Interakcje / Pseudoefedryna / Pseudoefedryna i salbutamol
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Unikaj łączenia doustnej pseudoefedryny z salbutamolem w tabletkach lub we wstrzyknięciach.
Jeśli bierzesz salbutamol w tabletkach, nie przyjmuj pseudoefedryny i zapytaj farmaceutę o lek na nos w aerozolu, a jeśli używasz salbutamolu z inhalatora, stosuj pseudoefedrynę jak najkrócej i obserwuj, jak się czujesz.
Niekorzystna interakcjaPseudoefedryna+ SalbutamolUnikaj łączenia doustnej pseudoefedryny z salbutamolem w tabletkach lub we wstrzyknięciach.Jeśli bierzesz salbutamol w tabletkach, nie przyjmuj pseudoefedryny i zapytaj farmaceutę o lek na nos w aerozolu, a jeśli używasz salbutamolu z inhalatora, stosuj pseudoefedrynę jak najkrócej i obserwuj, jak się czujesz.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli bierzesz salbutamol w tabletkach, nie przyjmuj pseudoefedryny i zapytaj farmaceutę o lek na nos w aerozolu, a jeśli używasz salbutamolu z inhalatora, stosuj pseudoefedrynę jak najkrócej i obserwuj, jak się czujesz.
Pseudoefedryna (lek na zatkany nos) i salbutamol (lek na astmę i duszność) pobudzają serce. Przyjmowane razem mogą mocniej przyspieszać jego pracę i podnosić ciśnienie krwi. Największe ryzyko dotyczy salbutamolu w tabletkach, a salbutamol z inhalatora używany doraźnie działa głównie w płucach, więc ryzyko jest mniejsze.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca
- bardzo szybkie lub nierówne bicie serca
- ból w klatce piersiowej
- silny ból głowy
- nasilone drżenie rąk
- niepokój lub bezsenność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia doustnej pseudoefedryny z salbutamolem w tabletkach lub we wstrzyknięciach[1]. Przy salbutamolu wziewnym stosowanym doraźnie krótkotrwałe przyjmowanie pseudoefedryny jest możliwe, ale wymaga obserwacji tętna i ciśnienia tętniczego. U pacjentów z chorobą serca, nadciśnieniem tętniczym lub częstym zużyciem salbutamolu lepiej wybrać lek obkurczający śluzówkę nosa podawany miejscowo.
Skutek kliniczny
Połączenie może nasilać przyspieszenie czynności serca, kołatanie serca, wzrost ciśnienia tętniczego i zaburzenia rytmu, najsilniej przy ogólnoustrojowym podaniu salbutamolu. Salbutamolu doustnego nie łączy się z innymi lekami adrenomimetycznymi podawanymi doustnie lub we wstrzyknięciach ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych ze strony układu krążenia[1]. Pseudoefedryna stosowana razem z innymi lekami pobudzającymi układ współczulny może niekiedy powodować wzrost ciśnienia tętniczego[2].
Mechanizm
Pseudoefedryna pobudza receptory adrenergiczne bezpośrednio i pośrednio przez uwalnianie noradrenaliny, a salbutamol jest agonistą receptorów beta2-adrenergicznych. Działanie obu leków na serce i naczynia sumuje się, co nasila tachykardię i może podnosić ciśnienie tętnicze.
Monitorować
- tętno
- ciśnienie tętnicze
- objawy zaburzeń rytmu serca
Bezpieczniejsze alternatywy
ksylometazolina (donosowo)oksymetazolina (donosowo)
Kiedy ocena się zmienia
| Wziewnadroga podania · salbutamol | ryzyko maleje | Salbutamol podawany wziewnie w dawkach doraźnych daje małą ekspozycję ogólnoustrojową, więc sumowanie działania z pseudoefedryną jest słabsze. Nadal zaleca się obserwację tętna i ciśnienia, zwłaszcza u pacjentów kardiologicznych i przy częstym używaniu inhalatora. |
| Doustna lub pozajelitowadroga podania · salbutamol | ryzyko rośnie | Salbutamolu w tabletkach lub we wstrzyknięciach nie łączy się z doustną pseudoefedryną ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych ze strony układu krążenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Salbutamol WZF 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/salbutamol-wzf-100059504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaPseudoefedrynaa alkoholNależy zalecić pacjentowi niespożywanie alkoholu przez cały okres przyjmowania pseudoefedryny, zgodnie z zaleceniem charakterystyki produktu.Nie pij alkoholu do końca leczenia, a jeśli masz nadciśnienie lub chorujesz na serce, zapytaj farmaceutę, czy ten lek jest dla ciebie odpowiedni.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu do końca leczenia, a jeśli masz nadciśnienie lub chorujesz na serce, zapytaj farmaceutę, czy ten lek jest dla ciebie odpowiedni.
Nie pij alkoholu, kiedy przyjmujesz lek z pseudoefedryną na katar lub zatkany nos. Ten lek pobudza organizm i może przyspieszać bicie serca oraz podnosić ciśnienie, a alkohol może te objawy nasilać. Lek może też sprawić, że nie poczujesz w porę, jak bardzo działa na ciebie alkohol.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub szybkie bicie serca
- ból głowy, który może oznaczać wysokie ciśnienie
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- silny niepokój, drżenie lub bezsenność
- nadmierna senność, jeśli lek zawiera także składnik przeciwalergiczny
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy zalecić pacjentowi niespożywanie alkoholu przez cały okres przyjmowania pseudoefedryny, zgodnie z zaleceniem charakterystyki produktu.[1] U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, chorobą wieńcową lub zaburzeniami rytmu serca warto rozważyć leczenie miejscowe lub inną metodę łagodzenia objawów przeziębienia. Jeśli pacjent nie zamierza zrezygnować z alkoholu, należy go poinformować o objawach ze strony układu krążenia, które wymagają przerwania leczenia.
