Interakcje / Kryzotynib / Kryzotynib i ripretynib
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Jeśli połączenia nie da się uniknąć, stosuj je pod ścisłą kontrolą działań niepożądanych ripretynibu i parametrów sercowych, tak jak przy inhibitorach CYP3A.
Przyjmuj oba leki tylko wtedy, gdy wie o nich twój onkolog, nie pij soku grejpfrutowego i od razu zgłoś lekarzowi niepokojące objawy ze strony serca lub skóry.
Niekorzystna interakcjaKryzotynib+ RipretynibJeśli połączenia nie da się uniknąć, stosuj je pod ścisłą kontrolą działań niepożądanych ripretynibu i parametrów sercowych, tak jak przy inhibitorach CYP3A.Przyjmuj oba leki tylko wtedy, gdy wie o nich twój onkolog, nie pij soku grejpfrutowego i od razu zgłoś lekarzowi niepokojące objawy ze strony serca lub skóry.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj oba leki tylko wtedy, gdy wie o nich twój onkolog, nie pij soku grejpfrutowego i od razu zgłoś lekarzowi niepokojące objawy ze strony serca lub skóry.
Kryzotynib może zwiększać ilość ripretynibu w organizmie, przez co działania niepożądane ripretynibu mogą być silniejsze. Oba leki mogą też wpływać na pracę serca, a razem to ryzyko jest większe. Lekarz może zlecić częstsze badania, np. EKG i pomiar ciśnienia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy albo omdlenie
- duszność, obrzęki nóg
- ból głowy przy wysokim ciśnieniu
- zaczerwienienie, ból lub pęcherze na dłoniach i stopach
- silne bóle mięśni, nudności lub wyczerpanie
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Jeśli połączenia nie da się uniknąć, stosuj je pod ścisłą kontrolą działań niepożądanych ripretynibu i parametrów sercowych, tak jak przy inhibitorach CYP3A. Przy silnych inhibitorach CYP3A/P-gp zaleca się ostrożność i monitorowanie stanu pacjenta.[1] Przed włączeniem i w trakcie leczenia wykonuj EKG z oceną częstości rytmu i QTc, kontroluj ciśnienie tętnicze, próby wątrobowe i objawy niewydolności serca. Przy nietolerancji modyfikuj dawkowanie ripretynibu według ogólnych zasad redukcji dawki. Rozważ inhibitor ALK lub ROS1 bez istotnego hamowania CYP3A4. Połączenie obu leków jest nietypowe, bo dotyczy różnych nowotworów, więc ustal, czy oba są rzeczywiście potrzebne jednocześnie.
Skutek kliniczny
Można się spodziewać wzrostu stężenia ripretynibu i DP-5439 oraz nasilenia jego działań niepożądanych, np. nadciśnienia, zespołu dłoniowo-podeszwowego, bólów mięśni, nudności i zmęczenia. Kryzotynib zwalnia rytm serca i może wydłużać odstęp QT, a oba leki mogą upośledzać czynność skurczową serca, więc ryzyko powikłań sercowych się sumuje.
Mechanizm
Kryzotynib hamuje CYP3A4 w stopniu umiarkowanym i w sposób zależny od czasu, a w warunkach in vitro hamuje także P-gp. Ripretynib i jego aktywny metabolit DP-5439 są usuwane głównie przez CYP3A4/5 i są substratami P-gp oraz BCRP.[1] Silny inhibitor CYP3A i P-gp itrakonazol zwiększał AUC ripretynibu o 99% i Cmax o 36%, a AUC DP-5439 o 99%.[1] Kryzotynib jako inhibitor umiarkowany powinien zwiększać ekspozycję na ripretynib w mniejszym stopniu, ale wielkości tego efektu nie zbadano. Ripretynib hamuje P-gp in vitro, co teoretycznie może nieznacznie zwiększać stężenie kryzotynibu.[1] Do tego dochodzi sumowanie działań niepożądanych obu inhibitorów kinaz – zwłaszcza zaburzeń czynności serca, objawów ze strony przewodu pokarmowego i zmęczenia.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Kryzotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], ripretynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Kryzotynib – inhibitor P-gp[4], ripretynib – substrat P-gp[3]
