Interakcje / Ketoprofen / Ketoprofen i torasemid
Ketoprofen i torasemid
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Unikaj ogólnoustrojowego ketoprofenu u pacjenta na torasemidzie i w miarę możliwości zastąp go paracetamolem albo postacią miejscową.
Nie bierz ketoprofenu na własną rękę, a jeśli potrzebujesz leku przeciwbólowego, zapytaj farmaceutę o paracetamol albo żel przeciwbólowy na skórę.
Połączenie przeciwwskazaneKetoprofen+ TorasemidUnikaj ogólnoustrojowego ketoprofenu u pacjenta na torasemidzie i w miarę możliwości zastąp go paracetamolem albo postacią miejscową.Nie bierz ketoprofenu na własną rękę, a jeśli potrzebujesz leku przeciwbólowego, zapytaj farmaceutę o paracetamol albo żel przeciwbólowy na skórę.ChPL: przeciwwskazaneopóźniony (dni)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz ketoprofenu na własną rękę, a jeśli potrzebujesz leku przeciwbólowego, zapytaj farmaceutę o paracetamol albo żel przeciwbólowy na skórę.
Ketoprofen może osłabiać działanie torasemidu, przez co woda zatrzymuje się w organizmie, a ciśnienie może rosnąć. Oba leki razem mogą też obciążać nerki, zwłaszcza gdy jesteś odwodniony, masz chore nerki, chore serce albo jesteś w starszym wieku. Dlatego to połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy zaleci je lekarz i pod jego kontrolą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- oddajesz wyraźnie mniej moczu niż zwykle
- obrzęki nóg albo szybki przyrost masy ciała
- narastająca duszność albo duszność w pozycji leżącej
- silne pragnienie, suchość w ustach, zawroty głowy
- nietypowe osłabienie, senność albo splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Unikaj ogólnoustrojowego ketoprofenu u pacjenta na torasemidzie i w miarę możliwości zastąp go paracetamolem albo postacią miejscową. Jeśli skojarzenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę ketoprofenu przez możliwie najkrótszy czas. Przed rozpoczęciem leczenia skojarzonego pacjenta należy nawodnić, a po jego rozpoczęciu starannie kontrolować czynność nerek[1]. U pacjenta poddanego intensywnej terapii moczopędnej ketoprofen jest przeciwwskazany[2]. Nie należy go też stosować w ciężkiej niewydolności serca ani w ciężkiej niewydolności nerek[3].
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to ostre uszkodzenie nerek o mechanizmie przednerkowym, szczególnie u osób odwodnionych, w podeszłym wieku i z przewlekłą chorobą nerek, a ryzyko dodatkowo rośnie, gdy pacjent przyjmuje też inhibitor konwertazy angiotensyny lub sartan. Drugim skutkiem jest osłabienie działania torasemidu z zatrzymaniem sodu i wody, przyrostem masy ciała, obrzękami i wzrostem ciśnienia tętniczego, co u chorych z niewydolnością serca może prowadzić do jej zaostrzenia. ChPL jednego z produktów ketoprofenu wymienia stosowanie intensywnej terapii moczopędnej wśród przeciwwskazań[2], a wszystkie produkty ketoprofenu przeciwwskazują go w ciężkiej niewydolności serca i ciężkiej niewydolności nerek[1].
Mechanizm
Ketoprofen hamuje syntezę prostaglandyn w nerkach, które podtrzymują przepływ nerkowy i natriurezę, dlatego osłabia moczopędne i hipotensyjne działanie torasemidu. Jednocześnie torasemid zmniejsza objętość krwi krążącej, a ketoprofen ogranicza kompensacyjne rozszerzenie naczyń doprowadzających w kłębuszku, co sumuje się w spadku perfuzji nerek. ChPL ketoprofenu wskazuje, że u pacjentów stosujących leki moczopędne, zwłaszcza odwodnionych, zahamowanie prostaglandyn zmniejsza dopływ krwi do nerek i zwiększa ryzyko niewydolności nerek[1]. ChPL torasemidu podaje, że niesteroidowe leki przeciwzapalne mogą osłabiać działanie moczopędne i hipotensyjne torasemidu[4].
Monitorować
- kreatynina i eGFR przed włączeniem ketoprofenu i w pierwszych dniach leczenia skojarzonego
- stężenie potasu i sodu w surowicy
- masa ciała i obrzęki jako wskaźnik osłabienia działania moczopędnego
- ciśnienie tętnicze
- stan nawodnienia i ilość oddawanego moczu
- objawy zaostrzenia niewydolności serca
Kiedy ocena się zmienia
| Intensywna terapia moczopędnadawka · torasemid | ryzyko rośnie | Intensywna terapia moczopędna jest wymieniona w przeciwwskazaniach jednego z produktów ketoprofenu. U takiego pacjenta ketoprofen ogólnoustrojowo nie powinien być stosowany. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku ryzyko pogorszenia czynności nerek przy skojarzeniu niesteroidowego leku przeciwzapalnego z lekami hipotensyjnymi i moczopędnymi jest większe, dlatego ChPL ketoprofenu zaleca szczególną ostrożność i kontrolę czynności nerek. |
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | Ketoprofen jest przeciwwskazany w ciężkiej niewydolności nerek. Przy łagodniejszym upośledzeniu czynności nerek ryzyko ostrego uszkodzenia nerek w skojarzeniu z torasemidem także rośnie i wymaga częstszej kontroli kreatyniny. |
| Na skórędroga podania · ketoprofen | ryzyko maleje | Ketoprofen stosowany miejscowo na skórę daje niewielkie stężenia ogólnoustrojowe, dlatego ryzyko osłabienia działania torasemidu i uszkodzenia nerek jest znacznie mniejsze niż przy postaci doustnej. |
| Kilka dniczas leczenia · ketoprofen | ryzyko rośnie | Ryzyko zatrzymania płynów i pogorszenia czynności nerek narasta wraz z czasem stosowania ketoprofenu ogólnoustrojowo, dlatego leczenie skojarzone powinno być możliwie krótkie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoflix 50 mg, granulat do sporządzania roztworu doustnego, w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketoflix-100423111/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoprofen-SF 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketoprofen-sf-100230375/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Toramide 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/toramide-100140100/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaKetoprofena alkoholPrzy leczeniu ketoprofenem doustnie lub w czopkach pacjent nie powinien pić alkoholu, a lek przyjmuje w czasie posiłku, w najmniejszej skutecznej dawce.Przyjmuj ketoprofen z jedzeniem i nie pij alkoholu w czasie leczenia.ChPL: niezalecaneopóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj ketoprofen z jedzeniem i nie pij alkoholu w czasie leczenia.
