Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Hydrokortyzon / Hydrokortyzon i makrogol

Hydrokortyzon i makrogol

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Hydrokortyzon doustny podawaj o innej porze niż makrogol, tak aby nie przyjmować obu leków jednocześnie.

Przyjmuj hydrokortyzon o innej porze niż makrogol i zapytaj farmaceutę, jak najlepiej rozplanować dawki.

Niekorzystna interakcjaHydrokortyzon+ MakrogolHydrokortyzon doustny podawaj o innej porze niż makrogol, tak aby nie przyjmować obu leków jednocześnie.Przyjmuj hydrokortyzon o innej porze niż makrogol i zapytaj farmaceutę, jak najlepiej rozplanować dawki.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj hydrokortyzon o innej porze niż makrogol i zapytaj farmaceutę, jak najlepiej rozplanować dawki.

Makrogol, czyli lek na zaparcia, może na krótko zmniejszać wchłanianie innych leków połkniętych w tym samym czasie. Hydrokortyzon jest często lekiem niezbędnym do życia, więc jeśli wchłonie się go za mało, możesz poczuć objawy niedoboru hormonu. Ryzyko rośnie, gdy pojawi się biegunka.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne osłabienie lub zmęczenie
  • nudności lub wymioty
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • ból brzucha
  • uporczywa biegunka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Hydrokortyzon doustny podawaj o innej porze niż makrogol, tak aby nie przyjmować obu leków jednocześnie. Dawkę makrogolu dobieraj tak, aby uzyskać prawidłowe wypróżnienia bez biegunki. U pacjentów z niewydolnością nadnerczy obserwuj objawy niedoboru kortyzolu, a przy uporczywej biegunce rozważ z lekarzem postępowanie jak w stanach zwiększonego zapotrzebowania na glikokortykosteroid.

Skutek kliniczny

Zmniejszone wchłanianie hydrokortyzonu może prowadzić do niedostatecznej substytucji glikokortykosteroidowej z objawami niedoboru kortyzolu, a u pacjentów z niewydolnością nadnerczy w skrajnym przypadku do przełomu nadnerczowego. Nasilona biegunka po makrogolu dodatkowo sprzyja utracie elektrolitów.

Mechanizm

Makrogol jako środek osmotyczny przyspiesza pasaż jelitowy i może przejściowo zmniejszać wchłanianie innych leków podanych doustnie. Dotyczy to zwłaszcza leków o wąskim indeksie terapeutycznym lub krótkim okresie półtrwania[1]. Hydrokortyzon ma krótki okres półtrwania, a w niedoczynności nadnerczy jego dawka substytucyjna musi być w pełni wchłonięta. Postacie o zmodyfikowanym uwalnianiu uwalniają substancję stopniowo w trakcie przechodzenia przez jelito, więc szybszy pasaż i biegunka mogą szczególnie ograniczyć ich wchłanianie.

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy niedoboru kortyzolu – osłabienie, nudności, wymioty, zawroty głowy, niedociśnienie
  • częstość i konsystencja stolców
  • stężenie potasu i sodu przy nasilonej lub przedłużającej się biegunce

Kiedy ocena się zmienia

Zmodyfikowane uwalnianiepostać · hydrokortyzonryzyko rośniePostacie o zmodyfikowanym uwalnianiu uwalniają hydrokortyzon w trakcie pasażu jelitowego, dlatego przyspieszenie pasażu i biegunka mogą silniej ograniczyć wchłoniętą dawkę.
Pozajelitowa lub miejscowadroga podania · hydrokortyzoninterakcja nie dotyczyHydrokortyzon podawany dożylnie, domięśniowo lub miejscowo nie wchłania się z przewodu pokarmowego, więc makrogol nie wpływa na jego dostępność.
Dawka wywołująca biegunkędawka · makrogolryzyko rośnieDawki makrogolu prowadzące do biegunki nasilają ryzyko niepełnego wchłaniania hydrokortyzonu i zaburzeń elektrolitowych, wtedy należy zmniejszyć dawkę makrogolu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Forlax 10 g 10 g, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/forlax-10-g-100145161/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaHydrokortyzona alkoholZalecaj unikanie alkoholu w czasie stosowania hydrokortyzonu, a przy leczeniu zastępczym niewydolności nadnerczy dopuszczaj co najwyżej okazjonalne, niewielkie ilości, zawsze razem z posiłkiem.Unikaj alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już go wypijesz, rób to z posiłkiem i nigdy nie pomijaj dawki leku.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Unikaj alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już go wypijesz, rób to z posiłkiem i nigdy nie pomijaj dawki leku.

