Interakcje / Insulina glargine / Insulina glargine i lizynopryl
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować, ale przez pierwszy miesiąc leczenia lizynoprylem trzeba ściśle kontrolować glikemię pod kątem hipoglikemii.
Przez pierwszy miesiąc przyjmowania lizynoprylu mierz cukier częściej niż zwykle, miej przy sobie coś słodkiego i powiedz lekarzowi, jeśli wyniki są za niskie, zamiast samodzielnie odstawiać któryś z leków.
Niekorzystna interakcjaInsulina glargine+ LizynoprylPołączenie można stosować, ale przez pierwszy miesiąc leczenia lizynoprylem trzeba ściśle kontrolować glikemię pod kątem hipoglikemii.Przez pierwszy miesiąc przyjmowania lizynoprylu mierz cukier częściej niż zwykle, miej przy sobie coś słodkiego i powiedz lekarzowi, jeśli wyniki są za niskie, zamiast samodzielnie odstawiać któryś z leków.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przez pierwszy miesiąc przyjmowania lizynoprylu mierz cukier częściej niż zwykle, miej przy sobie coś słodkiego i powiedz lekarzowi, jeśli wyniki są za niskie, zamiast samodzielnie odstawiać któryś z leków.
Lizynopryl może wzmacniać działanie insuliny, przez co cukier we krwi może spaść za nisko. Najczęściej zdarza się to w pierwszych tygodniach po rozpoczęciu leczenia lizynoprylem i u osób z chorymi nerkami. Oba leki możesz nadal stosować razem, bo takie połączenie dobrze chroni serce i nerki przy cukrzycy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drżenie rąk
- zimne poty
- kołatanie serca
- nagły silny głód
- zawroty głowy lub osłabienie
- splątanie albo trudności z koncentracją
- niski wynik pomiaru cukru
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale przez pierwszy miesiąc leczenia lizynoprylem trzeba ściśle kontrolować glikemię pod kątem hipoglikemii.[1] W razie spadków glikemii należy rozważyć zmniejszenie dawki insuliny glargine.[2] Lizynoprylu nie należy odstawiać z powodu tej interakcji, bo inhibitor konwertazy angiotensyny jest u chorych na cukrzycę lekiem z wyboru w ochronie nerek i układu krążenia.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie działania insuliny glargine ze spadkiem glikemii aż do hipoglikemii, najczęściej w pierwszych kilku tygodniach leczenia skojarzonego.[1]
Mechanizm
Inhibitory konwertazy angiotensyny, w tym lizynopryl, mogą nasilać działanie hipoglikemizujące insuliny i zwiększać ryzyko hipoglikemii.[2] Prawdopodobnym mechanizmem jest poprawa wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę i zwiększenie wychwytu glukozy. Ryzyko jest większe przy zaburzonej czynności nerek.[1]
Monitorować
- glikemia w samokontroli, częściej w pierwszym miesiącu leczenia skojarzonego
- epizody hipoglikemii, w tym nocne
- czynność nerek (kreatynina, eGFR)
Kiedy ocena się zmienia
| Pierwszy miesiąc leczenia skojarzonegoczas leczenia · lizynopryl | ryzyko rośnie | Ryzyko hipoglikemii jest największe w pierwszych kilku tygodniach leczenia skojarzonego i wtedy kontrola glikemii powinna być najściślejsza. |
| Zaburzona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | U chorych z zaburzoną czynnością nerek ryzyko hipoglikemii przy łączeniu inhibitora konwertazy angiotensyny z insuliną jest większe. |
| Lizynopryl dołączany do stosowanej już insulinykolejność włączenia · lizynopryl | inne zalecenie | Gdy lizynopryl dołącza się u pacjenta z ustaloną dawką insuliny glargine, trzeba zaplanować częstszą samokontrolę glikemii i gotowość do zmniejszenia dawki insuliny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lisinoratio 5 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lisinoratio-5-100108237/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Alkohol przy tych lekach
Insulina glargine a alkohol: brak opisu w bazie.
Niekorzystna interakcjaLizynopryla alkoholZaleć pacjentowi unikanie alkoholu w pierwszych tygodniach leczenia i po każdej zwiększeniu dawki, a w dalszym leczeniu ścisłe ograniczenie i nieprowadzenie pojazdów po jego spożyciu.Na początku leczenia i po zmianie dawki unikaj alkoholu, a później pij go tylko w niewielkich ilościach i nie siadaj po nim za kierownicą.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Na początku leczenia i po zmianie dawki unikaj alkoholu, a później pij go tylko w niewielkich ilościach i nie siadaj po nim za kierownicą.