Ketoprofen w tabletkach, kapsułkach i czopkach oraz alkohol podrażniają żołądek, a razem zwiększają ryzyko wrzodów i krwawienia. Ryzyko jest największe u osób, które piją codziennie, są po 65. roku życia lub miały wrzody. Lek należy przyjmować z jedzeniem i jak najkrócej. Żel z ketoprofenem nie reaguje z alkoholem, ale posmarowanej skóry nie wolno wystawiać na słońce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce
- wymioty z krwią lub fusowate
- silny ból w nadbrzuszu
- osłabienie, bladość, zawroty głowy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy leczeniu ketoprofenem doustnie lub w czopkach pacjent nie powinien pić alkoholu, a lek przyjmuje w czasie posiłku, w najmniejszej skutecznej dawce. U osób z czynnikami ryzyka krwawienia lekarz może dołączyć inhibitor pompy protonowej. Alternatywą jest paracetamol, u osoby pijącej regularnie w dawce do 2 g na dobę. Ketoprofen w żelu daje małe stężenia we krwi i nie wchodzi w istotną interakcję z alkoholem, ale posmarowaną skórę trzeba chronić przed słońcem w czasie leczenia i przez 2 tygodnie po jego zakończeniu.
Skutek kliniczny
Regularne picie alkoholu w czasie leczenia ketoprofenem zwiększa ryzyko nadżerek, wrzodów i krwawienia z żołądka i dwunastnicy[1]. Ryzyko jest największe przy 3 lub więcej porcjach alkoholu dziennie, u osób po 65. roku życia i przy chorobie wrzodowej w wywiadzie.
Mechanizm
Ketoprofen silnie hamuje COX-1 i w metaanalizach należy do niesteroidowych leków przeciwzapalnych z większym ryzykiem powikłań w górnym odcinku przewodu pokarmowego[2]. Etanol bezpośrednio uszkadza barierę śluzówkową żołądka[3]. Oba działania sumują się bez zmian stężenia leku.
Monitorować
- ból w nadbrzuszu
- czarne stolce
- wymioty z krwią
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórę (żel)droga podania · ketoprofen | interakcja nie dotyczy | Po podaniu na skórę stężenie ketoprofenu we krwi jest za małe, by wpływać na śluzówkę żołądka. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | Wiek powyżej 65 lat jest niezależnym czynnikiem ryzyka powikłań NLPZ w przewodzie pokarmowym. |
| ilość alkoholu ≥ 3 porcje dzienniepacjent | ryzyko rośnie | Od 3 porcji alkoholu dziennie ryzyko krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego przy NLPZ wyraźnie rośnie. |
Źródła
- Forgerini M, Urbano G, de Nadai TR, Batah SS, Fabro AT, Mastroianni PC. Genetic Variants inandGenes Increase the Risk of Upper Gastrointestinal Bleeding: A Case-Control Study. Front Pharmacol. 2021;12:671835. doi: 10.3389/fphar.2021.671835. PMID: 34290607.
- Castellsague J, Riera-Guardia N, Calingaert B, Varas-Lorenzo C, Fourrier-Reglat A, Nicotra F, et al. Individual NSAIDs and upper gastrointestinal complications: a systematic review and meta-analysis of observational studies (the SOS project). Drug Saf. 2012;35(12):1127-46. doi: 10.2165/11633470-000000000-00000. PMID: 23137151.
- Tarnawski AS, Ahluwalia A. Increased susceptibility of aging gastric mucosa to injury and delayed healing: Clinical implications. World J Gastroenterol. 2018;24(42):4721-4727. doi: 10.3748/wjg.v24.i42.4721. PMID: 30479459.
Niekorzystna interakcjaTorasemida alkoholZalecaj choremu unikanie alkoholu, a gdy pacjent mimo to pije, najwyżej niewielkie ilości, nigdy na czczo, nigdy w upał lub przy biegunce i wymiotach oraz z zachowaniem nawodnienia.Najlepiej nie pić alkoholu, a jeśli to konieczne, wypić go niewiele, po posiłku i zachować nawodnienie.ChPL: brak wzmiankiszybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Najlepiej nie pić alkoholu, a jeśli to konieczne, wypić go niewiele, po posiłku i zachować nawodnienie.
Alkohol i lek moczopędny razem mogą mocno obniżyć ciśnienie krwi i odwodnić organizm. Można wtedy poczuć zawroty głowy, osłabienie, a nawet zemdleć. Alkohol może też pogłębiać niedobór potasu, co bywa groźne dla rytmu serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub mroczki przed oczami przy wstawaniu
- omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
- silne osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- bardzo suche usta i mało moczu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zalecaj choremu unikanie alkoholu, a gdy pacjent mimo to pije, najwyżej niewielkie ilości, nigdy na czczo, nigdy w upał lub przy biegunce i wymiotach oraz z zachowaniem nawodnienia. Alkohol nie powinien być spożywany w okresie rozpoczynania leczenia lub zmiany dawki torasemidu. U chorych z niskim ciśnieniem lub zaburzeniami rytmu serca, które są w ChPL wymienione w przeciwwskazaniach[1], alkohol jest szczególnie niewskazany. U chorych z niewydolnością serca alkohol dodatkowo pogarsza rokowanie niezależnie od interakcji.
Skutek kliniczny
Spadek ciśnienia tętniczego z zawrotami głowy, osłabieniem, omdleniem i upadkami, zwłaszcza po wstaniu z pozycji siedzącej lub leżącej. Możliwe odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe (niedobór potasu i magnezu) oraz kołatania serca lub zaburzenia rytmu. Ryzyko rośnie przy większych ilościach alkoholu, u osób starszych i przy odwodnieniu.
Mechanizm
Torasemid nasila działanie hipotensyjne innych równocześnie stosowanych leków[1], a alkohol rozszerza naczynia i obniża ciśnienie, więc oba efekty się sumują. Oba czynniki zwiększają utratę płynów, co sprzyja odwodnieniu, spadkowi objętości krwi i zawrotom głowy przy wstawaniu. Torasemid zwiększa wydalanie potasu, a przewlekłe picie alkoholu sprzyja niedoborom potasu i magnezu, które nasilają ryzyko zaburzeń rytmu serca. W ChPL niski poziom potasu i magnezu opisano jako czynnik zwiększający wrażliwość mięśnia sercowego na glikozydy nasercowe[1]. Bezpośrednich badań interakcji torasemidu z alkoholem w dostarczonych źródłach nie ma, wniosek opiera się na znanych działaniach obu substancji.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
- objawy odwodnienia i ortostatyczne spadki ciśnienia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- rytm serca przy kołataniach lub omdleniach
- masa ciała i bilans płynów u chorych z niewydolnością serca
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości lub picie do upojeniailość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Większe ilości alkoholu nasilają rozszerzenie naczyń, utratę płynów i ryzyko zaburzeń elektrolitowych, więc ryzyko hipotonii i arytmii wyraźnie rośnie. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych słabsza regulacja ciśnienia i większa skłonność do odwodnienia zwiększają ryzyko ortostatycznych spadków ciśnienia i upadków. |
| Pierwsze dni leczenia lub po zmianie dawkiczas leczenia · alkohol | ryzyko rośnie | W początkowym okresie leczenia lub po zwiększeniu dawki diureza i spadek ciśnienia są największe, więc alkohol w tym czasie warto wykluczyć. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Toramide 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/toramide-100140100/
Inne interakcje tych leków 52
Połączenie przeciwwskazaneAntybiotyki okulistyczne+ Diuretyki pętlowe klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego w kroplach lub maści do oczu i diuretyku pętlowego nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania.Stosuj antybiotyk do oczu i lek moczopędny tak, jak zalecił lekarz, i nie przedłużaj leczenia kroplami lub maścią do oczu bez porozumienia z lekarzem.ChPL: przeciwwskazaneopóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Stosuj antybiotyk do oczu i lek moczopędny tak, jak zalecił lekarz, i nie przedłużaj leczenia kroplami lub maścią do oczu bez porozumienia z lekarzem.
