Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Paliperydon / Paliperydon i pitolisant

Paliperydon i pitolisant

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli EKG przed włączeniem drugiego leku i w trakcie leczenia skojarzonego.

Upewnij się, że lekarz wie o obu lekach i zleca kontrolne EKG, a przy kołataniu serca lub omdleniu natychmiast zgłoś się po pomoc.

Niekorzystna interakcjaPaliperydon+ PitolisantPołączenie można stosować pod warunkiem kontroli EKG przed włączeniem drugiego leku i w trakcie leczenia skojarzonego.Upewnij się, że lekarz wie o obu lekach i zleca kontrolne EKG, a przy kołataniu serca lub omdleniu natychmiast zgłoś się po pomoc.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że lekarz wie o obu lekach i zleca kontrolne EKG, a przy kołataniu serca lub omdleniu natychmiast zgłoś się po pomoc.

Oba leki mogą w podobny sposób wpływać na pracę serca, a razem ten wpływ może być silniejszy. Rzadko może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien kontrolować EKG. Lek na psychozę może też nasilać senność, z którą ma pomagać pitolisant.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nagłe zawroty głowy
  • nasilona senność w ciągu dnia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli EKG przed włączeniem drugiego leku i w trakcie leczenia skojarzonego[1]. Przed rozpoczęciem terapii należy wyrównać stężenie potasu i magnezu oraz ocenić inne leki wydłużające odstęp QT. U pacjentów z wrodzonym zespołem długiego QT, bradykardią lub chorobą serca warto rozważyć lek o mniejszym wpływie na odstęp QT.

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest addycyjne wydłużenie odstępu QT z możliwością zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, zwłaszcza u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka. Działający ośrodkowo paliperydon może też nasilać senność, co może utrudniać ocenę skuteczności pitolisantu.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. Przy paliperydonie zaleca się ostrożność w łączeniu z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Jednoczesne stosowanie pitolisantu z substancjami wydłużającymi odstęp QT, w tym z rysperydonem, którego głównym aktywnym metabolitem jest paliperydon, wymaga dokładnego monitorowania[1]. Nie przewiduje się istotnych interakcji farmakokinetycznych, ponieważ paliperydon w minimalnym stopniu podlega metabolizmowi z udziałem cytochromu P-450[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], paliperydon – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[3], paliperydon – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Pitolisant – induktor P-gp[3], paliperydon – substrat P-gp[4]
  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem skojarzonym i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • nadmierna senność w ciągu dnia

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolmodafinil

Kiedy ocena się zmienia

Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePo podaniu postaci o przedłużonym uwalnianiu paliperydon utrzymuje się w organizmie przez wiele tygodni, więc odstawienie wstrzyknięć nie znosi szybko ryzyka wydłużenia QT. Monitorowanie EKG należy kontynuować także po ostatniej dawce.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaPaliperydona alkoholZalecaj pacjentowi unikanie alkoholu w trakcie leczenia paliperydonem.Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli mimo to wypiłeś, nie prowadź pojazdów i wstawaj powoli.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli mimo to wypiłeś, nie prowadź pojazdów i wstawaj powoli.

Paliperydon działa uspokajająco i może powodować senność, a alkohol robi to samo. Razem mogą bardziej osłabić uwagę i szybkość reagowania, a także nasilić zawroty głowy. Dlatego w czasie leczenia najlepiej nie pić alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem uwagi
  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • zaburzenia równowagi lub upadki
  • splątanie lub wyraźne spowolnienie myślenia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj pacjentowi unikanie alkoholu w trakcie leczenia paliperydonem. Jeśli pacjent mimo to pije, poinformuj go o nasileniu senności i zawrotów głowy oraz o zakazie prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn po alkoholu.[1]

Skutek kliniczny

Nasilone zahamowanie ośrodkowego układu nerwowego: senność, spowolnienie, zaburzenia koordynacji i uwagi. Dodatkowo paliperydon może powodować hipotonię ortostatyczną, więc u części pacjentów możliwe są zawroty głowy i upadki. Skutki nasilają się wraz z ilością wypitego alkoholu.

