Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Klomipramina / Klomipramina i ksylometazolina

Klomipramina i ksylometazolina

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Unikaj łączenia klomipraminy z ksylometazoliną.

Zamiast kropli obkurczających nos wybierz sól fizjologiczną do nosa, a jeśli musisz ich użyć, nie przekraczaj dawki ani czasu stosowania z ulotki i zapytaj farmaceutę o radę.

Niekorzystna interakcjaKlomipramina+ KsylometazolinaUnikaj łączenia klomipraminy z ksylometazoliną.Zamiast kropli obkurczających nos wybierz sól fizjologiczną do nosa, a jeśli musisz ich użyć, nie przekraczaj dawki ani czasu stosowania z ulotki i zapytaj farmaceutę o radę.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Zamiast kropli obkurczających nos wybierz sól fizjologiczną do nosa, a jeśli musisz ich użyć, nie przekraczaj dawki ani czasu stosowania z ulotki i zapytaj farmaceutę o radę.

Lek na depresję lub natręctwa, który przyjmujesz, może nasilać działanie kropli obkurczających nos na serce i ciśnienie. Przy zbyt częstym lub zbyt długim używaniu kropli może wzrosnąć ciśnienie i pojawić się kołatanie serca. Jeśli masz jaskrę, takie krople mogą dodatkowo zaszkodzić oczom.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub szybkie bicie serca
  • silny ból głowy
  • nagły wzrost ciśnienia
  • nierówne bicie serca
  • ból oka, zaczerwienione oko lub zamglone widzenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia klomipraminy z ksylometazoliną. Jednoczesnego stosowania nie zaleca się[1]. Jeśli lek obkurczający błonę śluzową nosa jest konieczny, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie krótki czas bez przekraczania dawkowania i kontroluj ciśnienie tętnicze oraz tętno, szczególnie u pacjentów z chorobą serca lub nadciśnieniem. Ksylometazoliny nie stosuje się u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania[2].

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego, przyspieszenie czynności serca, kołatanie serca i zaburzenia rytmu. Ryzyko rośnie przy przedawkowaniu kropli, ich długotrwałym stosowaniu oraz u osób z chorobą serca lub nadciśnieniem. U osób z wąskim kątem przesączania możliwy jest napad jaskry.

Mechanizm

Klomipramina hamuje wychwyt zwrotny noradrenaliny i może nasilać działanie leków sympatykomimetycznych na układ sercowo-naczyniowy[3]. Ksylometazolina jest sympatykomimetykiem pobudzającym receptory alfa-adrenergiczne, a po wchłonięciu z błony śluzowej nosa, zwłaszcza po przedawkowaniu, jej działanie ogólnoustrojowe może się nasilać podczas stosowania trój- lub czteropierścieniowych leków przeciwdepresyjnych[1]. Dodatkowo działanie przeciwcholinergiczne klomipraminy i alfa-mimetyczne ksylometazoliny może się sumować w zakresie rozszerzenia źrenicy, co ma znaczenie u osób z wąskim kątem przesączania.

Metabolizm i transportery

  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • tętno i rytm serca
  • objawy wzrostu ciśnienia w oku (ból oka, zamglone widzenie) u osób z wąskim kątem przesączania

Bezpieczniejsze alternatywy

roztwór chlorku sodu do nosa (izotoniczny lub hipertoniczny)mometazon donosowy (w alergicznym nieżycie nosa)budezonid donosowy (w alergicznym nieżycie nosa)

Kiedy ocena się zmienia

Dawka większa niż zalecanadawka · ksylometazolinaryzyko rośniePrzedawkowanie ksylometazoliny zwiększa jej wchłanianie ogólnoustrojowe i ryzyko nasilenia działania sercowo-naczyniowego przez klomipraminę.
Dłużej niż zaleca ulotkaczas leczenia · ksylometazolinaryzyko rośnieDługotrwałe stosowanie ksylometazoliny zwiększa narażenie ogólnoustrojowe i ryzyko interakcji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orinox 0,5 mg/ml, aerozol do nosa, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orinox-100342051/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xylometazolin APTEO MED 0,5 mg/ml, krople do nosa, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xylometazolin-apteo-med-100382926/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaKlomipraminaa alkoholPacjent przyjmujący klomipraminę powinien unikać alkoholu, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki.Unikaj alkoholu przez cały czas przyjmowania klomipraminy, a jeśli regularnie pijesz dużo, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Unikaj alkoholu przez cały czas przyjmowania klomipraminy, a jeśli regularnie pijesz dużo, powiedz o tym lekarzowi.