Antybiotyki do oczu, takie jak tobramycyna czy netylmycyna, możesz stosować razem z lekami moczopędnymi, takimi jak furosemid czy torasemid. Z kropli i maści do oczu do krwi przedostaje się bardzo mało leku, więc nie wzmacnia on działania leku moczopędnego na uszy i nerki. Ostrożność jest potrzebna dopiero wtedy, gdy podobny antybiotyk dostajesz w zastrzyku lub kroplówce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego w kroplach lub maści do oczu i diuretyku pętlowego nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania. Dotyczy to jednakowo tobramycyny i netylmycyny podawanych do oka oraz furosemidu i torasemidu. Należy upewnić się, że aminoglikozyd jest stosowany wyłącznie miejscowo do oka i przez zalecany czas. Jeżeli pacjent otrzymuje jednocześnie aminoglikozyd ogólnie (dożylnie lub domięśniowo), obowiązuje postępowanie jak przy interakcji niekorzystnej – unikanie połączenia albo ścisłe monitorowanie słuchu, czynności nerek i stężenia aminoglikozydu[1].
Skutek kliniczny
Przy miejscowym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego do oka razem z diuretykiem pętlowym nie oczekuje się klinicznie istotnego nasilenia ototoksyczności ani nefrotoksyczności. Ryzyko szumów usznych, niedosłuchu, zaburzeń równowagi i uszkodzenia nerek staje się realne dopiero przy ogólnym podaniu aminoglikozydu, zwłaszcza z dożylnym diuretykiem pętlowym w dużej dawce.
Mechanizm
Aminoglikozydy (tobramycyna, netylmycyna) i diuretyki pętlowe (furosemid, torasemid) mogą każdy z osobna uszkadzać ucho wewnętrzne[2]. Aminoglikozydy dodatkowo uszkadzają nerki. Przy podaniu ogólnym ich działanie ototoksyczne sumuje się, a odwodnienie po diuretyku może zwiększać stężenie aminoglikozydu w surowicy i w perylimfie. Po miejscowym podaniu do worka spojówkowego wchłanianie aminoglikozydu do krwi jest znikome, więc nie powstaje stężenie, które mogłoby nasilić toksyczność diuretyku pętlowego. Ostrzeżenie o poziomie Major dotyczy w praktyce postaci podawanych ogólnie, a nie kropli i maści do oczu.
Monitorować
- Weryfikacja drogi podania aminoglikozydu (tylko miejscowo do oka)
- Przy podaniu ogólnym aminoglikozydu – kreatynina i eGFR, stężenie aminoglikozydu, słuch i równowaga, nawodnienie i elektrolity
Kiedy ocena się zmienia
| Ogólnoustrojowa (dożylnie lub domięśniowo)droga podania · antybiotyki okulistyczne | ryzyko rośnie | Przy ogólnym podaniu tobramycyny lub netylmycyny razem z diuretykiem pętlowym ototoksyczność i nefrotoksyczność sumują się, a ryzyko rośnie przy dożylnym podaniu diuretyku w dużej dawce, odwodnieniu i niewydolności nerek. Należy unikać połączenia albo monitorować stężenie aminoglikozydu, czynność nerek, słuch i nawodnienie. |
| Noworodki i wcześniakiwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U noworodków, zwłaszcza wcześniaków, względne wchłanianie ogólne leków podawanych do oka jest większe, a czynność nerek niedojrzała. Przy jednoczesnym podawaniu diuretyku pętlowego warto ograniczyć czas leczenia okulistycznego do niezbędnego minimum i zwracać uwagę na czynność nerek. |
Źródła
- Triggs E, Charles B. Pharmacokinetics and therapeutic drug monitoring of gentamicin in the elderly. Clin Pharmacokinet. 1999;37(4):331-41. doi: 10.2165/00003088-199937040-00004. PMID: 10554048.
- Schacht J. Molecular mechanisms of drug-induced hearing loss. Hear Res. 1986;22:297-304. doi: 10.1016/0378-5955(86)90105-x. PMID: 3015857.
Połączenie przeciwwskazaneCefuroksym+ TorasemidCharakterystyka jednego z produktów torasemidu wymienia jednoczesne stosowanie z cefalosporynami wśród przeciwwskazań, dlatego należy unikać tego połączenia.Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu, że stosujesz torasemid, zanim zaczniesz antybiotyk.ChPL: przeciwwskazaneopóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu, że stosujesz torasemid, zanim zaczniesz antybiotyk.
Torasemid to lek moczopędny, a cefuroksym to antybiotyk wydalany przez nerki. Przyjmowane razem mogą obciążać nerki, zwłaszcza gdy jesteś odwodniony albo masz już chore nerki. W ulotce jednego z leków z torasemidem to połączenie jest wymienione jako przeciwwskazane.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- silne osłabienie lub senność
- nudności i brak apetytu
- zawroty głowy lub omdlenia
- silne pragnienie i suchość w ustach
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Charakterystyka jednego z produktów torasemidu wymienia jednoczesne stosowanie z cefalosporynami wśród przeciwwskazań, dlatego należy unikać tego połączenia.[1] Jeżeli lekarz uzna, że oba leki są niezbędne, należy przed leczeniem i w jego trakcie oznaczać stężenie kreatyniny i elektrolitów, dbać o prawidłowe nawodnienie pacjenta i rozważyć czasowe zmniejszenie dawki torasemidu. Wybór antybiotyku spoza grupy cefalosporyn zależy od rodzaju zakażenia i należy do lekarza.
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie czynności nerek aż do ostrego uszkodzenia nerek, szczególnie u osób odwodnionych, starszych i z wcześniejszą niewydolnością nerek. Następstwem może być kumulacja cefuroksymu i nasilenie jego działań niepożądanych.