Mechanizm

Paliperydon działa hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, podobnie jak alkohol. Oba działania się sumują, więc senność, zawroty głowy i spowolnienie reakcji mogą być silniejsze niż po samym lekarstwie lub samym alkoholu. ChPL każe zachować ostrożność przy łącznym stosowaniu z lekami działającymi ośrodkowo i z alkoholem.[1]

Metabolizm i transportery

  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • senność i spowolnienie psychoruchowe
  • zawroty głowy i objawy hipotonii ortostatycznej
  • upadki
  • przestrzeganie zaleceń dotyczących leczenia i podawania kolejnych wstrzyknięć

Kiedy ocena się zmienia

Większe ilości alkoholuilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieIm większa ilość alkoholu, tym silniejszy addytywny efekt hamujący na ośrodkowy układ nerwowy i większe ryzyko senności, hipotonii ortostatycznej oraz upadków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuPitolisanta alkoholNie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów.Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.

Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, bo może on osłabiać działanie leku na senność w ciągu dnia. Ten lek pomaga ci nie zasypiać, a alkohol działa odwrotnie – usypia i pogarsza koncentrację. Alkohol wypity wieczorem pogarsza też sen w nocy oraz nasila chrapanie i przerwy w oddychaniu podczas snu. Po alkoholu nie prowadź samochodu, bo senność może wrócić niespodziewanie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nagła senność lub zasypianie w ciągu dnia
  • nasilone chrapanie lub przerwy w oddychaniu podczas snu
  • bezsenność, niepokój lub obniżony nastrój
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów. U pacjentów z obturacyjnym bezdechem sennym należy szczególnie zniechęcać do picia alkoholu przed snem, ponieważ nasila on bezdechy i osłabia efekt leczenia. U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest słabsza kontrola nadmiernej senności w ciągu dnia i większe ryzyko zaśnięcia w niebezpiecznych sytuacjach, na przykład podczas prowadzenia pojazdu. Alkohol może też nasilać bezsenność, niepokój, nudności i bóle głowy, które są typowymi działaniami niepożądanymi pitolisantu. U osób przewlekle nadużywających alkoholu dochodzi ryzyko uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania pitolisantu[1].

Mechanizm

Interakcja ma charakter czynnościowy i opiera się na przesłankach teoretycznych. Pitolisant pobudza ośrodkowy układ histaminergiczny i zwiększa czuwanie, a alkohol hamuje ośrodkowy układ nerwowy, więc może osłabiać efekt leczenia nadmiernej senności. ChPL pitolisantu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, i w tym zakresie produkty stosowane w narkolepsji oraz w obturacyjnym bezdechu sennym się nie różnią[1]. Ulotka produktu stosowanego w obturacyjnym bezdechu sennym wymienia nietolerancję alkoholu wśród możliwych działań niepożądanych[1]. Alkohol zmniejsza napięcie mięśni gardła, nasila bezdechy i pogarsza jakość snu nocnego, co dodatkowo zwiększa senność w ciągu dnia. Pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A[1]. Etanol nie jest istotnym inhibitorem tych enzymów, dlatego klinicznie ważna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Wpływ przewlekłego picia alkoholu na farmakokinetykę pitolisantu nie został zbadany.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], słaby induktor CYP3A4[2], induktor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności w ciągu dnia, na przykład skalą Epworth
  • czynność wątroby u osób nadużywających alkoholu
  • stan psychiczny – nastrój, lęk, bezsenność

