Interakcje / Okskarbazepina / Okskarbazepina i zyprazydon
Jaki opis pokazać?
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Połączenie można stosować bez zmiany dawek, z obserwacją skuteczności zyprazydonu i nasilenia senności.
Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli w ciągu kilku tygodni od rozpoczęcia lub odstawienia okskarbazepiny zauważysz powrót dawnych objawów albo silną senność.
Interakcja o niejasnym znaczeniuOkskarbazepina+ ZyprazydonPołączenie można stosować bez zmiany dawek, z obserwacją skuteczności zyprazydonu i nasilenia senności.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli w ciągu kilku tygodni od rozpoczęcia lub odstawienia okskarbazepiny zauważysz powrót dawnych objawów albo silną senność.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli w ciągu kilku tygodni od rozpoczęcia lub odstawienia okskarbazepiny zauważysz powrót dawnych objawów albo silną senność.
Te leki zwykle można przyjmować razem. Okskarbazepina może nieco osłabiać działanie zyprazydonu, ale najczęściej nie ma to znaczenia. Oba leki mogą powodować senność i zawroty głowy, więc razem mogą działać na to silniej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- powrót objawów, z powodu których przyjmujesz zyprazydon
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek, z obserwacją skuteczności zyprazydonu i nasilenia senności. Przy jednoczesnym stosowaniu leków działających ośrodkowo z zyprazydonem należy zachować ostrożność[1]. W ciągu 2–3 tygodni po włączeniu lub odstawieniu okskarbazepiny warto ocenić kontrolę objawów psychotycznych i tolerancję zyprazydonu, ponieważ w tym czasie zmienia się poziom indukcji enzymatycznej[2]. Rutynowa modyfikacja dawki zyprazydonu nie jest potrzebna.
Skutek kliniczny
Klinicznie istotne osłabienie działania zyprazydonu jest mało prawdopodobne, ale u części pacjentów możliwe. Po włączeniu okskarbazepiny stężenie zyprazydonu może się stopniowo obniżyć w ciągu 2–3 tygodni, a po jej odstawieniu ponownie wzrosnąć[2]. Możliwe jest też nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji wynikające ze wspólnego działania ośrodkowego.
Mechanizm
Okskarbazepina może nieznacznie zmniejszać stężenie zyprazydonu i sumować się z nim w działaniu na ośrodkowy układ nerwowy. Okskarbazepina i jej czynny metabolit MHD są słabymi induktorami CYP3A4 i CYP3A5, a nowy poziom indukcji ustala się po około 2–3 tygodniach od włączenia lub zmiany dawki[2]. Zyprazydon jest substratem CYP3A4, a induktory tego izoenzymu mogą zmniejszać jego stężenie – karbamazepina w dawce 200 mg dwa razy na dobę przez 21 dni zmniejszała całkowitą ekspozycję na zyprazydon o około 35%[1]. Indukcja wywoływana przez okskarbazepinę jest słabsza niż przez karbamazepinę, dlatego można oczekiwać mniejszego spadku stężenia zyprazydonu. Oba leki działają ośrodkowo, więc mogą nasilać senność i zawroty głowy[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- kontrola objawów psychotycznych lub maniakalnych w ciągu 2–3 tygodni po włączeniu okskarbazepiny
- działania niepożądane zyprazydonu po odstawieniu okskarbazepiny
- senność, zawroty głowy i zaburzenia koordynacji
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie okskarbazepiny u pacjenta stabilnie leczonego zyprazydonemkolejność włączenia · okskarbazepina | inne zalecenie | Indukcja enzymatyczna narasta przez około 2–3 tygodnie, dlatego w tym okresie należy ocenić, czy nie słabnie kontrola objawów psychotycznych. |
| Odstawienie okskarbazepiny przy kontynuacji zyprazydonukolejność włączenia · okskarbazepina | inne zalecenie | Po odstawieniu okskarbazepiny indukcja stopniowo ustępuje w ciągu 2–3 tygodni, więc stężenie zyprazydonu może wzrosnąć – szczególnie jeśli wcześniej zwiększono jego dawkę, należy obserwować działania niepożądane. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaOkskarbazepinaa alkoholPacjent leczony okskarbazepiną powinien unikać alkoholu, a jeśli go spożywa, powinien ograniczyć się do małych ilości i zachować ostrożność ze względu na addycyjne działanie uspokajające.Najlepiej nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli wypijesz niewielką ilość, nie prowadź samochodu i uważaj na senność oraz zawroty głowy.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Najlepiej nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli wypijesz niewielką ilość, nie prowadź samochodu i uważaj na senność oraz zawroty głowy.
