Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Larotrektynib / Larotrektynib i rysperydon

Larotrektynib i rysperydon

Jaki opis pokazać?

Interakcja nieistotna klinicznie

Leki można stosować razem bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania.

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a w razie wątpliwości zapytaj farmaceutę.

Interakcja nieistotna klinicznieLarotrektynib+ RysperydonLeki można stosować razem bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a w razie wątpliwości zapytaj farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a w razie wątpliwości zapytaj farmaceutę.

Te dwa leki można bezpiecznie przyjmować razem. Lek przeciwnowotworowy w niewielkim stopniu spowalnia rozkład niektórych leków w wątrobie, ale na rysperydon to praktycznie nie działa. Rysperydon nie zmienia działania leku przeciwnowotworowego.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Leki można stosować razem bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania. Rysperydon nie jest substratem CYP3A o wąskim zakresie terapeutycznym, a przy takich substratach przy larotrektynibie zaleca się ostrożność[1].

Skutek kliniczny

Nie należy oczekiwać klinicznie istotnej zmiany stężenia ani skuteczności żadnego z leków. Nie jest znane sumowanie się działań niepożądanych tych dwóch leków.

Mechanizm

Larotrektynib słabo hamuje CYP3A i zwiększa ekspozycję na wrażliwy substrat tego enzymu (midazolam) 1,7-krotnie[1]. Rysperydon jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a tylko w mniejszym stopniu przez CYP3A4. Istotny wzrost stężenia jego czynnej frakcji przeciwpsychotycznej powodują dopiero silne inhibitory CYP3A4 i (lub) P-gp[2]. Umiarkowany inhibitor CYP3A4 i P-gp (erytromycyna) nie zmienia farmakokinetyki rysperydonu[2], więc słaby inhibitor tym bardziej nie powinien jej zmieniać. Rysperydon nie hamuje ani nie indukuje CYP3A, P-gp i BCRP, dlatego nie wpływa na stężenie larotrektynibu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Larotrektynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], rysperydon – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[5], induktor CYP2B6[5], substrat BCRP[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[5]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuLarotrektyniba alkoholZaleca się ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości albo całkowitą rezygnację z picia w trakcie leczenia.Pij alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale, a jeśli pijesz codziennie, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Pij alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale, a jeśli pijesz codziennie, powiedz o tym lekarzowi.

Ten lek może powodować zawroty głowy, zmęczenie i obciążać wątrobę. Alkohol działa podobnie, więc razem mogą nasilać te objawy. Nie wiadomo, by mała ilość alkoholu była groźna, ale lepiej pić rzadko i niewiele albo wcale. Unikaj drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut może zwiększać ilość leku we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub chwiejny chód
  • nadmierna senność lub zmęczenie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nasilone nudności lub wymioty
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zaleca się ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości albo całkowitą rezygnację z picia w trakcie leczenia. Pacjent powinien unikać alkoholu w dniach, w których odczuwa zawroty głowy lub zmęczenie, i nie prowadzić pojazdów po wypiciu nawet niewielkiej ilości. Należy unikać napojów zawierających grejpfruta, w tym drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut może zwiększać stężenie larotrektynibu w osoczu[1]. U pacjentów pijących regularnie lub z chorobą wątroby trzeba przekazać informację lekarzowi prowadzącemu.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobne jest nasilenie zawrotów głowy, senności i zmęczenia oraz zaburzeń chodu, co zwiększa ryzyko upadków i utrudnia prowadzenie pojazdów. Regularne lub obfite picie alkoholu może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby, które jest znanym działaniem niepożądanym larotrektynibu. Alkohol może też nasilać nudności i wymioty, częste w trakcie leczenia przeciwnowotworowego. Brak opisanych przypadków ciężkich skutków tego połączenia.