Skutek kliniczny
Najbardziej prawdopodobne skutki to kołatanie serca, przyspieszone tętno, wzrost ciśnienia tętniczego, niepokój i bezsenność, a przy większych ilościach alkoholu także gorsza ocena własnego stanu z powodu maskowania senności. Ryzyko jest większe u osób z chorobami serca lub nadciśnieniem tętniczym oraz przy stosowaniu preparatów złożonych zawierających uspokajający lek przeciwhistaminowy.
Mechanizm
Charakterystyki produktów z pseudoefedryną zgodnie zalecają unikanie jednoczesnego spożywania alkoholu i nie uzasadniają tego zapisu konkretnym mechanizmem.[1] Część charakterystyk zaznacza wprost, że brak obiektywnych danych dotyczących tego połączenia.[1] Pseudoefedryna jest lekiem sympatykomimetycznym, który pobudza układ współczulny i ośrodkowy układ nerwowy, może przyspieszać czynność serca i podnosić ciśnienie tętnicze. Alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, a w większych ilościach również przyspiesza czynność serca, sprzyja zaburzeniom rytmu i wahaniom ciśnienia. Możliwe jest więc sumowanie się działań na układ krążenia oraz przeciwstawne działanie na ośrodkowy układ nerwowy, które może maskować objawy upojenia alkoholowego.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- tętno i kołatanie serca
- niepokój i bezsenność
- senność przy preparatach złożonych z lekiem przeciwhistaminowym
Kiedy ocena się zmienia
| Duża ilość alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Picie dużej ilości alkoholu jednorazowo samo w sobie sprzyja tachykardii, zaburzeniom rytmu i wahaniom ciśnienia, co zwiększa ryzyko sumowania się działania z pseudoefedryną. |
| Preparat złożony z lekiem przeciwhistaminowympostać · alkohol | ryzyko rośnie | W preparatach złożonych z uspokajającym lekiem przeciwhistaminowym alkohol dodatkowo nasila senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej. |
| Postać o przedłużonym uwalnianiupostać · alkohol | inne zalecenie | Postać o przedłużonym uwalnianiu działa dłużej, dlatego zalecenie unikania alkoholu obejmuje dłuższy okres po przyjęciu dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
Interakcja o niejasnym znaczeniuSalbutamola alkoholNie ma potrzeby zmieniać dawki salbutamolu ani odstawiać go z powodu okazjonalnego, umiarkowanego spożycia alkoholu.Jeśli pijesz alkohol, ogranicz jego ilość, a przy kołataniu serca, silnym drżeniu lub duszności nie przyjmuj kolejnej dawki leku i skontaktuj się z lekarzem.nieznanyopisy przypadków
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz alkohol, ogranicz jego ilość, a przy kołataniu serca, silnym drżeniu lub duszności nie przyjmuj kolejnej dawki leku i skontaktuj się z lekarzem.
Okazjonalny alkohol w niewielkiej ilości zwykle nie przeszkadza w przyjmowaniu salbutamolu. Przy większych ilościach oba czynniki mogą jednak razem nasilić kołatanie serca, drżenie rąk i niepokój. Opisano też pojedynczy, rzadki przypadek poważnego zaburzenia kwasowo-zasadowego u osoby z bardzo wysokim stężeniem alkoholu we krwi. Jeśli masz chorobę serca lub zaburzenia rytmu, zapytaj lekarza, czy możesz pić alkohol.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne kołatanie lub nierówne bicie serca
- wyraźne drżenie rąk
- duszność lub osłabienie
- nudności i ból brzucha
- uczucie silnego niepokoju
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie ma potrzeby zmieniać dawki salbutamolu ani odstawiać go z powodu okazjonalnego, umiarkowanego spożycia alkoholu. Pacjentowi trzeba przekazać, że przy piciu alkoholu mogą silniej wystąpić kołatanie serca i drżenie, a przy dużych ilościach alkoholu lepiej salbutamol doustny odłożyć do czasu wytrzeźwienia i skonsultować dawkowanie z lekarzem. Ostrożność dotyczy zwłaszcza osób z chorobami serca, zaburzeniami rytmu, niskim potasem lub stosujących leki obniżające potas.
Skutek kliniczny
Przy typowym, niewielkim spożyciu alkoholu nie opisano istotnych skutków. Przy większych ilościach alkoholu można się spodziewać nasilenia kołatania serca, drżenia i niepokoju. U osób z chorobami serca lub niskim potasem nie można wykluczyć zaburzeń rytmu. Pojedynczy opisany przypadek kwasicy mleczanowej dotyczył szczególnej sytuacji klinicznej i nie pozwala uogólniać.