Alkohol i ten lek mogą razem wywołać silną senność, zawroty głowy i problemy z utrzymaniem równowagi. Ryzyko jest największe na początku leczenia i po zwiększeniu dawki. U osób z padaczką picie większych ilości alkoholu może też ułatwiać wystąpienie napadu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność
- zawroty głowy
- chwiejny chód lub problemy z równowagą
- spowolnienie i trudności z koncentracją
- napad padaczkowy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Pacjent leczony okskarbazepiną powinien unikać alkoholu, a jeśli go spożywa, powinien ograniczyć się do małych ilości i zachować ostrożność ze względu na addycyjne działanie uspokajające[1]. Szczególną ostrożność należy zachować na początku leczenia i po zwiększeniu dawki, gdy działanie uspokajające leku jest najsilniejsze. Po spożyciu alkoholu pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. Pacjentom z padaczką należy odradzić upijanie się i picie połączone z niedoborem snu ze względu na ryzyko napadów.
Skutek kliniczny
Jednoczesne spożycie alkoholu może nasilić senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji i spowolnienie psychoruchowe, które są typowymi działaniami niepożądanymi okskarbazepiny. Skutkiem może być zwiększone ryzyko upadków, urazów oraz zaburzona zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. U pacjentów z padaczką nadmierne spożycie alkoholu, a zwłaszcza okres odstawienia po upiciu się i niedobór snu, może obniżać próg drgawkowy i pogarszać kontrolę napadów. Przewlekłe nadużywanie alkoholu, w tym picie dużych ilości piwa, może dodatkowo sprzyjać hiponatremii, której ryzyko zwiększa również okskarbazepina.
Mechanizm
Okskarbazepina i alkohol nasilają wzajemnie hamujące działanie na ośrodkowy układ nerwowy, co prowadzi do addycyjnego działania uspokajającego. Charakterystyki produktu leczniczego okskarbazepiny wskazują na możliwość wystąpienia addycyjnego lub dodatkowego działania uspokajającego po spożyciu alkoholu w czasie leczenia[1]. Zapisy różnią się siłą zalecenia – część charakterystyk zaleca zachowanie ostrożności podczas spożywania alkoholu, a jedna zaleca unikanie alkoholu[1]. Interakcja farmakokinetyczna między okskarbazepiną a etanolem nie jest opisana w charakterystykach produktu. Zawiesina doustna okskarbazepiny zawiera 0,8 mg etanolu w 1 mL, co według charakterystyki produktu nie powoduje zauważalnych skutków[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i zawrotów głowy
- zaburzenia koordynacji i równowagi
- kontrola napadów padaczkowych
- stężenie sodu u osób nadużywających alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości lub upicie sięilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Spożycie dużych ilości alkoholu znacznie nasila depresję ośrodkowego układu nerwowego, a u pacjentów z padaczką okres odstawienia alkoholu i niedobór snu mogą obniżać próg drgawkowy. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych addycyjne działanie uspokajające zwiększa ryzyko upadków i urazów, a ryzyko hiponatremii podczas leczenia okskarbazepiną jest większe. |
| Początek leczenia lub zwiększenie dawkiczas leczenia · alkohol | ryzyko rośnie | Działanie uspokajające okskarbazepiny jest najsilniejsze w pierwszych tygodniach leczenia i po zwiększeniu dawki, dlatego w tym okresie należy szczególnie zalecać unikanie alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
Niekorzystna interakcjaZyprazydona alkoholZalecaj choremu niepicie alkoholu w trakcie leczenia zyprazydonem, a jeśli do spożycia dojdzie, tylko w niewielkiej ilości i z zachowaniem szczególnej ostrożności.Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu ani nie obsługuj maszyn.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu ani nie obsługuj maszyn.
