Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Klozapina / Klozapina i zanubrutynib

Klozapina i zanubrutynib

Jaki opis pokazać?

Połączenie przeciwwskazane

Klozapiny nie łączy się z zanubrutynibem.

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko od razu powiedz psychiatrze i hematologowi, że przyjmujesz oba, a przy gorączce lub bólu gardła natychmiast zgłoś się do lekarza.

Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ ZanubrutynibKlozapiny nie łączy się z zanubrutynibem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko od razu powiedz psychiatrze i hematologowi, że przyjmujesz oba, a przy gorączce lub bólu gardła natychmiast zgłoś się do lekarza.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko od razu powiedz psychiatrze i hematologowi, że przyjmujesz oba, a przy gorączce lub bólu gardła natychmiast zgłoś się do lekarza.

Oba leki mogą zmniejszać liczbę białych krwinek, które chronią organizm przed zakażeniami. Przyjmowane razem mogą obniżyć ją niebezpiecznie mocno, a wtedy nawet zwykła infekcja może stać się groźna dla życia. Tych leków zwykle się nie łączy, a jeśli lekarze uznają to za konieczne, potrzebne są częste badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła
  • owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • silne osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Klozapiny nie łączy się z zanubrutynibem. Leczenia klozapiną nie rozpoczyna się u pacjenta przyjmującego zanubrutynib[1][2][3]. Jeśli pacjent stabilnie leczony klozapiną wymaga terapii zanubrutynibem, decyzję o zamianie leku przeciwpsychotycznego albo wyjątkowym utrzymaniu obu leków podejmują wspólnie psychiatra i hematolog, a przy utrzymaniu obu leków konieczna jest częsta kontrola morfologii z rozmazem. Klozapiny nie odstawia się nagle bez nadzoru psychiatry ze względu na ryzyko nawrotu psychozy i objawów odstawiennych.

Skutek kliniczny

Sumowanie działania mielosupresyjnego zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii lub agranulocytozy, a w konsekwencji ciężkich zakażeń i sepsy zagrażających życiu. Spadek liczby neutrofilów utrudnia też ustalenie, który lek go wywołał, co może wymusić trwałe odstawienie klozapiny albo przerwanie leczenia przeciwnowotworowego.

Mechanizm

Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a zanubrutynib jest lekiem przeciwnowotworowym, który często hamuje czynność szpiku kostnego i powoduje neutropenię, małopłytkowość oraz niedokrwistość, więc oba działania się sumują. Klozapiny nie łączy się z substancjami o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego, w tym z lekami przeciwnowotworowymi[1]. Leczenia klozapiną nie rozpoczyna się u pacjentów przyjmujących substancje związane ze znacznym ryzykiem agranulocytozy[2][3]. Zanubrutynib jest ponadto słabym induktorem CYP3A i CYP2C19[4], które odpowiadają za część przemian klozapiny metabolizowanej głównie przez CYP1A2, dlatego może nieznacznie zmniejszać jej stężenie, co ma znaczenie drugorzędne wobec ryzyka hematologicznego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Zanubrutynib – słaby induktor CYP2C19[5], klozapina – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6]
  • Zanubrutynib – słaby induktor CYP3A4[5], klozapina – substrat CYP3A4[6]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Zanubrutynib: inhibitor P-gp[7], słaby induktor CYP2B6[7], słaby induktor CYP2C19[5], słaby induktor CYP2C8[7], słaby induktor CYP3A4[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[7]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia, w tym gorączka i ból gardła
  • skuteczność przeciwpsychotyczna klozapiny

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinaarypiprazolrysperydon

Kiedy ocena się zmienia

Pacjent długotrwale i stabilnie leczony klozapiną, u którego trzeba włączyć zanubrutynibkolejność włączenia · klozapinainne zalecenieKlasa pozostaje bez zmian, ale nagłe odstawienie klozapiny grozi nawrotem psychozy i objawami odstawiennymi, dlatego postępowanie ustalają wspólnie psychiatra i hematolog, a przy wyjątkowym utrzymaniu obu leków konieczna jest częsta kontrola morfologii z rozmazem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brukinsa 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brukinsa-100461024/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brukinsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brukinsa-100461024/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaKlozapinaa alkoholPacjentowi leczonemu klozapiną należy zalecić niespożywanie alkoholu przez cały okres leczenia.Nie pij alkoholu przez cały czas leczenia klozapiną, a jeśli zdarzy się to mimo wszystko, nie prowadź pojazdów i poproś bliską osobę, aby zwróciła uwagę na Twoje samopoczucie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu przez cały czas leczenia klozapiną, a jeśli zdarzy się to mimo wszystko, nie prowadź pojazdów i poproś bliską osobę, aby zwróciła uwagę na Twoje samopoczucie.