- Ripretynib – inhibitor CYP3A4[3], kryzotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Ripretynib – inhibitor P-gp[3], kryzotynib – substrat P-gp[4]
- Ripretynib – induktor CYP3A4[3], kryzotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Kryzotynib: inhibitor CYP2B6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], słaby inhibitor UGT1A1[4], słaby inhibitor UGT2B7[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
- Ripretynib: inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP3A4[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
Monitorować
- EKG – częstość rytmu serca i odstęp QTc
- ciśnienie tętnicze
- frakcja wyrzutowa lewej komory i objawy niewydolności serca
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- elektrolity – potas i magnez
- działania niepożądane ripretynibu – zmiany skórne dłoni i stóp, bóle mięśni, nudności, zmęczenie
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 150 mg dwa razy na dobęripretynib | ryzyko rośnie | Przy zwiększonej częstości dawkowania ripretynibu do 150 mg dwa razy na dobę zamiast 150 mg raz na dobę wyjściowa ekspozycja jest większa, więc dodatkowe hamowanie jego metabolizmu przez kryzotynib wymaga szczególnie ścisłej obserwacji tolerancji. |
| Włączenie lub odstawienie kryzotynibu w trakcie leczenia ripretynibemkolejność włączenia · kryzotynib | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 przez kryzotynib narasta przez kilka dni i ustępuje stopniowo po odstawieniu. Po włączeniu kryzotynibu obserwuj nasilenie toksyczności ripretynibu w pierwszych tygodniach, a po jego odstawieniu oceń, czy wcześniejsza redukcja dawki ripretynibu jest nadal uzasadniona. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuKryzotyniba alkoholZalecaj ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości i odradzaj picie dużych ilości alkoholu w trakcie leczenia kryzotynibem.Ogranicz alkohol do okazjonalnych, małych ilości, a jeśli masz nieprawidłowe wyniki badań wątroby, nie pij wcale i zapytaj farmaceutę lub lekarza o szczegóły.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ogranicz alkohol do okazjonalnych, małych ilości, a jeśli masz nieprawidłowe wyniki badań wątroby, nie pij wcale i zapytaj farmaceutę lub lekarza o szczegóły.
Alkohol nie osłabia działania tego leku, ale oba mogą obciążać wątrobę. Lek często wywołuje nudności, biegunkę i zawroty głowy, a alkohol może te dolegliwości nasilić. Dlatego w trakcie leczenia najlepiej pić alkohol rzadko i w małych ilościach. Jeśli lekarz mówił ci o złych wynikach badań wątroby, nie pij alkoholu wcale.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz lub jasny stolec
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- silne nudności, wymioty lub biegunka
- nasilone zawroty głowy lub omdlenie
- bardzo wolne lub nierówne bicie serca, kołatanie serca
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zalecaj ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości i odradzaj picie dużych ilości alkoholu w trakcie leczenia kryzotynibem. Pacjentom z podwyższonymi aminotransferazami, chorobą wątroby, nasilonymi wymiotami lub biegunką albo z zaburzeniami rytmu serca zalecaj niepicie alkoholu. Przypominaj o regularnych badaniach czynności wątroby wykonywanych w trakcie leczenia.
Skutek kliniczny
Umiarkowane, okazjonalne spożycie alkoholu prawdopodobnie nie zmienia skuteczności kryzotynibu. Regularne lub duże spożycie alkoholu może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby, nasilać dolegliwości żołądkowo-jelitowe i zawroty głowy, a przy wymiotach i biegunce sprzyjać odwodnieniu i zaburzeniom elektrolitowym, które zwiększają ryzyko zaburzeń rytmu serca.
