Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Paroksetyna / Paroksetyna i pitolisant

Paroksetyna i pitolisant

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Przy jednoczesnym stosowaniu rozważ dostosowanie dawki pitolisantu i oceniaj tolerancję leczenia.

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu lub odstawieniu paroksetyny poczujesz się gorzej.

Niekorzystna interakcjaParoksetyna+ PitolisantPrzy jednoczesnym stosowaniu rozważ dostosowanie dawki pitolisantu i oceniaj tolerancję leczenia.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu lub odstawieniu paroksetyny poczujesz się gorzej.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu lub odstawieniu paroksetyny poczujesz się gorzej.

Paroksetyna sprawia, że organizm wolniej usuwa pitolisant, więc jego ilość we krwi może wzrosnąć mniej więcej dwukrotnie. Może to nasilić działania niepożądane, takie jak kłopoty ze snem, niepokój, bóle głowy czy nudności. Leki można przyjmować razem, ale lekarz może zmienić dawkę pitolisantu. Gdy przestaniesz brać paroksetynę, pitolisant może działać słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • trudności z zaśnięciem lub budzenie się w nocy
  • niepokój, rozdrażnienie
  • bóle głowy
  • nudności
  • kołatanie serca
  • powrót senności w ciągu dnia po odstawieniu paroksetyny
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu rozważ dostosowanie dawki pitolisantu i oceniaj tolerancję leczenia.[1] U pacjenta na ustalonej dawce pitolisantu dołączenie paroksetyny wymaga kontroli działań niepożądanych w pierwszych tygodniach i ewentualnego zmniejszenia dawki pitolisantu. U pacjenta przyjmującego już paroksetynę pitolisant zwiększaj ostrożnie, kierując się tolerancją i skutecznością.[2] Po odstawieniu paroksetyny oceń ponownie skuteczność pitolisantu i w razie potrzeby zwiększ dawkę. Jeśli wskazanie pozwala, rozważ lek przeciwdepresyjny niehamujący silnie CYP2D6.

Skutek kliniczny

Dwukrotnie większa ekspozycja na pitolisant może nasilać jego działania zależne od dawki, takie jak bezsenność, bóle głowy, nudności, niepokój i drażliwość. Przy dużych dawkach pitolisantu i u pacjentów z chorobą serca lub przyjmujących leki wydłużające QT rośnie znaczenie wpływu na repolaryzację. Odstawienie paroksetyny po ustaleniu dawki pitolisantu stopniowo zmniejsza jego stężenie i może osłabić kontrolę senności.

Mechanizm

Paroksetyna jest silnym inhibitorem CYP2D6, który u osób o pośrednim, normalnym i bardzo szybkim metabolizmie z udziałem tego enzymu jest główną drogą metabolizmu pitolisantu.[2] Zahamowanie CYP2D6 zmniejsza klirens pitolisantu i około dwukrotnie zwiększa ekspozycję na niego (Cmax o około 47%, AUC0-72h o około 105%).[1] Dołączenie inhibitora CYP3A4 nie zwiększa tego efektu w istotnym stopniu, ale przy jednoczesnym hamowaniu CYP2D6 i CYP3A4 zaleca się ostrożność niezależnie od fenotypu CYP2D6.[2] Pitolisant nie wpływa w istotny sposób na farmakokinetykę paroksetyny przez CYP2D6.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Paroksetyna – silny inhibitor CYP2D6[3], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Paroksetyna: silny inhibitor CYP2D6[3]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP3A4[4], induktor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • bezsenność, niepokój, drażliwość
  • bóle głowy i nudności
  • EKG u pacjentów z chorobą serca lub przyjmujących leki wydłużające QT
  • nasilenie nadmiernej senności w ciągu dnia po odstawieniu paroksetyny

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Kiedy ocena się zmienia

Paroksetyna dołączona do ustalonej dawki pitolisantukolejność włączenia · paroksetynaryzyko rośnieNarastające hamowanie CYP2D6 zwiększa ekspozycję na pitolisant przy niezmienionej dawce. Kontroluj tolerancję i rozważ zmniejszenie dawki pitolisantu.
Odstawienie paroksetyny w trakcie leczenia pitolisantemkolejność włączenia · paroksetynainne zaleceniePo ustąpieniu hamowania CYP2D6 ekspozycja na pitolisant spada, co może osłabić kontrolę nadmiernej senności. Oceń skuteczność i w razie potrzeby zwiększ dawkę pitolisantu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Wakix 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wakix-100369765/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaParoksetynaa alkoholZaleć pacjentowi unikanie alkoholu przez cały czas przyjmowania paroksetyny.Nie pij alkoholu w czasie leczenia paroksetyną, a jeśli się zdarzy, nie prowadź wtedy samochodu ani nie obsługuj maszyn.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w czasie leczenia paroksetyną, a jeśli się zdarzy, nie prowadź wtedy samochodu ani nie obsługuj maszyn.