Kiedy ocena się zmienia

Duża jednorazowa ilość alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePo spożyciu dużej ilości alkoholu działanie hamujące ośrodkowy układ nerwowy przeważa nad działaniem pitolisantu, co zwiększa ryzyko nagłej senności, wypadków i nasilenia bezdechów w nocy. Należy zalecić unikanie takich sytuacji.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do uszkodzenia wątroby, które wymaga oceny przed rozpoczęciem leczenia pitolisantem. Ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do jego stosowania. Należy kontrolować czynność wątroby i rozważyć skierowanie pacjenta do leczenia uzależnienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 453

Połączenie przeciwwskazaneAmantadyna+ PaliperydonNie łączyć amantadyny z paliperydonem.Nie zaczynaj brać amantadyny bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już ją bierzesz, nie odstawiaj jej nagle, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać amantadyny bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już ją bierzesz, nie odstawiaj jej nagle, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Amantadyna i paliperydon razem mogą groźnie zaburzyć rytm serca. Amantadyna może też nasilić objawy choroby psychicznej, takie jak splątanie czy omamy, a paliperydon może osłabiać działanie amantadyny. Paliperydon w zastrzyku działa w organizmie przez wiele tygodni, więc ryzyko utrzymuje się także po ostatnim zastrzyku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub zasłabnięcie
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • bardzo wolne tętno
  • splątanie, omamy lub nasilenie objawów choroby
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączyć amantadyny z paliperydonem. Jeśli amantadynę włączono w celu leczenia polekowego parkinsonizmu, w pierwszej kolejności należy rozważyć zmniejszenie dawki paliperydonu albo zmianę leku przeciwpsychotycznego na lek o mniejszym ryzyku objawów pozapiramidowych i wydłużenia QT. Gdy potrzebny jest lek korygujący objawy pozapiramidowe, należy wybrać lek bez wpływu na odstęp QT. Paliperydon w postaci wstrzyknięć o przedłużonym uwalnianiu utrzymuje się w organizmie przez wiele tygodni po ostatniej dawce, dlatego odstawienie go nie usuwa ryzyka od razu. Amantadyny nie należy odstawiać nagle, tylko stopniowo zmniejszać dawkę. Jeśli lekarz mimo to uzna połączenie za niezbędne, przed włączeniem i w trakcie leczenia należy wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć potas, magnez i czynność nerek.

Skutek kliniczny

Najgroźniejszym skutkiem jest nadmierne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie przy niedoborze potasu lub magnezu, bradykardii i chorobach serca[1]. Amantadyna może też nasilić objawy psychotyczne, takie jak splątanie i omamy, co u chorego leczonego paliperydonem oznacza ryzyko pogorszenia psychozy. Oba leki działają ośrodkowo, a paliperydon wymaga ostrożności z lekami obniżającymi próg drgawkowy[2], natomiast amantadyny nie stosuje się u osób z drgawkami[3].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację mięśnia sercowego się sumuje. Amantadyny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Paliperydon łączy się z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT tylko z zachowaniem ostrożności[2]. Dodatkowo amantadyna działa dopaminergicznie, a paliperydon może antagonizować działanie lewodopy i innych agonistów dopaminergicznych[2]. W efekcie amantadyna może osłabiać działanie przeciwpsychotyczne paliperydonu, a paliperydon osłabiać działanie przeciwparkinsonowskie amantadyny.

Metabolizm i transportery

  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu we krwi
  • częstość rytmu serca
  • czynność nerek (eGFR)
  • nasilenie objawów psychotycznych
  • objawy pozapiramidowe
  • drgawki