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej kryzotynibu z etanolem, a ChPL kryzotynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji[1]. Alkohol stearylowy wymieniony wśród substancji pomocniczych jest alkoholem tłuszczowym, a nie etanolem, i nie ma związku z piciem napojów alkoholowych[1]. Kryzotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, a jego stężenie zmieniają przede wszystkim silne inhibitory i induktory tego enzymu[1]. Etanol nie należy do tej grupy, dlatego istotna zmiana ekspozycji na kryzotynib jest mało prawdopodobna. Możliwa interakcja ma charakter farmakodynamiczny i wynika z nakładania się działań niepożądanych. Kryzotynib może uszkadzać wątrobę i często wywołuje nudności, wymioty, biegunkę oraz zawroty głowy, a alkohol nasila każde z tych działań. Kryzotynib wydłuża odstęp QT i może powodować bradykardię[1]. Większe ilości alkoholu mogą zaburzać elektrolity i sprzyjać arytmiom, co teoretycznie zwiększa to ryzyko.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny zgodnie z harmonogramem leczenia kryzotynibem
- nasilenie nudności, wymiotów i biegunki oraz nawodnienie
- stężenie potasu i magnezu u pacjentów pijących więcej lub z wymiotami
- tętno i zawroty głowy, a w razie wskazań EKG z oceną odstępu QT
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości alkoholu jednorazowo lub upijanie sięilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Duża jednorazowa dawka etanolu nasila wymioty, odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe, co przy wydłużeniu QT i bradykardii wywoływanych przez kryzotynib zwiększa ryzyko arytmii. Należy zalecić unikanie takiego picia. |
| Regularne, codzienne picie lub nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe spożywanie alkoholu sumuje się z hepatotoksycznością kryzotynibu i utrudnia interpretację wzrostu aminotransferaz. Należy zalecić abstynencję lub istotne ograniczenie oraz ścisłe monitorowanie prób wątrobowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Interakcja o niejasnym znaczeniuRipretyniba alkoholOkazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale warto zalecić ograniczenie alkoholu w trakcie terapii, szczególnie przy dolegliwościach żołądkowo-jelitowych, nadciśnieniu lub nieprawidłowych wynikach prób wątrobowych.Ogranicz alkohol do okazjonalnych, małych ilości, nie pij napojów z grejpfrutem i zapytaj lekarza lub farmaceutę, jeśli po alkoholu czujesz się gorzej.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ogranicz alkohol do okazjonalnych, małych ilości, nie pij napojów z grejpfrutem i zapytaj lekarza lub farmaceutę, jeśli po alkoholu czujesz się gorzej.
Alkohol nie zmienia wyraźnie działania tego leku. Lek sam w sobie często wywołuje nudności, biegunkę, zmęczenie i podwyższone ciśnienie, a alkohol może te dolegliwości nasilać. Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach. Unikaj napojów z grejpfrutem, także drinków i piw smakowych z jego dodatkiem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilone nudności lub wymioty
- biegunka, zwłaszcza z oznakami odwodnienia
- silne zmęczenie lub osłabienie
- ból głowy lub wysokie ciśnienie w pomiarach
- silny ból brzucha promieniujący do pleców
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale warto zalecić ograniczenie alkoholu w trakcie terapii, szczególnie przy dolegliwościach żołądkowo-jelitowych, nadciśnieniu lub nieprawidłowych wynikach prób wątrobowych. Należy odradzić napoje alkoholowe zawierające sok grejpfrutowy[1]. Pacjentom regularnie pijącym większe ilości alkoholu warto zalecić konsultację z onkologiem i ocenę parametrów wątrobowych oraz ciśnienia tętniczego.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie dolegliwości żołądkowo-jelitowych, zmęczenia i osłabienia oraz trudniejsza kontrola ciśnienia tętniczego. Przy regularnym piciu większych ilości alkoholu rośnie ryzyko odwodnienia przy biegunce i wymiotach, nieprawidłowych wyników prób wątrobowych i zapalenia trzustki, co może utrudnić ocenę tolerancji leczenia.
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej ripretynibu z etanolem. ChPL ripretynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Ripretynib i jego aktywny metabolit DP-5439 są usuwane głównie przez CYP3A4/5 i są substratami P-gp oraz BCRP[1]. Etanol nie jest uznawany za klinicznie istotny inhibitor ani induktor tych szlaków, dlatego istotna zmiana ekspozycji na ripretynib po alkoholu jest mało prawdopodobna. Możliwa jest natomiast teoretyczna addycja działań niepożądanych, ponieważ zarówno ripretynib, jak i alkohol mogą nasilać nudności, wymioty, biegunkę, ból brzucha, zmęczenie i nadciśnienie tętnicze oraz obciążać wątrobę i trzustkę. ChPL nie zaleca spożywania soku grejpfrutowego w trakcie leczenia ripretynibem, co dotyczy także napojów alkoholowych z jego dodatkiem[1].
