Interakcje / Fluwoksamina / Fluwoksamina i metylotioniniowa
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Nie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu fluwoksaminę.
Jeśli przyjmujesz fluwoksaminę, zawsze mów o tym lekarzowi lub personelowi przed zabiegiem, badaniem albo w szpitalu.
Połączenie przeciwwskazaneFluwoksamina+ MetylotioniniowaNie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu fluwoksaminę.Jeśli przyjmujesz fluwoksaminę, zawsze mów o tym lekarzowi lub personelowi przed zabiegiem, badaniem albo w szpitalu.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz fluwoksaminę, zawsze mów o tym lekarzowi lub personelowi przed zabiegiem, badaniem albo w szpitalu.
Fluwoksamina i błękit metylenowy razem mogą wywołać groźny dla życia stan zwany zespołem serotoninowym. Błękit metylenowy podaje się zwykle w szpitalu, w nagłych sytuacjach albo podczas zabiegów. Lekarz może go podać tylko wtedy, gdy nie ma innego wyjścia, i wtedy uważnie cię obserwuje.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój lub pobudzenie
- splątanie
- drżenie lub mimowolne drgania mięśni
- sztywność mięśni
- gorączka i nadmierne pocenie się
- szybkie bicie serca
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu fluwoksaminę. Inhibitor MAO można włączyć najwcześniej tydzień po odstawieniu fluwoksaminy, a fluwoksaminę jeden dzień po odstawieniu odwracalnego inhibitora MAO[1]. Jeśli dożylnego podania nie da się uniknąć, na przykład w stanie nagłym, należy użyć najniższej możliwej dawki i ściśle obserwować pacjenta przez 4 godziny pod kątem objawów ze strony OUN[2].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi zespołem serotoninowym, który może zagrażać życiu i objawia się m.in. pobudzeniem, splątaniem, drżeniem, sztywnością i drgawkami mięśni, gorączką oraz przyspieszoną akcją serca. Objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego pojawiają się zwykle w ciągu kilku godzin od podania chlorku metylotioniniowego[2].
Mechanizm
Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy, a fluwoksamina hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, więc łącznie mogą wywołać nadmiar serotoniny w ośrodkowym układzie nerwowym. ChPL fluwoksaminy przeciwwskazuje jej łączenie z inhibitorami MAO, w tym odwracalnymi, z powodu ryzyka zespołu serotoninowego[1]. ChPL chlorku metylotioniniowego wymienia SSRI wśród leków, których należy unikać z powodu ryzyka potencjalnie śmiertelnego zespołu serotoninowego[2]. Indukcja CYP1A2 przez chlorek metylotioniniowy obserwowana in vitro nie jest uznawana za klinicznie istotną, bo leczenie zwykle trwa nie dłużej niż jeden dzień[2].
Metabolizm i transportery
- Fluwoksamina: silny inhibitor CYP1A2[3], silny inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP2D6[4]
- Metylotioniniowa: silny inhibitor MATE1[5], silny inhibitor MATE2-K[5], silny inhibitor OCT2[5], inhibitor P-gp[5], induktor CYP1A2[5], substrat P-gp[5]
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego przez 4 godziny od podania chlorku metylotioniniowego
- stan świadomości i pobudzenie
- temperatura ciała
- częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze
- drżenie, sztywność i mioklonie mięśni
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 7 dni od odstawienia fluwoksaminy do podania chlorku metylotioniniowegofluwoksamina | interakcja nie dotyczy | ChPL fluwoksaminy pozwala rozpocząć podawanie inhibitora MAO najwcześniej tydzień po jej odstawieniu. |
| Fluwoksamina włączana po chlorku metylotioniniowymkolejność włączenia · metylotioniniowa | inne zalecenie | Fluwoksaminę można rozpocząć jeden dzień po odstawieniu odwracalnego inhibitora MAO. |
| Najniższa możliwa dawka, gdy podania nie można uniknąćdawka · metylotioniniowa | inne zalecenie | Gdy dożylnego podania chlorku metylotioniniowego nie da się uniknąć, należy zastosować najniższą możliwą dawkę i obserwować pacjenta przez 4 godziny pod kątem objawów ze strony OUN. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaFluwoksaminaa alkoholZaleć pacjentowi unikanie alkoholu przez cały okres stosowania fluwoksaminy.Nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli to się zdarzy, nie prowadź pojazdów i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli to się zdarzy, nie prowadź pojazdów i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
W czasie leczenia fluwoksaminą nie należy pić alkoholu. Alkohol może nasilać senność, zawroty głowy i spowalniać reakcje, a także pogarszać nastrój i lęk. Utrudnia to prowadzenie samochodu i obsługę maszyn oraz może osłabiać skutki leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub zawroty głowy
- zaburzenia równowagi i koordynacji
- wyraźne pogorszenie nastroju lub nasilenie lęku
- trudności z koncentracją
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleć pacjentowi unikanie alkoholu przez cały okres stosowania fluwoksaminy.[1] Jeśli pacjent mimo to sięgnie po alkohol, powinien zrezygnować z prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, a o nasilonej senności, zaburzeniach koordynacji lub pogorszeniu nastroju poinformować lekarza.
Skutek kliniczny
Podczas leczenia fluwoksaminą alkohol może nasilać senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji i spowolnienie reakcji, a tym samym utrudniać prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn. Może także pogarszać nastrój i lęk oraz utrudniać ocenę skuteczności leczenia.