Alkohol może nasilać działanie lizynoprylu, który obniża ciśnienie krwi. Po wypiciu alkoholu możesz odczuwać zawroty głowy, osłabienie, mroczki przed oczami, a czasem zemdleć. Ryzyko jest największe w pierwszych tygodniach leczenia i po zmianie dawki. Nie prowadź wtedy samochodu ani nie obsługuj maszyn.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
- zaburzenia widzenia albo ciemne plamki przed oczami
- uczucie osłabienia lub bliskie omdlenie
- omdlenie lub upadek
- szybkie bicie serca z osłabieniem
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleć pacjentowi unikanie alkoholu w pierwszych tygodniach leczenia i po każdej zwiększeniu dawki, a w dalszym leczeniu ścisłe ograniczenie i nieprowadzenie pojazdów po jego spożyciu. Jeśli pacjent pije alkohol, powinien robić to w małej ilości, nie na czczo i po upewnieniu się, że dobrze toleruje lek. Przy zawrotach głowy lub osłabieniu należy usiąść lub położyć się i nie wstawać gwałtownie.[1]
Skutek kliniczny
Alkohol nasila niedociśnienie wywołane lizynoprylem, czyli zawroty głowy, zaburzenia widzenia i omdlenia, które pogarszają sprawność psychofizyczną (prowadzenie pojazdów, obsługa maszyn, ryzyko upadku).[1] Efekt jest najwyraźniejszy na początku leczenia i po zmianie dawki, u osób starszych, odwodnionych i przyjmujących równocześnie leki moczopędne albo inne leki hipotensyjne.
Mechanizm
Lizynopryl obniża ciśnienie przez zahamowanie układu renina–angiotensyna–aldosteron, a alkohol rozszerza naczynia obwodowe i sam obniża ciśnienie. Oba działania się sumują, więc ryzyko niedociśnienia jest większe niż przy każdej z substancji osobno. Nie ma tu istotnej interakcji farmakokinetycznej, to zjawisko wyłącznie farmakodynamiczne.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, także pomiar po zmianie pozycji ciała (niedociśnienie ortostatyczne)
- zawroty głowy, omdlenia i upadki w wywiadzie
- nawodnienie i stosowanie leków moczopędnych
- czynność nerek i stężenie potasu u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka
Kiedy ocena się zmienia
| Początek leczenia lub zmiana dawkiczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Niedociśnienie po lizynoprylu jest zwykle najsilniej nasilone na początku leczenia i po spożyciu alkoholu, więc w tym okresie alkohol należy wykluczyć. |
| Większa jednorazowa ilośćilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Większa jednorazowa dawka etanolu silniej rozszerza naczynia i zwiększa ryzyko objawowego niedociśnienia oraz upadku. Dane ilościowe dla lizynoprylu nie są dostępne. |
| Osoby starszewiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych większa jest skłonność do niedociśnienia ortostatycznego i upadków. Ryzyko rośnie przy odwodnieniu i jednoczesnym stosowaniu diuretyków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lisinoratio 5 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lisinoratio-5-100108237/
Inne interakcje tych leków 212
Połączenie przeciwwskazaneFenylefryna+ Insulina glargineNie wydawaj doustnej fenylefryny osobie leczonej insuliną glargine.Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.
Fenylefryna to składnik wielu leków na katar i przeziębienie, który obkurcza naczynia krwionośne. Osoby z cukrzycą nie powinny przyjmować jej w tabletkach, kapsułkach ani saszetkach. Może ona osłabiać działanie insuliny i podnosić cukier we krwi, a także ciśnienie krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyższe niż zwykle wyniki pomiaru cukru
- nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
- kołatanie serca
- silny ból głowy
- wysokie ciśnienie krwi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie wydawaj doustnej fenylefryny osobie leczonej insuliną glargine[1][2]. Zaproponuj leczenie objawowe przeziębienia bez składnika sympatykomimetycznego. Jeżeli lek sympatykomimetyczny jest jednak stosowany, dawka insuliny glargine może wymagać korekty pod kontrolą pomiarów glikemii[3].
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie kontroli glikemii i wzrost stężenia glukozy we krwi przy zachowanej dawce insuliny[3]. U chorych na cukrzycę, często obciążonych chorobami serca i naczyń, dochodzi ryzyko wzrostu ciśnienia tętniczego i zaburzeń rytmu wywołanych fenylefryną[1].
Mechanizm
Fenylefryna jest lekiem sympatykomimetycznym, a leki tej grupy osłabiają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą podnosić stężenie glukozy we krwi[3]. Doustnej fenylefryny nie stosuje się u chorych na cukrzycę[1][2]. Stosowanie insuliny glargine oznacza rozpoznaną cukrzycę, więc połączenie jest przeciwwskazane z racji choroby pacjenta.
Monitorować
- stężenie glukozy we krwi
- ciśnienie tętnicze
- tętno
Bezpieczniejsze alternatywy
chlorek sodu donosowoparacetamol bez dodatku leku obkurczającego naczynia
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo (donosowo, do oczu)droga podania · fenylefryna | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie dotyczy doustnych postaci fenylefryny. Przy podaniu miejscowym wchłanianie ogólnoustrojowe jest mniejsze, ale ocenę dla tej drogi podania farmaceuta powinien zweryfikować przed ustaleniem klasy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Anosin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anosin-100436119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti Form 12,2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-form-100005170/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Połączenie przeciwwskazaneKwas salicylowy+ Insulina glargineU pacjenta leczonego insuliną glargine nie stosuj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i skieruj go do lekarza lub podologa w sprawie zmian na stopach.Nie używaj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i z każdym odciskiem lub zgrubieniem na stopie idź do lekarza albo podologa.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i z każdym odciskiem lub zgrubieniem na stopie idź do lekarza albo podologa.
