Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Pitolisant / Pitolisant i repaglinid

Pitolisant i repaglinid

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Repaglinid można łączyć z pitolisantem, ale przez pierwsze tygodnie skojarzenia trzeba ściślej kontrolować glikemię.

Przez pierwsze tygodnie łączenia tych leków oraz po odstawieniu leku na senność mierz cukier częściej niż zwykle i pokaż wyniki lekarzowi.

Niekorzystna interakcjaPitolisant+ RepaglinidRepaglinid można łączyć z pitolisantem, ale przez pierwsze tygodnie skojarzenia trzeba ściślej kontrolować glikemię.Przez pierwsze tygodnie łączenia tych leków oraz po odstawieniu leku na senność mierz cukier częściej niż zwykle i pokaż wyniki lekarzowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przez pierwsze tygodnie łączenia tych leków oraz po odstawieniu leku na senność mierz cukier częściej niż zwykle i pokaż wyniki lekarzowi.

Lek na senność w ciągu dnia może przyspieszać rozkładanie leku na cukrzycę w organizmie. Przez to lek na cukrzycę może działać słabiej, a cukier może być wyższy niż zwykle. Gdy przestaniesz brać lek na senność, lek na cukrzycę może znów zacząć działać mocniej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • cukier wyższy niż zwykle w pomiarach
  • wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • po odstawieniu leku na senność: drżenie, poty, kołatanie serca, nagły głód, osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Repaglinid można łączyć z pitolisantem, ale przez pierwsze tygodnie skojarzenia trzeba ściślej kontrolować glikemię. Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu pitolisantu z substratami CYP2C, takimi jak repaglinid, i monitorować skuteczność ich działania[1][2]. Przy utrzymującej się hiperglikemii dawkę repaglinidu dostosowuje się na podstawie pomiarów glukozy. Po odstawieniu pitolisantu trzeba ponownie zwiększyć częstość pomiarów, bo wygasanie indukcji może nasilić działanie repaglinidu.

Skutek kliniczny

Możliwe osłabienie działania hipoglikemizującego repaglinidu i gorsza kontrola glikemii. Wielkość tego efektu nie została określona w badaniach klinicznych. Po odstawieniu pitolisantu działanie indukujące stopniowo zanika, więc przy wcześniej zwiększonej dawce repaglinidu rośnie ryzyko hipoglikemii.

Mechanizm

Pitolisant jest słabym induktorem CYP3A i zmniejsza ekspozycję na midazolam 0,2-krotnie[1]. Pitolisant i jego główne metabolity w stężeniach terapeutycznych mogą też indukować CYP2C, co ustalono przez ekstrapolację danych in vitro[2]. Repaglinid jest metabolizowany głównie przez CYP2C8, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4[3]. Indukcja tych enzymów może zwiększać klirens repaglinidu i obniżać jego stężenie w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[4], repaglinid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP3A4[4], induktor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Repaglinid: wrażliwy substrat CYP2C8[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[6], substrat OATP1B3[6]

Monitorować

  • glikemia na czczo i poposiłkowa (samokontrola) w pierwszych tygodniach skojarzenia
  • HbA1c po około 3 miesiącach
  • objawy hipoglikemii po odstawieniu pitolisantu, zwłaszcza po wcześniejszym zwiększeniu dawki repaglinidu

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie pitolisantu po wcześniejszym zwiększeniu dawki repaglinidukolejność włączenia · pitolisantinne zaleceniePo odstawieniu pitolisantu indukcja enzymatyczna wygasa stopniowo, więc klirens repaglinidu wraca do wyjściowego. Przy dawce repaglinidu zwiększonej w trakcie skojarzenia rośnie ryzyko hipoglikemii, dlatego trzeba częściej kontrolować glikemię i rozważyć powrót do wcześniejszej dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Wakix 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wakix-100369765/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuPitolisanta alkoholNie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów.Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ograniczaj alkohol, nie pij go przed snem ani przed prowadzeniem samochodu, a jeśli po alkoholu senność wraca, powiedz o tym lekarzowi.

Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, bo może on osłabiać działanie leku na senność w ciągu dnia. Ten lek pomaga ci nie zasypiać, a alkohol działa odwrotnie – usypia i pogarsza koncentrację. Alkohol wypity wieczorem pogarsza też sen w nocy oraz nasila chrapanie i przerwy w oddychaniu podczas snu. Po alkoholu nie prowadź samochodu, bo senność może wrócić niespodziewanie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nagła senność lub zasypianie w ciągu dnia
  • nasilone chrapanie lub przerwy w oddychaniu podczas snu
  • bezsenność, niepokój lub obniżony nastrój
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawki pitolisantu, ale warto zalecić pacjentowi ograniczenie alkoholu, zwłaszcza wieczorem i przed prowadzeniem pojazdów. U pacjentów z obturacyjnym bezdechem sennym należy szczególnie zniechęcać do picia alkoholu przed snem, ponieważ nasila on bezdechy i osłabia efekt leczenia. U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest słabsza kontrola nadmiernej senności w ciągu dnia i większe ryzyko zaśnięcia w niebezpiecznych sytuacjach, na przykład podczas prowadzenia pojazdu. Alkohol może też nasilać bezsenność, niepokój, nudności i bóle głowy, które są typowymi działaniami niepożądanymi pitolisantu. U osób przewlekle nadużywających alkoholu dochodzi ryzyko uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania pitolisantu[1].

Mechanizm

Interakcja ma charakter czynnościowy i opiera się na przesłankach teoretycznych. Pitolisant pobudza ośrodkowy układ histaminergiczny i zwiększa czuwanie, a alkohol hamuje ośrodkowy układ nerwowy, więc może osłabiać efekt leczenia nadmiernej senności. ChPL pitolisantu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, i w tym zakresie produkty stosowane w narkolepsji oraz w obturacyjnym bezdechu sennym się nie różnią[1]. Ulotka produktu stosowanego w obturacyjnym bezdechu sennym wymienia nietolerancję alkoholu wśród możliwych działań niepożądanych[1]. Alkohol zmniejsza napięcie mięśni gardła, nasila bezdechy i pogarsza jakość snu nocnego, co dodatkowo zwiększa senność w ciągu dnia. Pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A[1]. Etanol nie jest istotnym inhibitorem tych enzymów, dlatego klinicznie ważna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Wpływ przewlekłego picia alkoholu na farmakokinetykę pitolisantu nie został zbadany.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], słaby induktor CYP3A4[2], induktor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności w ciągu dnia, na przykład skalą Epworth
  • czynność wątroby u osób nadużywających alkoholu
  • stan psychiczny – nastrój, lęk, bezsenność

Kiedy ocena się zmienia

Duża jednorazowa ilość alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePo spożyciu dużej ilości alkoholu działanie hamujące ośrodkowy układ nerwowy przeważa nad działaniem pitolisantu, co zwiększa ryzyko nagłej senności, wypadków i nasilenia bezdechów w nocy. Należy zalecić unikanie takich sytuacji.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do uszkodzenia wątroby, które wymaga oceny przed rozpoczęciem leczenia pitolisantem. Ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do jego stosowania. Należy kontrolować czynność wątroby i rozważyć skierowanie pacjenta do leczenia uzależnienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaRepaglinida alkoholNie jest to połączenie przeciwwskazane.Najlepiej unikać alkoholu, a jeśli już się pije, to tylko w małej ilości i razem z posiłkiem, obserwując objawy niedocukrzenia.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Najlepiej unikać alkoholu, a jeśli już się pije, to tylko w małej ilości i razem z posiłkiem, obserwując objawy niedocukrzenia.

Alkohol może zaburzać działanie repaglinidu na poziom cukru we krwi. Najczęściej zwiększa ryzyko niedocukrzenia, szczególnie gdy pije się go bez jedzenia albo w większej ilości. Objawy niedocukrzenia łatwo pomylić z działaniem alkoholu, więc można nie zauważyć, że dzieje się coś groźnego. Ulotka leku zaleca zwracać uwagę na objawy niedocukrzenia po spożyciu alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk, kołatanie serca
  • nadmierne pocenie się, uczucie głodu
  • osłabienie, zawroty głowy, ból głowy
  • drażliwość, niepokój, trudności z koncentracją
  • splątanie, senność, zaburzenia mowy
  • utrata przytomności (wezwij pomoc)
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie jest to połączenie przeciwwskazane. Pacjentowi z cukrzycą leczonemu repaglinidem należy zalecić unikanie alkoholu albo ścisłe ograniczenie jego ilości, picie wyłącznie razem z posiłkiem i nigdy bez jedzenia. Pacjent powinien znać objawy hipoglikemii i umieć ją rozpoznać. Należy zwrócić uwagę na pojawiające się objawy hipoglikemii.[1] Repaglinid przyjmuje się tuż przed posiłkiem, więc przy pominięciu posiłku dawkę również się pomija.