Mechanizm
Torasemid może nasilać nefrotoksyczne działanie cefalosporyn, zwłaszcza w dużych dawkach.[1] Diuretyk pętlowy powoduje utratę wody i elektrolitów, a odwodnienie i zmniejszenie przepływu nerkowego sprzyjają uszkodzeniu nerek przez lek nefrotoksyczny. Cefuroksym jest wydalany przez nerki w procesie przesączania kłębuszkowego i wydzielania cewkowego, więc pogorszenie czynności nerek może prowadzić do jego kumulacji.[2]
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- stężenie sodu i potasu w surowicy
- diureza i objawy odwodnienia
- ciśnienie tętnicze
Kiedy ocena się zmienia
| Duża dawkadawka · torasemid | ryzyko rośnie | Charakterystyka torasemidu wskazuje, że nasilenie nefrotoksyczności cefalosporyn dotyczy zwłaszcza dużych dawek diuretyku. |
| Zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek rośnie ryzyko dalszego uszkodzenia nerek i kumulacji cefuroksymu, który jest wydalany przez nerki. |
| Osoba starszawiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują odwodnienie i ograniczona rezerwa nerkowa, co zwiększa ryzyko uszkodzenia nerek. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Toramide 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/toramide-100140100/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zinnat 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zinnat-100074395/
Połączenie przeciwwskazaneIbuprofen+ KetoprofenNie należy stosować ibuprofenu i ketoprofenu jednocześnie w postaciach działających ogólnoustrojowo.Nie bierz ibuprofenu i ketoprofenu jednocześnie, a jeśli jeden lek nie wystarcza na ból, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inne rozwiązanie.ChPL: przeciwwskazanenieznanyrozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz ibuprofenu i ketoprofenu jednocześnie, a jeśli jeden lek nie wystarcza na ból, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inne rozwiązanie.
Ibuprofen i ketoprofen to leki przeciwbólowe i przeciwzapalne z tej samej grupy. Przyjmowane razem nie działają wyraźnie silniej, za to dużo bardziej obciążają żołądek i nerki. Zwiększają też ryzyko wrzodów i krwawienia z przewodu pokarmowego. Sprawdzaj skład leków na przeziębienie i ból, bo często zawierają ibuprofen.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce
- wymioty z krwią lub przypominające fusy od kawy
- silny lub nawracający ból brzucha
- wyraźnie mniej oddawanego moczu albo obrzęki nóg
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie należy stosować ibuprofenu i ketoprofenu jednocześnie w postaciach działających ogólnoustrojowo. ChPL ibuprofenu wymienia jednoczesne stosowanie z innymi NLPZ wśród przeciwwskazań[1]. Jeśli jeden NLPZ nie daje wystarczającej kontroli bólu, nie dodaje się drugiego, tylko rozważa lek przeciwbólowy z innej grupy albo zmianę leczenia u lekarza. Przy zamianie jednego NLPZ na drugi należy odstawić poprzedni lek, a nie przyjmować obu naprzemiennie.
Skutek kliniczny
Jednoczesne stosowanie zwiększa ryzyko owrzodzenia, krwawienia i perforacji przewodu pokarmowego[2]. ChPL ibuprofenu wskazuje także na ogólny wzrost ryzyka działań niepożądanych przy łączeniu dwóch lub więcej NLPZ[3]. Należy się też liczyć z większym ryzykiem pogorszenia czynności nerek, zatrzymania płynów i wzrostu ciśnienia tętniczego, szczególnie u osób starszych, odwodnionych i przyjmujących leki hipotensyjne lub moczopędne.
Mechanizm
Oba leki należą do niesteroidowych leków przeciwzapalnych i hamują cyklooksygenazę, więc ich działania niepożądane się sumują. Dotyczy to zwłaszcza uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego, upośledzenia agregacji płytek krwi oraz zmniejszenia przepływu nerkowego zależnego od prostaglandyn. ChPL ketoprofenu wskazuje, że łączenie z innymi NLPZ zwiększa ryzyko owrzodzenia i krwawienia w obrębie przewodu pokarmowego[2].
Metabolizm i transportery
- Ibuprofen: substrat CYP2C9[4]
Monitorować
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego (smoliste stolce, wymioty z krwią, ból w nadbrzuszu)
- czynność nerek u osób starszych, odwodnionych lub stosujących leki hipotensyjne i moczopędne
- ciśnienie tętnicze i obrzęki
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · ketoprofen | ryzyko maleje | Ketoprofen stosowany miejscowo na skórę daje znacznie mniejszą ekspozycję ogólnoustrojową niż postacie doustne, więc ryzyko sumowania działań niepożądanych z doustnym ibuprofenem jest mniejsze. Nadal należy unikać takiego łączenia bez potrzeby, szczególnie przy dużych powierzchniach smarowania, długim stosowaniu i u osób z grup ryzyka. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i pogorszenia czynności nerek przy stosowaniu NLPZ jest większe, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków hipotensyjnych lub moczopędnych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibum Forte 400 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ibum-forte-100128197/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibuprofen TZF 40 mg/ml, zawiesina doustna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ibuprofen-tzf-100418660/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibuprofen TZF. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ibuprofen-tzf-100418660/
Niekorzystna interakcjaNLPZ – pochodne kwasu propionowego+ Inhibitory kalcyneuryny klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu NLPZ z grupy pochodnych kwasu propionowego i inhibitora kalcyneuryny należy w miarę możliwości unikać ogólnoustrojowego NLPZ, a jeśli jest konieczny – podawać najmniejszą skuteczną dawkę jak najkrócej pod kontrolą funkcji nerek i stężenia potasu.Jeśli przyjmujesz takrolimus, cyklosporynę lub woklosporynę, nie stosuj bez zgody lekarza tabletek przeciwbólowych z grupy NLPZ, takich jak ibuprofen, ketoprofen czy naproksen, i na ból lub gorączkę wybieraj raczej paracetamol.ChPL: niezalecaneszybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli przyjmujesz takrolimus, cyklosporynę lub woklosporynę, nie stosuj bez zgody lekarza tabletek przeciwbólowych z grupy NLPZ, takich jak ibuprofen, ketoprofen czy naproksen, i na ból lub gorączkę wybieraj raczej paracetamol.
Leki przeciwbólowe takie jak ibuprofen, ketoprofen, deksketoprofen czy naproksen mogą razem z lekami zapobiegającymi odrzuceniu przeszczepu lub stosowanymi w chorobach autoimmunologicznych, takimi jak takrolimus czy cyklosporyna, uszkadzać nerki. Oba rodzaje leków zmniejszają przepływ krwi przez nerki, a razem działają silniej niż osobno. Może to prowadzić do nagłego pogorszenia pracy nerek, wzrostu potasu we krwi i podwyższenia ciśnienia. Bezpieczniejszym lekiem na ból i gorączkę jest zwykle paracetamol.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- obrzęki nóg, twarzy lub szybki przyrost masy ciała
- nietypowe osłabienie, nudności lub uczucie kołatania serca
- wyraźnie wyższe niż zwykle ciśnienie tętnicze
- pogorszenie wyników kreatyniny lub potasu w badaniach kontrolnych
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu NLPZ z grupy pochodnych kwasu propionowego i inhibitora kalcyneuryny należy w miarę możliwości unikać ogólnoustrojowego NLPZ, a jeśli jest konieczny – podawać najmniejszą skuteczną dawkę jak najkrócej pod kontrolą funkcji nerek i stężenia potasu[1]. U biorców przeszczepów, zwłaszcza nerki, ogólnoustrojowe NLPZ takie jak ibuprofen, ketoprofen czy naproksen należy traktować jako leki do unikania i w pierwszej kolejności stosować paracetamol[2]. Jeśli NLPZ jest niezbędny, należy przed włączeniem ocenić kreatyninę i potas, zapewnić dobre nawodnienie i powtórzyć badania w ciągu kilku dni od rozpoczęcia leczenia. Naproksen ma długi okres półtrwania, dlatego jego działanie na nerki utrzymuje się dłużej niż w przypadku ibuprofenu czy deksketoprofenu. Przy wzroście kreatyniny lub potasu NLPZ należy odstawić, a nie redukować dawkę takrolimusu, cyklosporyny lub woklosporyny bez konsultacji z ośrodkiem transplantacyjnym lub prowadzącym lekarzem.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, hiperkaliemii, nadciśnienia tętniczego i obrzęków[3]. U biorców przeszczepu nerki może prowadzić do pogorszenia funkcji przeszczepu, które trudno odróżnić od odrzucania. Ryzyko rośnie przy odwodnieniu, niewydolności serca, marskości wątroby, przewlekłej chorobie nerek, w podeszłym wieku i przy jednoczesnym stosowaniu diuretyków, inhibitorów ACE lub sartanów[4].