Mechanizm

Nie należy spodziewać się istotnej interakcji farmakokinetycznej, bo etanol nie jest silnym inhibitorem ani induktorem CYP3A, P-gp ani BCRP, które decydują o losach larotrektynibu w organizmie. Larotrektynib jest substratem CYP3A, P-gp i BCRP, a jego stężenie zwiększają m.in. grejpfrut i inhibitory CYP3A[1]. Możliwe jest natomiast addycyjne działanie farmakodynamiczne. Larotrektynib często wywołuje zawroty głowy, zmęczenie i inne objawy neurologiczne oraz zwiększa aktywność aminotransferaz. Alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i jest hepatotoksyczny, dlatego oba czynniki mogą się sumować. ChPL larotrektynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1].

Metabolizm i transportery

  • Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OATP1B1[3], induktor CYP2B6[3], substrat BCRP[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny zgodnie z harmonogramem leczenia
  • zawroty głowy, zaburzenia chodu i nadmierna senność
  • nudności i wymioty

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePicie dużych ilości alkoholu jednorazowo istotnie nasila działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy i zwiększa ryzyko upadków oraz zaostrzenia nudności i wymiotów u pacjenta leczonego larotrektynibem.
Picie regularne lub codzienneczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe picie alkoholu sumuje się z hepatotoksycznością larotrektynibu, dlatego wymaga ścisłej kontroli parametrów wątrobowych i poinformowania lekarza prowadzącego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaRysperydona alkoholZalecaj unikanie alkoholu w trakcie leczenia rysperydonem.Unikaj alkoholu w trakcie leczenia rysperydonem, a jeśli go wypijesz, nie prowadź pojazdów i wstawaj powoli.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Unikaj alkoholu w trakcie leczenia rysperydonem, a jeśli go wypijesz, nie prowadź pojazdów i wstawaj powoli.

Alkohol może nasilać senność i zawroty głowy podczas leczenia rysperydonem. Może też pogarszać koncentrację i koordynację ruchów, a u części osób powodować spadki ciśnienia przy wstawaniu. Dodatkowo alkohol może utrudniać leczenie choroby, na którą przyjmujesz ten lek. Lepiej go unikać.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem przytomności
  • zawroty głowy albo uczucie omdlenia przy wstawaniu
  • zaburzenia równowagi i koordynacji
  • dezorientacja lub wyraźne pogorszenie samopoczucia psychicznego
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj unikanie alkoholu w trakcie leczenia rysperydonem. Jeśli pacjent mimo to pije, powinien ograniczyć ilość do minimum, nie łączyć alkoholu z innymi lekami działającymi uspokajająco i nie prowadzić pojazdów ani nie obsługiwać maszyn. ChPL wymaga w tym skojarzeniu ostrożności z powodu zwiększonego ryzyka sedacji[1].

Skutek kliniczny

Nasilona senność, spowolnienie, zaburzenia koordynacji i uwagi, pogorszenie sprawności psychomotorycznej, zawroty głowy oraz możliwe spadki ciśnienia przy wstawaniu. Alkohol może też pogarszać stabilność psychiczną i utrudniać przestrzeganie zaleceń terapeutycznych.

Mechanizm

Rysperydon i etanol działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich efekty sedacyjne się sumują. ChPL wskazuje na zwiększone ryzyko sedacji przy łącznym stosowaniu z alkoholem[1]. Rysperydon blokuje też receptory alfa-adrenergiczne, a alkohol rozszerza naczynia, co może nasilać spadki ciśnienia przy wstawaniu. Etanol jest dodatkowo czynnikiem destabilizującym przebieg choroby psychicznej, w której stosuje się rysperydon.