Klomipramina razem z alkoholem może wywołać silną senność, zawroty głowy i spowolnienie reakcji. Te objawy są najsilniejsze na początku leczenia i po zwiększeniu dawki leku. Alkohol może też pogarszać samopoczucie i nasilać objawy depresji.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu
  • splątanie lub zaburzenia widzenia
  • drgawki
  • nasilenie smutku lub myśli samobójczych
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Pacjent przyjmujący klomipraminę powinien unikać alkoholu, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki. ChPL zaleca ostrzeganie pacjentów, że spożycie alkoholu może nasilać senność, zaburzenia widzenia i inne objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego[1]. Jeśli pacjent mimo zaleceń spożył alkohol, nie powinien tego dnia prowadzić pojazdów, obsługiwać maszyn ani wykonywać czynności wymagających koncentracji. U pacjentów nadużywających alkoholu należy poinformować lekarza prowadzącego, ponieważ odstawienie alkoholu w trakcie leczenia klomipraminą zwiększa ryzyko drgawek i wymaga nadzoru.

Skutek kliniczny

Najważniejszym skutkiem jest nasilona senność, spowolnienie reakcji oraz zaburzenia koordynacji i koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków drogowych. ChPL wskazuje, że alkohol może nasilać zmniejszenie ostrości widzenia, senność i inne objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego[1]. Możliwe są zawroty głowy i spadki ciśnienia przy wstawaniu. U osób odstawiających alkohol po okresie intensywnego picia rośnie ryzyko napadu drgawek. Alkohol może pogarszać przebieg depresji i zwiększa toksyczność przy przedawkowaniu klomipraminy, co ma znaczenie u pacjentów z ryzykiem samobójczym.

Mechanizm

Klomipramina i alkohol sumują swoje hamujące działanie na ośrodkowy układ nerwowy, co nasila senność i zaburzenia psychomotoryczne. ChPL klomipraminy podaje, że trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne mogą potęgować działanie alkoholu i innych środków działających hamująco na ośrodkowy układ nerwowy[1]. Do tego dochodzi sumowanie działania obniżającego ciśnienie, ponieważ klomipramina blokuje receptory alfa1-adrenergiczne, a alkohol rozszerza naczynia, co sprzyja hipotonii ortostatycznej. ChPL wymienia stany odstawienia alkoholu wśród czynników predysponujących do drgawek, ponieważ trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne obniżają próg drgawkowy[1]. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może przyspieszać metabolizm wątrobowy trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych i obniżać ich stężenie, ale znaczenie kliniczne tego zjawiska dla klomipraminy jest niepewne. Zapis o alkoholu jest taki sam w ChPL tabletek powlekanych 10 mg i tabletek o przedłużonym uwalnianiu 75 mg[1].

Metabolizm i transportery

  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[2], substrat CYP1A2[2], substrat CYP2C19[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nadmierna senność i spowolnienie psychoruchowe
  • zawroty głowy i ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej
  • napady drgawkowe u osób odstawiających alkohol
  • nasilenie objawów depresji i myśli samobójczych

Kiedy ocena się zmienia

Duża ilość alkoholu wypita jednorazowoilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieDuża jednorazowa dawka alkoholu znacznie nasila sedację, depresję ośrodkowego układu nerwowego i hipotonię, a w razie jednoczesnego przedawkowania klomipraminy zwiększa ryzyko ciężkiego zatrucia.
Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub okres jego odstawieniaczas leczenia · pacjentryzyko rośnieChPL wymienia stany odstawienia alkoholu wśród czynników predysponujących do drgawek u pacjentów leczonych klomipraminą. Odstawienie alkoholu u osoby uzależnionej wymaga nadzoru lekarskiego.
Pierwsze tygodnie leczenia lub okres po zwiększeniu dawkiczas leczenia · alkoholryzyko rośnieDziałanie uspokajające i hipotensyjne klomipraminy jest najsilniejsze na początku terapii i po zwiększeniu dawki, dlatego wtedy sumowanie z alkoholem jest najbardziej odczuwalne.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie sedacji i hipotonii ortostatycznej zwiększa ryzyko upadków i złamań.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/

Pełny opis tej pary

Ksylometazolina a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 97

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ KlomipraminaNie należy łączyć cytalopramu z klomipraminą, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z tych leków sam, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu o obu lekach.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z tych leków sam, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu o obu lekach.