Mechanizm
Nie ma potwierdzonej interakcji farmakokinetycznej. Teoretycznie alkohol i salbutamol mogą się sumować w działaniu na układ krążenia, bo salbutamol przyspiesza czynność serca i może obniżać stężenie potasu we krwi, a nadmierne picie alkoholu także sprzyja kołataniu serca i zaburzeniom rytmu. Opisano też pojedynczy przypadek kwasicy mleczanowej u osoby z wysokim stężeniem alkoholu we krwi po ekspozycji na dym papierosowy i po zażyciu salbutamolu. Kwasica mleczanowa jest znanym, rzadkim działaniem niepożądanym salbutamolu, więc udział alkoholu w tym przypadku nie jest pewny.
Monitorować
- kołatanie serca i tętno
- drżenie mięśniowe
- stężenie potasu u pacjentów z grupy ryzyka (choroby serca, leki moczopędne, glikokortykosteroidy, digoksyna)
- objawy kwasicy mleczanowej (duszność, osłabienie, nudności, bóle brzucha) przy ciężkim nadużyciu alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości, upojenie alkoholoweilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przy dużych ilościach alkoholu rośnie ryzyko kołatania serca i zaburzeń rytmu, a pojedynczy opisany przypadek kwasicy mleczanowej dotyczył wysokiego stężenia alkoholu we krwi. Rozważyć odłożenie salbutamolu doustnego do czasu wytrzeźwienia i konsultację z lekarzem. |
| Choroba serca, zaburzenia rytmu lub niskie stężenie potasuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów z chorobami serca, zaburzeniami rytmu lub hipokaliemią oraz stosujących leki obniżające potas (leki moczopędne, digoksyna, metyloksantyny, kortykosteroidy, 4.5 ChPL) alkohol może dodatkowo zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu. Zalecić unikanie alkoholu i omówić z lekarzem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Salbutamol WZF 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/salbutamol-wzf-100059504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sabumalin 100 mcg/dawkę, aerozol inhalacyjny, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sabumalin-100222690/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aspulmo 100 mcg/dawkę inh., aerozol inhalacyjny, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aspulmo-100242562/
Inne interakcje tych leków 208
Połączenie przeciwwskazaneErgotamina+ PseudoefedrynaNie stosuj pseudoefedryny u pacjenta leczonego ergotaminą.Nie łącz tych leków i przed kupnem leku na katar lub przeziębienie zapytaj farmaceutę, czy nie zawiera pseudoefedryny.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz tych leków i przed kupnem leku na katar lub przeziębienie zapytaj farmaceutę, czy nie zawiera pseudoefedryny.
Ergotamina i pseudoefedryna obkurczają naczynia krwionośne i razem działają za mocno. Może to podnieść ciśnienie krwi i osłabić krążenie w dłoniach, stopach i sercu. Pseudoefedryna jest składnikiem wielu leków na katar i przeziębienie dostępnych bez recepty.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
- ból, drętwienie lub mrowienie kończyn
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- silny ból głowy, kołatanie serca lub bardzo wysokie ciśnienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj pseudoefedryny u pacjenta leczonego ergotaminą[1]. Na objawy kataru i przekrwienia błony śluzowej nosa wybierz postępowanie bez działania naczynioskurczowego, a w razie konieczności użycia leku obkurczającego naczynia rozważ inne leczenie napadu migreny.
Skutek kliniczny
Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego oraz nasilony skurcz naczyń obwodowych z niedokrwieniem kończyn, bólem i sinicą palców. U osób z chorobą wieńcową lub naczyń istnieje ryzyko niedokrwienia mięśnia sercowego.
Mechanizm
Ergotaminy nie łączy się z lekami zwężającymi naczynia, a pseudoefedryna należy do tej grupy[1]. Ergotamina obkurcza naczynia przez receptory alfa-adrenergiczne i serotoninowe, a pseudoefedryna jako lek sympatykomimetyczny pobudza receptory alfa-adrenergiczne, więc oba działania naczynioskurczowe się sumują. Pseudoefedryna łączona z innymi lekami pobudzającymi układ współczulny może podnosić ciśnienie tętnicze[2].
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- ucieplenie i zabarwienie palców rąk i stóp
- ból w klatce piersiowej
Bezpieczniejsze alternatywy
ibuprofennaproksenparacetamolchlorek sodu do nosamometazon donosowo
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
Połączenie przeciwwskazanePseudoefedryna+ MetylotioniniowaPseudoefedryny nie stosuje się w trakcie leczenia chlorkiem metylotioniniowym ani przez dwa tygodnie po jego podaniu.Nie przyjmuj leków z pseudoefedryną przez dwa tygodnie po podaniu błękitu metylenowego i przy zakupie leku na katar powiedz farmaceucie, że go dostałeś lub dostałaś.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj leków z pseudoefedryną przez dwa tygodnie po podaniu błękitu metylenowego i przy zakupie leku na katar powiedz farmaceucie, że go dostałeś lub dostałaś.