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkariprazynabiperyden

Kiedy ocena się zmienia

Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePaliperydon w postaci depot utrzymuje się w organizmie przez wiele tygodni, dlatego ryzyko interakcji trwa także po ostatnim wstrzyknięciu. Włączenie amantadyny należy rozważać dopiero po ocenie czasu od ostatniej dawki i zapisu EKG.
Niewydolność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieAmantadyna i paliperydon są wydalane przez nerki, więc przy niewydolności nerek ich stężenia rosną, a ryzyko wydłużenia QT i objawów psychotycznych się zwiększa. Amantadyny nie stosuje się w ciężkiej chorobie nerek.
Amantadyna przyjmowana przed włączeniem paliperydonukolejność włączenia · amantadynainne zalecenieJeśli pacjent przyjmuje już amantadynę, nie należy jej odstawiać nagle, tylko stopniowo zmniejszać dawkę przed włączeniem paliperydonu albo przed zmianą leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amantix 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amantix-100218629/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Viregyt-K 100 mg, kapsułki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/viregyt-k-100070658/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ PitolisantPołączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać.Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Takiego połączenia zwykle się nie stosuje. Ryzyko jest większe, gdy masz niski poziom potasu, wolne tętno albo bierzesz inne leki działające na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • napad drgawek z utratą przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać[1]. Gdy pacjent wymaga leczenia nadmiernej senności, warto rozważyć zmianę leku przeciwpsychotycznego na taki o mniejszym wpływie na odstęp QT albo wybór innego leku pobudzającego. Jeśli lekarz prowadzący mimo to uzna skojarzenie za niezbędne, przed włączeniem i w trakcie leczenia trzeba wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu[2].

Skutek kliniczny

Addycyjne wydłużenie odstępu QT ze wzrostem ryzyka komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, bradykardii lub jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT[1].

Mechanizm

Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT, ze względu na ryzyko torsade de pointes[1]. Pitolisant należy do leków wpływających na repolaryzację serca, a jego łączenie z substancjami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi, wymaga dokładnego monitorowania[2]. Oba leki mogą więc sumować wpływ na odstęp QT. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ amisulpryd nie jest metabolizowany z udziałem CYP2D6 ani CYP3A4, które odpowiadają za przemiany pitolisantu.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed skojarzeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • inne przyjmowane leki wydłużające QT

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkariprazynasolriamfetolmodafinil

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ PaliperydonPołączenia cytalopramu z paliperydonem należy unikać, ponieważ jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj brać cytalopramu i nie przerywaj leczenia na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który przepisał leki.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać cytalopramu i nie przerywaj leczenia na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który przepisał leki.

Cytalopram i paliperydon mogą razem zaburzać rytm serca, bo oba leki wpływają na pracę serca w podobny sposób. Takiego połączenia zwykle się nie stosuje. Jeśli dostajesz paliperydon w zastrzyku, pamiętaj, że działa on jeszcze długo po podaniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca
  • nierówne lub bardzo szybkie bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie
  • drgawki
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia cytalopramu z paliperydonem należy unikać, ponieważ jest przeciwwskazane[1]. U pacjenta leczonego paliperydonem, który wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, wybiera się lek przeciwdepresyjny bez przeciwwskazania do łączenia z lekami wydłużającymi odstęp QT. Jeśli lekarz mimo to utrzymuje skojarzenie, konieczne jest EKG z oceną QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia oraz kontrola stężenia potasu i magnezu[1].

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to addytywne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem złośliwych komorowych zaburzeń rytmu, większym przy hipokaliemii lub hipomagnezemii[1]. Mniej istotne są sumowanie się ryzyka drgawek, krwawień oraz działania hamującego ośrodkowy układ nerwowy[2].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działanie może się sumować. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi[1]. Paliperydon wymaga ostrożności w skojarzeniu z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Dodatkowo oba leki obniżają próg drgawkowy[2], a SSRI stosowane z atypowymi lekami przeciwpsychotycznymi mogą zwiększać ryzyko krwawień[1]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo paliperydon nie jest w istotnym stopniu metabolizowany przez izoenzymy cytochromu P-450[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[3], paliperydon – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaparoksetynaarypiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePaliperydon w postaci długo działającej zawiesiny utrzymuje się w organizmie długo po ostatnim wstrzyknięciu, więc odstawienie go nie usuwa szybko ryzyka. Przy potrzebie leczenia przeciwdepresyjnego zwykle zmienia się lek przeciwdepresyjny na taki, który nie jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ PitolisantNie łącz cytalopramu z pitolisantem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.