Metabolizm i transportery
- Ripretynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor CYP1A2[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- nasilenie nudności, wymiotów i biegunki oraz nawodnienie
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- aktywność lipazy przy bólu brzucha
- zmęczenie i osłabienie
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne spożywanie dużych ilości alkoholu zwiększa ryzyko hepatotoksyczności, zapalenia trzustki, odwodnienia przy biegunce i złej kontroli ciśnienia tętniczego w trakcie leczenia ripretynibem. Zalecane jest ograniczenie alkoholu oraz kontrola prób wątrobowych, lipazy i ciśnienia tętniczego. |
| Napój alkoholowy z sokiem grejpfrutowympostać · pacjent | inne zalecenie | ChPL nie zaleca spożywania soku grejpfrutowego w trakcie leczenia ripretynibem. Dotyczy to również drinków i piw smakowych z dodatkiem grejpfruta. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
Inne interakcje tych leków 675
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ KryzotynibNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego kryzotynibem, także w postaci maści.Nie używaj maści z fenylobutazonem w czasie leczenia kryzotynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na ból.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj maści z fenylobutazonem w czasie leczenia kryzotynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na ból.
Maść z fenylobutazonem i lek przeciwnowotworowy kryzotynib mogą razem osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Może to zwiększyć ryzyko poważnych zakażeń i krwawień. Tych leków nie wolno łączyć, nawet gdy maść stosujesz tylko na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
- łatwe powstawanie siniaków lub krwawienie z dziąseł czy nosa
- nietypowe zmęczenie lub bladość
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego kryzotynibem, także w postaci maści[1]. Do miejscowego leczenia bólu i stanów zapalnych dobierz preparat bez przeciwwskazania u pacjentów z lekami hamującymi szpik i uzgodnij wybór z onkologiem prowadzącym.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej mielosupresji, w tym neutropenii z groźnymi zakażeniami, a także małopłytkowości i krwawień. Oba leki mogą też obciążać wątrobę, co dodatkowo pogarsza bezpieczeństwo skojarzenia.
Mechanizm
Fenylobutazon nie może być stosowany u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Kryzotynib jest przeciwnowotworowym inhibitorem kinazy, który może hamować czynność szpiku, przede wszystkim powodując neutropenię i leukopenię. Fenylobutazon sam w sobie może uszkadzać szpik, więc oba leki sumują to działanie. Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (liczba neutrofilów, leukocytów, płytek krwi)
- objawy zakażenia, w tym gorączka
- objawy krwawienia
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
Bezpieczniejsze alternatywy
ibuprofen (żel)diklofenak (żel)naproksen (żel)
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu, co dodatkowo zwiększa ryzyko mielosupresji. Połączenie pozostaje przeciwwskazane niezależnie od czasu stosowania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ RipretynibNie łącz fenylobutazonu z ripretynibem.Nie stosuj maści z fenylobutazonem podczas leczenia ripretynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do smarowania.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj maści z fenylobutazonem podczas leczenia ripretynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do smarowania.
Maść z fenylobutazonem nie powinna być stosowana razem z ripretynibem. Ripretynib to lek przeciwnowotworowy, a fenylobutazon może dodatkowo osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Może to zwiększać ryzyko infekcji, krwawień i niedokrwistości. Ryzyko jest większe, gdy smarujesz się maścią dłużej niż tydzień.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, ból gardła lub częste infekcje
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- nasilone zmęczenie, bladość, duszność
- zaczerwienienie, pieczenie lub pęcherze na skórze w miejscu smarowania
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz fenylobutazonu z ripretynibem[1]. U pacjenta leczonego ripretynibem wybierz inny miejscowy lek przeciwzapalny, a przy już rozpoczętym jednoczesnym stosowaniu odstaw maść z fenylobutazonem i oceń morfologię krwi.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zahamowania czynności szpiku kostnego z niedokrwistością, leukopenią lub małopłytkowością. Dodatkowo ripretynib często wywołuje zmiany skórne, a fenylobutazonu nie stosuje się na uszkodzoną skórę[1].
Mechanizm
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Ripretynib jest przeciwnowotworowym inhibitorem kinaz tyrozynowych, a fenylobutazon sam może uszkadzać szpik kostny, więc ich działanie na układ krwiotwórczy może się sumować. Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu[1]. Fenylobutazon nie wpływa w istotny sposób na enzymy i transportery odpowiedzialne za eliminację ripretynibu, dlatego nie należy oczekiwać interakcji farmakokinetycznej.
