejscowa (krem, globulki) innych leków przeciwgrzybiczych zamiast flukonazolu doustnegopostać · flukonazolinterakcja nie dotyczyZamiana flukonazolu doustnego na lek przeciwgrzybiczy stosowany miejscowo o minimalnym wchłanianiu ogólnoustrojowym praktycznie eliminuje ryzyko tej interakcji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.