Plastry i maści na odciski z kwasem salicylowym mocno złuszczają skórę. Jeśli masz cukrzycę i przyjmujesz insulinę, możesz nie poczuć, że skóra na stopie została uszkodzona, a z takiej rany łatwo robi się trudno gojący się wrzód. Rzadziej, przy smarowaniu dużych powierzchni skóry, kwas salicylowy może dodatkowo obniżać cukier we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaczerwienienie, pęcherz lub rana w miejscu przyklejenia plastra
- ból, obrzęk lub ropna wydzielina na stopie
- drżenie, poty, kołatanie serca lub nagły głód
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
U pacjenta leczonego insuliną glargine nie stosuj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i skieruj go do lekarza lub podologa w sprawie zmian na stopach[1]. Spirytus salicylowy 2% można stosować tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry, z dala od stóp i bez opatrunku okluzyjnego[2]. Przy stosowaniu na większe powierzchnie zaleć częstszą kontrolę glikemii, bo salicylany mogą wymagać zmiany dawki insuliny[3].
Skutek kliniczny
Plastry i maści na odciski z wysokim stężeniem kwasu salicylowego mogą u chorych na cukrzycę wywołać owrzodzenie i zakażenie stopy, co zwiększa ryzyko stopy cukrzycowej. Plastrów na odciski z kwasem salicylowym nie stosuje się u pacjentów z cukrzycą ani z zaburzeniami krążenia[1]. Nasilenie hipoglikemii jest możliwe głównie przy dużym wchłanianiu ogólnoustrojowym, czyli przy stosowaniu na rozległe lub uszkodzone powierzchnie skóry.
Mechanizm
Salicylany nasilają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą zwiększać ryzyko hipoglikemii[3]. Przy stosowaniu na skórę kwas salicylowy wchłania się w niewielkim stopniu, ale wchłanianie rośnie przy rozległych powierzchniach, opatrunku okluzyjnym i uszkodzonej skórze. Większym problemem u chorego leczonego insuliną jest silne działanie keratolityczne preparatów na odciski. Przy cukrzycowej neuropatii i zaburzeniach ukrwienia stóp mogą one prowadzić do niezauważonych oparzeń chemicznych, owrzodzeń i zakażeń.
Monitorować
- stan skóry stóp w miejscu stosowania
- glikemia przy stosowaniu na większe powierzchnie skóry
- objawy hipoglikemii
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Plaster lub maść na odciski (400–500 mg/g)postać · kwas salicylowy | ryzyko rośnie | Preparaty na odciski z wysokim stężeniem kwasu salicylowego są przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą ze względu na ryzyko owrzodzeń stopy. |
| Roztwór na skórę 2% na małą, nieuszkodzoną powierzchnię poza stopamipostać · kwas salicylowy | ryzyko maleje | Przy stosowaniu spirytusu salicylowego 2% na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie jest minimalne i nie wpływa na działanie insuliny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Plaster na odciski 400 mg/g (400 mg/plaster), plaster leczniczy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plaster-na-odciski-100232210/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spirytus salicylowy 2%, roztwór na skórę. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spirytus-salicylowy-100156615/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Połączenie przeciwwskazanePropranolol+ Insulina glarginePołączenie jest możliwe, ale wymaga częstszej kontroli glikemii i edukacji pacjenta, a dawka insuliny glargine może wymagać korekty.Mierz cukier częściej, szczególnie na początku leczenia propranololem, noś przy sobie cukier w kostkach lub tabletki glukozy i powiedz lekarzowi, jeśli niedocukrzenia zdarzają się częściej albo trudniej je wyczuć.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Mierz cukier częściej, szczególnie na początku leczenia propranololem, noś przy sobie cukier w kostkach lub tabletki glukozy i powiedz lekarzowi, jeśli niedocukrzenia zdarzają się częściej albo trudniej je wyczuć.
Propranolol może ukryć typowe objawy niskiego cukru, takie jak szybkie bicie serca czy drżenie rąk. Przez to niedocukrzenie przy insulinie łatwo przeoczyć, a może ono trwać dłużej niż zwykle. Pocenie się, głód i nagłe osłabienie zwykle nadal się pojawiają i są wtedy najważniejszym ostrzeżeniem. Lek może też zmieniać twoje zapotrzebowanie na insulinę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nagłe pocenie się
- silny głód
- osłabienie lub zawroty głowy
- splątanie, trudności z koncentracją
- niewyraźne widzenie
- ból głowy
- nietypowa senność lub koszmary nocne
- wysokie wyniki cukru utrzymujące się przez kilka dni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie jest możliwe, ale wymaga częstszej kontroli glikemii i edukacji pacjenta, a dawka insuliny glargine może wymagać korekty[1]. U chorych na cukrzycę z ryzykiem niewyrównanej, nierozpoznanej hipoglikemii propranolol jest przeciwwskazany[2]. Jeśli beta-adrenolityk jest potrzebny, u pacjenta leczonego insuliną lepiej wybrać lek kardioselektywny. Przeciwwskazaniem do propranololu jest też podatność na hipoglikemię wynikająca z niedożywienia lub ograniczonej rezerwy wyrównawczej[3][4].