Błękit metylenowy, podawany zwykle w szpitalu w kroplówce lub jako niebieski barwnik przy zabiegach, bardzo silnie nasila działanie pseudoefedryny. Pseudoefedryna to składnik wielu leków na katar i przeziębienie. Razem mogą gwałtownie podnieść ciśnienie krwi, co jest groźne dla życia. Ryzyko utrzymuje się do dwóch tygodni po podaniu błękitu metylenowego.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nagły, bardzo silny ból głowy
- mocne kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- zaburzenia widzenia, nudności lub wymioty
- nagłe osłabienie, drętwienie lub trudności z mówieniem
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Pseudoefedryny nie stosuje się w trakcie leczenia chlorkiem metylotioniniowym ani przez dwa tygodnie po jego podaniu.[1] Przed planowym podaniem chlorku metylotioniniowego, także jako barwnika diagnostycznego, należy ustalić, czy pacjent przyjmował ostatnio leki zawierające pseudoefedrynę, w tym preparaty złożone na przeziębienie. Jeśli chlorek metylotioniniowy trzeba podać w stanie nagłym u pacjenta po niedawnym przyjęciu pseudoefedryny, należy monitorować ciśnienie tętnicze i rytm serca oraz być przygotowanym na leczenie przełomu nadciśnieniowego. W objawowym leczeniu przekrwienia błony śluzowej nosa w tym okresie można zalecić roztwory chlorku sodu do nosa.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi gwałtownym wzrostem ciśnienia tętniczego aż do przełomu nadciśnieniowego.[2] Możliwe są silny ból głowy, kołatanie serca, tachykardia lub zaburzenia rytmu, a u osób z chorobą wieńcową lub naczyniową ryzyko niedokrwienia mięśnia sercowego i udaru.
Mechanizm
Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy.[3] Pseudoefedryna działa sympatykomimetycznie, między innymi przez uwalnianie noradrenaliny z zakończeń nerwowych. Zahamowanie monoaminooksydazy ogranicza rozkład uwolnionych amin katecholowych, co nasila i wydłuża presyjne działanie pseudoefedryny. Jednoczesne stosowanie pseudoefedryny i inhibitorów monoaminooksydazy może prowadzić do wzrostu ciśnienia tętniczego lub przełomu nadciśnieniowego.[4]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- częstość i rytm serca
- objawy przełomu nadciśnieniowego (silny ból głowy, zaburzenia widzenia, ból w klatce piersiowej)
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od ostatniego podania chlorku metylotioniniowegometylotioniniowa | ryzyko maleje | Po upływie dwóch tygodni od ostatniego podania inhibitora monoaminooksydazy pseudoefedrynę można stosować zgodnie z ogólnymi zasadami. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pseudoephedrine Espefa 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pseudoephedrine-espefa-100397610/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sudafed 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sudafed-100098533/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Połączenie przeciwwskazanePseudoefedryna+ LinezolidPseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem.Nie bierz leków z pseudoefedryną w trakcie leczenia linezolidem ani przez dwa tygodnie po jego zakończeniu, a na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz leków z pseudoefedryną w trakcie leczenia linezolidem ani przez dwa tygodnie po jego zakończeniu, a na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek.
Linezolid i pseudoefedryna razem mogą bardzo mocno podnieść ciśnienie krwi. Taki skok ciśnienia bywa niebezpieczny dla serca i mózgu. Pseudoefedryna występuje w wielu tabletkach na katar i przeziębienie, także bez recepty. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny, nagły ból głowy
- kołatanie serca
- ból w klatce piersiowej
- zaburzenia widzenia
- nudności lub wymioty
- splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Pseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem. Pseudoefedryna jest przeciwwskazana u osób przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy oraz przez dwa tygodnie po ich odstawieniu[1][2][3]. Linezolidu nie podaje się osobom przyjmującym pseudoefedrynę, chyba że możliwa jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego[4][5][6]. Jeśli podczas leczenia linezolidem konieczny jest lek działający wazopresyjnie, jego dawkę dostosowuje się stopniowo[4]. W praktyce należy odstawić pseudoefedrynę i zastosować objawowe leczenie nieżytu nosa niedziałające sympatykomimetycznie.
Skutek kliniczny
Połączenie powoduje znaczny wzrost ciśnienia tętniczego. U zdrowych ochotników linezolid z pseudoefedryną zwiększał ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, wobec 11–15 mmHg po samym linezolidzie, 14–18 mmHg po samej pseudoefedrynie i 8–11 mmHg po placebo[4]. U osób z nadciśnieniem tętniczym połączenia nie badano[4]. Pseudoefedryna przyjmowana z inhibitorem monoaminooksydazy może wywołać przełom nadciśnieniowy[2][3].
Mechanizm
Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy[4]. Hamowanie monoaminooksydazy ogranicza rozkład noradrenaliny uwalnianej pod wpływem pseudoefedryny, która działa sympatykomimetycznie bezpośrednio i pośrednio, dlatego działanie presyjne pseudoefedryny wyraźnie się nasila.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze krwi
- częstość akcji serca
- objawy przełomu nadciśnieniowego – silny ból głowy, ból w klatce piersiowej, zaburzenia widzenia
Bezpieczniejsze alternatywy
chlorek sodu – roztwór izotoniczny lub hipertoniczny do nosamometazon donosowoflutykazon donosowo
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 14 dni od zakończenia leczenia linezolidemlinezolid | inne zalecenie | Pseudoefedryna jest przeciwwskazana także przez dwa tygodnie po odstawieniu inhibitora monoaminooksydazy. |
| Nieleczone lub niekontrolowane nadciśnienie tętniczewiek · pacjent | ryzyko rośnie | Pseudoefedryna jest przeciwwskazana w ciężkim lub niekontrolowanym nadciśnieniu tętniczym, a linezolid wymaga w nieleczonym nadciśnieniu ścisłej obserwacji i monitorowania ciśnienia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pseudoephedrine Espefa 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pseudoephedrine-espefa-100397610/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sudafed 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sudafed-100098533/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
Połączenie przeciwwskazanePseudoefedryna+ RasagilinaPseudoefedryny nie podaje się pacjentom przyjmującym rasagilinę ani przez 2 tygodnie po jej odstawieniu.Nie przyjmuj leków na katar i przeziębienie z pseudoefedryną, gdy stosujesz rasagilinę, i przed zakupem każdego leku na przeziębienie zapytaj farmaceutę, czy jest dla ciebie bezpieczny.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj leków na katar i przeziębienie z pseudoefedryną, gdy stosujesz rasagilinę, i przed zakupem każdego leku na przeziębienie zapytaj farmaceutę, czy jest dla ciebie bezpieczny.