Zyprazydon może powodować senność i zawroty głowy. Alkohol działa podobnie, więc razem mogą wywołać silną senność, problemy z równowagą i spowolnienie reakcji. Z tego powodu w czasie leczenia lepiej alkoholu nie pić.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z utrzymaniem przytomności
- zawroty głowy, chwiejny chód lub upadki
- omdlenie albo uczucie szybkiego lub nierównego bicia serca
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zalecaj choremu niepicie alkoholu w trakcie leczenia zyprazydonem, a jeśli do spożycia dojdzie, tylko w niewielkiej ilości i z zachowaniem szczególnej ostrożności. ChPL wymaga ostrożności przy łączeniu z alkoholem.[1] Chory nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn po alkoholu.
Skutek kliniczny
Alkohol może nasilić senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe i zaburzenia koordynacji u osoby przyjmującej zyprazydon. Zwiększa to ryzyko upadków, wypadków i błędów w obsłudze maszyn lub prowadzeniu pojazdów. U osób leczonych z powodu choroby psychicznej alkohol może dodatkowo pogarszać stan psychiczny i utrudniać leczenie.
Mechanizm
Zyprazydon i alkohol działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie się sumuje. Producent zaleca ostrożność przy łączeniu zyprazydonu z lekami działającymi ośrodkowo i z alkoholem.[1] Nasilenie senności i zaburzeń koordynacji jest oczekiwane, bo wynika z podstawowego działania obu substancji.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- senność i sedacja w ciągu dnia
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi, zwłaszcza u osób starszych
- kołatanie serca lub omdlenia, które wymagają pilnej oceny lekarskiej
Kiedy ocena się zmienia
| Większe ilości alkoholu, upojenieilość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Przy większych ilościach alkoholu sumowanie działania hamującego na ośrodkowy układ nerwowy jest silniejsze, a ryzyko nadmiernej sedacji, upadków i wypadków wyraźnie rośnie. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sedacja i zawroty głowy częściej prowadzą do upadków, dlatego nawet niewielka ilość alkoholu wymaga szczególnej ostrożności. Wniosek wynika z ogólnej wiedzy farmakologicznej, ChPL nie podaje tu odrębnych danych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
Inne interakcje tych leków 446
Połączenie przeciwwskazaneAmantadyna+ ZyprazydonAmantadyny nie łączy się z zyprazydonem ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować drugiego z tych leków i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, ale żadnego z nich nie odstawiaj samodzielnie.nieznanyopisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować drugiego z tych leków i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, ale żadnego z nich nie odstawiaj samodzielnie.
Amantadyna i zyprazydon mogą zaburzać pracę serca w podobny sposób. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych, nieregularnych uderzeń serca. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie albo uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagłe osłabienie lub duszność
- splątanie lub widzenie rzeczy, których nie ma
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Amantadyny nie łączy się z zyprazydonem ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT.[1] Zyprazydonu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.[2] Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwpsychotycznego i przeciwparkinsonowskiego, jeden z leków należy zastąpić substancją o możliwie małym wpływie na odstęp QT, a przed zmianą i po niej wykonać EKG oraz oznaczyć stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QT i komorowymi zaburzeniami rytmu typu torsade de pointes. Po przedawkowaniu zyprazydonu i amantadyny opisywano wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes.[3] Teoretycznie możliwe jest też nasilenie objawów psychotycznych przez amantadynę oraz osłabienie jej działania przeciwparkinsonowskiego przez zyprazydon.