Podczas leczenia paroksetyną najlepiej nie pić alkoholu. Lek sam w sobie nie wzmacnia działania alkoholu, ale u niektórych osób po piciu może pojawić się większa senność, trudniej jest się skupić i wolniej się reaguje. Alkohol nie sprzyja też leczeniu depresji i lęku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nietypowa senność lub ospałość
  • trudności z koncentracją
  • wolniejsza reakcja niż zwykle
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Zaleć pacjentowi unikanie alkoholu przez cały czas przyjmowania paroksetyny.[1] Jeśli pacjent mimo to sięgnie po alkohol, należy go uprzedzić o możliwej senności i spadku koncentracji oraz o zachowaniu ostrożności przy prowadzeniu pojazdów i obsłudze maszyn. Nie ma podstaw do samodzielnego odstawiania paroksetyny z powodu jednorazowego spożycia alkoholu.

Skutek kliniczny

Przy jednoczesnym spożyciu alkoholu możliwe jest nieznaczne nasilenie senności, spadek uwagi i wydłużenie czasu reakcji, choć nie jest to wynik jednoznacznie potwierdzony. Nie opisano w ChPL groźnej interakcji, ale producent odradza picie alkoholu w trakcie leczenia.

Mechanizm

Podczas leczenia paroksetyną należy unikać alkoholu, tak jak przy innych lekach psychotropowych.[1] Paroksetyna nie zaburza funkcji psychomotorycznych i nie nasila hamującego działania etanolu na ośrodkowy układ nerwowy.[1] Dane z badań nie są jednak jednoznaczne. Opisywano nieznaczny wzrost sedacji, spadek uwagi i wydłużenie czasu reakcji po jednoczesnym podaniu leku z alkoholem. Inne badania sugerują, że uspokojenie wywołane alkoholem było osłabiane przez paroksetynę.

Metabolizm i transportery

  • Paroksetyna: silny inhibitor CYP2D6[2]

Monitorować

  • senność i spadek uwagi po spożyciu alkoholu
  • sprawność psychomotoryczna przy prowadzeniu pojazdów i obsłudze maszyn
  • ocena, czy pacjent nie sięga po alkohol jako sposób radzenia sobie z objawami depresji lub lęku

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxtin 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxtin-20-100127980/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuPitolisanta alkoholNie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów.Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.

Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, bo może on osłabiać działanie leku na senność w ciągu dnia. Ten lek pomaga ci nie zasypiać, a alkohol działa odwrotnie – usypia i pogarsza koncentrację. Alkohol wypity wieczorem pogarsza też sen w nocy oraz nasila chrapanie i przerwy w oddychaniu podczas snu. Po alkoholu nie prowadź samochodu, bo senność może wrócić niespodziewanie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nagła senność lub zasypianie w ciągu dnia
  • nasilone chrapanie lub przerwy w oddychaniu podczas snu
  • bezsenność, niepokój lub obniżony nastrój
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów. U pacjentów z obturacyjnym bezdechem sennym należy szczególnie zniechęcać do picia alkoholu przed snem, ponieważ nasila on bezdechy i osłabia efekt leczenia. U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest słabsza kontrola nadmiernej senności w ciągu dnia i większe ryzyko zaśnięcia w niebezpiecznych sytuacjach, na przykład podczas prowadzenia pojazdu. Alkohol może też nasilać bezsenność, niepokój, nudności i bóle głowy, które są typowymi działaniami niepożądanymi pitolisantu. U osób przewlekle nadużywających alkoholu dochodzi ryzyko uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania pitolisantu[1].