Mechanizm
Zarówno alkohol, jak i fluwoksamina działają na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego możliwe jest wzajemne nasilenie senności, zaburzeń koordynacji i spowolnienia reakcji. ChPL zaleca unikanie alkoholu w trakcie leczenia, tak jak w przypadku innych leków psychotropowych.[1] Alkohol może też pogarszać przebieg leczonej depresji lub zaburzeń lękowo-obsesyjnych i osłabiać skuteczność terapii.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- senność i zaburzenia koordynacji ruchowej
- nastrój, lęk i objawy choroby podstawowej
- ocena, czy pacjent spożywa alkohol i w jakich ilościach
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
Interakcja o niejasnym znaczeniuMetylotioniniowaa alkoholPacjent nie powinien pić alkoholu w dniu podania chlorku metylotioniniowego i co najmniej do następnego dnia.Nie pij alkoholu w dniu podania leku i do następnego dnia, a jeśli piłeś przed przyjęciem do szpitala, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Nie pij alkoholu w dniu podania leku i do następnego dnia, a jeśli piłeś przed przyjęciem do szpitala, powiedz o tym lekarzowi.
Ten lek dostajesz zwykle jednorazowo w szpitalu. Nie wiadomo na pewno, czy alkohol wchodzi z nim w groźną interakcję. Alkohol może jednak nasilać zawroty głowy i splątanie po leku. Niektóre napoje, jak piwo z beczki czy dojrzewające wino, mogą też podnieść ciśnienie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny ból głowy, zwłaszcza w tylnej części głowy
- kołatanie serca
- splątanie lub dziwne zachowanie
- nasilone zawroty głowy
- drżenie, sztywność lub drgania mięśni
- gorączka i nadmierne pocenie się
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Pacjent nie powinien pić alkoholu w dniu podania chlorku metylotioniniowego i co najmniej do następnego dnia. Szczególnie powinien unikać piwa niepasteryzowanego, piwa z beczki i win dojrzewających. U pacjenta przyjętego w stanie upojenia alkoholowego należy uważnie oceniać stan neurologiczny po podaniu leku. Jest to ważne zwłaszcza wtedy, gdy pacjent przyjmuje też leki serotoninergiczne lub opioidy. ChPL zaleca u takich chorych obserwację w kierunku objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego w okresie do 4 godzin od podania.[1]
Skutek kliniczny
Klinicznie istotne następstwa łącznego stosowania są mało prawdopodobne, bo lek podaje się jednorazowo w szpitalu. Teoretycznie możliwe są nasilone zawroty głowy, splątanie i senność. Po spożyciu napojów bogatych w tyraminę możliwy jest też wzrost ciśnienia tętniczego z bólem głowy. Ostre upojenie alkoholowe może maskować objawy neurologiczne działań niepożądanych leku, w tym zespołu serotoninowego.
Mechanizm
Interakcja chlorku metylotioniniowego z alkoholem jest możliwa w teorii, ale nie została potwierdzona w badaniach klinicznych. ChPL chlorku metylotioniniowego nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach.[1] Lek jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy.[1] Hamowanie monoaminooksydazy może ograniczać rozkład tyraminy zawartej w niektórych napojach alkoholowych, zwłaszcza w piwie niepasteryzowanym, piwie z beczki i winach dojrzewających. Teoretycznie może to prowadzić do wzrostu ciśnienia tętniczego. Chlorek metylotioniniowy może też wywoływać objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, a alkohol może je nasilać i utrudniać ich ocenę. Dotyczy to także wczesnych objawów zespołu serotoninowego u pacjentów przyjmujących leki serotoninergiczne. Leczenie chlorkiem metylotioniniowym zwykle nie trwa dłużej niż jeden dzień, co ogranicza czas trwania możliwej interakcji.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stan świadomości i objawy neurologiczne (splątanie, pobudzenie, drżenia, wzmożone napięcie mięśni) w okresie do 4 godzin od podania
- ciśnienie tętnicze u pacjenta po spożyciu alkoholu, zwłaszcza napojów bogatych w tyraminę
- temperatura ciała i tętno u pacjenta przyjmującego jednocześnie leki serotoninergiczne
Kiedy ocena się zmienia
| Stan upojenia alkoholowegoilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Ostre upojenie alkoholowe nasila działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy i maskuje objawy neurologiczne działań niepożądanych chlorku metylotioniniowego, w tym zespołu serotoninowego. Wymaga to ścisłej obserwacji stanu neurologicznego po podaniu leku. |
| odstep ≥ 1 doba od podaniapacjent | ryzyko maleje | Leczenie chlorkiem metylotioniniowym zwykle nie trwa dłużej niż jeden dzień. Przy umiarkowanym spożyciu alkoholu po upływie doby od ostatniej dawki interakcja nie ma praktycznego znaczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Inne interakcje tych leków 279
Połączenie przeciwwskazaneBenzamidy (np. amisulpryd, tiapryd, sulpiryd)+ Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (np. escytalopram, sertralina, cytalopram) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia QT, wykonać EKG przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu.Jeśli przyjmujesz lek z grupy benzamidów razem z lekiem przeciwdepresyjnym z grupy SSRI, nie zmieniaj dawek na własną rękę i zapytaj lekarza, czy potrzebujesz badania EKG.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek z grupy benzamidów razem z lekiem przeciwdepresyjnym z grupy SSRI, nie zmieniaj dawek na własną rękę i zapytaj lekarza, czy potrzebujesz badania EKG.