Cytalopram i pitolisant mogą zmieniać rytm pracy serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z pitolisantem. Cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1][2][3] Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwdepresyjnego i pitolisantu, wybierz lek przeciwdepresyjny bez istotnego wpływu na QT i bez silnego hamowania CYP2D6. Jeżeli lekarz mimo to utrzymuje skojarzenie, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównaj potas i magnez.[4]

Skutek kliniczny

Addytywne wydłużenie odstępu QTc ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Brak badań oceniających to konkretne skojarzenie.

Mechanizm

Cytalopram wydłuża odstęp QT w sposób zależny od dawki, a pitolisant również może wydłużać QT i jest zaliczany do leków wymagających ostrożności przy skojarzeniu z innymi substancjami zaburzającymi repolaryzację.[4] Działanie obu leków na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopram jest dodatkowo słabym inhibitorem CYP2D6 – głównego szlaku metabolizmu pitolisantu – więc teoretycznie może nieznacznie zwiększać jego ekspozycję, co dodatkowo nasila ryzyko.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ PaliperydonCyzapryd i paliperydon nie mogą być stosowane razem.Nie przyjmuj cyzaprydu, jeśli jesteś leczony paliperydonem lub dostałeś niedawno zastrzyk z tym lekiem, tylko porozmawiaj z lekarzem o innym leku na dolegliwości żołądkowe.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj cyzaprydu, jeśli jesteś leczony paliperydonem lub dostałeś niedawno zastrzyk z tym lekiem, tylko porozmawiaj z lekarzem o innym leku na dolegliwości żołądkowe.

Oba leki mogą zaburzać przewodzenie prądu w sercu. Przyjmowane razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Dlatego tych leków nie można stosować jednocześnie. Lek przeciwpsychotyczny podawany w zastrzyku działa jeszcze długo po ostatniej dawce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Cyzapryd i paliperydon nie mogą być stosowane razem[1]. U pacjenta leczonego paliperydonem należy odstawić cyzapryd i wybrać leczenie objawów żołądkowo-jelitowych, które nie wydłuża odstępu QT. Paliperydon w postaci wstrzyknięć o przedłużonym uwalnianiu działa jeszcze długo po ostatniej dawce, więc cyzaprydu nie należy włączać wkrótce po zakończeniu takiego leczenia. Jeśli pacjent przyjął oba leki, należy wykonać EKG z oceną QTc i oznaczyć stężenie potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Wzrasta ryzyko wydłużenia odstępu QT i ciężkich komorowych zaburzeń rytmu – częstoskurczu komorowego, torsade de pointes i migotania komór, które mogą prowadzić do nagłego zgonu[1].

Mechanizm

Cyzapryd i paliperydon niezależnie od siebie wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. Cyzapryd jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes, w tym z neuroleptykami[1]. Paliperydon wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo paliperydon nie hamuje izoenzymów cytochromu P-450, a CYP3A4 ma znikomy udział w jego metabolizmie[2].

Metabolizm i transportery

  • Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu – kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Kiedy ocena się zmienia

Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePaliperydon z iniekcji o przedłużonym uwalnianiu utrzymuje się w organizmie długo po ostatnim wstrzyknięciu, dlatego przeciwwskazanie obowiązuje także po zakończeniu leczenia, a cyzaprydu nie należy włączać wkrótce po ostatniej dawce.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ PaliperydonNie stosuj difenhydraminy u pacjenta leczonego paliperydonem.Nie przyjmuj difenhydraminy, a jeśli masz kłopoty ze snem lub alergię, zapytaj farmaceutę albo lekarza prowadzącego o bezpieczniejszy lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, a jeśli masz kłopoty ze snem lub alergię, zapytaj farmaceutę albo lekarza prowadzącego o bezpieczniejszy lek.