Metabolizm i transportery

  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i spowolnienia psychoruchowego
  • zawroty głowy i ortostatyczne spadki ciśnienia
  • stan psychiczny i przestrzeganie zaleceń dotyczących leku
  • jednoczesne przyjmowanie innych leków działających ośrodkowo (opioidy, benzodiazepiny, leki przeciwhistaminowe)

Kiedy ocena się zmienia

Duża ilość alkoholu (upijanie się)ilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieWiększa ilość etanolu nasila sedację i ryzyko ortostatycznych spadków ciśnienia, a epizody upijania się zwiększają ryzyko zaburzeń świadomości i upadków. Należy stanowczo odradzać takie picie.
Podeszływiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych zwykle silniej występują sedacja i spadki ciśnienia, co zwiększa ryzyko upadków. Zalecaj bezwzględne unikanie alkoholu i zwróć uwagę na inne leki działające ośrodkowo.
Początek leczenia lub zwiększenie dawkiczas leczenia · pacjentryzyko rośnieNa początku leczenia i po zmianie dawki skłonność do sedacji i spadków ciśnienia jest największa, dlatego w tym okresie alkoholu należy unikać bezwzględnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 544

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ RysperydonPołączenia należy unikać.Nie przerywaj leczenia, ale jak najszybciej powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zapytaj o badanie EKG.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj leczenia, ale jak najszybciej powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zapytaj o badanie EKG.

Te dwa leki razem mogą zaburzać rytm serca, bo każdy z nich osobno wpływa na pracę serca, a razem ten wpływ się sumuje. Zwykle się ich nie łączy. Czasem lekarz świadomie przepisuje oba leki, ale wtedy potrzebne są badania EKG i kontrola poziomu potasu i magnezu we krwi. Nie odstawiaj żadnego z leków sam, bo to może pogorszyć twój stan psychiczny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • silna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia należy unikać.[1] Gdy jedno z leczeń można zmienić, preferowany jest lek przeciwdepresyjny lub przeciwpsychotyczny o mniejszym wpływie na QT. Jeśli psychiatra uzna kontynuację za konieczną, decyzję trzeba udokumentować, wykonać EKG przed i w trakcie leczenia, wyrównać potas i magnez oraz unikać kolejnych leków wydłużających QT.[2] Przy zmianach dawki cytalopramu warto ponownie ocenić dawkowanie rysperydonu.[3]

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to addytywne wydłużenie odstępu QT z możliwością groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Ryzyko złośliwych arytmii rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii.[2] Drugorzędnie możliwe jest zwiększone ryzyko krwawień, zwłaszcza przy dodatkowych lekach przeciwpłytkowych lub przeciwzakrzepowych.[2]

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działanie może się sumować. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi.[2] Rysperydon, podobnie jak inne leki przeciwpsychotyczne, wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami wydłużającymi QT i z lekami hamującymi jego metabolizm wątrobowy.[4] Cytalopram słabo hamuje CYP2D6, główny szlak metabolizmu rysperydonu, ale przy jednoczesnym podawaniu nie obserwowano zmian farmakokinetyki rysperydonu lub były one niewielkie i bez znaczenia klinicznego.[1] Dodatkowo atypowe leki przeciwpsychotyczne mogą wraz z cytalopramem zwiększać ryzyko krwawień.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], rysperydon – wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i po zmianach dawek
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • objawy krwawienia
  • sedacja i objawy pozapiramidowe

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaarypiprazol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ RysperydonNie łącz difenhydraminy z rysperydonem, ponieważ difenhydramina jest przeciwwskazana z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli bierzesz rysperydon – zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na alergię albo na sen.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli bierzesz rysperydon – zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na alergię albo na sen.

Difenhydramina i rysperydon mogą razem zaburzać rytm serca. Oba leki powodują też senność, więc razem mogą mocno spowolnić i zwiększyć ryzyko upadku. Difenhydramina może dodatkowo podnieść ilość rysperydonu we krwi i nasilić jego działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • sztywność mięśni, drżenie lub mimowolne ruchy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz difenhydraminy z rysperydonem, ponieważ difenhydramina jest przeciwwskazana z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli pacjent potrzebuje leku przeciwalergicznego, wybierz lek przeciwhistaminowy II generacji o małym wpływie na QT i bez hamowania CYP2D6. Jeśli difenhydramina miała służyć jako lek nasenny, skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego leczenie rysperydonem w celu oceny bezsenności. Gdy pacjent przyjął już oba leki, oceń obecność czynników ryzyka QT, takich jak choroba serca, hipokaliemia, hipomagnezemia czy bradykardia, i w razie kołatania serca lub omdlenia zaleć pilny kontakt z lekarzem.