Leki z grupy benzamidów, na przykład amisulpryd, sulpiryd czy tiapryd, oraz leki przeciwdepresyjne z grupy SSRI, na przykład escytalopram, cytalopram czy sertralina, mogą wpływać na rytm serca. Przyjmowane razem mogą zwiększać ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Mogą też nasilać drżenie, sztywność mięśni i uczucie niepokoju w nogach. Lekarz może zlecić ci badanie EKG i badanie krwi, aby bezpiecznie prowadzić leczenie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub omdlenie
- drżenie rąk, sztywność mięśni lub spowolnienie ruchów
- silny niepokój ruchowy i trudność z usiedzeniem w miejscu
- splątanie, nudności i ból głowy
- wysoka gorączka ze sztywnością mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia QT, wykonać EKG przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu. Połączenia z cytalopramem lub escytalopramem należy unikać, ponieważ ChPL tych leków przeciwwskazuje ich stosowanie z innymi lekami wydłużającymi QT. Jeśli SSRI jest konieczny u pacjenta leczonego amisulprydem lub sulpirydem, lepszym wyborem jest sertralina w najmniejszej skutecznej dawce. U pacjentów z upośledzoną czynnością nerek należy dostosować dawkę benzamidu do czynności nerek. Nie należy dołączać kolejnych leków wydłużających QT ani leków powodujących zaburzenia elektrolitowe bez kontroli EKG.
Skutek kliniczny
Najgroźniejszym skutkiem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego[1]. Ryzyko rośnie przy dużych dawkach, hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca i upośledzonej czynności nerek[1]. Częstszym, ale mniej groźnym skutkiem jest nasilenie objawów pozapiramidowych, zwłaszcza akatyzji i drżenia. Możliwa jest również hiponatremia, szczególnie u osób starszych. Rzadko opisywano złośliwy zespół neuroleptyczny.
Mechanizm
Benzamidy i SSRI mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działania na repolaryzację komór sumują się. Dotyczy to wszystkich leków obu grup, choć siła działania jest różna. Spośród benzamidów najsilniej wydłużają QT amisulpryd i sulpiryd, a spośród SSRI cytalopram i escytalopram[2]. Ich działanie zależy od dawki. Oba typy leków mogą też wywoływać objawy pozapiramidowe. Benzamidy blokują receptory dopaminowe D2, a SSRI pośrednio hamują przekaźnictwo dopaminergiczne przez serotoninę, co sumuje ryzyko akatyzji, drżenia i parkinsonizmu. Obie grupy mogą także powodować hiponatremię. Interakcja farmakokinetyczna nie ma istotnego znaczenia, ponieważ benzamidy są wydalane głównie w postaci niezmienionej przez nerki i nie zależą od enzymów hamowanych przez fluwoksaminę, fluoksetynę czy paroksetynę.
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem połączenia, po osiągnięciu stanu stacjonarnego i po każdym zwiększeniu dawki
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy, zwłaszcza u osób starszych
- czynność nerek (eGFR) w przypadku benzamidów
- objawy pozapiramidowe, w tym akatyzja i drżenie
- kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia
Kiedy ocena się zmienia
| Wysokadawka · benzamidy | ryzyko rośnie | Wydłużenie QT przez amisulpryd i sulpiryd zależy od dawki, dlatego duże dawki benzamidu wyraźnie zwiększają ryzyko interakcji. |
| Wysokadawka · selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny | ryzyko rośnie | Wpływ cytalopramu i escytalopramu na QT zależy od dawki. Stosowanie maksymalnych dawek SSRI zwiększa ryzyko interakcji. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe, hiponatremia i pogorszona czynność nerek, co nasila ryzyko wydłużenia QT i objawów niepożądanych. |
| eGFR ≤ 60benzamidy | ryzyko rośnie | Benzamidy są wydalane głównie przez nerki, więc przy obniżonym eGFR ich stężenie rośnie, a wraz z nim ryzyko wydłużenia QT. Wymaga to zmniejszenia dawki benzamidu. |
Źródła
- Aletras G, Bachlitzanaki M, Eleftheriadou E, Pitarokoilis M, Foukarakis EG. Aborted Sudden Cardiac Death Due to Acquired QT Prolongation: A Case Report. Cureus. 2025;17(2):e78496. doi: 10.7759/cureus.78496. PMID: 40062085.
- Poluzzi E, Raschi E, Koci A, Moretti U, Spina E, Behr ER, et al. Antipsychotics and torsadogenic risk: signals emerging from the US FDA Adverse Event Reporting System database. Drug Saf. 2013;36(6):467-79. doi: 10.1007/s40264-013-0032-z. PMID: 23553446.
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ MetylotioniniowaNie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu cytalopram, jeśli istnieje inna możliwość postępowania.Zawsze mów lekarzowi lub personelowi szpitala, że bierzesz cytalopram, zanim dostaniesz jakikolwiek lek lub barwnik w zastrzyku, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Zawsze mów lekarzowi lub personelowi szpitala, że bierzesz cytalopram, zanim dostaniesz jakikolwiek lek lub barwnik w zastrzyku, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.