Skutek kliniczny
Hipoglikemia może zostać rozpoznana późno, przebiegać ciężej i trwać dłużej, a u części pacjentów może dojść do pogorszenia kontroli glikemii w kierunku hiperglikemii. Pocenie się zwykle pozostaje zachowane i bywa jedynym wczesnym objawem ostrzegawczym. W czasie hipoglikemii przy zablokowanych receptorach beta może wystąpić wzrost ciśnienia tętniczego z odruchową bradykardią.
Mechanizm
Propranolol jako nieselektywny beta-adrenolityk hamuje adrenergiczne reakcje wyrównawcze na hipoglikemię, przez co kołatanie serca, tachykardia i drżenie mogą być osłabione albo nie wystąpić wcale[1]. Blokada receptorów beta2 upośledza glikogenolizę wątrobową i może wydłużać powrót glikemii do normy po epizodzie hipoglikemii. Beta-adrenolityki mogą zarówno nasilać, jak i osłabiać działanie hipoglikemizujące insuliny[1].
Metabolizm i transportery
- Propranolol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5]
Monitorować
- glikemia (samokontrola, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu lub zmianie dawki propranololu)
- częstość i nasilenie epizodów hipoglikemii, w tym nocnych
- HbA1c
- ciśnienie tętnicze i tętno
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lub zwiększenie dawki propranololu u pacjenta już leczonego insuliną glarginekolejność włączenia · propranolol | inne zalecenie | Po włączeniu lub zwiększeniu dawki propranololu zwiększ częstotliwość samokontroli glikemii i oceń potrzebę korekty dawki insuliny glargine. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol WZF 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-wzf-100055831/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Accord 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-accord-100141393/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Aurovitas 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-aurovitas-100407483/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneLizynopryl+ IkatybantLizynoprylu nie stosuje się u chorego z dziedzicznym lub samoistnym obrzękiem naczynioruchowym, czyli w typowym wskazaniu ikatybantu.Jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, żeby zamienił lizynopryl na inny lek na ciśnienie, a do tego czasu miej przy sobie ikatybant.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, żeby zamienił lizynopryl na inny lek na ciśnienie, a do tego czasu miej przy sobie ikatybant.
Ikatybant to lek na napady obrzęku, a lizynopryl może takie napady wywoływać i nasilać. U osób z wrodzonym obrzękiem naczynioruchowym lizynoprylu się nie stosuje, bo obrzęk gardła lub krtani może zagrażać życiu. Lekarz dobierze ci inny lek na ciśnienie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- obrzęk warg, języka lub twarzy
- chrypka, uczucie ściskania w gardle lub trudność w połykaniu
- duszność albo świszczący oddech
- nagły silny ból brzucha z wymiotami
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Lizynoprylu nie stosuje się u chorego z dziedzicznym lub samoistnym obrzękiem naczynioruchowym, czyli w typowym wskazaniu ikatybantu.[1][2][3] Lekarz powinien zamienić lizynopryl na lek przeciwnadciśnieniowy z innej grupy, który nie hamuje rozkładu bradykininy. Jeśli ikatybant podano w obrzęku wywołanym lizynoprylem, lizynoprylu ani innego inhibitora ACE nie włącza się ponownie, bo przebyty obrzęk po inhibitorze ACE wyklucza dalsze leczenie tą grupą.[2][1]
Skutek kliniczny
Lizynopryl u chorego leczonego ikatybantem może wywoływać częstsze i cięższe napady obrzęku naczynioruchowego, w tym obrzęk krtani zagrażający życiu. Teoretycznie większa ilość bradykininy może też osłabiać odpowiedź na ikatybant w czasie napadu. Jednoczesnego podawania ikatybantu i inhibitorów ACE nie badano.[4]
Mechanizm
Lizynopryl i ikatybant działają na ten sam szlak bradykininy w przeciwnych kierunkach. Lizynopryl hamuje konwertazę angiotensyny, która rozkłada bradykininę, więc zwiększa jej stężenie i nasila mechanizm odpowiedzialny za obrzęk naczynioruchowy. Ikatybant blokuje receptor B2 bradykininy i w ten sposób przerywa napad obrzęku. Inhibitory ACE mogą zwiększać stężenie bradykininy i nie stosuje się ich u chorych z dziedzicznym obrzękiem naczynioruchowym.[4]
Monitorować
- częstość i nasilenie napadów obrzęku naczynioruchowego
- objawy obrzęku twarzy, języka, gardła i krtani
- ciśnienie tętnicze po zamianie lizynoprylu na lek z innej grupy
Kiedy ocena się zmienia
| Ikatybant podany doraźnie w obrzęku wywołanym lizynoprylemkolejność włączenia · ikatybant | inne zalecenie | Gdy ikatybant zastosowano w obrzęku naczynioruchowym wywołanym lizynoprylem, lizynopryl odstawia się na stałe i nie włącza się żadnego innego inhibitora ACE. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego LisiHEXAL 5 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lisihexal-5-100116716/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lisinoratio 5 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lisinoratio-5-100108237/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranopril 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranopril-100133821/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Firazyr 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/firazyr-100218256/
Połączenie przeciwwskazaneInhibitory konwertazy (np. ramipryl, peryndopryl, lizynopryl)+ Inhibitory reniny (np. aliskiren) klasaNie należy łączyć inhibitora konwertazy z aliskirenem, a u chorych na cukrzycę lub z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m² połączenie to jest przeciwwskazane w ChPL.Jeśli przyjmujesz lek z grupy inhibitorów konwertazy razem z aliskirenem, nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.opóźniony (dni)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek z grupy inhibitorów konwertazy razem z aliskirenem, nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.