Skutek kliniczny

Ryzyko hipoglikemii, także opóźnionej i przedłużonej, oraz nieprzewidywalne wahania glikemii. Objawy niedocukrzenia (zawroty głowy, drażliwość, splątanie, senność) mogą być pomylone z upojeniem alkoholowym, więc rozpoznanie i leczenie bywa spóźnione. U pacjentów przyjmujących jednocześnie leki beta-adrenolityczne objawy hipoglikemii mogą być dodatkowo maskowane.[1]

Mechanizm

Alkohol hamuje glukoneogenezę w wątrobie i utrudnia organizmowi odbudowę poziomu glukozy, a repaglinid zwiększa wydzielanie insuliny niezależnie od tego, czy pacjent zjadł posiłek. Oba działania sumują się w kierunku hipoglikemii. ChPL wymienia alkohol wśród substancji, które mogą zwiększać i przedłużać działanie hipoglikemizujące repaglinidu.[1] Ulotka dla pacjenta opisuje zjawisko odwrotnie, bo mówi o możliwym zmniejszeniu zdolności leku do obniżania glikemii po alkoholu.[1] Oba kierunki to zaburzenie wyrównania glikemii. Klinicznie groźniejsza jest hipoglikemia, zwłaszcza gdy alkohol pije się bez jedzenia.

Metabolizm i transportery

  • Repaglinid: wrażliwy substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[2], substrat OATP1B3[2]

Monitorować

  • objawy hipoglikemii w trakcie i po spożyciu alkoholu, także następnego dnia
  • samokontrola glikemii przy planowanym spożyciu alkoholu i po nim
  • jednoczesne stosowanie leków beta-adrenolitycznych, które mogą maskować objawy hipoglikemii
  • regularność posiłków u pacjenta, który pije alkohol
  • funkcja wątroby u pacjentów regularnie pijących alkohol

Kiedy ocena się zmienia

Większa ilość alkoholu lub upijanie sięilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieWiększa ilość alkoholu silniej hamuje glukoneogenezę i nasila ryzyko ciężkiej, przedłużonej hipoglikemii, a zaburzenia świadomości utrudniają samodzielne rozpoznanie objawów. Takim pacjentom należy jednoznacznie odradzać picie alkoholu.
Przewlekłe, regularne picie alkoholuczas leczenia · pacjentinne zalecenieRegularne picie alkoholu może uszkadzać wątrobę. Ciężkie zaburzenia czynności wątroby są przeciwwskazaniem do repaglinidu, więc u takich pacjentów należy rozważyć ocenę wątroby i ewentualną zmianę leczenia przez lekarza prowadzącego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enyglid-100217736/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 360

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ PitolisantPołączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać.Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Takiego połączenia zwykle się nie stosuje. Ryzyko jest większe, gdy masz niski poziom potasu, wolne tętno albo bierzesz inne leki działające na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • napad drgawek z utratą przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia amisulprydu z pitolisantem należy unikać[1]. Gdy pacjent wymaga leczenia nadmiernej senności, warto rozważyć zmianę leku przeciwpsychotycznego na taki o mniejszym wpływie na odstęp QT albo wybór innego leku pobudzającego. Jeśli lekarz prowadzący mimo to uzna skojarzenie za niezbędne, przed włączeniem i w trakcie leczenia trzeba wykonać EKG z oceną QTc oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu[2].

Skutek kliniczny

Addycyjne wydłużenie odstępu QT ze wzrostem ryzyka komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, bradykardii lub jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT[1].

Mechanizm

Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT, ze względu na ryzyko torsade de pointes[1]. Pitolisant należy do leków wpływających na repolaryzację serca, a jego łączenie z substancjami wydłużającymi odstęp QT, w tym z lekami przeciwpsychotycznymi, wymaga dokładnego monitorowania[2]. Oba leki mogą więc sumować wpływ na odstęp QT. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ amisulpryd nie jest metabolizowany z udziałem CYP2D6 ani CYP3A4, które odpowiadają za przemiany pitolisantu.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed skojarzeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • inne przyjmowane leki wydłużające QT

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkariprazynasolriamfetolmodafinil

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ PitolisantNie łącz cytalopramu z pitolisantem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który dobierze inny lek przeciwdepresyjny.