Cytalopram i klomipramina to dwa leki przeciwdepresyjne, których zwykle nie łączy się ze sobą. Razem mogą zaburzać rytm serca i wywołać groźne nadmierne działanie serotoniny w organizmie. Cytalopram może też zwiększać ilość klomipraminy we krwi, co nasila jej działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub silne zawroty głowy
  • gorączka z drżeniem albo sztywnością mięśni
  • mimowolne skurcze mięśni
  • silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
  • nasilona senność, suchość w ustach, trudność z oddaniem moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć cytalopramu z klomipraminą, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi wydłużającymi odstęp QT[1]. Przy wykryciu połączenia trzeba skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu wyboru jednego leku albo innego schematu leczenia. Zmianę z jednego leku na drugi powinien zaplanować lekarz z uwzględnieniem ryzyka zespołu serotoninowego i działania leków na serce. Jeśli lekarz świadomie utrzymuje połączenie mimo przeciwwskazania, konieczne są EKG z oceną QTc, wyrównanie potasu i magnezu[1] oraz rozważenie zmniejszenia dawki klomipraminy[2].

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to addytywne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem złośliwych zaburzeń rytmu, w tym torsades de pointes, szczególnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii[1]. Możliwy jest zespół serotoninowy z hipertermią, sztywnością mięśni, drgawkami klonicznymi, niestabilnością wegetatywną oraz splątaniem, pobudzeniem, majaczeniem aż do śpiączki[1]. Wzrost stężenia klomipraminy może nasilać jej działania niepożądane, w tym antycholinergiczne, kardiotoksyczne i obniżające próg drgawkowy[3].

Mechanizm

Cytalopram i klomipramina wydłużają odstęp QT, a ich działanie może się sumować, dlatego ChPL cytalopramu przeciwwskazuje łączenie go z lekami wydłużającymi odstęp QT i wprost wymienia wśród nich trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne[1]. Oba leki nasilają przekaźnictwo serotoninergiczne, a ChPL klomipraminy ostrzega, że jej łączenie z SSRI może prowadzić do addytywnego działania serotoninergicznego i zespołu serotoninowego[3]. Dodatkowo escytalopram, czynny enancjomer cytalopramu, hamuje CYP2D6, który odpowiada za hydroksylację klomipraminy i jej czynnego metabolitu N-demetyloklomipraminy, dlatego ChPL cytalopramu zaleca ostrożność i dopuszcza konieczność dostosowania dawki klomipraminy[2]. ChPL klomipraminy podaje, że inhibitory CYP2D6 mogą zwiększać stężenie obu czynnych komponentów nawet około 3-krotnie[3], przy czym cytalopram nie jest tam wymieniony z nazwy, a jego hamowanie CYP2D6 jest słabsze niż fluoksetyny czy paroksetyny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP1A2[4], klomipramina – substrat CYP1A2[5]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[4], klomipramina – substrat CYP2C19[5]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[4], klomipramina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5]
  • Klomipramina – inhibitor CYP2D6[5], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP1A2[5], substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zespołu serotoninowego (gorączka, sztywność i drżenie mięśni, pobudzenie, splątanie)
  • objawy toksyczności klomipraminy (nasilona senność, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, tachykardia, drgawki)
  • omdlenia, kołatanie serca, zawroty głowy

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneErgotamina+ KsylometazolinaNie stosuj ksylometazoliny w trakcie leczenia ergotaminą.Nie stosuj kropli ani aerozolu z ksylometazoliną, gdy przyjmujesz ergotaminę, i zapytaj farmaceutę o bezpieczny sposób na zatkany nos, na przykład sól morską do nosa.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj kropli ani aerozolu z ksylometazoliną, gdy przyjmujesz ergotaminę, i zapytaj farmaceutę o bezpieczny sposób na zatkany nos, na przykład sól morską do nosa.