Alkohol może nasilać podrażnienie żołądka, które powodują również leki z tej grupy. Jeśli przyjmujesz hydrokortyzon, bo organizm nie wytwarza dość własnego kortyzolu, alkohol może dodatkowo obniżać poziom cukru we krwi. Wymioty lub odwodnienie po alkoholu mogą też utrudnić przyjęcie leku. Najbezpieczniej jest nie pić alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból brzucha, zgaga lub czarne stolce
  • drżenie rąk, pocenie się, nagły głód, splątanie (możliwe niedocukrzenie)
  • wymioty lub biegunka uniemożliwiające przyjęcie leku
  • silne osłabienie, zawroty głowy, senność (możliwy przełom nadnerczowy) – wezwij pomoc medyczną
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj unikanie alkoholu w czasie stosowania hydrokortyzonu, a przy leczeniu zastępczym niewydolności nadnerczy dopuszczaj co najwyżej okazjonalne, niewielkie ilości, zawsze razem z posiłkiem. Nie wolno pomijać dawki z powodu picia ani po wymiotach. W razie wymiotów, biegunki lub złego samopoczucia po alkoholu konieczne jest postępowanie jak przy chorobie przebiegającej z gorączką lub utratą płynów, zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego.

Skutek kliniczny

Alkohol może nasilać podrażnienie żołądka, zgagę i ryzyko owrzodzeń z krwawieniem z przewodu pokarmowego. U pacjentów z niewydolnością nadnerczy zwiększa ryzyko niedocukrzenia, zwłaszcza u dzieci i przy przyjmowaniu alkoholu na czczo. Wymioty lub odwodnienie po alkoholu mogą uniemożliwić przyjęcie dawki i sprzyjać przełomowi nadnerczowemu. Przy krótkotrwałym leczeniu małą dawką i okazjonalnym piciu ryzyko jest niewielkie.

Mechanizm

Alkohol i glikokortykosteroidy działają drażniąco na błonę śluzową przewodu pokarmowego, więc ich działanie na żołądek się sumuje. U osób z niedoborem kortyzolu (niewydolność nadnerczy) alkohol dodatkowo hamuje glukoneogenezę w wątrobie, a brak własnego kortyzolu osłabia obronę przed hipoglikemią. Alkohol sprzyja też odwodnieniu, wymiotom i zaburzeniom przyjmowania leku, a to są czynniki wyzwalające przełom nadnerczowy. Charakterystyka produktu Alkindi nie wspomina o alkoholu ani etanolu, a hydrokortyzon jest metabolizowany przez CYP3A4 i alkohol nie figuruje wśród wymienionych tam inhibitorów ani induktorów tego enzymu.[1]

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy ze strony przewodu pokarmowego (ból w nadbrzuszu, zgaga, smoliste stolce)
  • objawy niedocukrzenia
  • objawy przełomu nadnerczowego (osłabienie, wymioty, spadek ciśnienia, senność)
  • u dzieci i młodzieży ścisły nadzór opiekuna nad dostępem do alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≤ 18 latpacjentryzyko rośnieU dzieci i młodzieży z niewydolnością nadnerczy ryzyko hipoglikemii po alkoholu jest wyższe, a spożywanie alkoholu w tym wieku jest niewskazane niezależnie od leczenia.
Duże ilości lub picie na czczoilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieWiększe ilości alkoholu i picie na czczo zwiększają ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego, niedocukrzenia oraz wymiotów, które mogą zaburzyć przyjmowanie leku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi 0,5 mg, granulat w kapsułce do otwierania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alkindi-100402072/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieMakrogola alkoholNie jest wymagana zmiana dawkowania makrogolu ani unikanie alkoholu z powodu interakcji.Możesz stosować lek mimo okazjonalnego picia alkoholu, ale pij w ciągu dnia dużo wody, a przy biegunce zmniejsz dawkę leku i zrezygnuj z alkoholu.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz stosować lek mimo okazjonalnego picia alkoholu, ale pij w ciągu dnia dużo wody, a przy biegunce zmniejsz dawkę leku i zrezygnuj z alkoholu.

Lek na zaparcia z makrogolem nie wchodzi w szkodliwe połączenie z alkoholem. Lek działa tylko w jelicie i nie przenika do krwi. Alkohol odwadnia organizm, a lek potrzebuje wody, żeby dobrze działać, dlatego przy piciu alkoholu pamiętaj o wodzie. Jeśli masz biegunkę, picie alkoholu może dodatkowo cię odwodnić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne pragnienie i suchość w ustach
  • zawroty głowy lub osłabienie przy biegunce
  • skurcze mięśni
  • biegunka trwająca dłużej niż dobę
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie jest wymagana zmiana dawkowania makrogolu ani unikanie alkoholu z powodu interakcji. Warto przypomnieć pacjentowi o odpowiednim nawodnieniu, ponieważ alkohol działa odwadniająco, a makrogol wymaga wystarczającej ilości płynów. Przy biegunce po leku dawkę należy zmniejszyć zgodnie z ogólnymi zasadami stosowania, a w tym czasie ograniczyć alkohol.

Skutek kliniczny

Przy umiarkowanym spożyciu alkoholu nie należy oczekiwać zmiany skuteczności ani bezpieczeństwa makrogolu. U osób pijących duże ilości alkoholu, zwłaszcza z biegunką po leku, możliwe jest nasilenie odwodnienia, osłabienie i zaburzenia elektrolitowe, co ma charakter teoretyczny i nie zostało potwierdzone w badaniach.