Cytalopram i pitolisant mogą zmieniać rytm pracy serca, a przyjmowane razem nasilają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z pitolisantem. Cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1][2][3] Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwdepresyjnego i pitolisantu, wybierz lek przeciwdepresyjny bez istotnego wpływu na QT i bez silnego hamowania CYP2D6. Jeżeli lekarz mimo to utrzymuje skojarzenie, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównaj potas i magnez.[4]

Skutek kliniczny

Addytywne wydłużenie odstępu QTc ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Brak badań oceniających to konkretne skojarzenie.

Mechanizm

Cytalopram wydłuża odstęp QT w sposób zależny od dawki, a pitolisant również może wydłużać QT i jest zaliczany do leków wymagających ostrożności przy skojarzeniu z innymi substancjami zaburzającymi repolaryzację.[4] Działanie obu leków na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopram jest dodatkowo słabym inhibitorem CYP2D6 – głównego szlaku metabolizmu pitolisantu – więc teoretycznie może nieznacznie zwiększać jego ekspozycję, co dodatkowo nasila ryzyko.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ PitolisantNie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już je bierzesz, nie odstawiaj ich sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a razem ten wpływ może się nasilać. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić jeden z nich na bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • nagłe zawroty głowy
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć escytalopramu z pitolisantem, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Należy wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT, który nie hamuje silnie CYP2D6 i nie blokuje ośrodkowych receptorów H1. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, wymaga ono EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, kontroli potasu i magnezu oraz obserwacji tolerancji pitolisantu.

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, szczególnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub chorobie serca. Ryzyko złośliwych arytmii zwiększają leki wywołujące hipokaliemię lub hipomagnezemię[1].

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca może się sumować. Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT z powodu możliwego addytywnego działania[1][2][3]. Jednoczesne przyjmowanie pitolisantu z substancjami wydłużającymi odstęp QT lub zwiększającymi ryzyko zaburzeń repolaryzacji wymaga dokładnego monitorowania[4]. Dodatkowo pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, a escytalopram słabo hamuje ten enzym, co teoretycznie może umiarkowanie zwiększyć ekspozycję na pitolisant.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[6], słaby induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • objawy nadmiernego działania pitolisantu (bezsenność, bóle głowy, nudności, niepokój)

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinawortioksetyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ PitolisantNie łącz hydroksyzyny z pitolisantem.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z pitolisantem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z pitolisantem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek.

Hydroksyzyna działa uspokajająco i usypiająco, a pitolisant ma cię pobudzać w ciągu dnia. Hydroksyzyna może więc zablokować działanie pitolisantu i nasilić senność. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca, a razem ryzyko jest większe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilona senność w ciągu dnia lub nagłe zasypianie
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, uczucie omdlewania lub utrata przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz hydroksyzyny z pitolisantem. U pacjenta leczonego pitolisantem zastosuj inny lek zamiast przeciwhistaminowego leku przenikającego do mózgu[1]. Hydroksyzyny nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Gdy hydroksyzyna była przepisana na świąd lub objawy alergii, wybierz lek przeciwhistaminowy słabo przenikający do mózgu i o małym wpływie na QT. Gdy była przepisana jako lek przeciwlękowy lub nasenny, lekarz powinien dobrać lek spoza grupy przeciwhistaminowej, pamiętając, że leki nasenne podważają cel leczenia narkolepsji.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobny skutek to utrata skuteczności pitolisantu i nawrót nadmiernej senności dziennej lub napadów snu, nasilonych dodatkowo działaniem uspokajającym hydroksyzyny. Sumowanie wpływu na odstęp QT zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes, zwłaszcza u osób z chorobą serca, bradykardią lub zaburzeniami elektrolitowymi.

Mechanizm

Pitolisant blokuje receptory H3 w mózgu i zwiększa uwalnianie histaminy, co odpowiada za jego działanie pobudzające. Hydroksyzyna jest antagonistą receptora H1 przenikającym przez barierę krew–mózg, dlatego znosi działanie histaminy uwolnionej przez pitolisant. Leki przeciwhistaminowe przenikające do ośrodkowego układu nerwowego mogą zmniejszać skuteczność pitolisantu[1]. Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT[2]. Hydroksyzyna w dużych dawkach hamuje CYP2D6[2], który jest głównym enzymem metabolizującym pitolisant, a inhibitory CYP2D6 mogą zwiększać ekspozycję na pitolisant[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[3], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[3], pitolisant – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[4], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[3]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP3A4[4], induktor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli połączenia nie da się uniknąć
  • stężenie potasu i magnezu
  • nasilenie senności dziennej i napadów snu
  • tętno i objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastyna

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawkadawka · hydroksyzynaryzyko rośnieW dużych dawkach hydroksyzyna hamuje CYP2D6, co może zwiększać ekspozycję na pitolisant i ryzyko wydłużenia QT.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują choroby serca, bradykardia i zaburzenia elektrolitowe, które zwiększają ryzyko arytmii przy sumowaniu wpływu na QT.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRepaglinid+ Kwas salicylowyNie stosuj plastrów ani maści keratolitycznych z kwasem salicylowym do usuwania odcisków i modzeli u pacjenta leczonego repaglinidem.Nie stosuj plastrów ani maści z kwasem salicylowym na odciski i pokaż zmiany na stopach lekarzowi lub podologowi.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj plastrów ani maści z kwasem salicylowym na odciski i pokaż zmiany na stopach lekarzowi lub podologowi.

Jeśli chorujesz na cukrzycę i przyjmujesz repaglinid, nie usuwaj odcisków plastrami ani maściami z kwasem salicylowym. Te preparaty mogą uszkodzić skórę stopy, a u osób z cukrzycą nawet mała rana goi się gorzej i łatwo się zakaża. Kwas salicylowy stosowany na dużą powierzchnię skóry może też przenikać do krwi i nasilać obniżanie cukru przez repaglinid.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaczerwienienie, pęcherz, rana lub ból skóry w miejscu stosowania
  • rana na stopie, która się nie goi
  • drżenie, poty, kołatanie serca, nagły głód, osłabienie lub splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj plastrów ani maści keratolitycznych z kwasem salicylowym do usuwania odcisków i modzeli u pacjenta leczonego repaglinidem[1]. Zmiany na stopach u chorego na cukrzycę powinien ocenić lekarz lub podolog. Roztworu kwasu salicylowego nie stosuje się na rozległe powierzchnie skóry ani na zmiany zapalne i sączące[2]. Przy stosowaniu salicylanów razem z repaglinidem należy brać pod uwagę nasilenie działania hipoglikemizującego i kontrolować glikemię[3].

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest uszkodzenie skóry stopy z owrzodzeniem i zakażeniem, które u chorego na cukrzycę może prowadzić do zespołu stopy cukrzycowej. Przy znacznym wchłanianiu salicylanu możliwe jest nasilenie hipoglikemii.

Mechanizm

Plaster z kwasem salicylowym na odciski jest przeciwwskazany u chorych na cukrzycę, a więc u każdego pacjenta leczonego repaglinidem[1]. Stężony kwas salicylowy działa silnie złuszczająco i może uszkodzić skórę stopy, co przy neuropatii i niedokrwieniu kończyn sprzyja owrzodzeniom i zakażeniom. Salicylany wchłonięte do krążenia ogólnego mogą dodatkowo nasilać i przedłużać hipoglikemizujące działanie repaglinidu[3]. Przy stosowaniu na skórę wchłanianie zwykle jest niewielkie, ale zwiększa się na dużej powierzchni, na uszkodzonej skórze i pod opatrunkiem okluzyjnym.

Metabolizm i transportery

  • Repaglinid: wrażliwy substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4]

Monitorować

  • stan skóry stóp – zaczerwienienie, pęcherze, rany, owrzodzenia
  • stężenie glukozy we krwi przy stosowaniu kwasu salicylowego na większą powierzchnię skóry
  • objawy hipoglikemii

Bezpieczniejsze alternatywy

mocznik (kremy zmiękczające zrogowaciały naskórek)

Kiedy ocena się zmienia

Roztwór na skórę 2% stosowany krótko na małą, nieuszkodzoną powierzchnię poza stopamipostać · kwas salicylowyryzyko malejePrzy roztworze o niskim stężeniu stosowanym krótko na małą, nieuszkodzoną powierzchnię skóry poza stopami wchłanianie salicylanu jest niewielkie i nasilenie działania repaglinidu jest mało prawdopodobne. Roztworu nie stosuje się na rozległe powierzchnie skóry ani na zmiany zapalne i sączące.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Plaster na odciski 400 mg/g (400 mg/plaster), plaster leczniczy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plaster-na-odciski-100232210/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Spirytus salicylowy 2%, roztwór na skórę. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spirytus-salicylowy-100156615/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enyglid-100217736/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRepaglinid+ FenylefrynaDoustnych preparatów z fenylefryną nie wydaje się osobom leczonym repaglinidem, ponieważ fenylefryna doustna jest przeciwwskazana w cukrzycy.Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie i grypę z fenylefryną, tylko zapytaj farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie i grypę z fenylefryną, tylko zapytaj farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.