Mechanizm
Amantadyna i zyprazydon wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację mięśnia sercowego się sumuje.[1][2] Dopaminergiczne działanie amantadyny i blokowanie receptorów dopaminowych przez zyprazydon są przeciwstawne, co teoretycznie może osłabiać działanie obu leków.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed zmianą leczenia i po niej
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- czynność nerek (ryzyko kumulacji amantadyny)
- objawy psychotyczne i pozapiramidowe po zmianie leczenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Amantadyna jest wydalana przez nerki, więc przy upośledzonej czynności nerek jej stężenie rośnie, a wraz z nim ryzyko wydłużenia QT. W ciężkiej chorobie nerek amantadyny się nie stosuje. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Amantix 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amantix-100218629/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Viregyt-K 100 mg, kapsułki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/viregyt-k-100070658/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
Połączenie przeciwwskazaneAnagrelid+ ZyprazydonPołączenie jest przeciwwskazane – nie należy włączać zyprazydonu u pacjenta leczonego anagrelidem ani odwrotnie.Skontaktuj się jak najszybciej z lekarzem, który przepisał któryś z tych leków, i nie odstawiaj ich na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Skontaktuj się jak najszybciej z lekarzem, który przepisał któryś z tych leków, i nie odstawiaj ich na własną rękę.
Oba leki mogą zaburzać przewodzenie prądu w sercu, a przyjmowane razem nasilają ten efekt. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, które grożą utratą przytomności. Tych leków nie łączy się ze sobą. Nie odstawiaj jednak żadnego z nich samodzielnie, tylko szybko porozmawiaj z lekarzem, który dobierze bezpieczniejszy lek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- duszność albo ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane – nie należy włączać zyprazydonu u pacjenta leczonego anagrelidem ani odwrotnie. Zyprazydonu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Anagrelid u pacjentów przyjmujących leki wydłużające QTc oraz z hipokaliemią wymaga ostrożności[2]. Należy zamienić zyprazydon na lek przeciwpsychotyczny o mniejszym wpływie na QT, a decyzję o ewentualnej zmianie leczenia cytoredukcyjnego pozostawić hematologowi. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, trzeba pilnie skontaktować się z lekarzem prowadzącym i wykonać EKG.
Skutek kliniczny
Addycyjne wydłużenie odstępu QTc ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i chorobie serca.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Anagrelid jako inhibitor fosfodiesterazy III dodatkowo działa inotropowo dodatnio i przyspiesza akcję serca, co zwiększa podatność na arytmie. Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, bo anagrelid jest metabolizowany głównie przez CYP1A2[2], a zyprazydon nie wpływa w klinicznie istotny sposób na farmakokinetykę leków metabolizowanych przez cytochrom P450[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- częstość i miarowość rytmu serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Anagrelid Nordic 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anagrelid-nordic-100384925/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Anagrelid Nordic. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anagrelid-nordic-100384925/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
Połączenie przeciwwskazaneDegareliks+ ZyprazydonZyprazydonu nie łączy się z degareliksem ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować zyprazydonu, jeśli dostajesz zastrzyki z degareliksem, i od razu powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować zyprazydonu, jeśli dostajesz zastrzyki z degareliksem, i od razu powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.
Oba leki mogą zaburzać przewodzenie prądu w sercu. Razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, które mogą prowadzić do omdlenia, a nawet zatrzymania krążenia. Tych leków nie łączy się ze sobą. Lekarz może wybrać inny lek na objawy psychiczne, bezpieczniejszy dla serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca albo nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie albo uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagła duszność albo ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zyprazydonu nie łączy się z degareliksem ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT.[1] Podczas leczenia degareliksem leki przeciwpsychotyczne dobiera się ostrożnie.[2] Jeśli pacjent poddawany blokadzie androgenowej wymaga leczenia przeciwpsychotycznego, wybierz lek o małym wpływie na QT. Przed jego włączeniem i w trakcie leczenia wykonuj EKG oraz wyrównuj stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Grozi addycyjne wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem częstoskurczu typu torsades de pointes, który może prowadzić do omdlenia albo nagłego zgonu sercowego.[2][1]
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QTc, ale każdy innym sposobem. Degareliks robi to pośrednio, przez blokadę androgenową, a zyprazydon bezpośrednio. Ich działanie na repolaryzację serca może się sumować.[2][1] Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo degareliks nie jest substratem ani modulatorem izoenzymów CYP450.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Degarelix Accord 80 mg, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/degarelix-accord-100488496/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ ZyprazydonNie łącz difenhydraminy z zyprazydonem.Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczysz się zyprazydonem, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię albo na sen.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj difenhydraminy, jeśli leczysz się zyprazydonem, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię albo na sen.
Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. W rzadkich przypadkach może dojść do groźnej arytmii, omdlenia, a nawet zatrzymania krążenia. Oba leki powodują też senność, więc razem mocniej osłabiają koncentrację i zwiększają ryzyko upadku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- omdlenie
- nadmierna senność lub splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz difenhydraminy z zyprazydonem[1]. U pacjenta leczonego zyprazydonem difenhydraminę zastąp lekiem bez wpływu na odstęp QT – w alergii nisko sedującym lekiem przeciwhistaminowym, a w bezsenności skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego leczenie psychiatryczne. Jeżeli oba leki przyjęto jednocześnie, odstaw difenhydraminę i przy objawach kardiologicznych wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Nasila się też senność, spowolnienie psychoruchowe i ryzyko upadków.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1][2][3]. Zyprazydonu nie powinno się stosować z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć działania addycyjnego[4]. Dodatkowo oba leki działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, co sumuje działanie uspokajające[1][4].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy kardiologiczne (kołatanie serca, omdlenia)
- nasilenie sedacji
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko arytmii. Sumowanie sedacji i działania przeciwmuskarynowego difenhydraminy dodatkowo zwiększa ryzyko upadków i splątania. |
| Miejscowa (na skórę)droga podania · difenhydramina | ryzyko maleje | Przy krótkotrwałym stosowaniu difenhydraminy na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, więc ryzyko interakcji jest niższe. Należy unikać stosowania na dużą powierzchnię lub uszkodzoną skórę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
Połączenie przeciwwskazaneDimenhydramina+ OkskarbazepinaU pacjenta leczonego okskarbazepiną z powodu padaczki nie należy stosować dimenhydraminy.Nie bierz dimenhydraminy, jeśli przyjmujesz okskarbazepinę z powodu padaczki, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny sposób na chorobę lokomocyjną.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz dimenhydraminy, jeśli przyjmujesz okskarbazepinę z powodu padaczki, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny sposób na chorobę lokomocyjną.
Lek na chorobę lokomocyjną z dimenhydraminą nie jest przeznaczony dla osób chorych na padaczkę. Może ułatwiać wystąpienie napadu, a okskarbazepina przyjmowana jest właśnie po to, żeby napadom zapobiegać. Oba leki mogą też razem mocniej powodować senność i zawroty głowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- napad drgawek lub częstsze napady niż zwykle
- silna senność
- zawroty głowy i chwiejny chód
- trudności z koncentracją
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U pacjenta leczonego okskarbazepiną z powodu padaczki nie należy stosować dimenhydraminy.[1][2] W chorobie lokomocyjnej warto zacząć od metod niefarmakologicznych, a dobór leku przeciwwymiotnego uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie padaczki. Jeśli okskarbazepina jest stosowana z innego wskazania niż padaczka, połączenie wymaga ostrożności ze względu na sumowanie działania sedatywnego.
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie kontroli napadów padaczkowych oraz nasilona senność, zawroty głowy, zaburzenia równowagi i koordynacji, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków.