Metabolizm i transportery
- Ripretynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor CYP1A2[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy infekcji, krwawień i niedokrwistości
- stan skóry w miejscu stosowania maści
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści z fenylobutazonem dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym, co zwiększa ryzyko sumowania działania mielotoksycznego z ripretynibem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
Połączenie przeciwwskazaneJeżówka purpurowa+ KryzotynibNie stosuj preparatów jeżówki purpurowej u pacjenta leczonego kryzotynibem.Nie przyjmuj jeżówki w czasie leczenia kryzotynibem, a przy objawach przeziębienia lub infekcji zapytaj lekarza prowadzącego, czym możesz się leczyć.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj jeżówki w czasie leczenia kryzotynibem, a przy objawach przeziębienia lub infekcji zapytaj lekarza prowadzącego, czym możesz się leczyć.
Jeżówki purpurowej nie stosuje się podczas leczenia przeciwnowotworowego, także kryzotynibem. Jeżówka pobudza układ odporności, a u osób leczonych onkologicznie taki wpływ może być niekorzystny. Oba preparaty mogą też obciążać wątrobę, a jeżówka może zmieniać działanie kryzotynibu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub inne objawy infekcji
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból w prawym podżebrzu
- nasilone zmęczenie lub brak apetytu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj preparatów jeżówki purpurowej u pacjenta leczonego kryzotynibem[1]. Jeśli pacjent już przyjmował jeżówkę, należy ją odstawić i poinformować lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne. W razie objawów infekcji pacjent powinien skontaktować się z lekarzem, a nie leczyć się samodzielnie preparatami immunostymulującymi.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie uszkodzenia wątroby oraz niekorzystny, nieprzewidywalny wpływ na odporność i przebieg leczenia przeciwnowotworowego. Teoretycznie możliwa jest też zmiana stężenia kryzotynibu we krwi i osłabienie jego skuteczności albo nasilenie działań niepożądanych.
Mechanizm
Jeżówki purpurowej nie stosuje się w immunosupresji, w tym po terapii lekami onkologicznymi[1]. Jeżówka jest przeciwwskazana w niedoborach immunologicznych, immunosupresji i chorobach układu białokrwinkowego[2]. U chorych leczonych cytostatykami jeżówka nie jest zalecana[3]. Kryzotynib jest lekiem przeciwnowotworowym ukierunkowanym molekularnie, który może powodować neutropenię i uszkodzenie wątroby. Wpływ immunostymulacji na przebieg choroby nowotworowej i leczenia jest nieznany. Łączenie jeżówki z lekami uszkadzającymi wątrobę może sprzyjać uszkodzeniu wątroby[1], co sumuje się z hepatotoksycznością kryzotynibu. Kryzotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, a jego ekspozycja zmienia się istotnie pod wpływem inhibitorów i induktorów tego enzymu[4]. Wpływ jeżówki na CYP3A jest niejednoznaczny i opisywany głównie teoretycznie.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- morfologia krwi z rozmazem – liczba neutrofili
- objawy infekcji
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Echinerba 80 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/echinerba-100199659/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Echinapur 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/echinapur-100021068/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Succus Echinaceae Phytopharm 2,425 g/2,5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/succus-echinaceae-phytopharm-100064155/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneKryzotynib+ LefamulinaNie stosuj lefamuliny u pacjenta leczonego kryzotynibem.Nie zaczynaj tego antybiotyku i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny, bezpieczny dla ciebie lek.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj tego antybiotyku i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny, bezpieczny dla ciebie lek.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Antybiotyk może też podnieść ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie i nasilić jego działania niepożądane. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- bardzo wolne bicie serca
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj lefamuliny u pacjenta leczonego kryzotynibem[1]. Wybierz antybiotyk, który nie wydłuża odstępu QT i nie hamuje CYP3A, zgodnie z rozpoznaniem i lokalną lekoopornością. Nie przerywaj kryzotynibu na czas antybiotykoterapii bez decyzji onkologa.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT, bradykardii i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes. Wzajemne zwiększenie stężeń obu leków może dodatkowo nasilać to ryzyko oraz inne działania niepożądane kryzotynibu.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a kryzotynib dodatkowo zwalnia czynność serca, więc ich działania na przewodzenie w sercu się sumują. Lefamuliny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT ani z substratami CYP3A, które wydłużają QT, a kryzotynib spełnia oba warunki[1]. Lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a umiarkowane inhibitory CYP3A według modelowania PBPK zwiększają AUC kryzotynibu w stanie stacjonarnym o około 17%[1][2]. Kryzotynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, dlatego może zwiększać stężenie lefamuliny, która jest metabolizowana przez ten enzym[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Kryzotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Kryzotynib – inhibitor P-gp[5], lefamulina – substrat P-gp[4]
- Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kryzotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
- Kryzotynib: inhibitor CYP2B6[5], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OCT2[5], inhibitor P-gp[5], słaby inhibitor UGT1A1[5], słaby inhibitor UGT2B7[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
- Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc, jeśli pacjent przyjął już oba leki
- częstość akcji serca
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymceftriaksondoksycyklina
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · lefamulina | inne zalecenie | Zwiększenie stężeń substratów CYP3A opisano dla lefamuliny doustnej, więc przy podaniu dożylnym składowa farmakokinetyczna może być słabsza. Sumowanie wpływu na odstęp QT pozostaje i połączenie nadal jest przeciwwskazane. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
Połączenie przeciwwskazaneKryzotynib+ LomitapidKryzotynibu nie łączy się z lomitapidem.Nie przyjmuj lomitapidu razem z kryzotynibem i od razu powiedz o tym lekarzowi, który przepisał ci lek na cholesterol.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj lomitapidu razem z kryzotynibem i od razu powiedz o tym lekarzowi, który przepisał ci lek na cholesterol.