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes. Nasila się senność, spowolnienie psychoruchowe i zawroty głowy, co zwiększa ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych. Wyższe stężenie rysperydonu może nasilać jego działania niepożądane, w tym niedociśnienie ortostatyczne i objawy pozapiramidowe.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1]. Rysperydon, podobnie jak inne leki przeciwpsychotyczne, wymaga ostrożności z lekami wydłużającymi QT, w tym z niektórymi lekami przeciwhistaminowymi[2]. Difenhydramina hamuje CYP2D6 i należy unikać łączenia jej z lekami metabolizowanymi głównie przez ten enzym[1]. Rysperydon jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a hamowanie tego enzymu zwiększa stężenie rysperydonu w osoczu, w mniejszym stopniu stężenie czynnej frakcji przeciwpsychotycznej[2]. Dodatkowo oba leki działają hamująco na OUN, co nasila sedację[1][2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[3], rysperydon – wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2D6[3]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc, jeśli połączenia nie dało się uniknąć
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • nasilenie sedacji i ryzyko upadków
  • ciśnienie tętnicze, w tym niedociśnienie ortostatyczne
  • objawy pozapiramidowe

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynalewocetyryzynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

Osoba w podeszłym wiekuwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych ryzyko nadmiernej sedacji, upadków, niedociśnienia ortostatycznego i działań przeciwcholinergicznych difenhydraminy jest większe, co dodatkowo przemawia przeciw temu połączeniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ LarotrektynibNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego larotrektynibem.Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.

Maści z fenylobutazonem nie wolno stosować, gdy przyjmujesz larotrektynib. Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Razem zwiększają ryzyko poważnych zakażeń, niedokrwistości i krwawień.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
  • łatwe siniaczenie się lub krwawienia z nosa czy dziąseł
  • nietypowa bladość, osłabienie lub duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego larotrektynibem[1]. W razie potrzeby miejscowego leczenia przeciwzapalnego wybierz inny miejscowy niesteroidowy lek przeciwzapalny i uzgodnij to z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Jeśli pacjent już stosował oba leki, odstaw maść z fenylobutazonem i rozważ kontrolę morfologii krwi.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie zahamowania czynności szpiku kostnego z neutropenią, niedokrwistością lub małopłytkowością, a w konsekwencji zwiększone ryzyko ciężkich zakażeń i krwawień. Zaburzenia te mogą utrudnić kontynuowanie leczenia przeciwnowotworowego.

Mechanizm

Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami ani innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Larotrektynib jest lekiem przeciwnowotworowym, który może obniżać liczbę krwinek, a fenylobutazon sam ma znany potencjał uszkadzania szpiku, więc ich działanie mielotoksyczne może się sumować. Przy dłuższym stosowaniu maści fenylobutazon wchłania się na tyle, że mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej w obrębie dróg eliminacji larotrektynibu się nie oczekuje.

Metabolizm i transportery

  • Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OATP1B1[3], induktor CYP2B6[3], substrat BCRP[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
  • objawy skazy krwotocznej (siniaki, krwawienia)