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i jest wspólna dla wszystkich NLPZ z grupy pochodnych kwasu propionowego oraz wszystkich inhibitorów kalcyneuryny. Inhibitory kalcyneuryny zwężają tętniczkę doprowadzającą kłębuszka nerkowego, a nerka broni przepływu krwi i filtracji między innymi dzięki prostaglandynom rozszerzającym tę tętniczkę. NLPZ hamują cyklooksygenazę i syntezę prostaglandyn nerkowych, przez co znoszą ten mechanizm obronny. W efekcie dochodzi do nasilenia spadku przesączania kłębuszkowego, retencji sodu i wody oraz upośledzenia wydalania potasu. Oba leki niezależnie zmniejszają też wydzielanie reniny i aldosteronu, co sprzyja hiperkaliemii. Interakcja nie zależy od szlaku metabolizmu, dlatego dotyczy także deksketoprofenu, deksibuprofenu i woklosporyny, mimo braku tych par w bazie DDInter. Różnica poziomów między takrolimusem a cyklosporyną w DDInter wynika z różnic w opisie danych, a nie z odmiennego mechanizmu.
Monitorować
- kreatynina i eGFR przed włączeniem NLPZ i w ciągu kilku dni od jego rozpoczęcia
- stężenie potasu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- diureza, obrzęki i masa ciała
- stężenie minimalne takrolimusu lub cyklosporyny w razie pogorszenia funkcji nerek
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (na skórę)droga podania · NLPZ – pochodne kwasu propionowego | ryzyko maleje | NLPZ stosowane miejscowo na skórę w niewielkiej powierzchni osiągają małe stężenia ogólnoustrojowe, dlatego ryzyko nefrotoksyczności jest znacznie mniejsze. Ostrożność zachować przy stosowaniu na dużą powierzchnię, długotrwale lub pod opatrunkiem okluzyjnym. |
| eGFR ≤ 60 ml/min/1,73 m²pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów z obniżonym eGFR, w tym u większości biorców przeszczepu nerki, rezerwa nerkowa jest mała i nawet krótkie leczenie NLPZ może wywołać ostre uszkodzenie nerek. Ogólnoustrojowe NLPZ należy u nich unikać. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych zależność przepływu nerkowego od prostaglandyn jest większa, częściej występuje odwodnienie i jednoczesne stosowanie diuretyków lub leków z grupy inhibitorów ACE i sartanów, co zwiększa ryzyko ostrego uszkodzenia nerek i hiperkaliemii. |
| czas leczenia ≥ 5 dniNLPZ – pochodne kwasu propionowego | ryzyko rośnie | Ryzyko narasta wraz z czasem stosowania i dawką NLPZ. Przy leczeniu dłuższym niż kilka dni konieczna jest kontrola kreatyniny i potasu, a przy przewlekłej potrzebie leczenia przeciwbólowego należy zmienić lek. |
Źródła
- Chiasson JM, Fominaya CE, Gebregziabher M, Taber DJ. Long-term Assessment of NSAID Prescriptions and Potential Nephrotoxicity Risk in Adult Kidney Transplant Recipients. Transplantation. 2019;103(12):2675-2681. doi: 10.1097/TP.0000000000002689. PMID: 30830038.
- Jeong R, Lentine KL, Quinn RR, Ravani P, Wiebe N, Davison SN, et al. NSAID prescriptions in kidney transplant recipients. Clin Transplant. 2021;35(9):e14405. doi: 10.1111/ctr.14405. PMID: 34174784.
- Naesens M, Kuypers DR, Sarwal M. Calcineurin inhibitor nephrotoxicity. Clin J Am Soc Nephrol. 2009;4(2):481-508. doi: 10.2215/CJN.04800908. PMID: 19218475.
- LaForge JM, Urso K, Day JM, Bourgeois CW, Ross MM, Ahmadzadeh S, et al. Non-steroidal Anti-inflammatory Drugs: Clinical Implications, Renal Impairment Risks, and AKI. Adv Ther. 2023;40(5):2082-2096. doi: 10.1007/s12325-023-02481-6. PMID: 36947330.
Niekorzystna interakcjaDiklofenak+ KetoprofenNależy unikać jednoczesnego ogólnoustrojowego stosowania diklofenaku i ketoprofenu i wybrać jeden lek z grupy NLPZ w najmniejszej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas.Nie łącz diklofenaku z ketoprofenem w tabletkach, kapsułkach ani saszetkach, a jeśli ból nie mija po jednym leku, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inne rozwiązanie.ChPL: niezalecanenieznanyrozległe badania
Niekorzystna interakcja
Nie łącz diklofenaku z ketoprofenem w tabletkach, kapsułkach ani saszetkach, a jeśli ból nie mija po jednym leku, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inne rozwiązanie.
Diklofenak i ketoprofen to dwa leki z tej samej grupy przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Przyjmowane razem nie działają wyraźnie silniej, ale wyraźnie zwiększają ryzyko podrażnienia i krwawienia z żołądka, a także mogą obciążać nerki i podnosić ciśnienie. Wybierz tylko jeden z tych leków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce
- wymioty z krwią lub przypominające fusy od kawy
- silny lub nasilający się ból brzucha
- obrzęki nóg lub wyraźnie mniej oddawanego moczu
- wysypka, duszność lub obrzęk twarzy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Należy unikać jednoczesnego ogólnoustrojowego stosowania diklofenaku i ketoprofenu i wybrać jeden lek z grupy NLPZ w najmniejszej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas. ChPL ketoprofenu kwalifikuje połączenie z innymi NLPZ jako skojarzenie, którego należy unikać.[1] Jeżeli jeden NLPZ nie daje wystarczającej kontroli bólu, nie dokłada się drugiego, tylko rozważa lek przeciwbólowy spoza tej grupy. U pacjentów z krwawieniem z przewodu pokarmowego lub perforacją po wcześniejszym leczeniu NLPZ w wywiadzie diklofenak jest przeciwwskazany.[2]
Skutek kliniczny
Główną konsekwencją jest wzrost ryzyka owrzodzenia, krwawienia i perforacji w przewodzie pokarmowym. ChPL diklofenaku podaje, że jednoczesne stosowanie z innymi NLPZ może zwiększać częstość działań niepożądanych dotyczących przewodu pokarmowego.[2] ChPL ketoprofenu wymienia inne NLPZ wśród skojarzeń, których należy unikać, ze względu na zwiększone ryzyko owrzodzenia i krwawienia w obrębie przewodu pokarmowego.[1] Możliwe jest także nasilenie nefrotoksyczności, zatrzymania płynów i wzrostu ciśnienia tętniczego, szczególnie u osób starszych, odwodnionych lub przyjmujących leki moczopędne, inhibitory konwertazy angiotensyny albo sartany.