Ergotamina na migrenę i krople lub aerozol do nosa z ksylometazoliną zwężają naczynia krwionośne. Razem mogą zbyt mocno ograniczyć przepływ krwi w dłoniach, stopach i sercu oraz podnieść ciśnienie. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
  • drętwienie, mrowienie lub ból dłoni i stóp
  • ból nóg podczas chodzenia
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • silny ból głowy, kołatanie serca lub bardzo wysokie ciśnienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj ksylometazoliny w trakcie leczenia ergotaminą.[1] Przy przekrwieniu nosa zaproponuj płukanie nosa roztworem soli lub glikokortykosteroid donosowy, a w razie potrzeby leczenia napadu migreny u pacjenta stosującego lek obkurczający śluzówkę nosa rozważ lek przeciwbólowy bez działania naczynioskurczowego. Jeśli pacjent przyjął oba leki, oceń objawy niedokrwienia obwodowego i wieńcowego oraz ciśnienie tętnicze, a przy ich wystąpieniu skieruj go pilnie do lekarza.

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie skurczu naczyń z niedokrwieniem kończyn, bólem i sinicą palców, wzrostem ciśnienia tętniczego oraz niedokrwieniem mięśnia sercowego. Ergotamina w połączeniu z innymi lekami o działaniu naczynioskurczowym może prowadzić do obwodowego niedokrwienia i niedotlenienia aż do martwicy dłoni i stóp.[1] Ryzyko rośnie przy stosowaniu ksylometazoliny częściej lub dłużej niż zalecono oraz u osób z chorobami naczyń lub nadciśnieniem.

Mechanizm

Ergotaminy nie łączy się z lekami zwężającymi naczynia, a ksylometazolina jest agonistą receptorów alfa-adrenergicznych o działaniu naczynioskurczowym.[1] Ergotamina silnie kurczy naczynia obwodowe i wieńcowe, więc ogólnoustrojowo wchłonięta część ksylometazoliny może sumować się z tym działaniem. Skurcz naczyń wywołany ergotaminą nasila się także w połączeniu z innymi lekami wpływającymi na receptory adrenergiczne, co prowadzi do niedokrwienia obwodowego z bólem i sinicą.[1]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • kolor, temperatura i czucie palców rąk i stóp
  • ból w klatce piersiowej i inne objawy niedokrwienia mięśnia sercowego
  • ból kończyn dolnych podczas chodzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek sodu (roztwór izotoniczny lub hipertoniczny do nosa)mometazon donosowobudezonid donosowoibuprofennaproksenparacetamol

Kiedy ocena się zmienia

Dawki większe lub stosowanie częstsze niż zalecane, przedawkowaniedawka · ksylometazolinaryzyko rośniePrzy przedawkowaniu lub nadmiernie częstym stosowaniu ksylometazoliny rośnie jej wchłanianie ogólnoustrojowe, a tym samym ryzyko sumowania działania naczynioskurczowego z ergotaminą.
Stosowanie dłuższe niż zalecaneczas leczenia · ksylometazolinaryzyko rośniePrzedłużone stosowanie ksylometazoliny zwiększa ekspozycję ogólnoustrojową i ryzyko działań sympatykomimetycznych, co nasila ryzyko interakcji z ergotaminą.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlomipramina+ EscytalopramNie należy stosować klomipraminy razem z escytalopramem, ponieważ ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego łączenie z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi z powodu ryzyka wydłużenia QT.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, ale żadnego z nich nie odstawiaj samodzielnie.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, ale żadnego z nich nie odstawiaj samodzielnie.