Mechanizm

Interakcja ma charakter czynnościowy i opiera się na przesłankach teoretycznych. Pitolisant pobudza ośrodkowy układ histaminergiczny i zwiększa czuwanie, a alkohol hamuje ośrodkowy układ nerwowy, więc może osłabiać efekt leczenia nadmiernej senności. ChPL pitolisantu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, i w tym zakresie produkty stosowane w narkolepsji oraz w obturacyjnym bezdechu sennym się nie różnią[1]. Ulotka produktu stosowanego w obturacyjnym bezdechu sennym wymienia nietolerancję alkoholu wśród możliwych działań niepożądanych[1]. Alkohol zmniejsza napięcie mięśni gardła, nasila bezdechy i pogarsza jakość snu nocnego, co dodatkowo zwiększa senność w ciągu dnia. Pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A[1]. Etanol nie jest istotnym inhibitorem tych enzymów, dlatego klinicznie ważna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Wpływ przewlekłego picia alkoholu na farmakokinetykę pitolisantu nie został zbadany.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], słaby induktor CYP3A4[2], induktor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności w ciągu dnia, na przykład skalą Epworth
  • czynność wątroby u osób nadużywających alkoholu
  • stan psychiczny – nastrój, lęk, bezsenność

Kiedy ocena się zmienia

Duża jednorazowa ilość alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePo spożyciu dużej ilości alkoholu działanie hamujące ośrodkowy układ nerwowy przeważa nad działaniem pitolisantu, co zwiększa ryzyko nagłej senności, wypadków i nasilenia bezdechów w nocy. Należy zalecić unikanie takich sytuacji.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do uszkodzenia wątroby, które wymaga oceny przed rozpoczęciem leczenia pitolisantem. Ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do jego stosowania. Należy kontrolować czynność wątroby i rozważyć skierowanie pacjenta do leczenia uzależnienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 430

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ PitolisantPołączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać.Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Takiego połączenia zwykle się nie stosuje. Ryzyko jest większe, gdy masz niski poziom potasu, wolne tętno albo bierzesz inne leki działające na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • napad drgawek z utratą przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać[1]. Gdy pacjent wymaga leczenia nadmiernej senności, warto rozważyć zmianę leku przeciwpsychotycznego na taki o mniejszym wpływie na odstęp QT albo wybór innego leku pobudzającego. Jeśli lekarz prowadzący mimo to uzna skojarzenie za niezbędne, przed włączeniem i w trakcie leczenia trzeba wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu[2].

Skutek kliniczny

Addycyjne wydłużenie odstępu QT ze wzrostem ryzyka komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, bradykardii lub jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT[1].

Mechanizm

Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT, ze względu na ryzyko torsade de pointes[1]. Pitolisant należy do leków wpływających na repolaryzację serca, a jego łączenie z substancjami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi, wymaga dokładnego monitorowania[2]. Oba leki mogą więc sumować wpływ na odstęp QT. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ amisulpryd nie jest metabolizowany z udziałem CYP2D6 ani CYP3A4, które odpowiadają za przemiany pitolisantu.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed skojarzeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • inne przyjmowane leki wydłużające QT

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkariprazynasolriamfetolmodafinil

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBenzamidy (np. amisulpryd, tiapryd, sulpiryd)+ Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (np. escytalopram, sertralina, cytalopram) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia QT, wykonać EKG przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu.Jeśli przyjmujesz lek z grupy benzamidów razem z lekiem przeciwdepresyjnym z grupy SSRI, nie zmieniaj dawek na własną rękę i zapytaj lekarza, czy potrzebujesz badania EKG.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek z grupy benzamidów razem z lekiem przeciwdepresyjnym z grupy SSRI, nie zmieniaj dawek na własną rękę i zapytaj lekarza, czy potrzebujesz badania EKG.

Leki z grupy benzamidów, na przykład amisulpryd, sulpiryd czy tiapryd, oraz leki przeciwdepresyjne z grupy SSRI, na przykład escytalopram, cytalopram czy sertralina, mogą wpływać na rytm serca. Przyjmowane razem mogą zwiększać ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Mogą też nasilać drżenie, sztywność mięśni i uczucie niepokoju w nogach. Lekarz może zlecić ci badanie EKG i badanie krwi, aby bezpiecznie prowadzić leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • drżenie rąk, sztywność mięśni lub spowolnienie ruchów
  • silny niepokój ruchowy i trudność z usiedzeniem w miejscu
  • splątanie, nudności i ból głowy
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia QT, wykonać EKG przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu. Połączenia z cytalopramem lub escytalopramem należy unikać, ponieważ ChPL tych leków przeciwwskazuje ich stosowanie z innymi lekami wydłużającymi QT. Jeśli SSRI jest konieczny u pacjenta leczonego amisulprydem lub sulpirydem, lepszym wyborem jest sertralina w najmniejszej skutecznej dawce. U pacjentów z upośledzoną czynnością nerek należy dostosować dawkę benzamidu do czynności nerek. Nie należy dołączać kolejnych leków wydłużających QT ani leków powodujących zaburzenia elektrolitowe bez kontroli EKG.