Leki z grupy inhibitorów konwertazy, np. ramipryl, peryndopryl czy enalapryl, oraz aliskiren obniżają ciśnienie, działając na ten sam układ w organizmie. Przyjmowane razem mogą zbyt mocno obniżyć ciśnienie, podnieść poziom potasu we krwi i zaszkodzić nerkom. U osób z cukrzycą lub chorymi nerkami takie połączenie jest zakazane, a u innych osób też nie jest zalecane. Dotyczy to wszystkich leków z tej grupy, nie tylko wymienionych przykładów.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub omdlenie, zwłaszcza przy wstawaniu
- wyraźne osłabienie mięśni lub mrowienie
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub nagły przyrost masy ciała
- nudności i duża senność
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie należy łączyć inhibitora konwertazy z aliskirenem, a u chorych na cukrzycę lub z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m² połączenie to jest przeciwwskazane w ChPL. Interakcja dotyczy wszystkich inhibitorów konwertazy, w tym ramiprylu, peryndoprylu, enalaprylu, lizynoprylu, a także cylazaprylu, imidaprylu i zofenoprylu, dla których nie ma osobnych danych. Jeśli pacjent otrzymuje oba leki, należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu odstawienia jednego z nich i zastąpienia go lekiem przeciwnadciśnieniowym działającym poza układem renina–angiotensyna–aldosteron. Nie należy też zamieniać inhibitora konwertazy na sartan, ponieważ połączenie sartanu z aliskirenem niesie to samo ryzyko. Jeśli w wyjątkowej sytuacji poza przeciwwskazaniami lekarz utrzymuje połączenie pod nadzorem specjalisty, konieczna jest ścisła kontrola potasu, kreatyniny i ciśnienia tętniczego.
Skutek kliniczny
Podwójna blokada układu renina–angiotensyna–aldosteron zwiększa ryzyko hiperkaliemii, niedociśnienia, w tym objawowego, oraz ostrego uszkodzenia nerek i pogorszenia ich czynności. W dużym badaniu klinicznym u chorych na cukrzycę typu 2 dodanie aliskirenu do leczenia inhibitorem konwertazy lub sartanem nie przyniosło korzyści sercowo-naczyniowych ani nerkowych, a zwiększyło częstość działań niepożądanych, w tym udaru, co doprowadziło do przerwania badania. Ryzyko jest największe u chorych na cukrzycę, z przewlekłą chorobą nerek, niewydolnością serca, odwodnieniem oraz przyjmujących inne leki podnoszące stężenie potasu.
Mechanizm
Inhibitory konwertazy i aliskiren hamują ten sam układ renina–angiotensyna–aldosteron w dwóch różnych miejscach, co prowadzi do podwójnej blokady tego układu. Aliskiren hamuje reninę i ogranicza powstawanie angiotensyny I, a inhibitory konwertazy blokują jej przekształcanie w angiotensynę II. Skutkiem jest nasilone zmniejszenie wydzielania aldosteronu, co ogranicza wydalanie potasu, oraz osłabienie autoregulacji przepływu kłębuszkowego w nerkach. Jest to efekt farmakodynamiczny wspólny dla wszystkich inhibitorów konwertazy, niezależny od ich budowy, farmakokinetyki i sposobu wydalania, dlatego brak części par w bazie oznacza brak danych, a nie inne zachowanie leku.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- kreatynina i eGFR
- ciśnienie tętnicze, w tym w pozycji stojącej
- objawy odwodnienia i niedociśnienia
- jednoczesne stosowanie innych leków podnoszących potas, np. spironolaktonu, eplerenonu, amilorydu, trimetoprimu, suplementów potasu i zamienników soli kuchennej
Niekorzystna interakcjaAntagoniści aldosteronu (np. eplerenon, spironolakton, kanrenon)+ Inhibitory konwertazy (np. ramipryl, peryndopryl, lizynopryl) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu antagonisty aldosteronu i inhibitora konwertazy należy przed włączeniem drugiego leku ocenić stężenie potasu i eGFR, a następnie regularnie je kontrolować, zwłaszcza w pierwszych tygodniach leczenia i po każdej zmianie dawki.Jeśli bierzesz razem lek z grupy antagonistów aldosteronu (np. spironolakton) i inhibitor konwertazy (np. ramipryl), nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, regularnie badaj potas i kreatyninę we krwi i nie stosuj bez zgody lekarza suplementów potasu, soli z obniżoną zawartością sodu ani leków przeciwbólowych typu ibuprofen.opóźniony (dni)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Jeśli bierzesz razem lek z grupy antagonistów aldosteronu (np. spironolakton) i inhibitor konwertazy (np. ramipryl), nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, regularnie badaj potas i kreatyninę we krwi i nie stosuj bez zgody lekarza suplementów potasu, soli z obniżoną zawartością sodu ani leków przeciwbólowych typu ibuprofen.