Mechanizm

Makrogol nie wchodzi w klinicznie istotną interakcję z etanolem, ponieważ praktycznie nie wchłania się z przewodu pokarmowego i nie jest metabolizowany. Działa osmotycznie, wiążąc wodę w świetle jelita i zwiększając objętość oraz uwodnienie mas kałowych. Charakterystyki produktów leczniczych z makrogolem nie wymieniają alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a zapis w obu ocenianych produktach jest zgodny.[1] Teoretycznie znaczenie może mieć jedynie działanie odwadniające alkoholu, które w połączeniu z utratą płynów przy biegunce wywołanej zbyt dużą dawką makrogolu może nasilać odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe. Odwodnienie po alkoholu może też osłabiać działanie przeczyszczające, bo skuteczność makrogolu zależy od odpowiedniej podaży płynów.

Monitorować

  • objawy odwodnienia przy biegunce i jednoczesnym spożywaniu dużych ilości alkoholu
  • częstość i konsystencja stolców

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości lub upicie sięilość alkoholu · pacjentinne zaleceniePrzy spożyciu dużych ilości alkoholu, szczególnie u pacjenta z biegunką po makrogolu, rośnie teoretyczne ryzyko odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Zalecić ograniczenie alkoholu, nawodnienie i ewentualne zmniejszenie dawki makrogolu.
Osoby starszewiek · pacjentinne zalecenieU osób starszych odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe rozwijają się łatwiej, dlatego przy biegunce po makrogolu i spożywaniu alkoholu należy zwrócić szczególną uwagę na nawodnienie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Forlax 10 g 10 g, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/forlax-10-g-100145161/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 363

Połączenie przeciwwskazaneHydrokortyzon+ Szczepionka przeciw durowi brzusznemuPrzed szczepieniem ustal dawkę i wskazanie hydrokortyzonu.Przed szczepieniem powiedz lekarzowi lub farmaceucie, w jakiej dawce i z jakiego powodu przyjmujesz hydrokortyzon.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przed szczepieniem powiedz lekarzowi lub farmaceucie, w jakiej dawce i z jakiego powodu przyjmujesz hydrokortyzon.

Hydrokortyzon w dużych dawkach osłabia odporność, dlatego szczepionka przeciw durowi brzusznemu w kapsułkach może być wtedy niebezpieczna albo słabiej działać. Jeśli przyjmujesz hydrokortyzon tylko w małej dawce, która zastępuje brakujący hormon nadnerczy, zwykle możesz się zaszczepić. Szczepionka w zastrzyku jest bezpieczna także przy większych dawkach hydrokortyzonu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka po szczepieniu
  • uporczywa biegunka lub wymioty
  • silne osłabienie, zawroty głowy lub omdlenie
  • silny ból brzucha
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed szczepieniem ustal dawkę i wskazanie hydrokortyzonu. Żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu nie podaje się osobom otrzymującym leki immunosupresyjne, w tym glikokortykosteroidy w dawkach immunosupresyjnych.[1] U takich pacjentów wybierz szczepionkę inaktywowaną do wstrzykiwań albo odłóż szczepienie żywą szczepionką do czasu zakończenia leczenia dużymi dawkami, zgodnie z decyzją lekarza. Hydrokortyzon w dawkach substytucyjnych nie jest przeszkodą do szczepienia, ale pacjenta z niedoczynnością kory nadnerczy przypomnij o zasadach zwiększania dawki w razie gorączki lub wymiotów po szczepieniu.

Skutek kliniczny

Przy dawkach immunosupresyjnych możliwa jest słabsza ochrona po szczepieniu oraz teoretyczne ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym po podaniu szczepionki żywej. Przy dawkach substytucyjnych nie oczekuje się istotnego klinicznie skutku. U osób z niedoczynnością kory nadnerczy gorączka po szczepieniu może zwiększać zapotrzebowanie na hydrokortyzon.

Mechanizm

Hydrokortyzon w dawkach przekraczających zapotrzebowanie fizjologiczne hamuje odporność komórkową i humoralną. Może to osłabić odpowiedź immunologiczną na szczepienie, a w przypadku żywej doustnej szczepionki teoretycznie sprzyjać namnażaniu atenuowanego szczepu Salmonella typhi Ty21a. Dawki substytucyjne stosowane w niedoczynności kory nadnerczy jedynie zastępują brakujący kortyzol i nie działają immunosupresyjnie.

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • dawka i wskazanie hydrokortyzonu przed szczepieniem
  • gorączka, wymioty i biegunka po szczepieniu
  • objawy niewydolności kory nadnerczy u pacjentów leczonych substytucyjnie

Bezpieczniejsze alternatywy

szczepionka przeciw durowi brzusznemu polisacharydowa Viszczepionka durowa inaktywowana pełnokomórkowa