Skutek kliniczny

Najgroźniejszym skutkiem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego[1]. Ryzyko rośnie przy dużych dawkach, hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca i upośledzonej czynności nerek[1]. Częstszym, ale mniej groźnym skutkiem jest nasilenie objawów pozapiramidowych, zwłaszcza akatyzji i drżenia. Możliwa jest również hiponatremia, szczególnie u osób starszych. Rzadko opisywano złośliwy zespół neuroleptyczny.

Mechanizm

Benzamidy i SSRI mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działania na repolaryzację komór sumują się. Dotyczy to wszystkich leków obu grup, choć siła działania jest różna. Spośród benzamidów najsilniej wydłużają QT amisulpryd i sulpiryd, a spośród SSRI cytalopram i escytalopram[2]. Ich działanie zależy od dawki. Oba typy leków mogą też wywoływać objawy pozapiramidowe. Benzamidy blokują receptory dopaminowe D2, a SSRI pośrednio hamują przekaźnictwo dopaminergiczne przez serotoninę, co sumuje ryzyko akatyzji, drżenia i parkinsonizmu. Obie grupy mogą także powodować hiponatremię. Interakcja farmakokinetyczna nie ma istotnego znaczenia, ponieważ benzamidy są wydalane głównie w postaci niezmienionej przez nerki i nie zależą od enzymów hamowanych przez fluwoksaminę, fluoksetynę czy paroksetynę.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem połączenia, po osiągnięciu stanu stacjonarnego i po każdym zwiększeniu dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • stężenie sodu w surowicy, zwłaszcza u osób starszych
  • czynność nerek (eGFR) w przypadku benzamidów
  • objawy pozapiramidowe, w tym akatyzja i drżenie
  • kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia

Kiedy ocena się zmienia

Wysokadawka · benzamidyryzyko rośnieWydłużenie QT przez amisulpryd i sulpiryd zależy od dawki, dlatego duże dawki benzamidu wyraźnie zwiększają ryzyko interakcji.
Wysokadawka · selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoninyryzyko rośnieWpływ cytalopramu i escytalopramu na QT zależy od dawki. Stosowanie maksymalnych dawek SSRI zwiększa ryzyko interakcji.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe, hiponatremia i pogorszona czynność nerek, co nasila ryzyko wydłużenia QT i objawów niepożądanych.
eGFR ≤ 60benzamidyryzyko rośnieBenzamidy są wydalane głównie przez nerki, więc przy obniżonym eGFR ich stężenie rośnie, a wraz z nim ryzyko wydłużenia QT. Wymaga to zmniejszenia dawki benzamidu.

Źródła

  1. Aletras G, Bachlitzanaki M, Eleftheriadou E, Pitarokoilis M, Foukarakis EG. Aborted Sudden Cardiac Death Due to Acquired QT Prolongation: A Case Report. Cureus. 2025;17(2):e78496. doi: 10.7759/cureus.78496. PMID: 40062085.
  2. Poluzzi E, Raschi E, Koci A, Moretti U, Spina E, Behr ER, et al. Antipsychotics and torsadogenic risk: signals emerging from the US FDA Adverse Event Reporting System database. Drug Saf. 2013;36(6):467-79. doi: 10.1007/s40264-013-0032-z. PMID: 23553446.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ PitolisantNie łącz cytalopramu z pitolisantem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.

Cytalopram i pitolisant mogą zmieniać rytm pracy serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z pitolisantem. Cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1][2][3] Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwdepresyjnego i pitolisantu, wybierz lek przeciwdepresyjny bez istotnego wpływu na QT i bez silnego hamowania CYP2D6. Jeżeli lekarz mimo to utrzymuje skojarzenie, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównaj potas i magnez.[4]

Skutek kliniczny

Addytywne wydłużenie odstępu QTc ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Brak badań oceniających to konkretne skojarzenie.

Mechanizm

Cytalopram wydłuża odstęp QT w sposób zależny od dawki, a pitolisant również może wydłużać QT i jest zaliczany do leków wymagających ostrożności przy skojarzeniu z innymi substancjami zaburzającymi repolaryzację.[4] Działanie obu leków na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopram jest dodatkowo słabym inhibitorem CYP2D6 – głównego szlaku metabolizmu pitolisantu – więc teoretycznie może nieznacznie zwiększać jego ekspozycję, co dodatkowo nasila ryzyko.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ PitolisantNie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a razem ten wpływ może się nasilać. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić jeden z nich na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Należy wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT, który nie hamuje silnie CYP2D6 i nie blokuje ośrodkowych receptorów H1. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, wymaga ono EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, kontroli potasu i magnezu oraz obserwacji tolerancji pitolisantu.