Klomipramina i escytalopram to dwa leki przeciwdepresyjne, których nie należy przyjmować razem. Razem mogą zaburzać rytm serca i wywołać groźny stan zwany zespołem serotoninowym. Escytalopram może też zwiększać ilość klomipraminy w organizmie, przez co nasilają się jej działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zawroty głowy
  • silne pobudzenie, niepokój, splątanie
  • drżenie, mimowolne skurcze mięśni
  • wysoka gorączka, nadmierne pocenie się
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy stosować klomipraminy razem z escytalopramem, ponieważ ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego łączenie z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi z powodu ryzyka wydłużenia QT[1]. Jeśli pacjent otrzymał oba leki, należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu wyboru jednego z nich lub innego, bezpiecznego schematu. Zamianę jednego leku na drugi powinien zaplanować lekarz, uwzględniając okres wypłukiwania i ryzyko objawów odstawiennych. Przed leczeniem klomipraminą należy wyrównać hipokaliemię[2].

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem QT i komorowymi zaburzeniami rytmu typu torsades de pointes, zespołem serotoninowym oraz napadami drgawkowymi. Wzrost stężenia klomipraminy pod wpływem escytalopramu dodatkowo nasila jej działania niepożądane – kardiotoksyczne, antycholinergiczne i prodrgawkowe[2].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego łączenie z lekami wydłużającymi QT i wymienia wśród nich trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne[1]. Oba leki działają serotoninergicznie, a ChPL klomipraminy ostrzega przed addytywnym działaniem z SSRI i możliwością zespołu serotoninowego[2]. Dodatkowo escytalopram hamuje CYP2D6 i ChPL escytalopramu wymienia klomipraminę wśród leków, których dawkę może być konieczne dostosować[3]. Hydroksylację klomipraminy i jej czynnego metabolitu N-demetyloklomipraminy katalizuje CYP2D6, a inhibitory tego enzymu mogą zwiększyć stężenie obu czynnych składników nawet około 3-krotnie[2]. Oba leki obniżają też próg drgawkowy[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Klomipramina – inhibitor CYP2D6[4], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[5], klomipramina – substrat CYP2C19[4]
  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[6], klomipramina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenie, hipertermia, drgawki kloniczne mięśni)
  • objawy toksyczności klomipraminy (suchość w ustach, zaparcie, zatrzymanie moczu, splątanie, tachykardia)
  • napady drgawkowe

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlomipramina+ SelegilinaNie łączyć klomipraminy z selegiliną, ponieważ połączenie jest przeciwwskazane w ChPL obu leków.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje o zmianie leczenia.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje o zmianie leczenia.

Klomipramina i selegilina razem mogą wywołać groźną reakcję, w której organizm reaguje nadmiarem substancji przekazujących sygnały w mózgu. Może to powodować wysoką gorączkę, silne pocenie, drgawki, skoki ciśnienia, splątanie, a nawet utratę przytomności. Tych leków nie wolno przyjmować razem, a po odstawieniu jednego z nich trzeba odczekać co najmniej dwa tygodnie, zanim zaczniesz przyjmować drugi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wysoka gorączka
  • silne pocenie się
  • drżenie lub mimowolne skurcze mięśni
  • pobudzenie, niepokój lub splątanie
  • kołatanie serca
  • silny ból głowy lub skoki ciśnienia
  • drgawki
  • senność przechodząca w utratę przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łączyć klomipraminy z selegiliną, ponieważ połączenie jest przeciwwskazane w ChPL obu leków.[1][2] Klomipraminę można włączyć dopiero po upływie co najmniej 14 dni od odstawienia selegiliny.[3] Selegilinę można włączyć po upływie co najmniej 14 dni od odstawienia klomipraminy, a ChPL selegiliny wymaga odczekania czasu równego 5 okresom półtrwania leku wchodzącego w interakcję.[1][3] Lek wprowadzany po przerwie należy podawać początkowo w niewielkich dawkach, stopniowo je zwiększając i obserwując pacjenta.[1] Jeśli pacjent przyjmuje oba leki jednocześnie, należy pilnie skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zmiany leczenia.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi zespołem serotoninowym oraz zaburzeniami sercowo-naczyniowymi, które mogą zagrażać życiu. Zgłaszano obfite pocenie, podwyższenie ciepłoty ciała, nadciśnienie lub niedociśnienie tętnicze, tachykardię, niepokój, zawroty głowy i drgawki.[3] ChPL klomipraminy wymienia ponadto przełom nadciśnieniowy, hiperpireksję, drgawki kloniczne mięśni, majaczenie i śpiączkę.[1]