Lek przeciwnowotworowy kryzotynib spowalnia rozkładanie lomitapidu w organizmie. Przez to stężenie lomitapidu może wzrosnąć kilkukrotnie. Oba leki mogą też obciążać wątrobę, więc razem bardzo zwiększają ryzyko jej uszkodzenia. Tych leków nie wolno przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nudności lub wymioty
- silna biegunka
- nietypowe zmęczenie i brak apetytu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Kryzotynibu nie łączy się z lomitapidem. Jeśli leczenie kryzotynibem jest konieczne, lomitapid odstawia się na cały czas jego stosowania.[1] Odstęp 12 godzin między dawkami nie wystarcza, bo dotyczy wyłącznie słabych inhibitorów CYP3A4.[1] Kontrolę hipercholesterolemii na ten czas powinien zaplanować lekarz prowadzący leczenie lipidów we współpracy z onkologiem.
Skutek kliniczny
Wielokrotny wzrost stężenia lomitapidu grozi nasileniem jego działań niepożądanych, przede wszystkim wzrostem aktywności aminotransferaz, stłuszczeniem i uszkodzeniem wątroby oraz ciężkimi objawami ze strony przewodu pokarmowego. Ryzyko uszkodzenia wątroby dodatkowo zwiększa hepatotoksyczność samego kryzotynibu.
Mechanizm
Kryzotynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i po 28 dniach stosowania w dawce 250 mg dwa razy na dobę zwiększał AUC doustnego midazolamu 3,7 raza.[2] Lomitapid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a umiarkowane inhibitory tego enzymu mają zwiększać narażenie na lomitapid 4–10 razy.[1] Jednoczesne stosowanie lomitapidu z umiarkowanymi i silnymi inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.[1] Dodatkowo oba leki mogą uszkadzać wątrobę, więc ich działanie hepatotoksyczne może się sumować.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Kryzotynib – inhibitor CYP2B6[3], lomitapid – drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4]
- Kryzotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], lomitapid – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
- Lomitapid – słaby inhibitor CYP3A4[5], kryzotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Lomitapid – inhibitor P-gp[4], kryzotynib – substrat P-gp[3]
- Kryzotynib: inhibitor CYP2B6[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], słaby inhibitor UGT2B7[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
- Lomitapid: słaby inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
Monitorować
- aktywność ALT i AST
- bilirubina
- stężenie LDL-C po odstawieniu lomitapidu
- objawy ze strony przewodu pokarmowego
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lojuxta 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lojuxta-100311607/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lojuxta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lojuxta-100311607/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneKryzotynib+ FamprydynaNie łączy się famprydyny z kryzotynibem, bo kryzotynib należy do inhibitorów OCT2, a skojarzenie famprydyny z inhibitorami OCT2 jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj brać famprydyny razem z kryzotynibem i jak najszybciej powiedz o obu lekach neurologowi i onkologowi, nie odstawiając samodzielnie leku przeciwnowotworowego.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać famprydyny razem z kryzotynibem i jak najszybciej powiedz o obu lekach neurologowi i onkologowi, nie odstawiając samodzielnie leku przeciwnowotworowego.