W czasie leczenia klozapiną nie należy pić alkoholu. Oba działają uspokajająco i usypiająco, więc razem mogą wywołać bardzo silną senność, spowolnienie i zaburzenia równowagi. Mogą też wystąpić zawroty głowy i omdlenia przy wstawaniu, a po większej ilości alkoholu nawet zaburzenia oddychania. Picie alkoholu może dodatkowo obciążać wątrobę i zwiększać ryzyko drgawek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu
  • wolny lub płytki oddech
  • drgawki
  • splątanie albo dezorientacja
  • zakrztuszenie się śliną lub wymiotami
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Pacjentowi leczonemu klozapiną należy zalecić niespożywanie alkoholu przez cały okres leczenia.[1] Pacjenta trzeba poinformować o addycyjnym działaniu uspokajającym i odradzić mu prowadzenie pojazdów oraz obsługiwanie maszyn.[1] U osób, które mimo zaleceń piją alkohol, należy ustalić wzorzec picia, kontrolować sedację, ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej i funkcję wątroby oraz pamiętać o ryzyku napadów drgawkowych w okresie odstawienia alkoholu. U pacjenta z psychozą alkoholową, czynną chorobą wątroby albo w stanie zahamowania OUN klozapina jest przeciwwskazana.[1]

Skutek kliniczny

Najczęstszym skutkiem jest nasilona senność, spowolnienie psychoruchowe oraz zaburzenia koncentracji i koordynacji ruchowej.[1] Może to prowadzić do upadków i urazów oraz do wypadków podczas prowadzenia pojazdów. Możliwe są zawroty głowy i omdlenia przy zmianie pozycji ciała. Po większej ilości alkoholu mogą wystąpić głębokie zahamowanie OUN, depresja oddechowa i zachłyśnięcie, zwłaszcza że klozapina często powoduje nadmierne ślinienie. Opisane w ChPL ryzyko zapaści krążeniowo-oddechowej przy łączeniu klozapiny z innymi lekami hamującymi OUN wskazuje, że przy upojeniu alkoholowym należy liczyć się z podobnym zagrożeniem.[1]

Mechanizm

Klozapina i alkohol hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające, nasenne oraz upośledzające funkcje poznawcze i ruchowe sumuje się.[1] Klozapina działa też silnie alfa-adrenolitycznie, a alkohol rozszerza naczynia, co nasila niedociśnienie ortostatyczne. Oba czynniki mogą też obniżać próg drgawkowy. Klozapina sama w sobie wiąże się z zależnym od dawki ryzykiem napadów, a u osób pijących alkohol napady mogą pojawić się zwłaszcza w okresie odstawienia alkoholu. ChPL wszystkich ocenianych produktów klozapiny jednakowo zaleca, aby nie spożywać alkoholu w trakcie leczenia ze względu na nasilenie działania uspokajającego.[1] ChPL wymienia w przeciwwskazaniach psychozy alkoholowe, zahamowanie czynności OUN niezależnie od przyczyny oraz czynną lub postępującą chorobę wątroby i niewydolność wątroby. Przeciwwskazania te dotyczą stanu pacjenta, a nie samego spożycia alkoholu.[1]

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stopień sedacji i stan świadomości
  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • częstość i głębokość oddechów po spożyciu alkoholu
  • napady drgawkowe, zwłaszcza w okresie odstawienia alkoholu
  • próby wątrobowe przy regularnym piciu alkoholu
  • ilość i częstość spożywanego alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Ilość wywołująca upojenie alkoholoweilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieUpojenie alkoholowe z zahamowaniem czynności OUN jest stanem, w którym ChPL przeciwwskazuje stosowanie klozapiny niezależnie od przyczyny zahamowania. Rośnie ryzyko depresji oddechowej, zapaści krążeniowej i zachłyśnięcia.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośnieU pacjentów z psychozą alkoholową oraz z czynną lub postępującą chorobą wątroby albo niewydolnością wątroby klozapina jest przeciwwskazana. U osób przewlekle pijących należy też brać pod uwagę ryzyko napadów drgawkowych w okresie odstawienia alkoholu.
Okres rozpoczynania leczenia i ustalania dawki klozapinyczas leczenia · pacjentryzyko rośnieChPL wskazuje, że niedociśnienie oraz zapaść krążeniowo-oddechowa przy łączeniu klozapiny z innymi środkami hamującymi OUN są bardziej prawdopodobne na początku leczenia skojarzonego i w okresie ustalania dawki. W tym czasie spożycie alkoholu jest szczególnie niebezpieczne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuZanubrutyniba alkoholOkazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu jest dopuszczalne, ale należy odradzać intensywne picie i regularne nadużywanie.Jeśli pijesz alkohol, ograniczaj się do niewielkich ilości i nie pij go codziennie ani w dużych ilościach naraz.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli pijesz alkohol, ograniczaj się do niewielkich ilości i nie pij go codziennie ani w dużych ilościach naraz.

Ten lek może zwiększać skłonność do krwawień i czasem powodować nierówne bicie serca. Alkohol, zwłaszcza w większych ilościach, działa podobnie – podrażnia żołądek i może wywołać zaburzenia rytmu serca. Picie niewielkich ilości od czasu do czasu nie powinno być groźne, ale częste lub obfite picie może zwiększyć ryzyko tych problemów.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • czarne, smoliste stolce
  • wymioty z krwią lub fusowate
  • nietypowe siniaki albo przedłużające się krwawienie z nosa lub dziąseł
  • kołatanie serca, nierówne bicie serca lub zawroty głowy
  • gorączka lub częste infekcje
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu jest dopuszczalne, ale należy odradzać intensywne picie i regularne nadużywanie. Pacjenta warto poinformować o objawach krwawienia i zaburzeń rytmu serca, które wymagają pilnego kontaktu z lekarzem. Szczególną ostrożność należy zachować u osób przyjmujących jednocześnie leki przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe, z chorobą wrzodową, chorobą wątroby albo małopłytkowością.