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Ryzyko złośliwych arytmii zwiększają leki wywołujące hipokaliemię lub hipomagnezemię[1].

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT z powodu możliwego addytywnego działania[1][2][3]. Jednoczesne przyjmowanie pitolisantu z substancjami wydłużającymi odstęp QT lub zwiększającymi ryzyko zaburzeń repolaryzacji wymaga dokładnego monitorowania[4]. Dodatkowo pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a escytalopram słabo hamuje ten enzym, co teoretycznie może umiarkowanie zwiększyć ekspozycję na pitolisant.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • objawy nadmiernego działania pitolisantu (bezsenność, bóle głowy, nudności, niepokój)

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFluorochinolony (np. lewofloksacyna, cyprofloksacyna, norfloksacyna)+ Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (np. escytalopram, sertralina, cytalopram) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu fluorochinolonu i leku z grupy SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia odstępu QT i, gdy to możliwe, wybrać antybiotyk z innej grupy.Jeśli przyjmujesz antybiotyk z grupy fluorochinolonów i lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI, powiedz lekarzowi o obu lekach i o chorobach serca, a leku przeciwdepresyjnego nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz antybiotyk z grupy fluorochinolonów i lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI, powiedz lekarzowi o obu lekach i o chorobach serca, a leku przeciwdepresyjnego nie odstawiaj samodzielnie.

Antybiotyki z grupy fluorochinolonów, takie jak lewofloksacyna czy cyprofloksacyna, oraz niektóre leki przeciwdepresyjne, na przykład cytalopram czy escytalopram, mogą wpływać na rytm serca. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu, szczególnie u osób starszych i chorujących na serce. U większości osób połączenie jest stosowane bezpiecznie, ale lekarz może zlecić EKG lub wybrać inny antybiotyk.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • drgawki
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu fluorochinolonu i leku z grupy SSRI należy ocenić czynniki ryzyka wydłużenia odstępu QT i, gdy to możliwe, wybrać antybiotyk z innej grupy. Połączenia cytalopramu lub escytalopramu z lewofloksacyną, cyprofloksacyną lub norfloksacyną najlepiej unikać u pacjentów z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem QT, chorobą serca, bradykardią, hipokaliemią lub hipomagnezemią oraz przyjmujących inne leki wydłużające QT. Jeśli fluorochinolon jest niezbędny, należy wyrównać zaburzenia elektrolitowe, wykonać EKG przed leczeniem i w jego trakcie u pacjentów z grupy ryzyka oraz nie przekraczać zalecanej maksymalnej dawki cytalopramu lub escytalopramu[1]. Nie należy przerywać leku SSRI na czas krótkiej antybiotykoterapii, bo grozi to objawami odstawienia. Przy długotrwałej potrzebie łączenia leków u pacjenta z czynnikami ryzyka warto rozważyć zmianę leku przeciwdepresyjnego na sertralinę.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy połączeniu lewofloksacyny lub cyprofloksacyny z cytalopramem lub escytalopramem. Rzadziej mogą wystąpić drgawki, zwłaszcza u osób z padaczką lub innymi czynnikami obniżającymi próg drgawkowy.

Mechanizm

Fluorochinolony blokują kanały potasowe hERG odpowiedzialne za prąd IKr w kardiomiocytach i wydłużają repolaryzację komór. Leki z grupy SSRI działają w ten sam sposób, a efekt zależy od dawki. Najsilniej działają cytalopram i escytalopram, słabiej fluoksetyna, paroksetyna i fluwoksamina, a najsłabiej sertralina[2]. Działania obu grup sumują się, więc rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT. Dodatkowo fluorochinolony obniżają próg drgawkowy przez antagonizm wobec receptora GABA-A, a leki SSRI mogą go obniżać w niewielkim stopniu, co sumuje się u osób predysponowanych. Cyprofloksacyna i norfloksacyna hamują CYP1A2 i mogą umiarkowanie zwiększać stężenie fluwoksaminy, ale to składnik o mniejszym znaczeniu niż interakcja farmakodynamiczna. Interakcja dotyczy w różnym stopniu wszystkich par z wyjątkiem delafloksacyny.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w trakcie u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
  • występowanie drgawek u pacjentów z padaczką lub obniżonym progiem drgawkowym
  • czynność nerek przy stosowaniu lewofloksacyny lub cyprofloksacyny