Kiedy ocena się zmienia

Dawka immunosupresyjna (większa niż substytucyjna)dawka · hydrokortyzonryzyko rośniePrzy dawkach immunosupresyjnych hydrokortyzonu żywa doustna szczepionka przeciw durowi brzusznemu jest przeciwwskazana. Wybierz szczepionkę inaktywowaną do wstrzykiwań.
Po zakończeniu leczenia dużymi dawkamiodstep · hydrokortyzoninne zaleceniePo odstawieniu immunosupresyjnych dawek hydrokortyzonu szczepienie żywą szczepionką można rozważyć dopiero po powrocie odporności, a termin ustala lekarz.
Szczepionka inaktywowana do wstrzykiwańpostać · szczepionka przeciw durowi brzusznemuryzyko malejeSzczepionka inaktywowana nie niesie ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym, a przy dużych dawkach hydrokortyzonu jedynie odpowiedź immunologiczna może być słabsza.
Na skórę lub miejscowodroga podania · hydrokortyzonryzyko malejeHydrokortyzon stosowany miejscowo nie osiąga działania immunosupresyjnego ogólnoustrojowo i nie wpływa na szczepienie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydrokortyzon+ Szczepionka przeciw cholerzePrzed szczepieniem ustal wskazanie i dawkę hydrokortyzonu.Przyjmij hydrokortyzon co najmniej godzinę przed szczepionką albo godzinę po niej, nie pomijaj żadnej dawki i powiedz lekarzowi, ile hydrokortyzonu bierzesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przyjmij hydrokortyzon co najmniej godzinę przed szczepionką albo godzinę po niej, nie pomijaj żadnej dawki i powiedz lekarzowi, ile hydrokortyzonu bierzesz.

Hydrokortyzon przyjmowany jako uzupełnienie brakującego hormonu nie przeszkadza w szczepieniu przeciw cholerze. Szczepionkę pijesz, więc między nią a hydrokortyzonem trzeba zrobić przerwę, żeby szczepionka dobrze zadziałała. Jeśli bierzesz duże dawki hydrokortyzonu, które osłabiają odporność, niektórych szczepionek przeciw cholerze nie wolno ci przyjąć i lekarz dobierze inną.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne osłabienie, zawroty głowy lub omdlenie
  • uporczywe wymioty lub biegunka po szczepieniu
  • wysoka gorączka po szczepieniu
  • silny ból brzucha
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed szczepieniem ustal wskazanie i dawkę hydrokortyzonu. Żywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom otrzymującym terapię immunosupresyjną[1], co obejmuje glikokortykosteroidy w dawkach immunosupresyjnych – u tych pacjentów wybierz szczepionkę inaktywowaną lub odrocz szczepienie. Dawki zastępcze w niewydolności kory nadnerczy nie stanowią przeciwwskazania do szczepienia. Po szczepionce inaktywowanej doustny hydrokortyzon przyjmij co najmniej 1 godzinę przed szczepieniem albo co najmniej 1 godzinę po nim, przy czym w tym czasie pacjent nie je i nie pije[2]. Nie pomijaj ani nie opóźniaj dawki hydrokortyzonu ponad konieczny odstęp, bo grozi to przełomem nadnerczowym. Przypomnij zasady zwiększania dawki w razie gorączki, wymiotów lub biegunki.

Skutek kliniczny

Przy dawkach immunosupresyjnych hydrokortyzonu żywa szczepionka przeciw cholerze może wywołać zakażenie szczepem szczepionkowym, a odpowiedź na szczepienie może być słabsza. Przy dawkach zastępczych głównym problemem praktycznym jest zachowanie odstępu między doustnym hydrokortyzonem a szczepionką inaktywowaną. Dodatkowo biegunka lub gorączka po szczepieniu mogą u chorego z niewydolnością nadnerczy zwiększyć zapotrzebowanie na hydrokortyzon.

Mechanizm

Glikokortykosteroidy w dawkach przekraczających zastępcze działają immunosupresyjnie, co zwiększa ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym po żywej, atenuowanej szczepionce przeciw cholerze i może osłabiać odpowiedź immunologiczną na każdą szczepionkę. Hydrokortyzon w dawkach zastępczych, stosowany w niewydolności kory nadnerczy, odtwarza fizjologiczne stężenie kortyzolu i nie powinien istotnie hamować odporności. Inaktywowana szczepionka doustna jest wrażliwa na kwas żołądkowy, a jednoczesne przyjęcie innych leków doustnych może osłabiać jej działanie, dlatego wymagany jest odstęp czasowy[2].

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • dawka i wskazanie hydrokortyzonu przed kwalifikacją do szczepienia żywą szczepionką
  • zachowanie odstępu 1 godziny między doustnym hydrokortyzonem a szczepionką inaktywowaną
  • objawy niewydolności nadnerczy przy biegunce, wymiotach lub gorączce po szczepieniu

Bezpieczniejsze alternatywy

inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze (u pacjentów otrzymujących immunosupresyjne dawki hydrokortyzonu)

Kiedy ocena się zmienia

Dawka immunosupresyjnadawka · hydrokortyzonryzyko rośnieGlikokortykosteroidy w dawkach immunosupresyjnych wykluczają podanie żywej, atenuowanej szczepionki przeciw cholerze. Wybierz szczepionkę inaktywowaną albo odrocz szczepienie.
Szczepionka inaktywowanapostać · szczepionka przeciw cholerzeinne zalecenieSzczepionka inaktywowana nie jest przeciwwskazana przy żadnej dawce hydrokortyzonu, ale wymaga 1 godziny odstępu od innych leków doustnych przed podaniem i po nim. Przy dawkach immunosupresyjnych odpowiedź może być słabsza.
Miejscowa (skóra, odbyt)droga podania · hydrokortyzonryzyko malejeHydrokortyzon stosowany miejscowo na niewielkie powierzchnie nie wymaga odstępu od szczepionki doustnej i nie działa immunosupresyjnie ogólnoustrojowo.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAmisulpryd+ MakrogolŁączenia amisulprydu z lekami przeczyszczającymi należy unikać, a jeśli makrogol jest potrzebny, stosuje się najmniejszą skuteczną dawkę i wyrównuje hipokaliemię.Stosuj najmniejszą dawkę makrogolu, która ci pomaga, przyjmuj go o innej porze niż amisulpryd, a przy biegunce przerwij go i porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Stosuj najmniejszą dawkę makrogolu, która ci pomaga, przyjmuj go o innej porze niż amisulpryd, a przy biegunce przerwij go i porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.