Cytalopram to lek przeciwdepresyjny, a chlorek metylotioniniowy to niebieski barwnik podawany zwykle w szpitalu, najczęściej w zastrzyku. Razem mogą wywołać groźne dla życia nadmierne działanie serotoniny w organizmie, tzw. zespół serotoninowy. Takie połączenie jest przeciwwskazane i lekarz może je zastosować tylko wtedy, gdy nie ma innego wyjścia, pod ścisłą obserwacją.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysoka gorączka
- sztywność lub mimowolne drgania mięśni
- silne pobudzenie, splątanie lub niepokój
- szybkie bicie serca, duże wahania ciśnienia, nadmierne pocenie się
- senność przechodząca w utratę przytomności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu cytalopram, jeśli istnieje inna możliwość postępowania. Charakterystyka chlorku metylotioniniowego każe unikać jego podawania pacjentom stosującym SSRI, a gdy podania dożylnego nie można uniknąć, zaleca najniższą możliwą dawkę i ścisłą obserwację objawów ze strony OUN przez 4 godziny od podania.[1] W sytuacjach planowych należy uwzględnić, że inhibitor MAO można włączyć najwcześniej 7 dni po odstawieniu cytalopramu.[2] Nie należy wznawiać cytalopramu bez konsultacji z lekarzem prowadzącym bezpośrednio po podaniu chlorku metylotioniniowego.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi potencjalnie śmiertelnym zespołem serotoninowym i innymi poważnymi reakcjami ze strony ośrodkowego układu nerwowego.[1] Objawy obejmują hipertermię, sztywność mięśni, drgawki kloniczne mięśni, niestabilność wegetatywną z możliwością szybkich zmian parametrów życiowych oraz zmiany psychiczne, w tym splątanie, drażliwość, silne pobudzenie, majaczenie i śpiączkę.[2]
Mechanizm
Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy, a więc hamuje rozkład serotoniny.[1] Cytalopram hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, dlatego jednoczesne zahamowanie jej wychwytu i rozkładu prowadzi do nadmiernego pobudzenia przekaźnictwa serotoninergicznego. Charakterystyka cytalopramu przeciwwskazuje łączenie go z inhibitorami MAO, w tym z odwracalnymi inhibitorami MAO, i opisuje ciężkie, niekiedy śmiertelne reakcje po skojarzeniu SSRI z inhibitorami MAO, w tym z linezolidem.[2]
Metabolizm i transportery
- Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
- Metylotioniniowa: silny inhibitor MATE1[4], silny inhibitor MATE2-K[4], silny inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], induktor CYP1A2[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- objawy ze strony OUN (splątanie, pobudzenie, majaczenie, zaburzenia świadomości) przez co najmniej 4 godziny od podania
- temperatura ciała
- ciśnienie tętnicze i tętno
- napięcie mięśniowe, mioklonie, drżenia
Kiedy ocena się zmienia
| Najniższa możliwa dawka dożylna, gdy podania nie można uniknąćdawka · metylotioniniowa | inne zalecenie | Gdy podanie chlorku metylotioniniowego jest niezbędne (np. w stanie nagłym), charakterystyka dopuszcza jego użycie w najniższej możliwej dawce ze ścisłą obserwacją objawów ze strony OUN przez 4 godziny od podania. |
| odstep ≥ 7 dni od odstawienia cytalopramucytalopram | ryzyko maleje | Charakterystyka cytalopramu dopuszcza rozpoczęcie leczenia inhibitorem MAO najwcześniej 7 dni po zakończeniu stosowania cytalopramu, co ma znaczenie przy planowym podaniu chlorku metylotioniniowego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Połączenie przeciwwskazaneDekstrometorfan+ MetylotioniniowaDekstrometorfanu nie łączy się z chlorkiem metylotioniniowym, ponieważ jest on inhibitorem MAO.Nie przyjmuj dekstrometorfanu, jeśli dostałeś lub masz dostać błękit metylenowy, i powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że brałeś lek na kaszel.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj dekstrometorfanu, jeśli dostałeś lub masz dostać błękit metylenowy, i powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że brałeś lek na kaszel.
Dekstrometorfan to lek na suchy kaszel. Błękit metylenowy podaje się zwykle w szpitalu, na przykład przy niektórych zatruciach lub zabiegach. Te dwa leki razem mogą wywołać groźną reakcję organizmu z drżeniem, splątaniem, poceniem i kołataniem serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drżenie lub skurcze mięśni
- splątanie lub silne pobudzenie
- nadmierne pocenie się
- szybkie bicie serca
- biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Dekstrometorfanu nie łączy się z chlorkiem metylotioniniowym, ponieważ jest on inhibitorem MAO[1]. Jeśli chlorek metylotioniniowy trzeba podać w stanie nagłym pacjentowi przyjmującemu dekstrometorfan, odstawia się dekstrometorfan, stosuje najniższą możliwą dawkę chlorku metylotioniniowego i ściśle obserwuje pacjenta pod kątem objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego przez 4 godziny od podania[2]. Przy planowym podaniu chlorku metylotioniniowego kaszel leczy się lekiem przeciwkaszlowym bez działania serotoninergicznego.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi zespołem serotoninowym, który może zagrażać życiu[2]. Objawia się biegunką, tachykardią, nadmiernym poceniem, drżeniem, splątaniem, a w ciężkich przypadkach śpiączką[3].