Pseudoefedryna, która występuje w wielu lekach na katar i przeziębienie, może razem z rasagiliną gwałtownie podnieść ciśnienie krwi. Taki skok ciśnienia bywa groźny dla zdrowia i życia. Tych leków nie wolno łączyć, także jeśli od odstawienia rasagiliny minęło mniej niż 2 tygodnie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny, nagły ból głowy
- kołatanie serca lub bardzo szybkie bicie serca
- ból w klatce piersiowej
- zaburzenia widzenia
- nudności lub wymioty z bólem głowy
- silny niepokój lub pobudzenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Pseudoefedryny nie podaje się pacjentom przyjmującym rasagilinę ani przez 2 tygodnie po jej odstawieniu[1][2][3]. Należy unikać również innych doustnych i donosowych sympatykomimetyków zmniejszających przekrwienie błony śluzowej nosa[4]. W objawowym leczeniu kataru lepiej zastosować roztwory chlorku sodu do nosa, a w alergicznym nieżycie nosa glikokortykosteroid donosowy. Jeśli pacjent przyjął już oba leki, należy odstawić pseudoefedrynę i zmierzyć ciśnienie tętnicze, a przy objawach przełomu nadciśnieniowego skierować pacjenta pilnie do lekarza.
Skutek kliniczny
Połączenie może powodować wzrost ciśnienia tętniczego krwi aż do przełomu nadciśnieniowego[2][3]. Możliwe są także tachykardia, kołatanie serca, silny ból głowy i niepokój psychoruchowy.
Mechanizm
Rasagilina hamuje monoaminooksydazę, czyli enzym rozkładający aminy katecholowe, w tym noradrenalinę uwalnianą przez pseudoefedrynę. Pseudoefedryna działa sympatykomimetycznie bezpośrednio i pośrednio przez uwalnianie noradrenaliny z zakończeń nerwowych, a zahamowanie jej rozkładu nasila i wydłuża działanie presyjne. Inhibitory MAO zaburzają przemianę amin pobudzających układ współczulny, co może prowadzić do wzrostu ciśnienia tętniczego krwi[1]. Ze względu na hamowanie MAO przez rasagilinę nie zaleca się łączenia jej z doustnymi i donosowymi lekami zmniejszającymi przekrwienie błony śluzowej, w tym z pseudoefedryną[4].
Metabolizm i transportery
- Rasagilina: wrażliwy substrat CYP1A2[5]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze krwi
- tętno i rytm serca
- objawy przełomu nadciśnieniowego (silny ból głowy, zaburzenia widzenia, ból w klatce piersiowej)
Bezpieczniejsze alternatywy
chlorek sodu (roztwór izotoniczny lub hipertoniczny) do nosamometazon donosowoflutikazon donosowo
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od odstawienia rasagilinyrasagilina | interakcja nie dotyczy | Interakcja nie dotyczy pacjentów, którzy odstawili rasagilinę co najmniej 2 tygodnie wcześniej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pseudoephedrine Espefa 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pseudoephedrine-espefa-100397610/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sudafed 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sudafed-100098533/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azilect 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azilect-100105492/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azilect. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/azilect-100105492/
Połączenie przeciwwskazanePseudoefedryna+ SafinamidPseudoefedryny nie wydaje się pacjentom leczonym safinamidem ani w ciągu 2 tygodni od jego odstawienia.Przed zakupem leku na katar lub przeziębienie powiedz farmaceucie, że przyjmujesz safinamid, i wybierz lek bez pseudoefedryny.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Przed zakupem leku na katar lub przeziębienie powiedz farmaceucie, że przyjmujesz safinamid, i wybierz lek bez pseudoefedryny.
Nie łącz safinamidu z lekami na katar i przeziębienie zawierającymi pseudoefedrynę. Takie połączenie może gwałtownie podnieść ciśnienie krwi. Pseudoefedryna wchodzi w skład wielu tabletek i saszetek na przeziębienie, katar i zatoki, także dostępnych bez recepty.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny, nagły ból głowy
- kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
- bardzo wysokie ciśnienie krwi
- ból w klatce piersiowej
- nudności lub wymioty z bólem głowy
- zaburzenia widzenia lub dezorientacja
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Pseudoefedryny nie wydaje się pacjentom leczonym safinamidem ani w ciągu 2 tygodni od jego odstawienia[1]. Przy objawach nieżytu nosa lepiej zaproponować płukanie lub nawilżanie nosa roztworem soli, a przy przewlekłym obrzęku błony śluzowej skierować do lekarza w sprawie donosowego glikokortykosteroidu. Donosowe leki obkurczające błonę śluzową także wymagają ostrożności u pacjenta leczonego safinamidem[2].
Skutek kliniczny
Wzrost ciśnienia tętniczego, tachykardia, w skrajnym przypadku przełom nadciśnieniowy z ryzykiem powikłań sercowo-naczyniowych i mózgowych.