Bezpieczniejsze alternatywy

diklofenakibuprofennaproksen

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazonryzyko rośniePrzy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu, co dodatkowo zwiększa ryzyko działania mielotoksycznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHaloperydol+ RysperydonHaloperydolu nie łączy się z rysperydonem, ponieważ oba leki wydłużają odstęp QT.Nie przyjmuj obu leków razem bez potwierdzenia u lekarza, który je przepisał, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj obu leków razem bez potwierdzenia u lekarza, który je przepisał, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Haloperydol i rysperydon to leki przeciwpsychotyczne. Przyjmowane razem mogą zaburzać rytm serca, co bywa groźne. Mogą też nasilać działania niepożądane, takie jak senność, drżenie, sztywność mięśni czy spadki ciśnienia. Tych leków zwykle się ze sobą nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub silne zawroty głowy
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem
  • nasilone drżenie, sztywność lub niepokój ruchowy
  • nadmierna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Haloperydolu nie łączy się z rysperydonem, ponieważ oba leki wydłużają odstęp QT[1][2]. Leczenie prowadzi się jednym lekiem przeciwpsychotycznym, a przy zamianie jednego na drugi należy uzgodnić z psychiatrą schemat przejścia ograniczający okres jednoczesnego stosowania. Jeśli lekarz prowadzący mimo to uzna połączenie za konieczne, wymaga ono EKG z oceną QTc przed i w trakcie leczenia, kontroli potasu i magnezu oraz obserwacji objawów pozapiramidowych i sedacji. Dawkowanie rysperydonu należy ponownie ocenić przy rozpoczynaniu lub kończeniu podawania leku zmieniającego aktywność CYP2D6[3].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc, komorowych zaburzeń rytmu i torsade de pointes. Możliwy jest wzrost stężenia rysperydonu w wyniku hamowania CYP2D6 przez haloperydol. Sumują się objawy pozapiramidowe, sedacja i niedociśnienie, rośnie ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca sumuje się. Haloperydolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z innymi lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Rysperydon wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami przeciwpsychotycznymi i lekami wydłużającymi odstęp QT[3]. Dodatkowo haloperydol hamuje CYP2D6[1], a rysperydon jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, więc modyfikacja aktywności tego enzymu może zmieniać farmakokinetykę rysperydonu[3]. Oba leki blokują receptory dopaminowe D2, co sumuje działania pozapiramidowe, a rysperydon nasila też sedację i niedociśnienie przy łączeniu z lekami działającymi ośrodkowo[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Haloperydol – inhibitor CYP2D6[4], rysperydon – wrażliwy substrat CYP2D6[5]
  • Haloperydol: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, akatyzja)
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • nasilenie sedacji
  • objawy złośliwego zespołu neuroleptycznego (gorączka, sztywność mięśni, zaburzenia świadomości)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2% 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol UNIA 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-unia-100028202/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ RysperydonHydroksyzyny nie łączy się z rysperydonem, ponieważ rysperydon należy do leków wydłużających odstęp QT.Nie zaczynaj brać hydroksyzyny, jeśli przyjmujesz rysperydon, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać hydroksyzyny, jeśli przyjmujesz rysperydon, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek.

Hydroksyzyna i rysperydon mogą zaburzać rytm serca, a razem to działanie się nasila i może stać się groźne. Oba leki powodują też senność, więc razem mogą mocno spowalniać reakcje i zwiększać ryzyko upadku. Tych leków zwykle się ze sobą nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie albo uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy
  • bardzo silna senność i trudność z wybudzeniem
  • upadki lub chwiejny chód
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Hydroksyzyny nie łączy się z rysperydonem, ponieważ rysperydon należy do leków wydłużających odstęp QT. U pacjenta leczonego rysperydonem należy wybrać lek przeciwświądowy lub przeciwlękowy bez wpływu na QT. Jeśli lekarz po ocenie korzyści i ryzyka mimo to utrzyma oba leki, potrzebne jest EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównanie potasu i magnezu oraz najmniejsze skuteczne dawki obu leków.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Nasilona senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe i zwiększone ryzyko upadków.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Oba działają też depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, co nasila sedację. Hydroksyzyna hamuje CYP2D6 i w dużych dawkach może zwiększać stężenie rysperydonu, który jest metabolizowany głównie przez ten enzym, przy czym stężenie czynnej frakcji przeciwpsychotycznej rośnie w mniejszym stopniu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[1], rysperydon – wrażliwy substrat CYP2D6[2]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[1], rysperydon – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[1], inhibitor CYP2C9[1], inhibitor CYP2D6[1], inhibitor CYP3A4[1], substrat CYP3A4[1]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • nasilenie sedacji i ryzyko upadków
  • omdlenia, kołatania serca, zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynafeksofenadynaarypiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawki hydroksyzynydawka · hydroksyzynaryzyko rośnieDuże dawki hydroksyzyny silniej hamują CYP2D6 i mogą zwiększać stężenie rysperydonu, co dodatkowo nasila ryzyko wydłużenia QT i sedacji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLarotrektynib+ SomapacitanNie łącz somapacitanu z larotrektynibem.Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu w czasie leczenia larotrektynibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym leczenie nowotworu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu w czasie leczenia larotrektynibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym leczenie nowotworu.