Mechanizm
Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy i hamuje rozkład serotoniny[2]. Dekstrometorfan nasila przekaźnictwo serotoninergiczne, a jego łączenie z inhibitorami MAO grozi zespołem serotoninowym[3]. Interakcja ma charakter farmakodynamiczny – pojedyncza dawka dożylna 2 mg/kg mc. chlorku metylotioniniowego nie zmieniała istotnie farmakokinetyki dekstrometorfanu[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego: drżenie, splątanie, pobudzenie, nadmierne pocenie, biegunka
- częstość akcji serca (tachykardia)
- stan świadomości przez 4 godziny od podania chlorku metylotioniniowego
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnie w stanie nagłym, gdy podania nie można uniknąćdroga podania · metylotioniniowa | inne zalecenie | Gdy chlorek metylotioniniowy jest niezbędny w stanie nagłym, podaje się najniższą możliwą dawkę i obserwuje pacjenta pod kątem objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego przez 4 godziny od podania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tussidex 30 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tussidex-100109610/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tussi Drill 5 mg/5 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tussi-drill-100105606/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ MetylotioniniowaNie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu escytalopram, jeśli istnieje inna możliwość postępowania.Zawsze mów lekarzowi przed zabiegiem lub leczeniem w szpitalu, że przyjmujesz escytalopram, i nie odstawiaj go samodzielnie.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Zawsze mów lekarzowi przed zabiegiem lub leczeniem w szpitalu, że przyjmujesz escytalopram, i nie odstawiaj go samodzielnie.
Escytalopram i błękit metylenowy razem mogą wywołać groźny dla życia zespół serotoninowy, czyli nadmiar serotoniny w mózgu. Błękit metylenowy podaje się zwykle w szpitalu, w kroplówce lub zastrzyku, np. przy zatruciach albo podczas niektórych zabiegów. Lekarz może zdecydować o jego podaniu w nagłej sytuacji, ale wtedy musi cię uważnie obserwować przez kilka godzin.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne pobudzenie, niepokój lub splątanie
- drżenie, sztywność albo mimowolne drgania mięśni
- gorączka i nadmierne pocenie się
- szybkie bicie serca
- biegunka lub nudności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu escytalopram, jeśli istnieje inna możliwość postępowania. ChPL chlorku metylotioniniowego zaleca unikanie podawania go pacjentom leczonym SSRI, a gdy podania nie można uniknąć – stosowanie najniższej możliwej dawki i ścisłą obserwację objawów z OUN przez 4 godziny od podania[1]. ChPL escytalopramu przeciwwskazuje skojarzenie z odwracalnymi inhibitorami MAO-A, a jeśli takie leczenie jest konieczne, każe rozpoczynać od minimalnej dawki pod stałą kontrolą kliniczną[2]. Decyzję o podaniu w sytuacji nagłej, np. w ciężkiej methemoglobinemii, podejmuje lekarz po ocenie korzyści i ryzyka.
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać potencjalnie śmiertelny zespół serotoninowy z pobudzeniem, drżeniem, hipertermią i innymi ciężkimi objawami ze strony OUN[1]. Według ChPL escytalopramu zespół serotoninowy po połączeniu z inhibitorami MAO przebiega z pobudzeniem, drżeniem i hipertermią[3].
Mechanizm
Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy, więc hamuje rozkład serotoniny, a escytalopram blokuje jej wychwyt zwrotny. Jednoczesne zahamowanie obu dróg usuwania serotoniny z synapsy prowadzi do jej nadmiaru w OUN. ChPL escytalopramu przeciwwskazuje łączenie z odwracalnymi inhibitorami MAO-A, takimi jak moklobemid, z powodu ryzyka zespołu serotoninowego[2]. ChPL chlorku metylotioniniowego opisuje go jako silny odwracalny inhibitor MAO i wymienia SSRI wśród leków, z którymi należy unikać jego podawania[1].
Metabolizm i transportery
- Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
- Metylotioniniowa: silny inhibitor MATE1[6], silny inhibitor MATE2-K[6], silny inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[6], induktor CYP1A2[6], substrat P-gp[6]
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego przez 4 godziny od podania chlorku metylotioniniowego – pobudzenie, splątanie, drżenie, sztywność lub drgania mięśni, wzmożone odruchy
- temperatura ciała
- tętno i ciśnienie tętnicze
- stan świadomości
Kiedy ocena się zmienia
| Najniższa możliwa dawka w sytuacji nagłej, gdy podania nie można uniknąćdawka · metylotioniniowa | inne zalecenie | Gdy podanie chlorku metylotioniniowego jest niezbędne, ChPL dopuszcza je w najniższej możliwej dawce przy ścisłej obserwacji objawów z OUN przez 4 godziny od podania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Połączenie przeciwwskazaneFluorochinolony (np. lewofloksacyna, cyprofloksacyna, norfloksacyna)+ Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (np. escytalopram, sertralina, cytalopram) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu fluorochinolonu i leku z grupy SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia odstępu QT i, gdy to możliwe, wybrać antybiotyk z innej grupy.Jeśli przyjmujesz antybiotyk z grupy fluorochinolonów i lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI, powiedz lekarzowi o obu lekach i o chorobach serca, a leku przeciwdepresyjnego nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz antybiotyk z grupy fluorochinolonów i lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI, powiedz lekarzowi o obu lekach i o chorobach serca, a leku przeciwdepresyjnego nie odstawiaj samodzielnie.