Skutek kliniczny

Przy umiarkowanym, okazjonalnym spożyciu alkoholu nie należy oczekiwać klinicznie istotnych skutków. Przy dużych jednorazowych dawkach alkoholu lub regularnym nadużywaniu może wzrosnąć ryzyko krwawienia, szczególnie z przewodu pokarmowego, oraz napadu migotania przedsionków. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może dodatkowo nasilać cytopenie i ryzyko zakażeń, które same są częstym problemem u chorych leczonych zanubrutynibem.

Mechanizm

Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, a ewentualne ryzyko wynika z sumowania się działań niepożądanych. ChPL zanubrutynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji[1]. Zanubrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A[1], a etanol nie jest istotnym klinicznie inhibitorem ani induktorem tego enzymu, dlatego nie należy oczekiwać istotnej zmiany stężenia leku. Zanubrutynib jako inhibitor kinazy tyrozynowej Brutona upośledza czynność płytek krwi i zwiększa skłonność do krwawień, a może też sprzyjać migotaniu przedsionków. Alkohol, zwłaszcza w dużych ilościach, uszkadza błonę śluzową żołądka, hamuje agregację płytek i czynność szpiku oraz może wywoływać zaburzenia rytmu serca, więc oba czynniki mogą się sumować.

Metabolizm i transportery

  • Zanubrutynib: inhibitor P-gp[2], słaby induktor CYP2B6[2], słaby induktor CYP2C19[3], słaby induktor CYP2C8[2], słaby induktor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • objawy krwawienia, w tym z przewodu pokarmowego
  • kołatanie serca i nieregularny rytm serca
  • morfologia krwi u osób regularnie pijących alkohol

Kiedy ocena się zmienia

Duże jednorazowe ilości alkoholu (upijanie się)ilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieDuża jednorazowa dawka etanolu nasila ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i napadu migotania przedsionków u pacjenta leczonego zanubrutynibem, dlatego należy jej unikać.
Regularne, przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu może nasilać cytopenie, uszkodzenie wątroby i ryzyko zakażeń, co wymaga ograniczenia spożycia oraz częstszej kontroli morfologii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brukinsa 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brukinsa-100461024/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brukinsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brukinsa-100461024/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 142

Połączenie przeciwwskazaneCyklofosfamid+ KlozapinaNie należy łączyć klozapiny z cyklofosfamidem, a leczenia klozapiną nie wolno rozpoczynać u pacjenta przyjmującego cyklofosfamid.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko od razu powiedz psychiatrze i lekarzowi, który przepisał cyklofosfamid, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko od razu powiedz psychiatrze i lekarzowi, który przepisał cyklofosfamid, że przyjmujesz oba leki.

Oba leki mogą zmniejszać liczbę białych krwinek, które chronią cię przed zakażeniami. Przyjmowane razem mocno zwiększają ryzyko groźnego spadku tych krwinek i ciężkiej infekcji. Dlatego tych leków zwykle nie łączy się, a lekarze muszą wspólnie zdecydować o dalszym leczeniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła
  • owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy przypominające grypę
  • nagłe silne osłabienie
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć klozapiny z cyklofosfamidem, a leczenia klozapiną nie wolno rozpoczynać u pacjenta przyjmującego cyklofosfamid[1][2][3]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga cyklofosfamidu, decyzję o zamianie leku przeciwpsychotycznego na lek o mniejszym ryzyku agranulocytozy powinni podjąć wspólnie psychiatra i lekarz prowadzący leczenie cyklofosfamidem. Jeśli w wyjątkowej sytuacji uzna się, że korzyść przewyższa ryzyko, potrzebne są częste badania morfologii krwi z rozmazem i natychmiastowa reakcja na spadek liczby neutrofili, zgodnie z zaleceniem ChPL cyklofosfamidu o ścisłym monitorowaniu oznak toksyczności[4]. Granulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniejszą chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do późniejszego włączenia klozapiny[1].

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest ciężka neutropenia lub agranulocytoza z ryzykiem zakażeń zagrażających życiu, w tym posocznicy. Spadek liczby neutrofili wywołany chemioterapią utrudnia też rozpoznanie agranulocytozy poklozapinowej i przypisanie jej przyczyny.

Mechanizm

Oba leki hamują czynność szpiku kostnego, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje. Cyklofosfamid jako lek cytotoksyczny wywołuje zależną od dawki leukopenię i neutropenię, a klozapina niezależnie od dawki może wywołać neutropenię i agranulocytozę. ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i wymienia wśród nich środki cytotoksyczne[1]. ChPL cyklofosfamidu ostrzega, że łączenie z innymi środkami o podobnym działaniu toksycznym może nasilić toksyczność wobec krwi i układu krwiotwórczego[4]. Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, ponieważ ChPL cyklofosfamidu nie wymienia klozapiny wśród leków zmieniających jego aktywację[4], a ChPL klozapiny nie wymienia cyklofosfamidu wśród inhibitorów ani induktorów jej metabolizmu[1].