Mechanizm
Pseudoefedryna działa sympatykomimetycznie, głównie przez uwalnianie noradrenaliny z zakończeń nerwowych. Safinamid hamuje monoaminooksydazę (wybiórczo i odwracalnie MAO-B), co może ograniczać rozkład amin katecholowych i nasilać presyjne działanie pseudoefedryny. Jednoczesne stosowanie inhibitorów MAO i pseudoefedryny może prowadzić do wzrostu ciśnienia tętniczego, a nawet przełomu nadciśnieniowego[3]. Interakcje inhibitorów MAO z sympatykomimetykami, w tym z pseudoefedryną w lekach przeciw przeziębieniu, opisywano również dla safinamidu jako leku tej grupy[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- częstość akcji serca
- objawy przełomu nadciśnieniowego (silny ból głowy, kołatanie serca, ból w klatce piersiowej)
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od odstawienia safinamidusafinamid | interakcja nie dotyczy | Pseudoefedrynę można zastosować dopiero po upływie 2 tygodni od odstawienia inhibitora MAO. |
| Donosowo (leki obkurczające błonę śluzową nosa)droga podania · pseudoefedryna | inne zalecenie | Donosowe sympatykomimetyki stosowane z safinamidem wymagają ostrożności. Należy stosować je krótko, w najmniejszej skutecznej dawce i kontrolować ciśnienie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xadago 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xadago-100338977/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pseudoephedrine Espefa 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pseudoephedrine-espefa-100397610/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xadago. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xadago-100338977/
Połączenie przeciwwskazaneSalbutamol+ LinezolidLinezolid u chorego stosującego leki rozszerzające oskrzela o działaniu sympatykomimetycznym podaje się tylko przy zapewnionej ścisłej obserwacji i monitorowaniu ciśnienia tętniczego.Powiedz lekarzowi o stosowaniu salbutamolu, nie przekraczaj zaleconej dawki i nie odstawiaj leku na oddychanie na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz lekarzowi o stosowaniu salbutamolu, nie przekraczaj zaleconej dawki i nie odstawiaj leku na oddychanie na własną rękę.
Antybiotyk linezolid może nasilać działanie salbutamolu na serce i ciśnienie krwi. Może to powodować szybsze bicie serca, kołatanie lub wzrost ciśnienia. Ryzyko jest większe przy salbutamolu w tabletkach niż przy inhalatorze używanym doraźnie. Lekarz powinien wiedzieć, że stosujesz oba leki, i może zalecić kontrolę ciśnienia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
- silny, nagły ból głowy
- ból w klatce piersiowej
- zawroty głowy
- nasilone drżenie rąk
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Linezolid u chorego stosującego leki rozszerzające oskrzela o działaniu sympatykomimetycznym podaje się tylko przy zapewnionej ścisłej obserwacji i monitorowaniu ciśnienia tętniczego[1][2][3]. Salbutamol łączy się z inhibitorami monoaminooksydazy z zachowaniem szczególnej ostrożności, także w ciągu 2 tygodni po ich odstawieniu[4]. Preferuje się postać wziewną salbutamolu w najmniejszej skutecznej dawce zamiast postaci doustnej lub dożylnej. Nie należy odstawiać leku rozszerzającego oskrzela u chorego z astmą lub POChP bez zapewnienia innego leczenia.
Skutek kliniczny
Możliwe jest nasilenie działania salbutamolu na układ krążenia – tachykardia, kołatanie serca, wzrost ciśnienia tętniczego, a przy podaniu ogólnoustrojowym również zaburzenia rytmu serca. Ryzyko jest największe przy salbutamolu doustnym lub dożylnym oraz u chorych z nieleczonym nadciśnieniem, nadczynnością tarczycy lub chorobą serca.
Mechanizm
Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy i może nasilać działanie leków sympatykomimetycznych na układ krążenia[1]. Salbutamol jest bezpośrednim agonistą receptorów β2-adrenergicznych, a jego działanie na serce i naczynia mogą nasilać inhibitory monoaminooksydazy[4]. Wzrost ciśnienia po jednoczesnym podaniu linezolidu wykazano dla pośrednio działających sympatykomimetyków, takich jak pseudoefedryna, a nie dla salbutamolu[1].
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- częstość akcji serca
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, EKG przy podaniu dożylnym)
- stężenie potasu przy salbutamolu ogólnoustrojowym
Bezpieczniejsze alternatywy
bromek ipratropium
Kiedy ocena się zmienia
| Doustna lub dożylnadroga podania · salbutamol | ryzyko rośnie | Salbutamol podawany ogólnoustrojowo daje większą ekspozycję i silniejsze działanie na układ krążenia, dlatego wymaga stałej kontroli ciśnienia i tętna, a w miarę możliwości zamiany na postać wziewną. |
| odstep ≤ 14 dni od odstawienia linezolidulinezolid | inne zalecenie | Ostrożność przy salbutamolu zaleca się także w ciągu 2 tygodni po zakończeniu stosowania inhibitorów monoaminooksydazy. Linezolid hamuje MAO odwracalnie, więc znaczenie tego okresu jest prawdopodobnie mniejsze, ale przy salbutamolu ogólnoustrojowym warto zachować czujność. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Salbutamol WZF 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/salbutamol-wzf-100059504/
Połączenie przeciwwskazaneBeta2-mimetyki wziewne (np. salbutamol, formoterol, indakaterol)+ Nieselektywne beta-blokery (np. sotalol, propranolol) klasaJednoczesnego stosowania wziewnego beta2-mimetyku i nieselektywnego beta-blokera należy unikać, ponieważ u pacjenta z astmą lub POChP nieselektywny beta-bloker jest przeciwwskazany.Jeśli używasz inhalatora rozszerzającego oskrzela i dostałeś lek na serce lub ciśnienie z grupy beta-blokerów, powiedz o tym lekarzowi przed rozpoczęciem leczenia i nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli używasz inhalatora rozszerzającego oskrzela i dostałeś lek na serce lub ciśnienie z grupy beta-blokerów, powiedz o tym lekarzowi przed rozpoczęciem leczenia i nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę.