Antybiotyki z grupy fluorochinolonów, takie jak lewofloksacyna czy cyprofloksacyna, oraz niektóre leki przeciwdepresyjne, na przykład cytalopram czy escytalopram, mogą wpływać na rytm serca. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu, szczególnie u osób starszych i chorujących na serce. U większości osób połączenie jest stosowane bezpiecznie, ale lekarz może zlecić EKG lub wybrać inny antybiotyk.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- zasłabnięcie lub omdlenie
- drgawki
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu fluorochinolonu i leku z grupy SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia odstępu QT i, gdy to możliwe, wybrać antybiotyk z innej grupy. Połączenia cytalopramu lub escytalopramu z lewofloksacyną, cyprofloksacyną lub norfloksacyną najlepiej unikać u pacjentów z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem QT, chorobą serca, bradykardią, hipokaliemią lub hipomagnezemią oraz przyjmujących inne leki wydłużające QT. Jeśli fluorochinolon jest niezbędny, należy wyrównać zaburzenia elektrolitowe, wykonać EKG przed leczeniem i w jego trakcie u pacjentów z grupy ryzyka oraz nie przekraczać zalecanej maksymalnej dawki cytalopramu lub escytalopramu[1]. Nie należy przerywać leku SSRI na czas krótkiej antybiotykoterapii, bo grozi to objawami odstawienia. Przy długotrwałej potrzebie łączenia leków u pacjenta z czynnikami ryzyka warto rozważyć zmianę leku przeciwdepresyjnego na sertralinę.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy połączeniu lewofloksacyny lub cyprofloksacyny z cytalopramem lub escytalopramem. Rzadziej mogą wystąpić drgawki, zwłaszcza u osób z padaczką lub innymi czynnikami obniżającymi próg drgawkowy.
Mechanizm
Fluorochinolony blokują kanały potasowe hERG odpowiedzialne za prąd IKr w kardiomiocytach i wydłużają repolaryzację komór. Leki z grupy SSRI działają w ten sam sposób, a efekt zależy od dawki. Najsilniej działają cytalopram i escytalopram, słabiej fluoksetyna, paroksetyna i fluwoksamina, a najsłabiej sertralina[2]. Działania obu grup sumują się, więc rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT. Dodatkowo fluorochinolony obniżają próg drgawkowy przez antagonizm wobec receptora GABA-A, a leki SSRI mogą go obniżać w niewielkim stopniu, co sumuje się u osób predysponowanych. Cyprofloksacyna i norfloksacyna hamują CYP1A2 i mogą umiarkowanie zwiększać stężenie fluwoksaminy, ale to składnik o mniejszym znaczeniu niż interakcja farmakodynamiczna. Interakcja dotyczy w różnym stopniu wszystkich par z wyjątkiem delafloksacyny.
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w trakcie u pacjentów z czynnikami ryzyka
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
- występowanie drgawek u pacjentów z padaczką lub obniżonym progiem drgawkowym
- czynność nerek przy stosowaniu lewofloksacyny lub cyprofloksacyny
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (krople do oczu lub uszu)droga podania · fluorochinolony | interakcja nie dotyczy | Przy miejscowym stosowaniu fluorochinolonu do oka lub ucha stężenie w surowicy jest znikome i nie wpływa istotnie na odstęp QT. |
| Dożylnadroga podania · fluorochinolony | ryzyko rośnie | Podanie dożylne, zwłaszcza szybki wlew, daje wyższe stężenia szczytowe fluorochinolonu i silniejszy wpływ na repolaryzację. |
| Maksymalna zalecana dawka cytalopramu lub escytalopramudawka · selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny | ryzyko rośnie | Wydłużenie QT przez cytalopram i escytalopram zależy od dawki, więc przy dawkach maksymalnych ryzyko sumowania działania jest największe. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i pogorszona czynność nerek, a dla cytalopramu i escytalopramu obowiązują niższe dawki maksymalne. |
| Obniżony, wymagający korekty dawki fluorochinolonueGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Lewofloksacyna, cyprofloksacyna i norfloksacyna są wydalane przez nerki, więc bez korekty dawki kumulują się i silniej wydłużają QT. |
Źródła
- Koide T, Ito H, Ohashi R, Maekawa E, Ito K. Lascufloxacin-Induced QT Prolongation in an Elderly Patient Treated With Escitalopram: A Case Report. Cureus. 2026;18(5):e109291. doi: 10.7759/cureus.109291. PMID: 42326111.
- Fung KW, Baye F, Kapusnik-Uner J, McDonald CJ. Using Medicare Data to Assess the Proarrhythmic Risk of Non-Cardiac Treatment Drugs that Prolong the QT Interval in Older Adults: An Observational Cohort Study. Drugs Real World Outcomes. 2021;8(2):173-185. doi: 10.1007/s40801-021-00230-1. PMID: 33569737.