Repaglinid przyjmujesz z powodu cukrzycy, a fenylefryny w tabletkach i saszetkach na przeziębienie nie powinny przyjmować osoby chore na cukrzycę. Fenylefryna może podnosić cukier we krwi i osłabiać działanie leku na cukrzycę. Może też podnosić ciśnienie i przyspieszać pracę serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyższe niż zwykle wyniki pomiaru cukru
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • kołatanie serca lub szybkie bicie serca
  • silny ból głowy
  • wysokie ciśnienie tętnicze
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Doustnych preparatów z fenylefryną nie wydaje się osobom leczonym repaglinidem, ponieważ fenylefryna doustna jest przeciwwskazana w cukrzycy[1][2]. Przy objawach przeziębienia należy zaproponować leczenie miejscowe o krótkim czasie stosowania lub preparaty bez sympatykomimetyków. Jeżeli pacjent już przyjął fenylefrynę, powinien częściej kontrolować glikemię i ciśnienie tętnicze do czasu jej odstawienia.

Skutek kliniczny

Możliwe pogorszenie kontroli glikemii z hiperglikemią oraz wzrost ciśnienia tętniczego i przyspieszenie czynności serca. U chorych z towarzyszącymi chorobami układu krążenia rośnie ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych.

Mechanizm

Fenylefryna jest aminą sympatykomimetyczną pobudzającą receptory alfa-adrenergiczne. Leki sympatykomimetyczne mogą podnosić stężenie glukozy we krwi i osłabiać działanie leków przeciwcukrzycowych, w tym repaglinidu. Fenylefryny podawanej doustnie nie stosuje się u chorych na cukrzycę[1][2]. Fenylefryna zwiększa też ciśnienie tętnicze i obciąża układ krążenia, co u chorych na cukrzycę, często z chorobami serca i naczyń, ma szczególne znaczenie. Nie stosuje się jej w nadciśnieniu tętniczym, chorobie wieńcowej i zaburzeniach rytmu serca[1][2].

Metabolizm i transportery

  • Repaglinid: wrażliwy substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]

Monitorować

  • stężenie glukozy we krwi
  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca

Bezpieczniejsze alternatywy

ksylometazolina (do nosa)oksymetazolina (do nosa)

Kiedy ocena się zmienia

Donosowadroga podania · fenylefrynaryzyko malejeFenylefryna podawana do nosa przez krótki czas wchłania się ogólnoustrojowo w niewielkim stopniu, więc ryzyko wpływu na glikemię i ciśnienie jest małe. Należy ograniczyć stosowanie do kilku dni i nie łączyć z doustnymi sympatykomimetykami.
Do okadroga podania · fenylefrynaryzyko malejeFenylefryna w kroplach do oczu działa głównie miejscowo, ale przy wyższych stężeniach może podnosić ciśnienie tętnicze. U chorych na cukrzycę z chorobami układu krążenia warto kontrolować ciśnienie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anosin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anosin-100436119/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti Form 12,2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-form-100005170/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enyglid-100217736/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRepaglinid+ LefamulinaRepaglinidu nie łączy się z lefamuliną.Jeśli przyjmujesz repaglinid i dostałeś receptę na lefamulinę, nie zaczynaj leczenia, tylko od razu skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz repaglinid i dostałeś receptę na lefamulinę, nie zaczynaj leczenia, tylko od razu skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.