Mechanizm
Diklofenaku i ketoprofenu nie należy przyjmować razem ogólnoustrojowo, ponieważ oba są niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi i sumują swoje działania niepożądane. Oba leki hamują cyklooksygenazę i zmniejszają wytwarzanie prostaglandyn chroniących błonę śluzową żołądka, utrzymujących przepływ krwi przez nerki i wspierających czynność płytek krwi. Połączenie nie wzmacnia działania przeciwbólowego w stopniu istotnym klinicznie, natomiast zwiększa obciążenie przewodu pokarmowego, nerek i układu krążenia.
Metabolizm i transportery
- Diklofenak: substrat CYP2C9[3]
Monitorować
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego (smoliste stolce, wymioty z krwią, ból w nadbrzuszu)
- czynność nerek (kreatynina, eGFR) u osób starszych i przyjmujących leki moczopędne, inhibitory konwertazy angiotensyny lub sartany
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i przyrost masy ciała
Kiedy ocena się zmienia
| Jeden z leków stosowany miejscowo na skórę (żel, plaster)droga podania · pacjent | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu jednego z leków ekspozycja ogólnoustrojowa jest niewielka, więc sumowanie toksyczności żołądkowo‑jelitowej jest znacznie mniejsze. Warto jednak ograniczyć powierzchnię i czas stosowania, a przy ketoprofenie miejscowym pamiętać o ryzyku reakcji fotoalergicznych. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i pogorszenia czynności nerek przy łączeniu NLPZ jest wyższe, dlatego połączenia należy bezwzględnie unikać, a przy stosowaniu jednego NLPZ rozważyć ochronę żołądka i kontrolę czynności nerek. |
| Dłużej niż kilka dniczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko powikłań żołądkowo‑jelitowych i nerkowych rośnie wraz z czasem stosowania NLPZ, dlatego przedłużające się jednoczesne przyjmowanie dwóch NLPZ wymaga pilnej weryfikacji terapii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Diclac 75 Duo 75 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diclac-75-duo-100109870/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Diclac 75 Duo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/diclac-75-duo-100109870/
Niekorzystna interakcjaKetoprofen+ MetotreksatPrzy metotreksacie w dawkach większych niż 15 mg na tydzień należy unikać ketoprofenu.Zanim weźmiesz ketoprofen, zapytaj lekarza lub farmaceutę, a na ból wybierz raczej paracetamol.ChPL: niezalecaneopóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Zanim weźmiesz ketoprofen, zapytaj lekarza lub farmaceutę, a na ból wybierz raczej paracetamol.
Nie bierz ketoprofenu na własną rękę, jeśli przyjmujesz metotreksat. Ketoprofen utrudnia usuwanie metotreksatu z organizmu, przez co metotreksat może się gromadzić i uszkadzać szpik kostny, który wytwarza krwinki, a także żołądek i jelita. Ryzyko jest tym większe, im większą dawkę metotreksatu przyjmujesz. Na ból lub gorączkę zwykle bezpieczniejszy jest paracetamol.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- owrzodzenia lub bolesne zmiany w jamie ustnej
- gorączka, ból gardła lub częste infekcje
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- bladość, duże osłabienie, zadyszka
- czarne stolce lub wymioty z krwią
- silny ból brzucha lub biegunka
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – wydalanie, pk_wiazanie_bialek, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Przy metotreksacie w dawkach większych niż 15 mg na tydzień należy unikać ketoprofenu.[1] Jedna z ChPL ketoprofenu wskazuje próg 15 mg na tydzień lub więcej i wymaga odstępu co najmniej 12 godzin między zaprzestaniem lub rozpoczęciem ketoprofenu a podaniem metotreksatu.[2] Przy mniejszych dawkach metotreksatu połączenie jest możliwe, ale w pierwszych tygodniach trzeba co tydzień kontrolować pełną morfologię krwi, a częściej u osób w podeszłym wieku i przy zmianach czynności nerek.[1] Podanie ketoprofenu w ciągu 24 godzin przed lub po metotreksacie może zwiększyć stężenie i toksyczność metotreksatu, dlatego nie należy go przyjmować w dniu dawki metotreksatu ani dzień przed i po niej.[3] U pacjentów z czynnikami ryzyka, np. graniczną czynnością nerek, nie zaleca się łączenia NLPZ z metotreksatem.[4] W doraźnym leczeniu bólu lepiej wybrać lek przeciwbólowy spoza grupy NLPZ.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko toksyczności metotreksatu, przede wszystkim na układ krwiotwórczy.[3] Podczas jednoczesnego stosowania NLPZ i metotreksatu notowano ciężkie działania niepożądane, w tym zgon, niespodziewanie ciężką mielosupresję, niedokrwistość aplastyczną i toksyczne działanie na przewód pokarmowy.[4] Ryzyko jest największe przy dawkach metotreksatu większych niż 15 mg na tydzień.[1]
Mechanizm
Ketoprofen, podobnie jak inne NLPZ, zmniejsza kanalikowe wydzielanie metotreksatu w nerkach, co zwiększa jego stężenie w osoczu.[2] Dodatkowo wypiera metotreksat z połączeń z białkami osocza i zmniejsza jego klirens nerkowy.[1] Do tego dochodzi sumowanie toksycznego działania obu leków na przewód pokarmowy oraz niekorzystny wpływ NLPZ na czynność nerek, który pośrednio dalej spowalnia eliminację metotreksatu.