Leki z grupy antagonistów aldosteronu, takie jak spironolakton czy eplerenon, oraz leki na nadciśnienie i serce z grupy inhibitorów konwertazy, takie jak ramipryl, peryndopryl czy enalapryl, zatrzymują potas w organizmie. Gdy bierzesz je razem, potasu może być we krwi za dużo, a to może zaburzyć pracę serca i nerek. Lekarze często łączą te leki celowo, bo razem dobrze chronią serce, dlatego ważne są regularne badania krwi, a nie odstawianie leków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub uczucie ciężkości mięśni, zwłaszcza nóg
- mrowienie lub drętwienie rąk, stóp albo wokół ust
- kołatanie serca, nierówne lub wyraźnie wolne bicie serca
- zawroty głowy, omdlenie lub uczucie słabości przy wstawaniu
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu albo obrzęki
- nudności, wymioty lub biegunka trwające dłużej niż dobę
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu antagonisty aldosteronu i inhibitora konwertazy należy przed włączeniem drugiego leku ocenić stężenie potasu i eGFR, a następnie regularnie je kontrolować, zwłaszcza w pierwszych tygodniach leczenia i po każdej zmianie dawki. Połączenie stosuje się tylko przy wyraźnym wskazaniu, takim jak niewydolność serca z obniżoną frakcją wyrzutową, stan po zawale z dysfunkcją lewej komory lub cukrzycowa choroba nerek w przypadku finerenonu. Nie należy włączać antagonisty aldosteronu przy podwyższonym wyjściowo stężeniu potasu ani przy ciężkiej niewydolności nerek[1]. Należy unikać dołączania trzeciego leku hamującego układ renina–angiotensyna–aldosteron (sartanu, aliskirenu), a skojarzenie eplerenonu z inhibitorem konwertazy i sartanem jednocześnie jest przeciwwskazane w ChPL. Należy odstawić suplementy potasu i zamienniki soli z potasem oraz unikać NLPZ, trimetoprimu i innych diuretyków oszczędzających potas (amiloryd, triamteren). Spironolakton i eplerenon zaleca się stosować w najmniejszej skutecznej dawce. Przy wzroście stężenia potasu lub pogorszeniu czynności nerek należy zmniejszyć dawkę albo wstrzymać antagonistę aldosteronu, a w razie ciężkiej hiperkaliemii odstawić oba leki i wdrożyć leczenie doraźne. Pacjenta należy pouczyć o czasowym wstrzymaniu leków w razie wymiotów, biegunki lub odwodnienia.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to hiperkaliemia, która w ciężkiej postaci może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, w tym bradykardię, bloki przewodzenia i zatrzymanie krążenia[2]. Możliwe są też pogorszenie czynności nerek z wzrostem stężenia kreatyniny oraz nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego. Ryzyko rośnie przy przewlekłej chorobie nerek, cukrzycy, odwodnieniu, w podeszłym wieku oraz przy jednoczesnym stosowaniu suplementów potasu, zamienników soli z potasem, innych leków oszczędzających potas, sartanów, NLPZ, trimetoprimu lub heparyny. Jednocześnie połączenie jest celowo stosowane w niewydolności serca z obniżoną frakcją wyrzutową, po zawale serca z dysfunkcją lewej komory oraz – w przypadku finerenonu – w przewlekłej chorobie nerek u chorych na cukrzycę typu 2, gdzie poprawia rokowanie pod warunkiem ścisłego monitorowania[3].