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (krople do oczu lub uszu)droga podania · fluorochinolonyinterakcja nie dotyczyPrzy miejscowym stosowaniu fluorochinolonu do oka lub ucha stężenie w surowicy jest znikome i nie wpływa istotnie na odstęp QT.
Dożylnadroga podania · fluorochinolonyryzyko rośniePodanie dożylne, zwłaszcza szybki wlew, daje wyższe stężenia szczytowe fluorochinolonu i silniejszy wpływ na repolaryzację.
Maksymalna zalecana dawka cytalopramu lub escytalopramudawka · selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoninyryzyko rośnieWydłużenie QT przez cytalopram i escytalopram zależy od dawki, więc przy dawkach maksymalnych ryzyko sumowania działania jest największe.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i pogorszona czynność nerek, a dla cytalopramu i escytalopramu obowiązują niższe dawki maksymalne.
Obniżony, wymagający korekty dawki fluorochinolonueGFR · pacjentryzyko rośnieLewofloksacyna, cyprofloksacyna i norfloksacyna są wydalane przez nerki, więc bez korekty dawki kumulują się i silniej wydłużają QT.

Źródła

  1. Koide T, Ito H, Ohashi R, Maekawa E, Ito K. Lascufloxacin-Induced QT Prolongation in an Elderly Patient Treated With Escitalopram: A Case Report. Cureus. 2026;18(5):e109291. doi: 10.7759/cureus.109291. PMID: 42326111.
  2. Fung KW, Baye F, Kapusnik-Uner J, McDonald CJ. Using Medicare Data to Assess the Proarrhythmic Risk of Non-Cardiac Treatment Drugs that Prolong the QT Interval in Older Adults: An Observational Cohort Study. Drugs Real World Outcomes. 2021;8(2):173-185. doi: 10.1007/s40801-021-00230-1. PMID: 33569737.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ PitolisantNie łącz hydroksyzyny z pitolisantem.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z pitolisantem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z pitolisantem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek.

Hydroksyzyna działa uspokajająco i usypiająco, a pitolisant ma cię pobudzać w ciągu dnia. Hydroksyzyna może więc zablokować działanie pitolisantu i nasilić senność. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca, a razem ryzyko jest większe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilona senność w ciągu dnia lub nagłe zasypianie
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, uczucie omdlewania lub utrata przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz hydroksyzyny z pitolisantem. U pacjenta leczonego pitolisantem zastosuj inny lek zamiast przeciwhistaminowego leku przenikającego do mózgu[1]. Hydroksyzyny nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Gdy hydroksyzyna była przepisana na świąd lub objawy alergii, wybierz lek przeciwhistaminowy słabo przenikający do mózgu i o małym wpływie na QT. Gdy była przepisana jako lek przeciwlękowy lub nasenny, lekarz powinien dobrać lek spoza grupy przeciwhistaminowej, pamiętając, że leki nasenne podważają cel leczenia narkolepsji.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobny skutek to utrata skuteczności pitolisantu i nawrót nadmiernej senności dziennej lub napadów snu, nasilonych dodatkowo działaniem uspokajającym hydroksyzyny. Sumowanie wpływu na odstęp QT zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes, zwłaszcza u osób z chorobą serca, bradykardią lub zaburzeniami elektrolitowymi.

Mechanizm

Pitolisant blokuje receptory H3 w mózgu i zwiększa uwalnianie histaminy, co odpowiada za jego działanie pobudzające. Hydroksyzyna jest antagonistą receptora H1 przenikającym przez barierę krew–mózg, dlatego znosi działanie histaminy uwolnionej przez pitolisant. Leki przeciwhistaminowe przenikające do ośrodkowego układu nerwowego mogą zmniejszać skuteczność pitolisantu[1]. Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT[2]. Hydroksyzyna w dużych dawkach hamuje CYP2D6[2], który jest głównym enzymem metabolizującym pitolisant, a inhibitory CYP2D6 mogą zwiększać ekspozycję na pitolisant[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[3], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[3], pitolisant – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[4], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[3]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP3A4[4], induktor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli połączenia nie da się uniknąć
  • stężenie potasu i magnezu
  • nasilenie senności dziennej i napadów snu
  • tętno i objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastyna

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawkadawka · hydroksyzynaryzyko rośnieW dużych dawkach hydroksyzyna hamuje CYP2D6, co może zwiększać ekspozycję na pitolisant i ryzyko wydłużenia QT.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, bradykardia i zaburzenia elektrolitowe, które zwiększają ryzyko arytmii przy sumowaniu wpływu na QT.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneParoksetyna+ MetylotioniniowaNie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu paroksetynę, ponieważ ChPL paroksetyny traktuje go jak inhibitor MAO, z którym skojarzenie jest przeciwwskazane.Przed każdym zabiegiem lub badaniem w szpitalu powiedz lekarzowi i anestezjologowi, że przyjmujesz paroksetynę, i nie odstawiaj jej samodzielnie.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Przed każdym zabiegiem lub badaniem w szpitalu powiedz lekarzowi i anestezjologowi, że przyjmujesz paroksetynę, i nie odstawiaj jej samodzielnie.