Lefamulina to antybiotyk stosowany w zapaleniu płuc, a repaglinid to lek obniżający cukier we krwi. Lefamulina utrudnia organizmowi usuwanie repaglinidu, przez co jego ilość we krwi może wyraźnie wzrosnąć. Grozi to zbyt dużym spadkiem cukru, który może być niebezpieczny. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk
  • zimne poty
  • nagły silny głód
  • kołatanie serca
  • zawroty głowy
  • splątanie lub senność
  • utrata przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Repaglinidu nie łączy się z lefamuliną.[1] Jeśli pacjent przyjmujący repaglinid wymaga leczenia zapalenia płuc, należy wybrać inny antybiotyk bez wpływu na metabolizm repaglinidu albo, gdy lefamulina jest niezbędna, lekarz prowadzący powinien zaplanować na czas antybiotykoterapii inne leczenie hipoglikemizujące i kontrolować glikemię.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia repaglinidu może nasilać i wydłużać jego działanie hipoglikemizujące, z ryzykiem ciężkiej, przedłużonej hipoglikemii.[2] Dla porównania silny inhibitor CYP2C8 gemfibrozyl zwiększał AUC repaglinidu 8,1-krotnie, a okres półtrwania wydłużał z 1,3 do 3,7 godziny, i to połączenie również jest przeciwwskazane.[2]

Mechanizm

Lefamulina hamuje CYP2C8 i umiarkowanie hamuje CYP3A4, czyli oba enzymy odpowiedzialne za metabolizm repaglinidu, co może prowadzić do zwiększenia jego stężenia w osoczu.[1] Repaglinid jest metabolizowany głównie przez CYP2C8, a znaczenie CYP3A4 rośnie, gdy CYP2C8 jest zahamowany, dlatego jednoczesne hamowanie obu dróg jest szczególnie niekorzystne.[2] Dodatkowo lefamulina hamuje in vitro transporter OATP1B1, odpowiedzialny za wychwyt repaglinidu przez wątrobę, co może dalej zwiększać jego ekspozycję.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Lefamulina – inhibitor CYP2C8[3], repaglinid – wrażliwy substrat CYP2C8[4]
  • Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], repaglinid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Lefamulina – inhibitor OATP1B1[3], repaglinid – substrat OATP1B1[4]
  • Lefamulina – inhibitor OATP1B3[3], repaglinid – substrat OATP1B3[4]
  • Repaglinid: wrażliwy substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4]
  • Lefamulina: inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP2C8[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • stężenie glukozy we krwi
  • objawy hipoglikemii

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinadoksycyklina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enyglid-100217736/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ PitolisantSotalolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z pitolisantem.Nie zaczynaj brać pitolisantu, jeśli przyjmujesz sotalol, i powiedz o obu lekach lekarzowi, który zdecyduje o zmianie leczenia – nie odstawiaj sotalolu samodzielnie.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać pitolisantu, jeśli przyjmujesz sotalol, i powiedz o obu lekach lekarzowi, który zdecyduje o zmianie leczenia – nie odstawiaj sotalolu samodzielnie.

Sotalol i pitolisant mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Takiego połączenia się nie stosuje, a lekarz zwykle dobiera inny lek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne tętno
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Sotalolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z pitolisantem.[1] U pacjenta leczonego sotalolem należy wybrać inny lek na nadmierną senność albo, w porozumieniu z kardiologiem, inny lek kontrolujący rytm serca. Jeśli lekarz po ocenie korzyści uzna leczenie skojarzone za niezbędne, przed jego rozpoczęciem należy oznaczyć odstęp QT i monitorować zapis EKG.[2] Przed podaniem trzeba wyrównać hipokaliemię i kontrolować stężenie elektrolitów.[2]

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QT, komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego.[2]

Mechanizm

Sotalol jako lek przeciwarytmiczny klasy III wydłuża odstęp QT i może wywołać częstoskurcz torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii lub bradykardii.[2] Pitolisant należy do substancji wydłużających odstęp QT lub zwiększających ryzyko zaburzeń repolaryzacji.[3] Działania obu leków na repolaryzację komór sumują się. Sotalol nie jest metabolizowany przez enzymy wątrobowe, dlatego interakcja farmakokinetyczna nie jest oczekiwana.

Metabolizm i transportery

  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP3A4[4], induktor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość akcji serca
  • czynność nerek
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

modafinilsolriamfetolbisoprololmetoprolol

Kiedy ocena się zmienia

ObniżonyeGFR · sotalolryzyko rośnieSotalol jest wydalany przez nerki, więc przy upośledzonej czynności nerek jego stężenie rośnie, a ryzyko wydłużenia QT przy dołączeniu pitolisantu jest większe.
Dawka maksymalnadawka · pitolisantryzyko rośnieWpływ pitolisantu na repolaryzację zależy od ekspozycji, dlatego wysokie dawki i czynniki zwiększające jego stężenie nasilają ryzyko.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade 4,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.