Amisulpryd może wpływać na rytm serca. Makrogol, zwłaszcza gdy wywoła biegunkę, może obniżyć poziom potasu we krwi, a to zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu. Przy rozsądnym stosowaniu makrogolu ryzyko jest niewielkie, ale warto o nim wiedzieć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • osłabienie lub skurcze mięśni
  • uporczywa biegunka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Łączenia amisulprydu z lekami przeczyszczającymi należy unikać, a jeśli makrogol jest potrzebny, stosuje się najmniejszą skuteczną dawkę i wyrównuje hipokaliemię[1]. U pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka wydłużenia QT (bradykardia, choroby serca, inne leki wydłużające QT lub obniżające potas, podeszły wiek) warto oznaczyć potas i magnez oraz rozważyć EKG. Przy biegunce makrogol należy odstawić lub zmniejszyć dawkę. Amisulpryd dobrze jest przyjmować o innej porze niż makrogol.

Skutek kliniczny

Hipokaliemia lub hipomagnezemia wywołana biegunką może nasilić wydłużenie odstępu QT przez amisulpryd i sprzyjać groźnym zaburzeniom rytmu serca typu torsade de pointes[1]. Możliwe jest też przejściowe osłabienie działania amisulprydu przy zmniejszonym wchłanianiu[2].

Mechanizm

Amisulpryd wydłuża odstęp QT, a leki przeczyszczające mogą powodować utratę potasu i innych elektrolitów, co zwiększa ryzyko torsade de pointes[1]. Makrogol działa osmotycznie i przy typowym dawkowaniu rzadko zaburza gospodarkę elektrolitową, ale ryzyko rośnie przy biegunce, dużych dawkach i długim stosowaniu. Makrogol może też przejściowo zmniejszać wchłanianie innych leków przyjmowanych doustnie[2].

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • EKG z oceną odstępu QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • częstość i konsystencja stolców (biegunka)
  • skuteczność leczenia przeciwpsychotycznego

Bezpieczniejsze alternatywy

babka jajowata (łupiny nasion)arypiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawki, np. przygotowanie jelita do kolonoskopiidawka · makrogolryzyko rośnieDuże dawki makrogolu powodują obfitą biegunkę i większą utratę elektrolitów, co zwiększa ryzyko hipokaliemii i zaburzeń rytmu u pacjenta przyjmującego amisulpryd. Rozważ kontrolę elektrolitów i EKG.
Stosowanie długotrwałeczas leczenia · makrogolryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu makrogolu warto okresowo kontrolować potas i magnez oraz ocenić, czy zaparcie nie wynika z działania niepożądanego leczenia.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieOsoby starsze są bardziej podatne na odwodnienie, hipokaliemię i zaburzenia rytmu, co zwiększa znaczenie tej interakcji.
Przyjmowanie o różnych porach dniaodstep · amisulprydryzyko malejeRozdzielenie pór przyjmowania zmniejsza ryzyko obniżonego wchłaniania amisulprydu przez makrogol, nie wpływa natomiast na ryzyko związane z utratą elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Forlax 10 g 10 g, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/forlax-10-g-100145161/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaHydrokortyzon+ AmisulprydPołączenia amisulprydu z glikokortykosteroidami nie zaleca się, a jeśli jest konieczne, hipokaliemię należy wyrównać przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale zapytaj lekarza o regularne badanie poziomu potasu we krwi i ewentualnie EKG.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale zapytaj lekarza o regularne badanie poziomu potasu we krwi i ewentualnie EKG.

Hydrokortyzon może obniżać poziom potasu we krwi. Zbyt mało potasu sprawia, że amisulpryd łatwiej zaburza rytm serca. Ryzyko jest większe przy wyższych dawkach hydrokortyzonu i przy lekach moczopędnych lub przeczyszczających.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • osłabienie i skurcze mięśni
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia amisulprydu z glikokortykosteroidami nie zaleca się, a jeśli jest konieczne, hipokaliemię należy wyrównać przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.[1] Przed włączeniem i okresowo w trakcie skojarzenia należy oznaczać potas i magnez, a u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka wykonać EKG z oceną QTc. Należy unikać dokładania kolejnych leków obniżających potas lub wydłużających QT.

Skutek kliniczny

Przy hipokaliemii rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT, komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, omdleń, a w skrajnych przypadkach nagłego zgonu sercowego.[1] Ryzyko jest największe przy wyższych dawkach glikokortykosteroidu, współistniejących innych przyczynach utraty potasu, bradykardii albo przy innych lekach wydłużających QT.