Lek przeciwnowotworowy kryzotynib może utrudniać nerkom usuwanie famprydyny z organizmu. Famprydyna gromadzi się wtedy we krwi, co zwiększa ryzyko drgawek. Tych leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drgawki lub utrata przytomności
- drżenie rąk albo mimowolne skurcze mięśni
- silne zawroty głowy lub uczucie niepokoju
- splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – transport, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łączy się famprydyny z kryzotynibem, bo kryzotynib należy do inhibitorów OCT2, a skojarzenie famprydyny z inhibitorami OCT2 jest przeciwwskazane[1]. Leczenie przeciwnowotworowe ma pierwszeństwo, dlatego zwykle odstawia się famprydynę na czas terapii kryzotynibem po uzgodnieniu z neurologiem i onkologiem. Jeżeli lekarze świadomie zdecydują o kontynuacji obu leków, konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku objawów neurotoksyczności i kontrola czynności nerek.
Skutek kliniczny
Większe stężenie famprydyny zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim napadów drgawkowych. Napady drgawkowe w wywiadzie lub obecnie występujące wykluczają stosowanie famprydyny[2]. Wielkość wzrostu ekspozycji na famprydynę przy kryzotynibie nie została zbadana klinicznie.
Mechanizm
Kryzotynib w badaniach in vitro hamuje transporter kationów organicznych OCT2, co może zmniejszać nerkowe wydzielanie famprydyny i zwiększać jej stężenie we krwi. Famprydyna jest wydalana głównie przez nerki, a około 60% dawki jest usuwane w drodze aktywnego wydzielania z udziałem OCT2[1]. Jednoczesne stosowanie famprydyny z inhibitorami OCT2 jest przeciwwskazane[1][2][3].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy neurotoksyczności – drżenia, niepokój, zawroty głowy, napady drgawkowe
- klirens kreatyniny przed włączeniem i w trakcie leczenia
Kiedy ocena się zmienia
| <50 ml/mineGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | Przy klirensie kreatyniny poniżej 50 ml/min famprydyna jest przeciwwskazana niezależnie od kryzotynibu. Kryzotynib może obniżać szacowany przesączanie kłębuszkowe, dlatego czynność nerek trzeba kontrolować. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fampridine Accord 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fampridine-accord-100441830/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fampyra 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fampyra-100296374/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fampridine Sandoz 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fampridine-sandoz-100425216/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fampridine Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fampridine-accord-100441830/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneKryzotynib+ SomapacitanNie należy rozpoczynać ani kontynuować somapacitanu u pacjenta leczonego kryzotynibem.Nie zaczynaj stosowania somapacitanu w czasie leczenia kryzotynibem i jak najszybciej skontaktuj się ze swoim onkologiem oraz lekarzem, który przepisał hormon wzrostu.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj stosowania somapacitanu w czasie leczenia kryzotynibem i jak najszybciej skontaktuj się ze swoim onkologiem oraz lekarzem, który przepisał hormon wzrostu.
Tych dwóch leków nie stosuje się razem. Somapacitan to hormon wzrostu, a w czasie leczenia aktywnego nowotworu może on sprzyjać wzrostowi guza i osłabiać działanie leczenia. Hormon wzrostu można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia nowotworu, gdy lekarz potwierdzi, że choroba jest nieaktywna.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nowe lub nasilające się objawy choroby nowotworowej
- nowe guzki lub zgrubienia
- nasilający się kaszel lub duszność
- silne bóle głowy lub zaburzenia widzenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie należy rozpoczynać ani kontynuować somapacitanu u pacjenta leczonego kryzotynibem.[1] Somapacitan można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i potwierdzeniu, że choroba nowotworowa jest nieaktywna, a decyzję podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z onkologiem.[1] Jeśli połączenie wykryto w trakcie leczenia, należy skontaktować się z lekarzem przepisującym somapacitan i z onkologiem.
Skutek kliniczny
Możliwe osłabienie kontroli choroby nowotworowej i ryzyko progresji guza. Teoretycznie możliwe także obniżenie stężenia kryzotynibu w osoczu o nieznanym znaczeniu klinicznym.