Metabolizm i transportery
- Metotreksat: substrat OAT3[5]
Monitorować
- morfologia krwi pełna z rozmazem raz w tygodniu w pierwszych tygodniach leczenia skojarzonego
- kreatynina i eGFR
- objawy zapalenia jamy ustnej i owrzodzeń błony śluzowej
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego
- objawy zakażenia, gorączka
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 15 mg/tydzieńmetotreksat | inne zalecenie | Przy dawkach metotreksatu większych niż 15 mg na tydzień ChPL ketoprofenu każe unikać połączenia, a jedna z ChPL obejmuje już dawkę 15 mg na tydzień i wymaga odstępu co najmniej 12 godzin. |
| dawka ≤ 15 mg/tydzieńmetotreksat | inne zalecenie | Przy dawkach metotreksatu mniejszych niż 15 mg na tydzień połączenie jest możliwe pod warunkiem cotygodniowej kontroli pełnej morfologii krwi w pierwszych tygodniach leczenia skojarzonego. |
| odstep ≥ 24 h przed i po dawce metotreksatuketoprofen | ryzyko maleje | Ketoprofen podany w ciągu 24 godzin przed lub po metotreksacie zwiększa jego stężenie i toksyczność, a inna ChPL wymaga odstępu co najmniej 12 godzin, więc bezpieczniej omijać dzień dawki metotreksatu oraz dzień przed i po niej. |
| eGFR ≤ 30 ml/minpacjent | interakcja nie dotyczy | Klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min jest przeciwwskazaniem do małych dawek metotreksatu, a ciężka niewydolność nerek jest przeciwwskazaniem do ketoprofenu, zaś przy granicznej czynności nerek łączenie NLPZ z metotreksatem nie jest zalecane. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku morfologię krwi trzeba kontrolować częściej niż raz w tygodniu, a ryzyko pogorszenia czynności nerek przez NLPZ jest większe. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoflix 50 mg, granulat do sporządzania roztworu doustnego, w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketoflix-100423111/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoprofen-SF 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketoprofen-sf-100230375/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methotrexat-Ebewe 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methotrexat-ebewe-100090448/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaKwas acetylosalicylowy+ KetoprofenNależy unikać doustnego lub pozajelitowego ketoprofenu u pacjenta przyjmującego kwas acetylosalicylowy, a w leczeniu bólu w pierwszej kolejności wybrać lek spoza grupy NLPZ.Jeśli przyjmujesz kwas acetylosalicylowy na serce, nie bierz ketoprofenu w tabletkach ani saszetkach bez zgody lekarza i zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy, ale nie odstawiaj kwasu acetylosalicylowego na własną rękę.ChPL: niezalecaneopóźniony (dni)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Jeśli przyjmujesz kwas acetylosalicylowy na serce, nie bierz ketoprofenu w tabletkach ani saszetkach bez zgody lekarza i zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy, ale nie odstawiaj kwasu acetylosalicylowego na własną rękę.
Ketoprofen i kwas acetylosalicylowy to leki z tej samej grupy przeciwzapalnych leków przeciwbólowych. Przyjmowane razem mocniej podrażniają żołądek i zwiększają ryzyko wrzodów oraz krwawienia z przewodu pokarmowego. Mogą też obciążać nerki, zwłaszcza u osób starszych i odwodnionych. Ketoprofen może dodatkowo osłabiać ochronne działanie kwasu acetylosalicylowego na serce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce
- wymioty z krwią lub przypominające fusy od kawy
- silny lub nasilający się ból brzucha
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu lub obrzęki
- duszność, świszczący oddech lub wysypka po przyjęciu leku
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Należy unikać doustnego lub pozajelitowego ketoprofenu u pacjenta przyjmującego kwas acetylosalicylowy, a w leczeniu bólu w pierwszej kolejności wybrać lek spoza grupy NLPZ. ChPL ketoprofenu każe unikać łączenia z innymi NLPZ i salicylanami w dużych dawkach, a przy lekach przeciwpłytkowych zaleca ostrożność z powodu ryzyka krwawienia z przewodu pokarmowego.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, ketoprofen powinien być stosowany w najmniejszej skutecznej dawce i możliwie najkrócej, a u pacjentów z czynnikami ryzyka krwawienia warto rozważyć osłonę inhibitorem pompy protonowej. Nie należy samodzielnie odstawiać kwasu acetylosalicylowego przyjmowanego z powodu choroby serca lub naczyń.
Skutek kliniczny
Głównym skutkiem jest zwiększone ryzyko owrzodzenia i krwawienia z przewodu pokarmowego.[1] Możliwe jest także pogorszenie czynności nerek, zwłaszcza u osób starszych, odwodnionych i przyjmujących leki moczopędne, inhibitory ACE lub sartany.[2] U pacjentów przyjmujących małe dawki kwasu acetylosalicylowego w prewencji sercowo-naczyniowej nie można wykluczyć osłabienia ochrony przeciwzakrzepowej.
Mechanizm
Oba leki hamują cyklooksygenazę i syntezę prostaglandyn chroniących błonę śluzową żołądka oraz przepływ krwi przez nerki, a kwas acetylosalicylowy dodatkowo nieodwracalnie hamuje agregację płytek. Jednoczesne stosowanie NLPZ z kwasem acetylosalicylowym zwiększa ryzyko uszkodzeń błony śluzowej żołądka i dwunastnicy, krwawień z przewodu pokarmowego oraz uszkodzenia nerek na skutek synergicznego działania tych leków.[2] Ketoprofen jako odwracalny inhibitor cyklooksygenazy płytkowej może teoretycznie utrudniać dostęp kwasu acetylosalicylowego do enzymu i osłabiać jego działanie przeciwpłytkowe, podobnie jak opisano to dla ibuprofenu i metamizolu, ale ChPL kwasu acetylosalicylowego nie wymienia w tym kontekście ketoprofenu.[2]
Monitorować
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego – smoliste stolce, wymioty z krwią lub fusowate, ból w nadbrzuszu
- stężenie kreatyniny i czynność nerek u osób starszych, odwodnionych lub przyjmujących leki moczopędne, inhibitory ACE albo sartany
- ciśnienie tętnicze
- morfologia krwi przy dłuższym leczeniu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 3 g na dobękwas acetylosalicylowy | ryzyko rośnie | Przy dużych, przeciwzapalnych dawkach kwasu acetylosalicylowego ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego oraz uszkodzenia nerek jest największe, a ChPL ketoprofenu każe unikać łączenia z salicylanami w dużych dawkach. |
| Miejscowo na skórędroga podania · ketoprofen | ryzyko maleje | Ketoprofen stosowany miejscowo na skórę daje znacznie mniejszą ekspozycję ogólnoustrojową, więc ryzyko sumowania działań na przewód pokarmowy i nerki jest małe, o ile żel nie jest stosowany na duże powierzchnie ani długotrwale. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów w podeszłym wieku, odwodnionych lub przyjmujących leki moczopędne, inhibitory ACE albo sartany rośnie ryzyko ostrej niewydolności nerek i krwawienia z przewodu pokarmowego przy łączeniu NLPZ. |
| Leczenie dłuższe niż kilka dniczas leczenia · ketoprofen | ryzyko rośnie | Ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego rośnie wraz z czasem jednoczesnego stosowania obu leków, dlatego przy konieczności łączenia ketoprofen powinien być podawany możliwie najkrócej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Acard 75 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acard-100002148/
Niekorzystna interakcjaNLPZ – pochodne kwasu propionowego+ Inhibitory czynnika Xa klasaNależy unikać jednoczesnego stosowania NLPZ z grupy pochodnych kwasu propionowego i inhibitora czynnika Xa, a jeśli połączenie jest konieczne, trzeba stosować najmniejszą skuteczną dawkę NLPZ przez możliwie najkrótszy czas.Jeśli przyjmujesz lek przeciwkrzepliwy z grupy inhibitorów czynnika Xa, nie stosuj na własną rękę leków przeciwbólowych z grupy NLPZ, a przy bólu lub gorączce zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek, na przykład paracetamol.ChPL: ostrożnośćszybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Jeśli przyjmujesz lek przeciwkrzepliwy z grupy inhibitorów czynnika Xa, nie stosuj na własną rękę leków przeciwbólowych z grupy NLPZ, a przy bólu lub gorączce zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek, na przykład paracetamol.
Leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, takie jak ibuprofen, ketoprofen czy naproksen, razem z lekami przeciwkrzepliwymi, takimi jak rywaroksaban, apiksaban czy edoksaban, zwiększają ryzyko krwawienia. Najczęściej dochodzi do krwawienia z żołądka lub jelit, które może być groźne. Dotyczy to także leków bez recepty i preparatów na przeziębienie zawierających ibuprofen. Bezpieczniejszym wyborem przy bólu lub gorączce jest zwykle paracetamol.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
- wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy z kawy
- silny lub nawracający ból brzucha
- krew w moczu, czerwony lub brązowy mocz
- przedłużające się krwawienie z nosa lub dziąseł
- nietypowe siniaki pojawiające się bez urazu
- silny ból głowy, zawroty głowy, zaburzenia mowy lub widzenia
- nagłe osłabienie, bladość, duszność
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Należy unikać jednoczesnego stosowania NLPZ z grupy pochodnych kwasu propionowego i inhibitora czynnika Xa, a jeśli połączenie jest konieczne, trzeba stosować najmniejszą skuteczną dawkę NLPZ przez możliwie najkrótszy czas. Lekiem przeciwbólowym pierwszego wyboru u pacjenta leczonego rywaroksabanem, apiksabanem lub edoksabanem jest paracetamol. Przy bólu miejscowym, na przykład stawów lub mięśni, można rozważyć ibuprofen lub ketoprofen w postaci żelu zamiast postaci doustnej. Jeśli NLPZ ogólnoustrojowy jest niezbędny, warto rozważyć osłonę inhibitorem pompy protonowej, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka krwawienia z przewodu pokarmowego. Nie należy zmieniać dawki inhibitora czynnika Xa ani przerywać leczenia przeciwkrzepliwego z powodu potrzeby leczenia przeciwbólowego. Należy unikać jednoczesnego stosowania kilku NLPZ oraz łączenia z kwasem acetylosalicylowym bez wyraźnego wskazania.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko poważnych krwawień, przede wszystkim z przewodu pokarmowego, a także krwawień klinicznie istotnych innych niż poważne i krwawień wewnątrzczaszkowych. Ryzyko rośnie już przy krótkotrwałym stosowaniu NLPZ i jest największe u osób starszych, z przebytą chorobą wrzodową lub krwawieniem, z niewydolnością nerek oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwpłytkowych, glikokortykosteroidów lub SSRI.
Mechanizm
Interakcja jest farmakodynamiczna i wspólna dla wszystkich leków obu grup. Inhibitory czynnika Xa hamują osoczowe krzepnięcie. NLPZ z grupy pochodnych kwasu propionowego odwracalnie hamują COX-1 w płytkach krwi, przez co osłabiają ich agregację zależną od tromboksanu A2. Dodatkowo hamują syntezę prostaglandyn ochraniających błonę śluzową żołądka i dwunastnicy, co sprzyja powstawaniu nadżerek i owrzodzeń. Uszkodzenie śluzówki daje źródło krwawienia, a jednoczesne zaburzenie hemostazy osoczowej i płytkowej utrudnia jego zatamowanie. Nie ma istotnej interakcji farmakokinetycznej, ponieważ NLPZ z tej grupy nie wpływają w sposób znaczący klinicznie na CYP3A4 ani na glikoproteinę P. Deksketoprofen i deksibuprofen to czynne enancjomery ketoprofenu i ibuprofenu o takim samym mechanizmie działania, dlatego mimo braku par w DDInter należy oczekiwać tej samej interakcji. NLPZ mogą też pogarszać czynność nerek, co u chorych z niewydolnością nerek sprzyja kumulacji inhibitorów czynnika Xa wydalanych przez nerki, zwłaszcza edoksabanu i rywaroksabanu.
Monitorować
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego (smoliste stolce, krwiste wymioty, bóle w nadbrzuszu)
- morfologia krwi z oznaczeniem hemoglobiny przy dłuższym stosowaniu
- czynność nerek (kreatynina, eGFR), zwłaszcza u osób starszych i odwodnionych
- inne objawy krwawienia (krwiomocz, krwawienia z nosa i dziąseł, siniaki)
- objawy neurologiczne sugerujące krwawienie wewnątrzczaszkowe
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórędroga podania · NLPZ – pochodne kwasu propionowego | ryzyko maleje | NLPZ stosowane na skórę w postaci żelu lub plastra osiągają niskie stężenia ogólnoustrojowe, dlatego ryzyko krwawienia jest znikome przy stosowaniu zgodnym z ulotką na niewielką powierzchnię skóry. Nie należy ich stosować na uszkodzoną skórę ani na dużą powierzchnię ciała. |
| wiek ≥ 75 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i pogorszenia czynności nerek pod wpływem NLPZ jest większe, dlatego należy unikać ogólnoustrojowych NLPZ, a w razie konieczności ich użycia stosować osłonę inhibitorem pompy protonowej i kontrolować czynność nerek. |
| eGFR ≤ 50 ml/min/1,73 m²pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek NLPZ mogą dodatkowo ją pogorszyć, co sprzyja kumulacji inhibitorów czynnika Xa wydalanych przez nerki, zwłaszcza edoksabanu i rywaroksabanu, i zwiększa ryzyko krwawienia. Należy unikać ogólnoustrojowych NLPZ i kontrolować czynność nerek. |
| Kilka dniczas leczenia · NLPZ – pochodne kwasu propionowego | ryzyko rośnie | Ryzyko krwawienia rośnie wraz z czasem stosowania i dawką NLPZ, choć jest obecne już przy krótkim leczeniu. Przewlekłe stosowanie ogólnoustrojowych NLPZ u pacjenta leczonego inhibitorem czynnika Xa wymaga ponownej oceny wskazań, osłony żołądka i okresowej kontroli morfologii oraz czynności nerek. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibuprofen TZF 40 mg/ml, zawiesina doustna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ibuprofen-tzf-100418660/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibuprofen MODAFEN 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ibuprofen-modafen-100452303/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibum Forte 400 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ibum-forte-100128197/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoprofen-SF 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketoprofen-sf-100230375/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoflix 50 mg, granulat do sporządzania roztworu doustnego, w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketoflix-100423111/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mibrex 15 mg/20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mibrex-100376759/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rivaroxaban Polpharma 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rivaroxaban-polpharma-100401316/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Eliquis 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/eliquis-100245589/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apixaban Accord 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/apixaban-accord-100440204/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apixaban Aurovitas 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/apixaban-aurovitas-100421690/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.