Mechanizm

Glikokortykosteroidy mogą obniżać stężenie potasu we krwi, a hipokaliemia zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes wywoływanych przez amisulpryd.[1] Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i nie zmienia stężenia żadnego z leków.

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • EKG z oceną QTc
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowo na skórędroga podania · hydrokortyzonryzyko malejeHydrokortyzon stosowany miejscowo na skórę w typowych warunkach nie powoduje istotnej hipokaliemii, więc interakcja traci znaczenie kliniczne.
Dawka substytucyjna w niedoczynności kory nadnerczydawka · hydrokortyzonryzyko malejePrzy leczeniu substytucyjnym dawkami fizjologicznymi ryzyko hipokaliemii jest małe, ale kontrola potasu nadal jest wskazana, zwłaszcza przy innych czynnikach ryzyka.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaHydrokortyzon+ Lukrecja (lek)Korzenia lukrecji nie należy stosować razem z kortykosteroidami.Nie stosuj lukrecji w żadnej postaci w trakcie leczenia hydrokortyzonem, a jeśli jesz ją regularnie, nie zmieniaj tego nagle i zapytaj lekarza lub farmaceutę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj lukrecji w żadnej postaci w trakcie leczenia hydrokortyzonem, a jeśli jesz ją regularnie, nie zmieniaj tego nagle i zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Lukrecja może wzmacniać działanie hydrokortyzonu. Przez to w organizmie może zatrzymywać się woda i sól, a ubywać potasu. Może to podnieść ciśnienie krwi, wywołać obrzęki i osłabienie mięśni. Dotyczy to herbatek i syropów z lukrecją, a także dużych ilości cukierków lukrecjowych.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie krwi
  • osłabienie lub skurcze mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Korzenia lukrecji nie należy stosować razem z kortykosteroidami[1]. Pacjentowi przyjmującemu hydrokortyzon zaleć rezygnację z preparatów i naparów z lukrecji oraz z dużych ilości słodyczy lukrecjowych. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, ściśle kontroluj pacjenta i rozważ korektę dawki hydrokortyzonu[2]. Przy zmianie nawyku spożywania lukrecji u pacjenta z niewydolnością nadnerczy oceń, czy dawka hydrokortyzonu jest nadal właściwa.

Skutek kliniczny

Nasilenie działania glikokortykosteroidowego i mineralokortykoidowego hydrokortyzonu z obrazem rzekomego hiperaldosteronizmu – wzrost ciśnienia tętniczego, obrzęki, przyrost masy ciała, hipokaliemia z osłabieniem mięśni i ryzykiem zaburzeń rytmu serca. U pacjentów z niewydolnością nadnerczy nagłe odstawienie regularnie spożywanej lukrecji może zmniejszyć ekspozycję na hydrokortyzon i zwiększyć ryzyko niedoboru kortyzolu.

Mechanizm

Kwas glicyryzynowy i jego metabolit kwas glicyretynowy hamują 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2, która w nerkach przekształca kortyzol w nieaktywny kortyzon. Hamowanie tego enzymu wydłuża działanie hydrokortyzonu i pozwala mu silniej pobudzać receptor mineralokortykoidowy. Lukrecja jest też wymieniana wśród substancji hamujących metabolizm hydrokortyzonu, co może wymagać zmniejszenia jego dawki[2]. Dodatkowo oba środki niezależnie powodują zatrzymanie sodu i wody oraz utratę potasu, więc ich działania niepożądane się sumują.

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • obrzęki i masa ciała
  • objawy nadmiaru lub niedoboru glikokortykosteroidu

Bezpieczniejsze alternatywy

liść bluszczutymianekprawoślaz

Kiedy ocena się zmienia

Regularne stosowanie przez kilka dni lub dłużejczas leczenia · lukrecja (lek)ryzyko rośnieRyzyko rzekomego hiperaldosteronizmu i nasilenia działania hydrokortyzonu rośnie przy regularnym, długotrwałym przyjmowaniu lukrecji i większych ilościach glicyryzyny.
Miejscowo na skórędroga podania · hydrokortyzonryzyko malejePrzy stosowaniu hydrokortyzonu na niewielkie powierzchnie skóry ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała i istotna interakcja jest mało prawdopodobna, choć lukrecja nadal może sama powodować hipokaliemię i wzrost ciśnienia.
Odstawienie lukrecji u pacjenta z niewydolnością nadnerczykolejność włączenia · pacjentinne zalecenieNagłe odstawienie regularnie spożywanej lukrecji może zmniejszyć działanie hydrokortyzonu i ujawnić objawy niedoboru kortyzolu – oceń potrzebę korekty dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi 0,5 mg, granulat w kapsułce do otwierania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alkindi-100402072/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaHydrokortyzon+ DiflunizalNależy unikać kojarzenia diflunizalu z kortykosteroidami.Nie odstawiaj hydrokortyzonu na własną rękę, nie dokupuj innych leków przeciwbólowych bez porady i zapytaj lekarza lub farmaceutę o osłonę żołądka.opóźniony (dni)rozległe badania

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj hydrokortyzonu na własną rękę, nie dokupuj innych leków przeciwbólowych bez porady i zapytaj lekarza lub farmaceutę o osłonę żołądka.