Metabolizm i transportery

  • Cyklofosfamid: inhibitor CYP2B6[5], substrat CYP2B6[5]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofili
  • objawy zakażenia, zwłaszcza gorączka i zapalenie gardła lub jamy ustnej
  • stan psychiczny przy zmianie leku przeciwpsychotycznego

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinakwetiapinaarypiprazolrisperidon

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana po zakończeniu leczenia cyklofosfamidem i powrocie prawidłowej morfologiikolejność włączenia · klozapinainne zalecenieGranulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do klozapiny. Włączenie klozapiny po zakończeniu chemioterapii jest możliwe przy regularnej kontroli morfologii zgodnie z ChPL klozapiny.
Cyklofosfamid u pacjenta już leczonego klozapinąkolejność włączenia · cyklofosfamidinne zalecenieChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania środków cytotoksycznych niezależnie od kolejności włączenia. Potrzebna jest wspólna decyzja psychiatry i lekarza prowadzącego leczenie cyklofosfamidem o zamianie leku przeciwpsychotycznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Endoxan 50 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/endoxan-100022145/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Endoxan. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/endoxan-100022145/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ KlozapinaNie należy łączyć cytalopramu z klozapiną, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi.Nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje o dalszym leczeniu i ewentualnym badaniu EKG.nieznanyopisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje o dalszym leczeniu i ewentualnym badaniu EKG.

Cytalopram i klozapina mogą razem wpływać na rytm serca i zwiększać ryzyko jego groźnych zaburzeń. Ulotka cytalopramu zabrania łączenia go z lekami, które w ten sposób działają na serce. Cytalopram może też nasilać działania niepożądane klozapiny i zwiększać skłonność do krwawień.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nadmierna senność lub osłabienie
  • nietypowe siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie należy łączyć cytalopramu z klozapiną, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jego stosowanie z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Jeśli pacjent przyjmuje oba leki, trzeba skontaktować się z lekarzem prowadzącym w sprawie zamiany cytalopramu na lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT, a pacjent nie powinien odstawiać żadnego z leków samodzielnie. Gdy psychiatra świadomie utrzymuje połączenie, konieczne jest EKG z oceną QTc, kontrola potasu i magnezu oraz obserwacja działań niepożądanych klozapiny. Przy zamianie leku przeciwdepresyjnego nie należy wybierać fluwoksaminy, która jako inhibitor CYP1A2 zwiększa stężenie klozapiny[2].

Skutek kliniczny

Połączenie może sumować wydłużenie odstępu QT i zwiększać ryzyko złośliwych komorowych zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza przy hipokaliemii lub hipomagnezemii[1]. Możliwe jest też nasilenie działań niepożądanych klozapiny o niewyjaśnionym mechanizmie[3]. Dochodzi do tego zwiększone ryzyko krwawień[1].

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jego łączenie z lekami wydłużającymi odstęp QT i wymienia wśród nich leki przeciwpsychotyczne[1]. ChPL klozapiny zaleca, tak jak w przypadku innych leków przeciwpsychotycznych, ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QTc[2]. Zgłaszano też przypadki interakcji między cytalopramem i klozapiną zwiększającej ryzyko działań niepożądanych klozapiny, a jej podłoże nie zostało w pełni wyjaśnione[2]. Według ChPL cytalopramu jego podawanie z klozapiną jako substratem CYP1A2 nie powodowało klinicznie istotnych zmian farmakokinetycznych, więc mechanizm metaboliczny jest mało prawdopodobny[4]. ChPL cytalopramu zaleca ponadto ostrożność przy łączeniu z atypowymi lekami przeciwpsychotycznymi ze względu na zwiększone ryzyko krwawień[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP1A2[5], klozapina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[6]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[5], klozapina – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[7]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], klozapina – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy działań niepożądanych klozapiny, w tym nadmierna senność, niedociśnienie ortostatyczne i omdlenia
  • objawy krwawienia, w tym siniaki i krwawienia z dziąseł lub nosa
  • stężenie klozapiny we krwi w razie nasilenia jej działań niepożądanych

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana u pacjenta już przyjmującego cytalopramkolejność włączenia · klozapinainne zalecenieChPL klozapiny zaleca szczególną ostrożność przy rozpoczynaniu leczenia klozapiną u pacjentów otrzymujących inne leki psychotropowe ze względu na ryzyko zapaści krążeniowej. W tej sytuacji należy dodatkowo kontrolować ciśnienie tętnicze i tętno w okresie zwiększania dawki klozapiny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytarabina+ KlozapinaNie należy łączyć cytarabiny z klozapiną ani rozpoczynać klozapiny w trakcie chemioterapii zawierającej cytarabinę.Jeśli przyjmujesz klozapinę i masz dostać chemioterapię, powiedz o tym onkologowi i psychiatrze, ale nie odstawiaj klozapiny sam bez rozmowy z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz klozapinę i masz dostać chemioterapię, powiedz o tym onkologowi i psychiatrze, ale nie odstawiaj klozapiny sam bez rozmowy z lekarzem.