Połączenie przeciwwskazaneFluwoksamina+ RasagilinaNie łącz fluwoksaminy z rasagiliną.Nie przyjmuj obu leków razem i jeszcze dziś skontaktuj się z lekarzem, jeśli dostałeś je jednocześnie, nie odstawiając samodzielnie żadnego z nich.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj obu leków razem i jeszcze dziś skontaktuj się z lekarzem, jeśli dostałeś je jednocześnie, nie odstawiając samodzielnie żadnego z nich.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Lek na depresję lub natręctwa i lek na chorobę Parkinsona razem mogą wywołać groźną reakcję organizmu z gorączką, drżeniem i silnym pobudzeniem. Lek na depresję dodatkowo podnosi ilość leku na Parkinsona we krwi. Gdy lekarz zamienia jeden lek na drugi, między nimi musi minąć odpowiednio długa przerwa.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka i silne pocenie się
- drżenie, skurcze lub sztywność mięśni
- pobudzenie, niepokój lub splątanie
- szybkie bicie serca
- silny ból głowy lub bardzo wysokie ciśnienie
- biegunka i nudności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz fluwoksaminy z rasagiliną. Charakterystyka fluwoksaminy przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z inhibitorami MAO[1], a charakterystyka rasagiliny każe unikać połączenia z fluwoksaminą[2]. Przy zamianie rasagiliny na fluwoksaminę zachowaj co najmniej 14 dni przerwy[2]. Przy zamianie fluwoksaminy na rasagilinę zachowaj co najmniej tydzień przerwy[1]. Jeśli pacjent z chorobą Parkinsona wymaga leku przeciwdepresyjnego, rozważ inny lek z grupy SSRI, pamiętając, że charakterystyka rasagiliny zaleca ostrożność przy każdym leku przeciwdepresyjnym[2].
Skutek kliniczny
Grozi zespół serotoninowy, czyli stan potencjalnie zagrażający życiu z pobudzeniem, gorączką, drżeniem, sztywnością i zaburzeniami autonomicznymi. Wzrost stężenia rasagiliny zwiększa ryzyko jej działań niepożądanych oraz utraty wybiórczości wobec MAO-B z możliwym wzrostem ciśnienia tętniczego.
Mechanizm
Połączenie łączy dwa mechanizmy, które wzajemnie się nasilają. Fluwoksamina hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, a rasagilina jest nieodwracalnym inhibitorem MAO-B, co sumuje działanie serotoninergiczne i grozi zespołem serotoninowym. Charakterystyka fluwoksaminy przeciwwskazuje jej łączenie z inhibitorami MAO z powodu ryzyka zespołu serotoninowego[1]. Dodatkowo fluwoksamina silnie hamuje CYP1A2[1], a CYP1A2 jest głównym enzymem metabolizującym rasagilinę[2]. Inny inhibitor CYP1A2, cyprofloksacyna, zwiększył AUC rasagiliny o 83%[2]. Wyższe stężenie rasagiliny może osłabiać jej wybiórczość wobec MAO-B, a charakterystyka rasagiliny ostrzega, że niewybiórcze hamowanie MAO może prowadzić do przełomu nadciśnieniowego[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego w okresie zamiany leków
- ciśnienie tętnicze
- zachowanie wymaganych odstępów przy zmianie terapii
Bezpieczniejsze alternatywy
sertralinaescytalopramcitalopram
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od odstawienia rasagiliny do włączenia fluwoksaminyrasagilina | interakcja nie dotyczy | Po co najmniej 14 dniach od odstawienia rasagiliny można rozpocząć leczenie fluwoksaminą. |
| odstep ≥ 7 dni od odstawienia fluwoksaminy do włączenia rasagilinyfluwoksamina | interakcja nie dotyczy | Inhibitor MAO można włączyć najwcześniej tydzień po odstawieniu fluwoksaminy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azilect 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azilect-100105492/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azilect. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/azilect-100105492/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
Połączenie przeciwwskazaneFluwoksamina+ SelegilinaNie należy stosować fluwoksaminy razem z selegiliną, ponieważ połączenie jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL obu leków.Nie bierz tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zdecyduje, jak dalej się leczyć.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zdecyduje, jak dalej się leczyć.
Fluwoksamina i selegilina razem mogą wywołać groźną dla życia reakcję organizmu nazywaną zespołem serotoninowym. Może się ona objawiać gorączką, silnym poceniem się, drżeniem, skokami ciśnienia, pobudzeniem, splątaniem, a nawet utratą przytomności. Tych leków nie wolno łączyć, a przy zamianie jednego na drugi trzeba odczekać określony czas.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysoka gorączka
- silne pocenie się
- drżenie lub mimowolne skurcze mięśni
- kołatanie serca
- bardzo wysokie albo bardzo niskie ciśnienie
- pobudzenie, splątanie lub omamy
- zawroty głowy i chwiejny chód
- drgawki lub utrata przytomności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie należy stosować fluwoksaminy razem z selegiliną, ponieważ połączenie jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL obu leków[1][2][3]. Przy zamianie jednego leku na drugi trzeba zachować odstęp – fluwoksaminę można włączyć dwa tygodnie po odstawieniu selegiliny[1], a selegilinę najwcześniej tydzień po odstawieniu fluwoksaminy[1][2]. Zamiana fluwoksaminy na inny lek z grupy SSRI lub SNRI nie usuwa problemu, bo ChPL selegiliny przeciwwskazuje całą tę grupę, więc wybór leczenia depresji lub zaburzeń lękowych u pacjenta z chorobą Parkinsona wymaga decyzji lekarza prowadzącego[2]. Jeśli pacjent mimo to przyjął oba leki, należy go obserwować pod kątem objawów zespołu serotoninowego i w razie ich wystąpienia skierować do pilnej pomocy lekarskiej.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi zespołem serotoninowym, który może zagrażać życiu. U pacjentów przyjmujących selegilinę razem z SSRI, w tym z fluwoksaminą, obserwowano obfite pocenie się, zaczerwienienie, ataksję, hipertermię, nadciśnienie lub niedociśnienie tętnicze, kołatanie serca, zawroty głowy oraz pobudzenie, splątanie i omamy prowadzące do majaczenia i śpiączki[2]. ChPL selegiliny wymienia też ryzyko mioklonii, hiperrefleksji, drżeń, drgawek, biegunki i gorączki[2].