Leki rozszerzające oskrzela podawane wziewnie, takie jak salbutamol, formoterol czy salmeterol, działają odwrotnie niż niektóre leki na serce i ciśnienie, na przykład propranolol czy sotalol. Te leki na serce mogą zwężać oskrzela i sprawić, że inhalator przestanie dobrze pomagać, co u osoby z astmą lub POChP grozi ciężkim napadem duszności. Sotalol razem z lekami wziewnymi może też zaburzać rytm serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilona duszność lub świszczący oddech
- uczucie ucisku w klatce piersiowej
- inhalator pomaga słabiej niż zwykle albo musisz go używać częściej
- kołatanie serca, nierówne bicie serca, zawroty głowy lub omdlenie
- osłabienie lub skurcze mięśni
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Jednoczesnego stosowania wziewnego beta2-mimetyku i nieselektywnego beta-blokera należy unikać, ponieważ u pacjenta z astmą lub POChP nieselektywny beta-bloker jest przeciwwskazany. Wskazanie do beta-blokera trzeba zweryfikować z lekarzem prowadzącym i w miarę możliwości zastąpić go lekiem z innej grupy albo, gdy beta-bloker jest niezbędny, beta-blokerem kardioselektywnym włączanym ostrożnie i od małej dawki. Propranololu nie należy odstawiać nagle, zmianę trzeba przeprowadzić stopniowo pod kontrolą lekarza, aby uniknąć tachykardii, niedokrwienia mięśnia sercowego i nasilenia nadczynności tarczycy. Sotalolu również nie odstawia się gwałtownie, a jego zamianę na inny lek przeciwarytmiczny prowadzi kardiolog. Jeśli w wyjątkowej sytuacji połączenie jest utrzymane, konieczna jest ścisła kontrola objawów oskrzelowych, a przy sotalolu także stężenia potasu i magnezu oraz zapisu EKG z oceną odstępu QTc.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to ciężki, oporny na leczenie skurcz oskrzeli u pacjenta z astmą lub POChP, w tym zaostrzenie mogące zagrażać życiu, w którym lek doraźny działa słabo albo wcale. Typowym sygnałem jest nasilenie duszności, świszczącego oddechu i coraz częstsze sięganie po inhalator doraźny po włączeniu beta-blokera. Przy sotalolu dodatkowo rośnie ryzyko hipokaliemii, wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, szczególnie przy częstym stosowaniu beta2-mimetyku, nebulizacji lub jednoczesnym stosowaniu leków moczopędnych i glikokortykosteroidów.
Mechanizm
Nieselektywne beta-blokery blokują receptory beta2 w mięśniówce gładkiej oskrzeli, czyli dokładnie te receptory, na które działają wziewne beta2-mimetyki. Jest to bezpośredni antagonizm na poziomie receptora, dlatego dotyczy całej klasy niezależnie od tego, czy beta2-mimetyk jest krótko działający (salbutamol, fenoterol), czy długo działający (formoterol, salmeterol, indakaterol, olodaterol). Blokada receptorów beta2 sama w sobie może wywołać skurcz oskrzeli u osób z astmą lub POChP i jednocześnie osłabia albo znosi rozkurczające działanie beta2-mimetyku. Brak części par w bazach interakcji, na przykład dla fenoterolu, wynika z luki w danych, a nie z innej farmakologii. Przy sotalolu dochodzi dodatkowy mechanizm addycyjny, ponieważ beta2-mimetyki, zwłaszcza w dużych dawkach, obniżają stężenie potasu i mogą wydłużać odstęp QT, co nakłada się na działanie przeciwarytmiczne klasy III sotalolu.