Mechanizm

Selegilina jest selektywnym inhibitorem MAO-B, który hamuje rozkład monoamin, a klomipramina silnie hamuje wychwyt zwrotny serotoniny i noradrenaliny, więc oba leki zwiększają stężenie neuroprzekaźników w synapsach i mogą wywołać zespół serotoninowy. ChPL klomipraminy wymienia inhibitory MAO jako grupę przeciwwskazaną ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego, hiperpireksji, drgawek klonicznych, napadów padaczkowych, majaczenia i śpiączki.[1] ChPL selegiliny podaje, że jednoczesne stosowanie z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi może powodować ciężkie zaburzenia ze strony ośrodkowego układu nerwowego (zespół serotoninowy), niekiedy ze skutkiem śmiertelnym.[3] Selegilina w dawkach większych niż zalecane traci selektywność, co dodatkowo zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych.[3] Dochodzi do tego sumowanie działań niepożądanych, ponieważ ChPL selegiliny ostrzega, że łączenie z lekami antycholinergicznymi może zwiększyć występowanie działań niepożądanych, a klomipramina działa antycholinergicznie.[3]

Metabolizm i transportery

  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, splątanie, drżenie, mioklonie, hiperrefleksja, poty, gorączka)
  • ciśnienie tętnicze
  • tętno
  • temperatura ciała
  • stan świadomości

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 14 dni od odstawienia selegiliny do włączenia klomipraminypacjentinterakcja nie dotyczyPo upływie co najmniej 14 dni od zakończenia leczenia selegiliną można włączyć klomipraminę, zaczynając od niewielkich dawek i stopniowo je zwiększając.
odstep ≥ 14 dni od odstawienia klomipraminy do włączenia selegilinypacjentinterakcja nie dotyczySelegilinę można włączyć po co najmniej 14 dniach od odstawienia klomipraminy, a ChPL selegiliny wymaga odczekania czasu równego 5 okresom półtrwania leku wchodzącego w interakcję.
Dawka większa niż zalecanadawka · selegilinaryzyko rośnieSelegilina w dawkach większych niż zalecane traci selektywność wobec MAO-B, co zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Selgres 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/selgres-100084896/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Segan 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/segan-100201907/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlomipramina+ CyzaprydNie stosuj cyzaprydu u pacjenta przyjmującego klomipraminę.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale leku przeciwdepresyjnego nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale leku przeciwdepresyjnego nie odstawiaj samodzielnie.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Każdy z nich może zaburzać rytm serca, a razem znacznie zwiększają ryzyko groźnej, nieregularnej pracy serca. Takie zaburzenia mogą prowadzić do omdlenia, a nawet zagrażać życiu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca albo uczucie nierównego bicia serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj cyzaprydu u pacjenta przyjmującego klomipraminę[1]. Gdy potrzebny jest lek prokinetyczny, wybierz preparat niewydłużający odstępu QT, a gdy cyzapryd jest niezbędny, lekarz prowadzący powinien zastąpić klomipraminę lekiem przeciwdepresyjnym o małym wpływie na QT. Jeśli oba leki zostały już podane razem, wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz stężenie potasu i magnezu, bo hipokaliemia i hipomagnezemia same w sobie wykluczają stosowanie cyzaprydu[1].

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT i ciężkimi komorowymi zaburzeniami rytmu, takimi jak częstoskurcz komorowy, migotanie komór i torsade de pointes[1]. Takie arytmie mogą objawiać się kołataniem serca i omdleniem, a w skrajnych przypadkach prowadzić do zatrzymania krążenia.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania się sumują, co zwiększa ryzyko częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes. Cyzaprydu nie łączy się z trój- i czteropierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Klomipramina jest przeciwwskazana we wrodzonym zespole wydłużonego QT, a hipokaliemia zwiększa ryzyko wydłużenia QTc i torsade de pointes podczas jej stosowania[2]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo klomipramina nie należy do silnych inhibitorów CYP3A4, głównego szlaku metabolizmu cyzaprydu.

Metabolizm i transportery

  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, zawroty głowy, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

itopryd (zamiast cyzaprydu)sertralina (zamiast klomipraminy, po decyzji lekarza)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlomipramina+ SakwinawirKlomipraminy nie łączy się z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem, ponieważ sakwinawir jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT i PR.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.