Mechanizm
Fluwoksamina hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, a selegilina jako nieodwracalny inhibitor MAO typu B ogranicza rozkład amin biogennych, co razem nasila przekaźnictwo serotoninergiczne. ChPL fluwoksaminy przeciwwskazuje łączenie z inhibitorami MAO z powodu ryzyka zespołu serotoninowego[1]. ChPL selegiliny wymienia fluwoksaminę wśród SSRI, przy których obserwowano ciężkie działania niepożądane, i podaje, że mechanizm tych interakcji nie jest w pełni poznany[2]. Stosowanie selegiliny w dawkach większych niż zalecane może prowadzić do utraty jej selektywności i zwiększać ryzyko poważnych działań niepożądanych[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, splątanie, drżenia, mioklonie, hiperrefleksja)
- ciśnienie tętnicze i tętno
- temperatura ciała
- stan psychiczny
- przestrzeganie odstępu przy zamianie leków
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od odstawienia selegiliny do włączenia fluwoksaminyselegilina | inne zalecenie | Fluwoksaminę można włączyć dwa tygodnie po odstawieniu nieodwracalnego inhibitora MAO, a ChPL selegiliny zaleca co najmniej 14 dni odstępu przed lekiem wchodzącym z nią w interakcję. |
| odstep ≥ 7 dni od odstawienia fluwoksaminy do włączenia selegilinyfluwoksamina | inne zalecenie | Inhibitor MAO można włączyć najwcześniej tydzień po odstawieniu fluwoksaminy, a ChPL selegiliny zaleca 1-tygodniowy odstęp po SSRI innych niż fluoksetyna i sertralina. |
| Dawka większa niż zalecanadawka · selegilina | ryzyko rośnie | Selegilina w dawkach większych niż zalecane może tracić selektywność wobec MAO typu B, co zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Segan 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/segan-100201907/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Selgres 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/selgres-100084896/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
Połączenie przeciwwskazaneFluwoksamina+ Wodorobursztynian doksylaminyDoksylaminy nie stosuje się u pacjentów przyjmujących fluwoksaminę.Nie przyjmuj doksylaminy, gdy leczysz się fluwoksaminą, a jeśli masz kłopoty ze snem, porozmawiaj z lekarzem, który prowadzi twoje leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj doksylaminy, gdy leczysz się fluwoksaminą, a jeśli masz kłopoty ze snem, porozmawiaj z lekarzem, który prowadzi twoje leczenie.
Lek nasenny z doksylaminą nie może być stosowany razem z fluwoksaminą. Fluwoksamina może sprawić, że doksylamina będzie działać silniej i dłużej. Może to powodować dużą senność także w ciągu dnia, zawroty głowy i spowolnienie reakcji, co grozi upadkiem lub wypadkiem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- trudności z koncentracją i wolniejsze reakcje
- suchość w ustach, zaparcia lub trudności w oddawaniu moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Doksylaminy nie stosuje się u pacjentów przyjmujących fluwoksaminę.[1][2] Przy bezsenności u pacjenta leczonego fluwoksaminą należy skierować go do lekarza prowadzącego, który oceni, czy bezsenność nie wynika z samej choroby lub leczenia, i dobierze postępowanie. Benzodiazepin o metabolizmie oksydacyjnym nie należy proponować jako prostego zamiennika, bo fluwoksamina zwiększa ich stężenie i wymagają one zmniejszenia dawki.[3] Ramelteon jest z fluwoksaminą przeciwwskazany.[3]
Skutek kliniczny
Połączenie może nasilać działanie doksylaminy i zwiększać ryzyko jej działań niepożądanych, zwłaszcza senności w ciągu dnia.[1] Możliwe są też zawroty głowy, zaburzenia koncentracji i spowolnienie reakcji, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków, a także nasilenie działań przeciwcholinergicznych doksylaminy, takich jak suchość w ustach, zaparcia czy zatrzymanie moczu.
Mechanizm
Fluwoksamina silnie hamuje CYP1A2 i CYP2C19, a w mniejszym stopniu CYP2C9, CYP2D6 i CYP3A4.[3] Enzymy odpowiedzialne za metabolizm doksylaminy nie są znane, dlatego jej łączenie z silnymi inhibitorami cytochromu P450, w tym z fluwoksaminą, jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zwiększenia ekspozycji na doksylaminę.[1] Do tego dochodzi sumowanie działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy, bo doksylamina nasila działanie innych leków psychotropowych i alkoholu.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- senność i sedacja w ciągu dnia
- zawroty głowy i ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych
- objawy przeciwcholinergiczne (suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia)
Bezpieczniejsze alternatywy
sertralinaescytalopramcitalopram
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Noctis 12,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/noctis-100350872/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Doksylamina Geiser 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/doksylamina-geiser-100365129/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.