Paroksetyna i błękit metylenowy, czyli niebieski barwnik podawany czasem w szpitalu przed operacją lub w ciężkim zatruciu, razem mogą wywołać groźną reakcję zwaną zespołem serotoninowym. Ta reakcja może zagrażać życiu. Barwnik podaje się prawie zawsze w szpitalu, dlatego najważniejsze jest, aby lekarze wiedzieli, że bierzesz paroksetynę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
  • gorączka i obfite pocenie się
  • drżenie, skurcze lub sztywność mięśni
  • szybkie bicie serca
  • biegunka, nudności lub wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie należy podawać chlorku metylotioniniowego pacjentowi przyjmującemu paroksetynę, ponieważ ChPL paroksetyny traktuje go jak inhibitor MAO, z którym skojarzenie jest przeciwwskazane.[1] Przy planowym zabiegu z wizualizacją tkanek należy wybrać inny barwnik albo – jeśli to możliwe i bezpieczne psychiatrycznie – zakończyć paroksetynę co najmniej 1 tydzień przed podaniem, odstawiając ją stopniowo pod kontrolą lekarza.[2] Paroksetynę można ponownie włączyć co najmniej 24 godziny po ostatniej dawce chlorku metylotioniniowego.[3] W stanie nagłym, np. w ciężkiej methemoglobinemii, gdy podania nie można uniknąć, należy zastosować najniższą możliwą dawkę i ściśle obserwować pacjenta przez 4 godziny w kierunku objawów ze strony OUN.[4]

Skutek kliniczny

Połączenie grozi ciężkimi reakcjami ze strony OUN, w tym potencjalnie śmiertelnym zespołem serotoninowym.[4] Objawy obejmują pobudzenie, splątanie, hipertermię, drżenia, mioklonie, wzmożone odruchy, tachykardię, wahania ciśnienia tętniczego i potliwość, a pojawiają się zwykle w ciągu kilku godzin od podania chlorku metylotioniniowego.

Mechanizm

Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy, a paroksetyna hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, więc łącznie nasilają przekaźnictwo serotoninergiczne w OUN.[4] ChPL paroksetyny zalicza chlorek metylotioniniowy do odwracalnych niewybiórczych inhibitorów MAO, z którymi skojarzenie jest przeciwwskazane.[3] Interakcja ma charakter farmakodynamiczny – pojedyncza dawka dożylna chlorku metylotioniniowego nie miała klinicznie istotnego wpływu na farmakokinetykę dekstrometorfanu jako substratu CYP2D6.[4]

Metabolizm i transportery

  • Paroksetyna: silny inhibitor CYP2D6[5]
  • Metylotioniniowa: silny inhibitor MATE1[6], silny inhibitor MATE2-K[6], silny inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[6], induktor CYP1A2[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • objawy zespołu serotoninowego przez co najmniej 4 godziny od podania chlorku metylotioniniowego
  • stan świadomości i pobudzenie
  • temperatura ciała
  • ciśnienie tętnicze i tętno
  • napięcie mięśniowe, drżenia, mioklonie i odruchy