Lek z hormonem wzrostu nie może być stosowany w czasie leczenia nowotworu. Hormon wzrostu pobudza wzrost tkanek i mógłby sprzyjać rozwojowi guza. Może też osłabiać działanie leku przeciwnowotworowego. Hormon wzrostu można rozważyć dopiero wtedy, gdy leczenie nowotworu się zakończy, a choroba nie jest aktywna.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowe lub narastające guzki albo zgrubienia
  • nasilające się bóle głowy, wymioty lub zaburzenia widzenia
  • nowe bóle w miejscu wcześniejszego guza
  • niezamierzona utrata masy ciała lub przewlekłe zmęczenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz somapacitanu z larotrektynibem. Somapacitan można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie nowotworowej, w tym nieaktywnych guzach wewnątrzczaszkowych[1]. Jeśli pacjent leczony somapacitanem wymaga włączenia larotrektynibu, somapacitan należy odstawić. Decyzję o ewentualnym późniejszym włączeniu hormonu wzrostu podejmuje endokrynolog wspólnie z onkologiem.

Skutek kliniczny

Ryzyko pobudzenia wzrostu lub nawrotu nowotworu oraz możliwe osłabienie działania larotrektynibu. Leczenie somapacitanem należy przerwać w przypadku objawów wzrostu guza[1].

Mechanizm

Somapacitanu nie stosuje się w czynnej chorobie nowotworowej, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed jego włączeniem[1]. Larotrektynib jest lekiem przeciwnowotworowym, więc jego stosowanie oznacza trwające leczenie nowotworu. Hormon wzrostu działa pobudzająco na wzrost tkanek i może sprzyjać progresji guza, co przeciwdziała celowi terapii larotrektynibem. Hormon wzrostu może też zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez cytochrom P450[1]. Larotrektynib jest substratem CYP3A, a zmniejszenie jego ekspozycji obniża skuteczność leczenia[2]. Ten drugi mechanizm jest teoretyczny i ma mniejsze znaczenie niż samo przeciwwskazanie.

Metabolizm i transportery

  • Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[4], induktor CYP2B6[4], substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • aktywność choroby nowotworowej w badaniach kontrolnych
  • objawy wzrostu lub nawrotu guza po ewentualnym późniejszym włączeniu somapacitanu

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie larotrektynibem zakończone, choroba nowotworowa nieaktywnakolejność włączenia · larotrektynibinne zaleceniePo zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie somapacitan można rozważyć, ale wymaga to ścisłej obserwacji w kierunku wzrostu lub nawrotu guza, a leczenie przerywa się przy objawach progresji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRysperydon+ EscytalopramEscytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi, dlatego tego połączenia należy unikać.Nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i zapytaj, czy możesz przyjmować je razem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i zapytaj, czy możesz przyjmować je razem.

Rysperydon i escytalopram przyjmowane razem mogą wpływać na pracę serca i zwiększać ryzyko groźnych zaburzeń jego rytmu. Escytalopram może też podnosić ilość rysperydonu we krwi, przez co łatwiej o jego działania niepożądane, na przykład senność czy drżenie mięśni. Tych leków zwykle się ze sobą nie łączy, a o dalszym leczeniu decyduje lekarz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, zasłabnięcie lub omdlenie
  • nasilona senność
  • sztywność lub drżenie mięśni, mimowolne ruchy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi, dlatego tego połączenia należy unikać.[1][2][3] U pacjenta, który już przyjmuje oba leki, nie przerywa się leczenia nagle, tylko kieruje się go do lekarza prowadzącego w celu ponownej oceny terapii. Gdy escytalopram jest włączany lub odstawiany u pacjenta leczonego rysperydonem, należy ponownie ocenić dawkę rysperydonu.[3][4] Przed i w trakcie leczenia trzeba wyrównać ewentualną hipokaliemię i hipomagnezemię.[1]