Mechanizm
Dimenhydraminy nie stosuje się u chorych na padaczkę, a okskarbazepina jest lekiem przeciwpadaczkowym, więc jej przyjmowanie zwykle oznacza rozpoznaną padaczkę.[1][2] Leki przeciwhistaminowe pierwszej generacji z działaniem ośrodkowym mogą obniżać próg drgawkowy i działać przeciwnie do leczenia przeciwpadaczkowego. Dodatkowo dimenhydramina nasila działanie innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, a okskarbazepina sama często wywołuje senność i zawroty głowy.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i charakter napadów padaczkowych
- senność, zawroty głowy, zaburzenia równowagi
- zdolność do prowadzenia pojazdów
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mobillek 50 mg, tabletki do rozgryzania i żucia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mobillek-100405923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Efektan Max 50 mg/5 ml, roztwór doustny w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/efektan-max-100428048/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
Połączenie przeciwwskazaneDonepezyl+ ZyprazydonNie łącz zyprazydonu z donepezylem.Nie zaczynaj brać obu leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem albo farmaceutą o zmianie jednego z nich, ale nie odstawiaj samodzielnie leku, który już przyjmujesz.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać obu leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem albo farmaceutą o zmianie jednego z nich, ale nie odstawiaj samodzielnie leku, który już przyjmujesz.
Oba leki mogą zaburzać przewodzenie prądu w sercu, a razem ten efekt się nasila. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, które czasem kończą się omdleniem. Tych dwóch leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bardzo wolne bicie serca
- zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie – wezwij pomoc (112)
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz zyprazydonu z donepezylem. Zyprazydon jest przeciwwskazany przy jednoczesnym leczeniu lekami wydłużającymi odstęp QT, a donepezyl do nich należy.[1] Przy stosowaniu donepezylu z innymi lekami wydłużającymi QTc zaleca się ostrożność i może być potrzebne monitorowanie EKG.[2][3][4] Jeśli pacjent z otępieniem wymaga leku przeciwpsychotycznego, wybierz lek o małym wpływie na QTc i przed włączeniem wykonaj EKG oraz oznacz potas i magnez.
Skutek kliniczny
Wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy bradykardii, hipokaliemii, hipomagnezemii, chorobach serca i u osób starszych.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QTc, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes.[2] Zyprazydon nie powinien być łączony z lekami wydłużającymi odstęp QT, a działania addycyjnego nie można wykluczyć.[1] Cholinomimetyczne działanie donepezylu może dodatkowo zwalniać rytm serca, co sprzyja wystąpieniu torsade de pointes. Istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna – zyprazydon tylko w niewielkim stopniu hamuje CYP3A4 i CYP2D6 in vitro i nie wpływa w sposób klinicznie istotny na leki metabolizowane przez cytochrom P450.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i po każdej zmianie dawki
- częstość rytmu serca (bradykardia)
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- omdlenia, kołatania serca, zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują bradykardia, choroby serca i zaburzenia elektrolitowe, co zwiększa ryzyko torsade de pointes przy tym połączeniu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cogiton 5 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cogiton-5-100119525/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Donepex 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/donepex-100122763/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Połączenie przeciwwskazaneLorazepam+ ZyprazydonJeśli to możliwe, unikaj łączenia lorazepamu z zyprazydonem, a gdy połączenie jest konieczne, stosuj mniejsze dawki lorazepamu.Przyjmuj oba leki dokładnie według zaleceń lekarza, nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli senność jest bardzo silna.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przyjmuj oba leki dokładnie według zaleceń lekarza, nie pij alkoholu, nie prowadź samochodu, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli senność jest bardzo silna.