Te dwa leki razem mogą groźnie zaburzyć rytm serca. Oba wpływają na pracę serca w podobny sposób, a lek na HIV dodatkowo zwiększa ilość leku przeciwdepresyjnego we krwi. Takiego połączenia się nie stosuje.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • bardzo wolne tętno
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Klomipraminy nie łączy się z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem, ponieważ sakwinawir jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT i PR[1]. Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, lekarz prowadzący terapię HIV powinien rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na lek bez wpływu na QT i bez hamowania CYP3A4 albo psychiatra powinien dobrać lek przeciwdepresyjny spoza grupy leków wydłużających QT. Przed włączeniem któregokolwiek z leków należy wyrównać hipokaliemię[2].

Skutek kliniczny

Grozi addytywne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem torsades de pointes i innych zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca oraz zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego. Wzrost stężenia klomipraminy może dodatkowo nasilać jej działania niepożądane, w tym kardiotoksyczne i antycholinergiczne.

Mechanizm

Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR w sposób zależny od dawki, a przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT ten wpływ może się sumować[1]. Klomipramina także zwiększa ryzyko wydłużenia QTc i torsades de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii[2]. Dodatkowo klomipramina jest demetylowana głównie przez CYP3A4, CYP2C19 i CYP1A2, a obie czynne postaci są eliminowane przez CYP2D6[2]. Sakwinawir hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P, a rytonawir jest silnym inhibitorem CYP3A4[1], co może zwiększać stężenie klomipraminy.

Metabolizm i transportery

  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR przed zmianą leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kołatania serca, zasłabnięć i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlomipramina+ DifenhydraminaDifenhydraminy nie stosuje się u pacjentów przyjmujących klomipraminę.Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się klomipraminą, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny lek na sen albo na alergię.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się klomipraminą, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny lek na sen albo na alergię.

Klomipramina i difenhydramina (lek nasenny i przeciwalergiczny dostępny bez recepty) przyjmowane razem mogą groźnie zaburzyć rytm serca. Oba leki powodują też suchość w ustach, zaparcia, trudności z oddawaniem moczu i senność, a razem te objawy są dużo silniejsze. Difenhydramina dodatkowo zwiększa ilość klomipraminy w organizmie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • trudności z oddaniem moczu
  • silne zaparcie lub ból brzucha
  • splątanie, dezorientacja lub widzenie rzeczy, których nie ma
  • bardzo silna senność
  • nieostre widzenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Difenhydraminy nie stosuje się u pacjentów przyjmujących klomipraminę. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Przy bezsenności u pacjenta leczonego klomipraminą skieruj go do lekarza prowadzącego, a w objawach alergii wybierz lek przeciwhistaminowy nowej generacji bez działania przeciwcholinergicznego. Jeśli pacjent przyjął już oba leki, oceń objawy przeciwcholinergiczne i sercowe, a przy kołataniu serca, omdleniu lub zatrzymaniu moczu skieruj go pilnie do lekarza.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes. Sumowanie działania przeciwcholinergicznego może wywołać zatrzymanie moczu, nasilone zaparcie aż do niedrożności jelit, rozszerzenie źrenic, splątanie i majaczenie. Wzrost stężenia klomipraminy nasila jej działania niepożądane, a nadmierna senność zwiększa ryzyko upadków.

Mechanizm

Klomipramina i difenhydramina wydłużają odstęp QT, działają przeciwcholinergicznie i hamująco na OUN, więc ich działania się sumują[4][1]. Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne nasilają działanie leków przeciwhistaminowych na źrenicę, ośrodkowy układ nerwowy, jelita i pęcherz moczowy[4]. Difenhydramina hamuje CYP2D6[1], który katalizuje hydroksylację i eliminację klomipraminy oraz jej czynnego metabolitu N-demetyloklomipraminy[4]. Inhibitory CYP2D6 mogą zwiększać stężenie obu czynnych komponentów klomipraminy nawet około 3-krotnie[4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Klomipramina – inhibitor CYP2D6[5], difenhydramina – substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[6], klomipramina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5]
  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP1A2[5], substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przy przypadkowym jednoczesnym przyjęciu
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy przeciwcholinergiczne – zatrzymanie moczu, zaparcie, splątanie, zaburzenia widzenia
  • nasilenie senności i ryzyko upadków
  • objawy toksyczności klomipraminy – tachykardia, zaburzenia rytmu, drgawki