Cytarabina to lek stosowany w chemioterapii, a klozapina to lek na zaburzenia psychiczne. Oba leki mogą zmniejszać liczbę białych krwinek, które chronią przed zakażeniami. Razem mogą bardzo osłabić odporność i doprowadzić do groźnych zakażeń, dlatego nie łączy się ich.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne lub nagłe osłabienie
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć cytarabiny z klozapiną ani rozpoczynać klozapiny w trakcie chemioterapii zawierającej cytarabinę[1]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii, decyzję o odstawieniu klozapiny i o leczeniu zastępczym podejmuje wspólnie onkolog lub hematolog z psychiatrą, a klozapiny nie odstawia się nagle bez nadzoru lekarza. Granulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do późniejszego włączenia klozapiny[1][2]. Klozapinę można więc rozważyć po zakończeniu chemioterapii i po odbudowie szpiku, przy regularnej kontroli morfologii.

Skutek kliniczny

Jednoczesne stosowanie grozi głęboką i przedłużoną neutropenią albo agranulocytozą, a w konsekwencji ciężkimi zakażeniami i posocznicą, które mogą zagrażać życiu. Neutropenia wywołana chemioterapią utrudnia też rozpoznanie agranulocytozy po klozapinie i podjęcie decyzji o jej odstawieniu.

Mechanizm

Oba leki uszkadzają szpik kostny, więc ich działania się sumują. Cytarabina jest lekiem cytotoksycznym, który hamuje czynność szpiku i powoduje leukopenię, neutropenię i małopłytkowość. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę. ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i wymienia wśród nich środki cytotoksyczne[1]. Nie należy też rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjentów, którzy przyjmują substancje wiążące się ze znacznym ryzykiem agranulocytozy, a zaburzenia czynności szpiku kostnego są przeciwwskazaniem do klozapiny[1][3][2]. ChPL cytarabiny nie wymienia klozapiny ani leków przeciwpsychotycznych.

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
  • liczba płytek krwi
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • stan psychiczny po zmianie leczenia przeciwpsychotycznego

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolrisperidon

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina stosowana przed rozpoczęciem chemioterapiikolejność włączenia · klozapinainne zalecenieU pacjenta stabilnie leczonego klozapiną, który wymaga chemioterapii z cytarabiną, połączenie pozostaje przeciwwskazane w ChPL klozapiny. Decyzję o odstawieniu klozapiny lub zmianie leku przeciwpsychotycznego podejmuje zespół onkologiczny wspólnie z psychiatrą przed rozpoczęciem chemioterapii.
Po zakończeniu chemioterapii i odbudowie szpikuodstep · klozapinaryzyko malejeGranulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do klozapiny. Po zakończeniu leczenia cytarabiną i normalizacji morfologii klozapinę można rozważyć przy ścisłej kontroli morfologii krwi.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ KlozapinaNie należy łączyć fluorouracylu podawanego ogólnie z klozapiną ani rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta w trakcie chemioterapii fluorouracylem.Jeśli bierzesz klozapinę i masz zacząć chemioterapię, powiedz o tym zarówno onkologowi, jak i psychiatrze, i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli bierzesz klozapinę i masz zacząć chemioterapię, powiedz o tym zarówno onkologowi, jak i psychiatrze, i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę.

Fluorouracyl podawany w kroplówce lub zastrzyku jako chemioterapia i klozapina mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza białe krwinki. Razem mocno zwiększają ryzyko bardzo dużego spadku liczby białych krwinek, a wtedy łatwo o groźne zakażenie. Dlatego tych leków nie łączy się. Krem z fluorouracylem na skórę nie stwarza takiego ryzyka.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła
  • owrzodzenia w jamie ustnej
  • nagłe osłabienie lub objawy grypopodobne
  • częste lub nawracające infekcje
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć fluorouracylu podawanego ogólnie z klozapiną ani rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta w trakcie chemioterapii fluorouracylem[1][2]. Jeśli pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii, decyzję o dalszym postępowaniu powinni podjąć wspólnie onkolog i psychiatra. Najczęściej rozważa się zmianę leku przeciwpsychotycznego na inny o mniejszym ryzyku agranulocytozy. Klozapiny nie należy jednak odstawiać nagle bez decyzji lekarza. Jeśli specjaliści uznają, że nie ma alternatywy, połączenie wymaga ścisłej kontroli morfologii z rozmazem i szybkiej reakcji na spadek liczby neutrofili. Fluorouracyl stosowany na skórę w postaci kremu nie wymaga takiego postępowania.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest ciężka neutropenia lub agranulocytoza z ryzykiem zakażeń zagrażających życiu, w tym posocznicy. Gdy neutropenia wystąpi, trudno ustalić, który lek ją wywołał. Może to prowadzić do niepotrzebnego trwałego odstawienia klozapiny albo do przerwania chemioterapii.