Mechanizm
Interakcja jest farmakodynamiczna i wspólna dla wszystkich leków obu grup. Inhibitory konwertazy zmniejszają wytwarzanie angiotensyny II, a przez to wydzielanie aldosteronu. Antagoniści aldosteronu blokują receptor mineralokortykoidowy w kanaliku nerkowym. Oba mechanizmy ograniczają wydalanie potasu przez nerki i sumują się, co prowadzi do retencji potasu. Dodatkowo oba leki zmniejszają ciśnienie filtracyjne w kłębuszku, co może pogorszyć czynność nerek i dalej nasilić hiperkaliemię. Nie ma tu udziału metabolizmu ani transportu leków, dlatego różnice w budowie i farmakokinetyce poszczególnych substancji (np. steroidowa budowa spironolaktonu i kanrenonu, niesteroidowa budowa finerenonu, krótki czas działania kaptoprylu) nie znoszą interakcji. Finerenon i eplerenon mogą wiązać się z nieco mniejszym ryzykiem hiperkaliemii niż spironolakton, ale ryzyko to pozostaje klinicznie istotne. Brak części par w bazach danych oznacza brak danych, a nie brak interakcji.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy przed włączeniem, w pierwszych tygodniach leczenia, po każdej zmianie dawki i następnie okresowo
- kreatynina i eGFR w tych samych terminach co potas
- ciśnienie tętnicze, w tym objawy hipotonii ortostatycznej
- EKG przy podejrzeniu hiperkaliemii lub zaburzeń rytmu
- stan nawodnienia, zwłaszcza w czasie infekcji przebiegających z wymiotami, biegunką lub gorączką
- przegląd innych przyjmowanych leków i suplementów zwiększających stężenie potasu
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 30 ml/min/1,73 m²pacjent | interakcja nie dotyczy | Przy ciężkim upośledzeniu czynności nerek ryzyko hiperkaliemii jest bardzo duże, a spironolakton i eplerenon są w tej sytuacji przeciwwskazane w ChPL. Finerenonu nie należy włączać przy znacznie obniżonym eGFR zgodnie z jego ChPL. Decyzję o kontynuacji podejmuje lekarz prowadzący z uwzględnieniem aktualnych wartości potasu. |
| wiek ≥ 75 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku częściej występuje obniżona czynność nerek, odwodnienie i wielolekowość, co zwiększa ryzyko hiperkaliemii. Wskazane jest rozpoczynanie od małych dawek antagonisty aldosteronu i częstsze kontrole potasu oraz kreatyniny. |
| Dołączenie antagonisty aldosteronu do stosowanego inhibitora konwertazykolejność włączenia · antagoniści aldosteronu | inne zalecenie | Najczęściej antagonistę aldosteronu dołącza się do już stosowanego inhibitora konwertazy. Przed dołączeniem należy ocenić potas i eGFR, odstawić suplementy potasu, a kontrolę laboratoryjną wykonać wcześnie po włączeniu i po każdym zwiększeniu dawki. |
| Ostra choroba z odwodnieniem (wymioty, biegunka, gorączka)czas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Odwodnienie pogarsza przepływ nerkowy i gwałtownie zwiększa ryzyko hiperkaliemii oraz ostrego uszkodzenia nerek. Należy rozważyć czasowe wstrzymanie antagonisty aldosteronu i inhibitora konwertazy do czasu wyrównania nawodnienia oraz skontrolować potas i kreatyninę. |
Źródła
- Spironolactone in severe heart failure: enhances efficacy of diuretic + ACE inhibitor combinations. Prescrire Int. 2000;9(49):158-9. PMID: 11603418.
- Juurlink DN, Mamdani MM, Lee DS, Kopp A, Austin PC, Laupacis A, et al. Rates of hyperkalemia after publication of the Randomized Aldactone Evaluation Study. N Engl J Med. 2004;351(6):543-51. doi: 10.1056/NEJMoa040135. PMID: 15295047.
- Pitt B, Zannad F, Remme WJ, Cody R, Castaigne A, Perez A, et al. The effect of spironolactone on morbidity and mortality in patients with severe heart failure. Randomized Aldactone Evaluation Study Investigators. N Engl J Med. 1999;341(10):709-17. doi: 10.1056/NEJM199909023411001. PMID: 10471456.
Niekorzystna interakcjaLizynopryl+ EplerenonPołączenie można stosować, gdy jest wskazane, ale wymaga ścisłego monitorowania stężenia potasu w surowicy i czynności nerek, zwłaszcza u osób z niewydolnością nerek i w podeszłym wieku.Regularnie badaj potas i kreatyninę we krwi zgodnie z zaleceniem lekarza i nie stosuj suplementów potasu ani soli z potasem bez konsultacji.opóźniony (dni)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Regularnie badaj potas i kreatyninę we krwi zgodnie z zaleceniem lekarza i nie stosuj suplementów potasu ani soli z potasem bez konsultacji.
Oba leki podnoszą poziom potasu we krwi, a razem robią to mocniej. Zbyt wysoki potas może zaburzyć pracę serca. Lekarz często łączy te leki celowo, zwłaszcza przy niewydolności serca, ale wymaga to regularnych badań krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub drętwienie mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- silne zawroty głowy lub omdlenie
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Połączenie można stosować, gdy jest wskazane, ale wymaga ścisłego monitorowania stężenia potasu w surowicy i czynności nerek, zwłaszcza u osób z niewydolnością nerek i w podeszłym wieku[1]. Eplerenonu nie włącza się, gdy stężenie potasu przed leczeniem przekracza 5,0 mmol/l albo gdy eGFR jest mniejszy niż 30 ml/min/1,73 m²[1]. Leczenie skojarzone inhibitorem ACE, antagonistą receptora angiotensyny II i eplerenonem jest przeciwwskazane[1][2][3]. Pacjent nie powinien przyjmować suplementów potasu ani substytutów soli zawierających potas[4]. Należy unikać dodatkowych leków podnoszących potas, takich jak trimetoprym czy kotrimoksazol[4].
Skutek kliniczny
Główne ryzyko to hiperkaliemia, która może prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Ryzyko rośnie przy niewydolności nerek, cukrzycy, w podeszłym wieku oraz przy jednoczesnym stosowaniu suplementów potasu lub substytutów soli zawierających potas[5]. Możliwe jest też pogorszenie czynności nerek i nadmierne obniżenie ciśnienia.