Oba leki mogą podrażniać żołądek, a razem bardziej zwiększają ryzyko wrzodów i krwawienia z przewodu pokarmowego. Mogą też powodować zatrzymywanie wody w organizmie i obrzęki. Lekarz może zalecić lek osłaniający żołądek albo zmienić leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • czarne, smoliste stolce
  • wymioty z krwią lub przypominające fusy z kawy
  • ból brzucha lub zgaga, które nie mijają
  • nagłe osłabienie, bladość, zawroty głowy
  • szybkie przybieranie na wadze i obrzęki nóg
  • duszność
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Należy unikać kojarzenia diflunizalu z kortykosteroidami.[1] Jeśli połączenie jest niezbędne, na przykład u chorego z niewydolnością nadnerczy wymagającego substytucji hydrokortyzonem, warto rozważyć osłonę inhibitorem pompy protonowej, ocenić czynniki ryzyka krwawienia i regularnie kontrolować objawy z przewodu pokarmowego, morfologię oraz masę ciała i obrzęki. Hydrokortyzonu w dawce substytucyjnej nie wolno odstawiać ani zmniejszać z powodu tej interakcji, bo grozi to przełomem nadnerczowym.

Skutek kliniczny

Zwiększone ryzyko owrzodzenia, krwawienia i perforacji w obrębie przewodu pokarmowego. Możliwe nasilenie retencji płynów, obrzęków i zaostrzenie niewydolności serca, co ma znaczenie u chorych z kardiomiopatią amyloidową leczonych diflunizalem.

Mechanizm

Diflunizal jako niesteroidowy lek przeciwzapalny hamuje syntezę prostaglandyn chroniących błonę śluzową żołądka i dwunastnicy oraz osłabia agregację płytek krwi. Glikokortykosteroid dodatkowo upośledza gojenie i odnowę nabłonka przewodu pokarmowego, przez co działanie wrzodotwórcze obu leków się sumuje. Podczas jednoczesnego stosowania z kortykosteroidami ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i owrzodzenia związanych z przyjmowaniem NLPZ jest zwiększone.[1] Oba leki sprzyjają też zatrzymywaniu sodu i wody, co może nasilać obrzęki i podwyższać ciśnienie tętnicze.

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy krwawienia z przewodu pokarmowego (smoliste stolce, fusowate wymioty)
  • bóle w nadbrzuszu
  • morfologia krwi – hemoglobina
  • ciśnienie tętnicze
  • masa ciała i obrzęki
  • czynność nerek

Bezpieczniejsze alternatywy

tafamidisakoramidis

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (skóra)droga podania · hydrokortyzoninterakcja nie dotyczyHydrokortyzon stosowany miejscowo na skórę w typowych wskazaniach nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla ryzyka owrzodzenia przewodu pokarmowego.
Substytucyjna (niewydolność nadnerczy)dawka · hydrokortyzonryzyko malejePrzy dawkach substytucyjnych ryzyko wrzodotwórcze jest mniejsze niż przy dawkach przeciwzapalnych, ale zalecenie unikania i ostrożności pozostaje. Nie zmniejszaj dawki hydrokortyzonu z powodu interakcji.
Przeciwzapalna lub immunosupresyjnadawka · hydrokortyzonryzyko rośnieWyższe dawki glikokortykosteroidu i dłuższy czas leczenia zwiększają ryzyko powikłań z przewodu pokarmowego. Osłona inhibitorem pompy protonowej jest wtedy szczególnie zasadna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Attrogy 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/attrogy-100525883/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaOlej rycynowy+ MakrogolNie łącz dwóch leków przeczyszczających, wybierz jeden z nich.Nie łącz tych leków na własną rękę – wybierz jeden z nich, a jeśli nie pomaga, zapytaj farmaceutę lub lekarza.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków na własną rękę – wybierz jeden z nich, a jeśli nie pomaga, zapytaj farmaceutę lub lekarza.

Olej rycynowy i makrogol to dwa leki na zaparcie, które działają na jelita w różny sposób. Przyjęte razem mogą wywołać silną biegunkę i bóle brzucha. Przy biegunce organizm traci dużo wody i soli mineralnych, co jest szczególnie niebezpieczne dla osób starszych i osłabionych.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna, wodnista biegunka
  • kurczowe bóle brzucha
  • duże pragnienie i suchość w ustach
  • zawroty głowy lub osłabienie
  • skurcze mięśni lub kołatanie serca
  • oddawanie mniejszej ilości moczu niż zwykle
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz dwóch leków przeczyszczających, wybierz jeden z nich. Olej rycynowy nie powinien być przyjmowany jednocześnie z innymi lekami, a przed ich zastosowaniem należy zachować kilkugodzinny odstęp[1]. Jeżeli makrogol stosowany regularnie nie wystarcza, oceń przyczynę zaparcia i dawkowanie makrogolu zamiast dokładać olej rycynowy. Pamiętaj, że odstęp czasowy nie znosi sumowania się działania przeczyszczającego.