Difenhydraminy, leku nasennego bez recepty, nie łącz z paliperydonem. Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko rośnie i może dojść do groźnej arytmii. Razem silniej usypiają i mogą powodować zawroty głowy oraz spadki ciśnienia przy wstawaniu. Paliperydon podany w zastrzyku działa jeszcze długo po ostatniej dawce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • silne zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • bardzo silna senność lub splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj difenhydraminy u pacjenta leczonego paliperydonem[1]. Przy bezsenności lub alergii dobierz lek bez działania wydłużającego QT i skonsultuj wybór z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwpsychotyczne. Jeśli difenhydramina miałaby łagodzić objawy pozapiramidowe po paliperydonie, potraktuj to jako sygnał do oceny dawki leku przeciwpsychotycznego przez psychiatrę, a nie do samoleczenia. Jeśli połączenie zostało już przyjęte, oceń objawy sercowe, w razie kołatania serca, omdlenia lub zawrotów głowy wykonaj EKG z oceną QTc i oznacz potas oraz magnez.

Skutek kliniczny

Ryzyko wydłużenia odstępu QT z możliwością częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Nasilona senność, zaburzenia koncentracji i sprawności psychoruchowej, zawroty głowy i spadki ciśnienia przy wstawaniu ze zwiększonym ryzykiem upadków, szczególnie u osób starszych.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Difenhydraminy nie łączy się z lekami, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT lub wywołują torsade de pointes[1]. Paliperydon wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami wydłużającymi QT, w tym z niektórymi lekami przeciwhistaminowymi[2]. Sumuje się też działanie hamujące na OUN, ponieważ difenhydramina nasila działanie innych leków działających depresyjnie na OUN[1], a paliperydon wymaga ostrożności przy łączeniu z lekami działającymi ośrodkowo[2]. Możliwy jest addycyjny efekt hipotensyjny, bo paliperydon wywołuje hipotonię ortostatyczną[2]. Hamowanie CYP2D6 przez difenhydraminę[1] nie ma istotnego znaczenia, ponieważ CYP2D6 tylko w minimalnym stopniu uczestniczy w metabolizmie paliperydonu, a silny inhibitor tego enzymu nie zmieniał istotnie jego farmakokinetyki[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[3], paliperydon – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2D6[3]
  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli połączenie zostało przyjęte
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • nasilenie senności i sprawność psychoruchowa
  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • kołatanie serca, zasłabnięcia, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

melatoninaloratadynafeksofenadyna

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry daje małą ekspozycję ogólnoustrojową. Ryzyko rośnie przy stosowaniu na duże powierzchnie, uszkodzoną skórę lub u dzieci.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie sedacji i hipotonii ortostatycznej znacznie zwiększa ryzyko upadków i splątania, a choroby serca i zaburzenia elektrolitowe częściej nasilają ryzyko arytmii.
Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePo ostatnim wstrzyknięciu paliperydon utrzymuje się w organizmie przez wiele tygodni, więc unikanie difenhydraminy obowiązuje także po zakończeniu leczenia, do czasu konsultacji z lekarzem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ PitolisantNie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a razem ten wpływ może się nasilać. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić jeden z nich na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Należy wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT, który nie hamuje silnie CYP2D6 i nie blokuje ośrodkowych receptorów H1. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, wymaga ono EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, kontroli potasu i magnezu oraz obserwacji tolerancji pitolisantu.

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Ryzyko złośliwych arytmii zwiększają leki wywołujące hipokaliemię lub hipomagnezemię[1].