Lorazepam i zyprazydon działają uspokajająco, a przyjmowane razem mogą wzmacniać nawzajem to działanie. Możesz czuć się bardziej senny, spowolniony i mieć gorszą koordynację ruchów. Rzadziej, zwłaszcza przy większych dawkach, oddech może stać się płytki i wolny. Lekarz może zalecić mniejszą dawkę lorazepamu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
- wolny lub płytki oddech
- zawroty głowy i chwiejny chód, upadki
- splątanie
- omdlenie lub zawroty głowy przy wstawaniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Jeśli to możliwe, unikaj łączenia lorazepamu z zyprazydonem, a gdy połączenie jest konieczne, stosuj mniejsze dawki lorazepamu[1]. Łączenie z zyprazydonem wymaga ostrożności i obserwacji pacjenta[2]. Lorazepam jest przeciwwskazany w ostrym zatruciu lekami działającymi depresyjnie na OUN, w tym neuroleptykami[3]. Zaleca się możliwie krótkie stosowanie lorazepamu, unikanie alkoholu i innych leków uspokajających oraz szczególną ostrożność u osób starszych i z niewydolnością oddechową.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilone uspokojenie, senność, spowolnienie psychoruchowe, zaburzenia koordynacji i upadki, a przy dużych dawkach lub u osób z chorobami układu oddechowego także osłabienie oddychania. Zaburzona jest zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Mechanizm
Lorazepam i zyprazydon działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i depresyjne na OUN się sumuje. Lorazepam łączony z lekami przeciwpsychotycznymi może interaktywnie nasilać depresję OUN[1]. Zyprazydon łączony z innymi lekami działającymi ośrodkowo wymaga ostrożności[2]. Nie ma wspólnego szlaku metabolicznego, który wskazywałby na interakcję farmakokinetyczną, ponieważ lorazepam jest glukuronidowany, a zyprazydon nie wpływa istotnie klinicznie na metabolizm innych leków[2]. Lorazepam nie wydłuża odstępu QT, więc nie dochodzi do sumowania działania proarytmicznego.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i sedacji
- częstość i wydolność oddechu, zwłaszcza po pierwszych dawkach
- koordynacja ruchowa i ryzyko upadków
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza przy wstawaniu
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie sedacji zwiększa ryzyko upadków i zaburzeń oddychania, dlatego należy rozpoczynać od najmniejszej dawki lorazepamu i ściśle obserwować pacjenta. |
| Ostre zatrucie zyprazydonemdawka · zyprazydon | interakcja nie dotyczy | Lorazepam jest przeciwwskazany w ostrym zatruciu lekami działającymi depresyjnie na OUN, w tym neuroleptykami. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorazepam Orion 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lorazepam-orion-100313405/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorazepam TZF 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lorazepam-tzf-100453695/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
Połączenie przeciwwskazaneMetoklopramid+ OkskarbazepinaNie stosuj metoklopramidu u pacjenta z padaczką leczonego okskarbazepiną.Nie przyjmuj metoklopramidu, jeśli bierzesz okskarbazepinę na padaczkę, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj metoklopramidu, jeśli bierzesz okskarbazepinę na padaczkę, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.
Metoklopramid, lek na nudności i wymioty, może u osób z padaczką wywoływać częstsze i silniejsze napady. Okskarbazepina jest lekiem na padaczkę, dlatego tych leków zwykle się nie łączy. Oba leki mogą też powodować senność i zawroty głowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- częstsze lub silniejsze napady padaczkowe
- silna senność lub zawroty głowy
- mimowolne ruchy lub skurcze mięśni twarzy, szyi albo języka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj metoklopramidu u pacjenta z padaczką leczonego okskarbazepiną.[1][2] Do leczenia nudności i wymiotów dobierz lek, który nie obniża progu drgawkowego. Gdy okskarbazepina jest stosowana z innego wskazania niż padaczka, przeciwwskazanie nie obowiązuje wprost, ale połączenie wymaga ostrożności ze względu na nasilenie senności.
Skutek kliniczny
Możliwa utrata kontroli napadów – częstsze i silniejsze napady drgawkowe u pacjenta z padaczką.[1] Dodatkowo nasilona senność i zawroty głowy.
Mechanizm
Metoklopramid zwiększa częstość i nasilenie napadów drgawkowych, przez co działa przeciwnie do leczenia przeciwpadaczkowego okskarbazepiną.[1][2] Metoklopramid nasila też działanie uspokajające innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, a okskarbazepina może dawać senność i zawroty głowy.[1][3] Okskarbazepina jest tylko słabym induktorem CYP3A4, a istotne zmniejszenie ekspozycji na metoklopramid opisano dla silnych induktorów, dlatego interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna.[3][1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i nasilenie napadów padaczkowych
- senność i zawroty głowy
- objawy pozapiramidowe
Bezpieczniejsze alternatywy
domperydonondansetron
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/olamide-100356478/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Metoclopramidum Polpharma 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metoclopramidum-polpharma-100043443/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/olamide-100356478/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.