Mechanizm
Kryzotynib stosuje się w czynnej chorobie nowotworowej, a somapacitanu nie wolno stosować przy czynnym nowotworze ani przed zakończeniem leczenia przeciwnowotworowego.[1] Hormon wzrostu działa pobudzająco na wzrost tkanek, dlatego może przeciwdziałać celowi leczenia przeciwnowotworowego, a przy objawach wzrostu guza leczenie somapacitanem się przerywa.[1] Dodatkowo hormon wzrostu może zwiększać klirens leków metabolizowanych przez izoenzymy cytochromu P450, a znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest znane.[1] Kryzotynib jest metabolizowany przez CYP3A, a zmniejszenie jego ekspozycji osłabia działanie, co pokazuje silny spadek stężeń po induktorze CYP3A4.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy progresji lub wzrostu guza
- kontakt z onkologiem prowadzącym leczenie kryzotynibem
Kiedy ocena się zmienia
| Somapacitan po zakończeniu leczenia kryzotynibem i potwierdzeniu nieaktywnej choroby nowotworowejkolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i potwierdzeniu, że nowotwór jest nieaktywny, somapacitan można rozważyć, a w razie objawów wzrostu guza leczenie należy przerwać. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneKryzotynib+ LonafarnibKryzotynibu nie łączy się z lonafarnibem.Nie zaczynaj przyjmować drugiego leku bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich – skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować drugiego leku bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich – skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.
Te dwa leki wzajemnie utrudniają organizmowi ich rozkładanie. Może to prowadzić do nadmiernego wzrostu ilości leków we krwi i nasilenia ich działań niepożądanych, także ze strony serca i wątroby. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
- bardzo wolne bicie serca
- nasilone nudności, wymioty lub biegunka
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- nowe zaburzenia widzenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Kryzotynibu nie łączy się z lonafarnibem. Lonafarnib jest przeciwwskazany z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP3A4[1], a kryzotynib do nich należy. Silnych inhibitorów CYP3A unika się podczas leczenia kryzotynibem, a gdy korzyść przeważa nad ryzykiem, pacjenta ściśle monitoruje się pod kątem działań niepożądanych kryzotynibu[2]. Decyzję o ewentualnym skojarzeniu podejmuje zespół onkologiczny wraz z lekarzem prowadzącym leczenie lonafarnibem.
Skutek kliniczny
Należy oczekiwać wyraźnego wzrostu stężeń kryzotynibu i nasilenia jego toksyczności, a także możliwego wzrostu ekspozycji na lonafarnib i jego działań niepożądanych. Przy zwiększonej ekspozycji na lonafarnib zaleca się kontrolę odstępu QTc[1].
Mechanizm
Interakcja działa w obu kierunkach na poziomie CYP3A. Lonafarnib jest silnym inhibitorem CYP3A opartym na mechanizmie działania in vivo i zwiększał AUC midazolamu 7,4-krotnie[1]. Kryzotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, a silny inhibitor tego enzymu zwiększał AUC kryzotynibu około 3,2-krotnie[2]. Kryzotynib jest z kolei umiarkowanym inhibitorem CYP3A i zwiększał AUC midazolamu 3,7-krotnie[2], a lonafarnib jest substratem CYP3A4 i CYP3A5, który sam hamuje swój metabolizm i kumuluje się w stanie stacjonarnym[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Kryzotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], lonafarnib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Kryzotynib – inhibitor P-gp[5], lonafarnib – substrat P-gp[4]
- Lonafarnib – silny inhibitor CYP3A4[4], kryzotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
- Lonafarnib – inhibitor P-gp[4], kryzotynib – substrat P-gp[5]
- Kryzotynib: inhibitor CYP2B6[5], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OCT2[5], inhibitor P-gp[5], słaby inhibitor UGT1A1[5], słaby inhibitor UGT2B7[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
- Lonafarnib: słaby inhibitor CYP2C19[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- EKG z oceną QTc i częstości rytmu serca
- aktywność aminotransferaz i bilirubina
- morfologia krwi
- objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka)
- zaburzenia widzenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Lonafarnib dołączany do trwającego leczenia kryzotynibemkolejność włączenia · lonafarnib | inne zalecenie | Jeśli mimo przeciwwskazania lekarz zdecyduje o skojarzeniu, dołączenie lonafarnibu do umiarkowanego inhibitora CYP3A wymaga ostrożności i może uzasadniać niższą dawkę początkową lonafarnibu, a pacjenta ściśle monitoruje się pod kątem toksyczności kryzotynibu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.