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT z powodu możliwego addytywnego działania[1][2][3]. Jednoczesne przyjmowanie pitolisantu z substancjami wydłużającymi odstęp QT lub zwiększającymi ryzyko zaburzeń repolaryzacji wymaga dokładnego monitorowania[4]. Dodatkowo pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a escytalopram słabo hamuje ten enzym, co teoretycznie może umiarkowanie zwiększyć ekspozycję na pitolisant.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • objawy nadmiernego działania pitolisantu (bezsenność, bóle głowy, nudności, niepokój)

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHaloperydol+ PaliperydonNie łącz haloperydolu z paliperydonem.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i powiedz każdemu lekarzowi, że dostajesz oba leki.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i powiedz każdemu lekarzowi, że dostajesz oba leki.

Haloperydol i paliperydon to leki przeciwpsychotyczne, które razem mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane jednocześnie zwiększają też ryzyko sztywności mięśni, drżenia, niepokoju ruchowego i silnej senności. Paliperydon podawany w zastrzyku działa długo, więc ryzyko utrzymuje się także przez pewien czas po ostatnim zastrzyku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie albo nagłe zawroty głowy
  • sztywność mięśni z gorączką lub splątaniem
  • drżenie, mimowolne ruchy lub silny niepokój ruchowy
  • nadmierna senność
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz haloperydolu z paliperydonem. Stosowanie produktów leczniczych wydłużających odstęp QT jest przeciwwskazaniem do haloperydolu[1][2]. U pacjenta leczonego paliperydonem preferuj optymalizację dawki paliperydonu w monoterapii zamiast dołączania haloperydolu. Jeśli prescriber mimo to uzna skojarzenie za konieczne, decyzja wymaga udokumentowanej oceny ryzyka, wyjściowego EKG z pomiarem QTc, wyrównania potasu i magnezu oraz kontroli EKG w trakcie leczenia. Przy zamianie paliperydonu w postaci długo działającej na haloperydol uwzględnij, że paliperydon utrzymuje się w organizmie długo po ostatnim wstrzyknięciu.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to addytywne wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Ryzyko jest większe przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobie serca i przy dużych dawkach haloperydolu. Możliwe są też nasilone objawy pozapiramidowe, akatyzja, złośliwy zespół neuroleptyczny, nadmierna sedacja, spadki ciśnienia przy pionizacji i napady drgawkowe.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QTc, a ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Haloperydolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z innymi lekami przeciwpsychotycznymi[1][2]. Paliperydon należy do leków wydłużających odstęp QT i wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami o takim działaniu oraz z innymi lekami przeciwpsychotycznymi[3]. Oba leki blokują receptory dopaminowe D2, więc sumuje się też ryzyko objawów pozapiramidowych, złośliwego zespołu neuroleptycznego i hiperprolaktynemii. Dodatkowo nasilają się działanie hamujące OUN, hipotonia ortostatyczna i obniżenie progu drgawkowego, a butyrofenony wymieniono wprost wśród leków obniżających próg drgawkowy, z którymi paliperydon łączy się ostrożnie[3]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ izoenzymy CYP nie odgrywają znaczącej roli w metabolizmie paliperydonu[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Haloperydol – inhibitor CYP2D6[4], paliperydon – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Haloperydol: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z pomiarem QTc przed skojarzeniem i w trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy pozapiramidowe i akatyzja
  • objawy złośliwego zespołu neuroleptycznego – gorączka, sztywność mięśni, zaburzenia świadomości, CK
  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • nadmierna sedacja
  • stężenie prolaktyny przy objawach hiperprolaktynemii

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePaliperydon w postaci długo działającej utrzymuje się w organizmie długo po ostatnim wstrzyknięciu, dlatego ryzyko interakcji obowiązuje także po odstawieniu wstrzyknięć. Przy zamianie na haloperydol uwzględnij resztkowe stężenie paliperydonu i monitoruj EKG.
Duże dawkidawka · haloperydolryzyko rośnieRyzyko wydłużenia QTc rośnie z dawką i stężeniem haloperydolu, także przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów CYP3A4 lub CYP2D6.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2% 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol UNIA 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-unia-100028202/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.