Bezpieczniejsze alternatywy

zieleń indocyjaninowabłękit patentowy

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · metylotioniniowaryzyko rośnieOstrzeżenia ChPL chlorku metylotioniniowego dotyczą podania dożylnego, przy którym należy liczyć się z szybkim wystąpieniem objawów i obserwować pacjenta przez 4 godziny.
odstep ≥ 24 godziny od ostatniej dawki chlorku metylotioniniowego do włączenia paroksetynyparoksetynainterakcja nie dotyczyLeczenie paroksetyną można rozpocząć co najmniej 24 godziny po zakończeniu stosowania chlorku metylotioniniowego jako odwracalnego inhibitora MAO.
odstep ≥ 1 tydzień od odstawienia paroksetyny do podania chlorku metylotioniniowegoparoksetynainterakcja nie dotyczyCo najmniej 1 tydzień powinien upłynąć od przerwania leczenia paroksetyną do podania inhibitora MAO, w tym chlorku metylotioniniowego. Odstawienie powinno być stopniowe i uzgodnione z lekarzem prowadzącym.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rexetin 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rexetin-100114775/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego ParoGen 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/parogen-100157112/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxtin 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxtin-20-100127980/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneParoksetyna+ SelegilinaNie łączyć paroksetyny z selegiliną, ponieważ połączenie jest przeciwwskazane w ChPL obu leków.Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz brać którykolwiek z nich, powiedz lekarzowi lub farmaceucie o drugim leku, nawet jeśli odstawiłeś go niedawno.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz brać którykolwiek z nich, powiedz lekarzowi lub farmaceucie o drugim leku, nawet jeśli odstawiłeś go niedawno.

Paroksetyny i selegiliny nie wolno przyjmować razem. Oba leki zwiększają ilość serotoniny w mózgu, a ich połączenie może wywołać groźny stan zwany zespołem serotoninowym. Może on objawiać się gorączką, silnym poceniem, drżeniem, splątaniem, a nawet utratą przytomności. Po odstawieniu jednego z tych leków trzeba odczekać określony czas, zanim zaczniesz brać drugi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wysoka gorączka
  • obfite pocenie się
  • drżenie lub mimowolne skurcze mięśni
  • niepokój, pobudzenie, splątanie lub omamy
  • kołatanie serca
  • bardzo wysokie lub bardzo niskie ciśnienie
  • zawroty głowy i zaburzenia równowagi
  • drgawki lub utrata przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie łączyć paroksetyny z selegiliną, ponieważ połączenie jest przeciwwskazane w ChPL obu leków.[1][2] Paroksetynę można rozpocząć dopiero po 2 tygodniach od zakończenia stosowania selegiliny jako nieodwracalnego inhibitora MAO.[2] Od odstawienia paroksetyny do rozpoczęcia selegiliny musi upłynąć co najmniej 1 tydzień.[2][1] Jeśli pacjent leczony selegiliną wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, dobór terapii należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym, ponieważ ChPL selegiliny przeciwwskazuje także inne SSRI, SNRI i trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne.[1]

Skutek kliniczny

U pacjentów stosujących jednocześnie selegilinę i SSRI, w tym paroksetynę, obserwowano ciężkie działania niepożądane, takie jak obfite pocenie się, zaczerwienienie, ataksja, hipertermia, nadciśnienie lub niedociśnienie tętnicze, kołatanie serca, zawroty głowy oraz pobudzenie, splątanie i omamy prowadzące do majaczenia i śpiączki.[1] Obraz ten odpowiada zespołowi serotoninowemu, który może zagrażać życiu.

Mechanizm

Selegilina jest nieodwracalnym inhibitorem MAO typu B, a paroksetyna hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, więc oba leki zwiększają dostępność serotoniny w ośrodkowym układzie nerwowym. ChPL selegiliny podaje, że mechanizm ciężkich reakcji obserwowanych przy łączeniu z SSRI nie jest w pełni poznany.[1] Stosowanie selegiliny w dawkach większych niż zalecane może prowadzić do utraty jej selektywności wobec MAO-B, co dodatkowo zwiększa ryzyko interakcji.[1]

Metabolizm i transportery

  • Paroksetyna: silny inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, splątanie, drżenie, mioklonie, hiperrefleksja, gorączka, obfite pocenie)
  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • zachowanie wymaganych odstępów przy zamianie leków

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 14 dni od odstawienia selegilinyselegilinainne zalecenieParoksetynę można rozpocząć po 2 tygodniach od zakończenia stosowania nieodwracalnego inhibitora MAO, a ChPL selegiliny wymaga co najmniej 14 dni odstępu po jej odstawieniu przed włączeniem leku wchodzącego z nią w interakcję.
odstep ≥ 1 tydzień od odstawienia paroksetynyparoksetynainne zalecenieOd przerwania leczenia paroksetyną do rozpoczęcia selegiliny powinien upłynąć co najmniej 1 tydzień.
Dawka większa niż zalecanadawka · selegilinaryzyko rośnieStosowanie selegiliny w dawkach większych niż zalecane może prowadzić do utraty jej selektywności i wystąpienia poważnych działań niepożądanych, co dodatkowo zwiększa ryzyko interakcji z lekami serotoninergicznymi.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Segan 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/segan-100201907/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxtin 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxtin-20-100127980/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.