Mechanizm
Lizynopryl hamuje konwertazę angiotensyny i zmniejsza wydzielanie aldosteronu, a eplerenon blokuje receptor mineralokortykoidowy. Oba leki zmniejszają w ten sposób wydalanie potasu przez nerki, więc ich działanie retencyjne wobec potasu się sumuje. Oba leki obniżają też ciśnienie tętnicze, co może nasilać działanie hipotensyjne.
Metabolizm i transportery
- Eplerenon: wrażliwy substrat CYP3A4[6]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- kreatynina i eGFR
- ciśnienie tętnicze
- objawy hiperkaliemii (osłabienie mięśni, kołatanie serca)
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 60pacjent | ryzyko rośnie | Zaburzona czynność nerek zwiększa ryzyko hiperkaliemii przy tym połączeniu. |
| eGFR ≤ 30pacjent | interakcja nie dotyczy | Eplerenon jest przeciwwskazany przy eGFR mniejszym niż 30 ml/min/1,73 m². |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku zaleca się szczególnie ścisłe monitorowanie potasu i czynności nerek. |
| Eplerenon dołączany do lizynoprylukolejność włączenia · eplerenon | inne zalecenie | Przed włączeniem eplerenonu należy oznaczyć potas, bo przy stężeniu powyżej 5,0 mmol/l lek jest przeciwwskazany. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Inspra 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/inspra-100162343/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nonpres 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nonpres-100287441/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Espiro 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/espiro-100176240/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego LisiHEXAL 5 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lisihexal-5-100116716/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lisinoratio 5 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lisinoratio-5-100108237/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaAdrenalina+ Insulina glargineNie odkładaj ani nie zmniejszaj dawki adrenaliny w stanie zagrożenia życia z powodu cukrzycy.W razie ciężkiej reakcji alergicznej od razu użyj adrenaliny, wezwij pomoc, a w kolejnych godzinach mierz cukier częściej niż zwykle i powiedz lekarzowi, że chorujesz na cukrzycę.szybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
W razie ciężkiej reakcji alergicznej od razu użyj adrenaliny, wezwij pomoc, a w kolejnych godzinach mierz cukier częściej niż zwykle i powiedz lekarzowi, że chorujesz na cukrzycę.
Adrenalina ratuje życie przy ciężkiej reakcji alergicznej i cukrzyca nie jest powodem, aby z niej rezygnować. Po jej wstrzyknięciu cukier we krwi może na pewien czas wzrosnąć, bo adrenalina działa odwrotnie niż insulina. Zwykle jest to krótkotrwałe, ale warto to sprawdzić glukometrem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysoki cukier na glukometrze po wstrzyknięciu adrenaliny
- nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
- suchość w ustach i zmęczenie
- nudności, wymioty lub zapach acetonu z ust
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie odkładaj ani nie zmniejszaj dawki adrenaliny w stanie zagrożenia życia z powodu cukrzycy. Po podaniu adrenaliny kontroluj glikemię częściej przez kolejne godziny i w razie utrzymującej się hiperglikemii zwiększ dawkę insuliny[1]. Przy wlewie ciągłym adrenaliny prowadź regularne pomiary glikemii i dostosowuj insulinoterapię na bieżąco.
Skutek kliniczny
Po podaniu adrenaliny może wystąpić przemijająca hiperglikemia mimo stosowania insuliny glargine. Po pojedynczym wstrzyknięciu w anafilaksji efekt jest krótkotrwały, a przy ciągłym wlewie dożylnym może być znaczny i utrzymywać się przez cały czas podawania.
Mechanizm
Adrenalina działa przeciwstawnie do insuliny i podnosi stężenie glukozy we krwi. Hamuje wydzielanie insuliny, dlatego u chorych na cukrzycę może być konieczne zwiększenie dawki insuliny lub innych leków hipoglikemizujących[1]. Leki sympatykomimetyczne, w tym adrenalina, zmniejszają działanie hipoglikemizujące insuliny glargine[2][3]. Dodatkowo adrenalina pobudza glikogenolizę i glukoneogenezę w wątrobie oraz ogranicza obwodowe zużycie glukozy.
Monitorować
- glikemia po podaniu adrenaliny
- glikemia regularnie w trakcie wlewu ciągłego adrenaliny
- ciała ketonowe przy utrzymującej się hiperglikemii u chorych na cukrzycę typu 1
Kiedy ocena się zmienia
| Wlew dożylny ciągłydroga podania · adrenalina | ryzyko rośnie | Wlew ciągły adrenaliny powoduje utrzymującą się hiperglikemię, która wymaga regularnych pomiarów glikemii i bieżącego zwiększania dawek insuliny, zwykle z przejściem na insulinę dożylną. |
| Pojedyncze wstrzyknięcie domięśnioweczas leczenia · adrenalina | ryzyko maleje | Po pojedynczym wstrzyknięciu domięśniowym w anafilaksji wzrost glikemii jest przemijający i zwykle wystarcza częstsza kontrola glikemii bez stałej zmiany dawki insuliny glargine. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Adrenalina WZF 300 mcg/0,3 ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adrenalina-wzf-100124176/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ondibta 100 jednostek/ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ondibta-100532522/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.