Mechanizm

Fluorouracyl podawany ogólnie jest lekiem cytotoksycznym, który hamuje czynność szpiku kostnego, a klozapina może wywołać agranulocytozę. Oba leki działają toksycznie na szpik, więc ich działania niepożądane sumują się. ChPL fluorouracylu do podawania dożylnego zaleca unikać łączenia z klozapiną ze względu na zwiększone ryzyko agranulocytozy[2]. ChPL klozapiny zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku i wymienia wśród nich środki cytotoksyczne[1]. ChPL klozapiny przeciwwskazuje też rozpoczynanie leczenia u osób przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy[1][3][4]. Nie ma przesłanek do interakcji farmakokinetycznej.

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofili
  • objawy zakażenia, zwłaszcza gorączka, ból gardła i owrzodzenia jamy ustnej
  • stan psychiczny w razie zmiany leku przeciwpsychotycznego

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinakwetiapinaarypiprazolrysperydon

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowo na skórę (krem)droga podania · fluorouracylryzyko malejeOstrzeżenie o agranulocytozie dotyczy fluorouracylu podawanego ogólnie. ChPL kremów z fluorouracylem nie wymieniają klozapiny, a wchłanianie przez skórę jest niewielkie. Ostrożność warto zachować przy stosowaniu na duże powierzchnie lub uszkodzoną skórę.
Klozapina stosowana przed rozpoczęciem chemioterapiikolejność włączenia · klozapinainne zalecenieNie wolno rozpoczynać klozapiny u pacjenta przyjmującego leki o znacznym ryzyku agranulocytozy. Gdy chemioterapia ma się rozpocząć u pacjenta już leczonego klozapiną, połączenie nadal nie jest zalecane, ale klozapiny nie odstawia się nagle. O zmianie leczenia decydują wspólnie onkolog i psychiatra.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluorouracil Accord 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluorouracil-accord-100225227/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneIfosfamid+ KlozapinaNie należy łączyć ifosfamidu z klozapiną ani rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta otrzymującego chemioterapię ifosfamidem.Powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę.

Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki białe chroniące przed zakażeniami. Przyjmowane razem mogą bardzo obniżyć odporność i doprowadzić do groźnych zakażeń. Mogą też wspólnie nasilać senność i splątanie. Dlatego tych leków zwykle nie łączy się, a o zmianie leczenia decydują wspólnie lekarz onkolog i psychiatra.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne lub inne objawy zakażenia
  • silna senność, splątanie lub dezorientacja
  • zawroty głowy i omdlenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć ifosfamidu z klozapiną ani rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta otrzymującego chemioterapię ifosfamidem.[1][2][3] Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga ifosfamidu, decyzję o dalszym postępowaniu powinien podjąć onkolog wspólnie z psychiatrą, z uwzględnieniem zmiany leku przeciwpsychotycznego na lek o mniejszym ryzyku hematologicznym. Klozapiny nie odstawia się nagle bez nadzoru psychiatry ze względu na ryzyko nawrotu psychozy i objawów z odstawienia. Jeśli w wyjątkowej sytuacji połączenie zostanie utrzymane, charakterystyka ifosfamidu wymaga uważnej indywidualnej oceny korzyści i ryzyka oraz ścisłego monitorowania w kierunku oznak toksyczności.[4]

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to ciężka neutropenia lub agranulocytoza z ryzykiem zakażeń zagrażających życiu, przy czym w trakcie chemioterapii trudno rozstrzygnąć, który lek odpowiada za spadek granulocytów. Możliwe jest także nasilenie zaburzeń ośrodkowych, takich jak senność, splątanie czy zaburzenia świadomości, co może utrudnić rozpoznanie encefalopatii wywołanej ifosfamidem.

Mechanizm

Oba leki uszkadzają szpik kostny, więc ich działania hamujące wytwarzanie krwinek białych sumują się. Ifosfamid jako lek cytotoksyczny powoduje zależne od dawki zahamowanie czynności szpiku, a klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę. Charakterystyka klozapiny zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i wymienia środki cytotoksyczne wśród leków o takim działaniu.[1] Dodatkowo oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, a charakterystyka ifosfamidu ostrzega przed addytywnym wpływem na OUN przy łączeniu ze środkami uspokajającymi.[4] Klozapina nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem enzymów aktywujących ifosfamid, dlatego interakcja farmakokinetyczna nie jest oczekiwana.

Metabolizm i transportery

  • Ifosfamid: substrat CYP2B6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
  • gorączka i inne objawy zakażenia
  • stan świadomości, senność i splątanie
  • ciśnienie tętnicze

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolrisperidonhaloperydol

Kiedy ocena się zmienia

Rozpoczęcie klozapiny w trakcie leczenia ifosfamidemkolejność włączenia · klozapinainterakcja nie dotyczyCharakterystyka klozapiny wprost zabrania rozpoczynania leczenia klozapiną u pacjentów przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Holoxan 1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/holoxan-100029271/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Holoxan. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/holoxan-100029271/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKarboplatyna+ KlozapinaNie należy łączyć klozapiny z karboplatyną, ponieważ ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego.Nie odstawiaj klozapiny sam, tylko od razu powiedz onkologowi i psychiatrze, że masz dostać lub dostajesz chemioterapię razem z klozapiną.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj klozapiny sam, tylko od razu powiedz onkologowi i psychiatrze, że masz dostać lub dostajesz chemioterapię razem z klozapiną.

Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki białe chroniące przed zakażeniami. Przyjmowane razem bardzo zwiększają ryzyko groźnego spadku liczby tych krwinek i ciężkich infekcji. Dlatego tych leków zwykle nie łączy się, a o dalszym leczeniu decydują wspólnie lekarz onkolog i psychiatra.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy przeziębienia lub grypy
  • siniaki lub krwawienia bez wyraźnej przyczyny
  • duże osłabienie
  • kołatanie serca lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć klozapiny z karboplatyną, ponieważ ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego[1]. Leczenia klozapiną nie wolno rozpoczynać u pacjenta przyjmującego leki wiążące się ze znacznym ryzykiem agranulocytozy, a zaburzenia czynności szpiku kostnego są przeciwwskazaniem do jej stosowania[2][3]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii karboplatyną, decyzję o odstawieniu klozapiny lub zamianie na inny lek przeciwpsychotyczny powinni podjąć wspólnie psychiatra i onkolog, uwzględniając ryzyko nawrotu psychozy u pacjenta z lekooporną schizofrenią. Jeśli w wyjątkowej sytuacji zespół leczący uzna, że korzyść przeważa ryzyko, konieczna jest bardzo częsta kontrola morfologii z rozmazem i natychmiastowe działanie przy spadku liczby granulocytów, a dawkę karboplatyny może być trzeba zmodyfikować zgodnie z jej ChPL[4].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii i agranulocytozy, a w konsekwencji ciężkich, potencjalnie śmiertelnych zakażeń. Nakładająca się toksyczność utrudnia też ustalenie, który lek odpowiada za spadek liczby granulocytów, a gorączka neutropeniczna może zostać pomylona z gorączką towarzyszącą zapaleniu mięśnia sercowego wywołanemu klozapiną albo odwrotnie. Zaburzenia elektrolitowe, które mogą wystąpić podczas leczenia karboplatyną, wymagają ostrożności u pacjenta przyjmującego klozapinę, ponieważ jej ChPL zaleca ostrożność przy lekach powodujących zaburzenia elektrolitowe[1].

Mechanizm

Oba leki hamują czynność szpiku kostnego, więc ich działania mielosupresyjne sumują się. Karboplatyna jest lekiem cytotoksycznym, którego główną toksycznością jest zahamowanie czynności szpiku, a jej ChPL wskazuje, że skojarzenie z innymi lekami mielosupresyjnymi może wymagać zmiany dawki lub schematu, aby ograniczyć addytywną mielosupresję[4]. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a jej ChPL zalicza środki cytotoksyczne do leków hamujących czynność szpiku, których nie wolno stosować jednocześnie z klozapiną[1]. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej, ponieważ karboplatyna nie jest metabolizowana przez izoenzymy cytochromu P450 odpowiedzialne za przemiany klozapiny.

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
  • liczba płytek krwi
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • czynność nerek (kreatynina, klirens kreatyniny)

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolrisperidonolanzapina

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana u pacjenta w trakcie chemioterapii karboplatynąkolejność włączenia · klozapinainterakcja nie dotyczyRozpoczynanie leczenia klozapiną u pacjenta przyjmującego leki o znacznym ryzyku agranulocytozy jest wprost przeciwwskazane w ChPL klozapiny.
eGFR ≤ 30pacjentryzyko rośnieCiężka niewydolność nerek jest przeciwwskazaniem do stosowania karboplatyny, chyba że korzyść przeważa ryzyko, oraz przeciwwskazaniem do stosowania klozapiny, a upośledzenie wydalania karboplatyny nasila jej toksyczność szpikową.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Carboplatin Accord 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/carboplatin-accord-100225948/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ EscytalopramPołączenie jest formalnie przeciwwskazane w ChPL escytalopramu ze względu na sumowanie wpływu na odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, tylko powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj o badanie EKG.opóźniony (dni)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, tylko powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj o badanie EKG.

Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem mogą ten wpływ wzmacniać. Rzadko może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Połączenie może też zwiększać ryzyko drgawek. Lekarz może zdecydować o takim leczeniu, ale wymaga ono regularnych badań EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe silne zawroty głowy
  • drgawki
  • silna senność lub osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Połączenie jest formalnie przeciwwskazane w ChPL escytalopramu ze względu na sumowanie wpływu na odstęp QT[1]. Preferowana jest zamiana escytalopramu na lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT i bez istotnego hamowania CYP1A2. Jeśli psychiatra uzna skojarzenie za niezbędne, powinien wykonać EKG przed włączeniem i po ustabilizowaniu dawek, wyrównać stężenie potasu i magnezu, stosować najmniejszą skuteczną dawkę escytalopramu i odstawić go przy istotnym wydłużeniu QTc. ChPL klozapiny zaleca ostrożność i obserwację działań niepożądanych klozapiny przy łączeniu z cytalopramem, co należy odnieść również do escytalopramu[2].