Skutek kliniczny

Nasilona, wodnista biegunka z kurczowymi bólami brzucha. Grozi to odwodnieniem i utratą elektrolitów, zwłaszcza potasu. Ciężkie odwodnienie z niedoborem wody i elektrolitów jest przeciwwskazaniem do stosowania oleju rycynowego[2]. Ryzyko jest największe u osób starszych, osłabionych oraz przyjmujących leki moczopędne lub leki wrażliwe na niedobór potasu.

Mechanizm

Oba leki działają przeczyszczająco, ale różnymi drogami. Olej rycynowy po rozłożeniu w jelicie pobudza perystaltykę i zmniejsza wchłanianie wody i elektrolitów. Makrogol wiąże wodę w świetle jelita i zwiększa objętość treści jelitowej. Działania sumują się, a olej rycynowy przyjmowany razem z innymi lekami przyspiesza ich pasaż i nie powinien być łączony z nimi w tym samym czasie[1].

Monitorować

  • liczba i konsystencja wypróżnień
  • objawy odwodnienia (pragnienie, suchość błon śluzowych, zawroty głowy, zmniejszona ilość moczu)
  • stężenie potasu i sodu u osób starszych lub przyjmujących leki moczopędne

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych łatwiej dochodzi do odwodnienia i hipokaliemii po nasilonej biegunce, dlatego połączenia należy bezwzględnie unikać.
Duże dawki stosowane do oczyszczania jelitadawka · makrogolryzyko rośnieMakrogol w dużych dawkach stosowany przed badaniami jelita sam wywołuje obfitą biegunkę, dołożenie oleju rycynowego nie jest uzasadnione i zwiększa ryzyko odwodnienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Olej rycynowy -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/olej-rycynowy-100140927/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oleum Ricini PhytoPharm -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oleum-ricini-phytopharm-100143044/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAmfoterycyna+ HydrokortyzonPołączenie można stosować, ale wymaga ścisłej kontroli elektrolitów.Nie zmieniaj samodzielnie dawki hydrokortyzonu i pilnuj zleconych badań krwi, a niepokojące objawy od razu zgłoś lekarzowi.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawki hydrokortyzonu i pilnuj zleconych badań krwi, a niepokojące objawy od razu zgłoś lekarzowi.

Amfoterycyna podawana w kroplówce i hydrokortyzon mogą razem obniżać poziom potasu we krwi. Zbyt mało potasu może powodować osłabienie, kurcze mięśni i zaburzenia rytmu serca. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien regularnie sprawdzać wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie mięśni
  • kurcze mięśni
  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • duże zmęczenie
  • zaparcia
  • mrowienie rąk lub stóp
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ścisłej kontroli elektrolitów. Przed rozpoczęciem i regularnie w trakcie leczenia amfoterycyną oznaczaj stężenie potasu, magnezu i kreatyniny w surowicy[1]. Niedobory potasu i magnezu wyrównuj na bieżąco. Stosuj najmniejszą skuteczną dawkę hydrokortyzonu i unikaj innych leków nasilających utratę potasu.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest hipokaliemia, często z towarzyszącą hipomagnezemią, która może prowadzić do osłabienia mięśni, zaburzeń rytmu serca i nasilenia toksyczności glikozydów naparstnicy. Ryzyko rośnie przy dłuższym leczeniu amfoterycyną, większych dawkach hydrokortyzonu i współistniejącej niewydolności nerek.

Mechanizm

Dożylna amfoterycyna B uszkadza kanaliki nerkowe i zwiększa utratę potasu oraz magnezu z moczem. Hydrokortyzon działa mineralokortykosteroidowo i nasila wydalanie potasu przez nerki. Oba leki sumują więc działanie hipokaliemizujące. Amfoterycynę B łączy się z kortykosteroidami ostrożnie[1]. Dożylna amfoterycyna B zwiększa ryzyko hipokaliemii u osób przyjmujących hydrokortyzon[2].

Metabolizm i transportery

  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • EKG przy hipokaliemii lub jednoczesnym stosowaniu glikozydów naparstnicy
  • bilans płynów i masa ciała

Bezpieczniejsze alternatywy

mykafunginaanidulafungina

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa lub doustnadroga podania · amfoterycynainterakcja nie dotyczyAmfoterycyna stosowana miejscowo lub doustnie praktycznie nie wchłania się do krwi i nie nasila utraty potasu – interakcja dotyczy tylko podania dożylnego.
Leczenie wielodnioweczas leczenia · amfoterycynaryzyko rośnieUtrata potasu i magnezu narasta z czasem leczenia amfoterycyną, dlatego przy dłuższym leczeniu elektrolity kontroluj częściej.
Dawki ponadfizjologicznedawka · hydrokortyzonryzyko rośnieWiększe dawki hydrokortyzonu silniej nasilają wydalanie potasu przez nerki niż dawki substytucyjne.
Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośniePrzy zaburzonej czynności nerek rośnie ryzyko nefrotoksyczności amfoterycyny i zaburzeń elektrolitowych, dlatego kontrola kreatyniny i elektrolitów powinna być częstsza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abelcet 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania zawiesiny do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abelcet-100111765/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Efmody 5 mg, kapsułki o zmodyfikowanym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/efmody-100455200/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.