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i złośliwych komorowych zaburzeń rytmu serca.[1] Wyższe stężenie rysperydonu może nasilać jego działania niepożądane i wymagać zmiany dawki.[3]

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować.[1][4] Escytalopram hamuje CYP2D6, czyli główny szlak metabolizmu rysperydonu, co może zwiększać stężenie rysperydonu w osoczu.[3][4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], rysperydon – wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • działania niepożądane rysperydonu, zwłaszcza sedacja i objawy pozapiramidowe
  • kołatanie serca, zawroty głowy i omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinamirtazapina

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie lub odstawienie escytalopramu u pacjenta leczonego rysperydonemkolejność włączenia · escytalopraminne zaleceniePrzy rozpoczynaniu lub kończeniu podawania escytalopramu należy ponownie ocenić dawkę rysperydonu ze względu na hamowanie CYP2D6.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRysperydon+ AmisulprydNie łącz rysperydonu z amisulprydem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.

Rysperydon i amisulpryd to dwa leki przeciwpsychotyczne, które razem mogą niebezpiecznie zaburzyć rytm serca. Mogą też wspólnie nasilać działania niepożądane, takie jak drżenie i sztywność mięśni, senność, spadki ciśnienia oraz zaburzenia hormonalne, np. wyciek mleka z piersi czy zaburzenia miesiączkowania. Zwykle tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • sztywność mięśni, drżenie, mimowolne ruchy
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem
  • wyciek mleka z piersi, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia erekcji
  • nadmierna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz rysperydonu z amisulprydem. Amisulprydu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli lekarz prowadzący, najlepiej psychiatra, uzna skojarzenie dwóch leków przeciwpsychotycznych za niezbędne, decyzja musi wynikać z indywidualnej oceny korzyści i ryzyka, z wykonaniem EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównaniem potasu i magnezu oraz kontrolą prolaktyny. Hipokaliemię należy wyrównać przed leczeniem[1]. Sprawdź, czy pacjent nie przyjmuje kolejnych leków wydłużających QT, powodujących bradykardię lub obniżających potas, bo każdy z nich dodatkowo zwiększa ryzyko[1].

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego. Dochodzą do tego nasilona hiperprolaktynemia (mlekotok, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia seksualne, ginekomastia), nasilone objawy pozapiramidowe, większe ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego, sedacja i niedociśnienie ortostatyczne.

Mechanizm

Oba leki są antagonistami receptorów dopaminowych D2 i oba mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działania na serce sumują się. Amisulpryd jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT, do których należy rysperydon[1]. Rysperydon łączy się ostrożnie z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z innymi lekami przeciwpsychotycznymi[2]. Oba leki silnie zwiększają stężenie prolaktyny i blokują receptory D2 w układzie pozapiramidowym, co dodatkowo sumuje ryzyko hiperprolaktynemii i objawów pozapiramidowych. Rysperydon i amisulpryd nasilają działanie ośrodkowe innych leków i obniżają ciśnienie tętnicze[2][1]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo amisulpryd jest wydalany głównie przez nerki w postaci niezmienionej, a rysperydon jest metabolizowany w wątrobie.

Metabolizm i transportery

  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • stężenie prolaktyny i objawy hiperprolaktynemii
  • objawy pozapiramidowe
  • ciśnienie tętnicze, w tym ortostatyczne
  • nasilenie sedacji
  • czynność nerek (klirens amisulprydu)

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazollurazydon

Kiedy ocena się zmienia

Obniżona czynność nerekeGFR · amisulprydryzyko rośnieAmisulpryd jest wydalany głównie przez nerki, więc przy niewydolności nerek jego stężenie rośnie, co dodatkowo zwiększa ryzyko wydłużenia QT i działań niepożądanych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.