Skutek kliniczny

Najpoważniejszym zagrożeniem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, chorobie serca lub dużych dawkach. Możliwe jest także zwiększenie ryzyka napadów drgawkowych oraz nasilenie działań niepożądanych klozapiny, takich jak sedacja, tachykardia i spadki ciśnienia.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ich działanie w tym zakresie może się sumować. ChPL escytalopramu przeciwwskazuje jego łączenie z lekami wydłużającymi odstęp QT i wymienia wśród nich leki przeciwpsychotyczne[3]. ChPL klozapiny zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT lub powodującymi zaburzenia elektrolitowe[2]. Oba leki obniżają też próg drgawkowy, a ChPL escytalopramu zaleca ostrożność przy łączeniu z innymi lekami obniżającymi ten próg, w tym z neuroleptykami[3]. Interakcja farmakokinetyczna jest prawdopodobnie słaba, ponieważ escytalopram nie należy do istotnych inhibitorów CYP1A2, głównego szlaku metabolizmu klozapiny, jednak ChPL klozapiny opisuje zgłoszenia interakcji z cytalopramem, racemicznym odpowiednikiem escytalopramu, zwiększającej ryzyko działań niepożądanych klozapiny, o niewyjaśnionym podłożu[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[4], klozapina – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5]
  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[6], klozapina – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po ustabilizowaniu dawek
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia)
  • napady drgawkowe
  • nasilenie działań niepożądanych klozapiny (sedacja, tachykardia, hipotonia), w razie potrzeby stężenie klozapiny w surowicy

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Kiedy ocena się zmienia

Maksymalna zalecana dawka dobowadawka · escytalopramryzyko rośnieWpływ escytalopramu na odstęp QT zależy od dawki, dlatego przy dużych dawkach ryzyko zaburzeń rytmu w skojarzeniu z klozapiną jest większe.
Włączanie klozapiny u pacjenta leczonego escytalopramemkolejność włączenia · klozapinainne zalecenieW okresie zwiększania dawki klozapiny należy ponownie ocenić QTc i nasilenie działań niepożądanych klozapiny, a także rozważyć wcześniejszą zamianę escytalopramu na alternatywę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ AzacytydynaNie łącz klozapiny z azacytydyną.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko od razu powiedz psychiatrze i hematologowi, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko od razu powiedz psychiatrze i hematologowi, że przyjmujesz oba leki.

Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza białe krwinki chroniące przed zakażeniami. Razem mogą bardzo obniżyć liczbę tych krwinek, przez co nawet zwykła infekcja może stać się groźna dla życia. Dlatego tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • objawy grypopodobne lub nagłe osłabienie
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz klozapiny z azacytydyną. ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania leków o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego[1]. Przeciwwskazaniem jest też zaburzenie czynności szpiku kostnego, a leczenia klozapiną nie należy rozpoczynać u pacjentów przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy[2][3]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga azacytydyny, decyzję o zmianie leku przeciwpsychotycznego lub o ewentualnym wyjątkowym kontynuowaniu klozapiny pod ścisłą kontrolą hematologiczną musi podjąć wspólnie psychiatra i hematolog. Ta decyzja wykracza poza zakres charakterystyki produktu.

Skutek kliniczny

Grozi ciężka neutropenia lub agranulocytoza z zagrażającymi życiu zakażeniami i posocznicą. Nakładanie się obu przyczyn utrudnia też ustalenie, który lek odpowiada za spadek liczby granulocytów, a więc i podjęcie właściwej decyzji o odstawieniu.

Mechanizm

Połączenie sumuje toksyczne działanie obu leków na szpik kostny. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a azacytydyna jest lekiem cytotoksycznym o działaniu mielosupresyjnym. ChPL klozapiny zabrania jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego i wymienia środki cytotoksyczne wśród leków hamujących czynność szpiku[1]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ w metabolizmie azacytydyny nie uczestniczą izoenzymy cytochromu P450, a jej klinicznie istotne działanie hamujące lub indukujące te enzymy jest mało prawdopodobne[4].

Metabolizm i transportery

  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
  • gorączka i inne objawy zakażenia
  • liczba płytek krwi i objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolrysperydonkwetiapina

Kiedy ocena się zmienia

Klozapina włączana u pacjenta leczonego azacytydynąkolejność włączenia · klozapinainterakcja nie dotyczyLeczenia klozapiną nie należy rozpoczynać u pacjentów przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy. Włączenie klozapiny w trakcie terapii azacytydyną jest wykluczone.
Azacytydyna wymagana u pacjenta już leczonego klozapinąkolejność włączenia · pacjentinne zalecenieU pacjenta stabilnego na klozapinie, który wymaga azacytydyny, ChPL klozapiny nadal zabrania jednoczesnego stosowania. Sposób zamiany leczenia przeciwpsychotycznego ustala psychiatra razem z hematologiem, z uwzględnieniem ryzyka nawrotu psychozy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Azacitidine Sandoz 100 mg, proszek do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azacitidine-sandoz-100415809/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.