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynadesloratadynabilastyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie działania przeciwcholinergicznego i sedacyjnego częściej prowadzi do majaczenia, zatrzymania moczu i upadków, a choroby serca zwiększają ryzyko zaburzeń rytmu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKsylometazolina+ LinezolidW trakcie leczenia linezolidem nie stosuje się ksylometazoliny ani innych donosowych leków obkurczających naczynia.Nie stosuj kropli ani aerozolu z ksylometazoliną, dopóki przyjmujesz linezolid, i zapytaj farmaceutę o bezpieczny środek na katar.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj kropli ani aerozolu z ksylometazoliną, dopóki przyjmujesz linezolid, i zapytaj farmaceutę o bezpieczny środek na katar.

Linezolid to antybiotyk, który wzmacnia działanie leków podnoszących ciśnienie krwi. Ksylometazolina z kropli i aerozoli na katar obkurcza naczynia i też może podnieść ciśnienie. Razem mogą spowodować niebezpieczny wzrost ciśnienia, ból głowy i kołatanie serca. Na zatkany nos w czasie leczenia linezolidem wybierz sól fizjologiczną lub wodę morską w aerozolu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny, nagły ból głowy
  • kołatanie lub przyspieszone bicie serca
  • bardzo wysokie ciśnienie na ciśnieniomierzu
  • niepokój, poty, zaczerwienienie twarzy
  • ból w klatce piersiowej lub zaburzenia widzenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

W trakcie leczenia linezolidem nie stosuje się ksylometazoliny ani innych donosowych leków obkurczających naczynia. Linezolidu nie łączy się z lekami o bezpośrednim lub pośrednim działaniu sympatykomimetycznym, chyba że zapewniona jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego.[1][2][3] Leki działające wazopresyjnie podczas leczenia linezolidem dawkuje się ostrożnie i stopniowo.[1] Jeśli obkurczenie śluzówki jest niezbędne, a pacjent jest pod obserwacją, stosuje się najmniejszą skuteczną dawkę przez najkrótszy czas i kontroluje ciśnienie. Na niedrożność nosa w pierwszej kolejności zaleca się roztwory chlorku sodu.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego, ból głowy, kołatanie serca, a w skrajnych przypadkach przełom nadciśnieniowy. U zdrowych ochotników linezolid podany z pseudoefedryną lub fenylopropanolaminą zwiększał ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, wobec 14–18 mmHg po samym sympatykomimetyku i 11–15 mmHg po samym linezolidzie.[1] Podobnych badań nie wykonano u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym.[1] Dla ksylometazoliny podanej donosowo skala efektu nie jest znana i przy prawidłowym dawkowaniu prawdopodobnie jest mniejsza niż dla doustnych sympatykomimetyków.

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy i nasila działanie presyjne leków sympatykomimetycznych.[1] Ksylometazolina jest bezpośrednim agonistą receptorów alfa-adrenergicznych, a po wchłonięciu z błony śluzowej nosa może działać ogólnoustrojowo i podnosić ciśnienie tętnicze. Jak w przypadku wszystkich sympatykomimetyków, nie można wykluczyć nasilenia ogólnoustrojowego działania ksylometazoliny podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów monoaminooksydazy, zwłaszcza po przedawkowaniu.[4] Sam linezolid również nieznacznie podnosi ciśnienie, więc efekty obu leków się sumują.

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • tętno
  • ból głowy, kołatanie serca, niepokój

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek sodu (roztwór izotoniczny lub hipertoniczny do nosa)mometazon donosowobudezonid donosowoflutykazon donosowo

Kiedy ocena się zmienia

Dawki większe niż zalecane lub stosowanie częstsze niż zalecanedawka · ksylometazolinaryzyko rośnieRyzyko ogólnoustrojowego działania ksylometazoliny i nasilenia jej działania przez inhibitory monoaminooksydazy rośnie zwłaszcza po przedawkowaniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orinox 0,5 mg/ml, aerozol do nosa, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orinox-100342051/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.