Monitorować
- objawy duszności, świszczący oddech, kaszel
- częstość stosowania beta2-mimetyku doraźnego
- PEF lub spirometria przy zmianie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy (zwłaszcza przy sotalolu)
- EKG z oceną odstępu QTc (przy sotalolu)
- częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze
Kiedy ocena się zmienia
| Duże dawki lub częste inhalacje doraźne, w tym nebulizacjadawka · beta2-mimetyki wziewne | ryzyko rośnie | Duże lub często powtarzane dawki beta2-mimetyku, zwłaszcza w nebulizacji, nasilają hipokaliemię i wpływ na odstęp QT, co przy jednoczesnym stosowaniu sotalolu zwiększa ryzyko torsade de pointes. Częste użycie leku doraźnego świadczy też o złej kontroli choroby, w której blokada receptorów beta2 jest szczególnie niebezpieczna. |
| Beta-bloker włączany u pacjenta już leczonego beta2-mimetykiemkolejność włączenia · nieselektywne beta-blokery | inne zalecenie | Gdy nieselektywny beta-bloker ma być dopiero włączony u pacjenta z astmą lub POChP, należy od początku wybrać lek z innej grupy lub beta-bloker kardioselektywny. Gdy pacjent przewlekle przyjmujący propranolol lub sotalol otrzymuje beta2-mimetyk z powodu nowo rozpoznanej obturacji, beta-bloker trzeba zamienić stopniowo, bez nagłego odstawienia. |
Połączenie przeciwwskazaneDoustne leki obkurczające błonę śluzową nosa (np. pseudoefedryna)+ Inhibitory monoaminooksydazy typu B (np. rasagilina, selegilina, safinamid) klasaDoustnej pseudoefedryny nie łączy się z inhibitorem MAO-B, także w ciągu dwóch tygodni od odstawienia inhibitora MAO-B.Jeśli bierzesz lek na chorobę Parkinsona z grupy inhibitorów MAO-B, nie przyjmuj leków na katar ani przeziębienie z pseudoefedryną i przed zakupem każdego takiego leku zapytaj farmaceutę o skład.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz lek na chorobę Parkinsona z grupy inhibitorów MAO-B, nie przyjmuj leków na katar ani przeziębienie z pseudoefedryną i przed zakupem każdego takiego leku zapytaj farmaceutę o skład.
Pseudoefedryna to składnik wielu tabletek na katar i przeziębienie. Rasagilina, selegilina i safinamid to leki stosowane w chorobie Parkinsona. Razem mogą gwałtownie podnieść ciśnienie krwi i przyspieszyć pracę serca, co bywa niebezpieczne. Ryzyko trwa jeszcze około dwóch tygodni po odstawieniu leku na Parkinsona.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nagły, silny, pulsujący ból głowy
- kołatanie serca lub bardzo szybkie bicie serca
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- zaburzenia widzenia, nagłe osłabienie lub drętwienie ręki albo nogi, trudności w mówieniu
- silny niepokój, drżenie, poty
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – synergizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Doustnej pseudoefedryny nie łączy się z inhibitorem MAO-B, także w ciągu dwóch tygodni od odstawienia inhibitora MAO-B. Zakaz dotyczy wszystkich leków grupy – rasagiliny, selegiliny i safinamidu – a najostrzej selegiliny, której metabolity same działają jak amfetamina. Pseudoefedryna występuje głównie w złożonych lekach na przeziębienie i katar, często razem z paracetamolem, ibuprofenem lub lekami przeciwhistaminowymi. Dlatego przed wydaniem każdego leku na przeziębienie trzeba sprawdzić jego skład. Sympatykomimetyków donosowych u pacjentów leczonych inhibitorem MAO-B też lepiej unikać. Objawy kataru łagodzi się środkami bez działania sympatykomimetycznego. Jeśli pacjent już przyjął oba leki, należy odstawić pseudoefedrynę i zmierzyć ciśnienie tętnicze. Przy bardzo wysokim ciśnieniu, silnym bólu głowy, bólu w klatce piersiowej lub objawach neurologicznych potrzebna jest pilna pomoc lekarska.
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać nagły wzrost ciśnienia tętniczego aż do przełomu nadciśnieniowego, a także tachykardię, zaburzenia rytmu serca, silny ból głowy, pobudzenie i bezsenność. W skrajnych przypadkach grozi udarem krwotocznym lub niedokrwieniem mięśnia sercowego. Ryzyko jest największe u osób z nadciśnieniem tętniczym, chorobą wieńcową lub zaburzeniami rytmu oraz przy przyjmowaniu selegiliny.
Mechanizm
Pseudoefedryna działa sympatykomimetycznie głównie pośrednio. Uwalnia noradrenalinę z zakończeń nerwów współczulnych i w mniejszym stopniu pobudza receptory adrenergiczne bezpośrednio. Inhibitory MAO-B w dawkach leczniczych hamują przede wszystkim rozkład dopaminy, ale część ich działania obejmuje też izoenzym MAO-A. Selektywność słabnie przy dawkach wyższych niż zalecane, przy zaburzeniach eliminacji i przy indywidualnej wrażliwości. Słabszy rozkład amin katecholowych może nasilić i wydłużyć presyjne działanie noradrenaliny uwolnionej przez pseudoefedrynę. Mechanizm dotyczy całej grupy inhibitorów MAO-B, zarówno nieodwracalnych (rasagilina, selegilina), jak i odwracalnego safinamidu. W przypadku selegiliny ryzyko jest dodatkowo większe, bo jej metabolity (L-metamfetamina i L-amfetamina) same działają sympatykomimetycznie i sumują się z działaniem pseudoefedryny.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze po przypadkowym przyjęciu obu leków
- tętno i rytm serca
- objawy przełomu nadciśnieniowego – silny, pulsujący ból głowy, zaburzenia widzenia, ból w klatce piersiowej
- pobudzenie, bezsenność, drżenie
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 14 dni od odstawienia inhibitora MAO-Binhibitory monoaminooksydazy typu B | inne zalecenie | Działanie nieodwracalnych inhibitorów MAO-B utrzymuje się do czasu odbudowy enzymu, dlatego pseudoefedryny nie należy podawać przez co najmniej dwa tygodnie po odstawieniu rasagiliny lub selegiliny. Ten sam odstęp zachowuje się ostrożnościowo po safinamidzie. |
| Dawka wyższa niż zalecana (dotyczy zwłaszcza selegiliny)dawka · inhibitory monoaminooksydazy typu B | ryzyko rośnie | Przy dawkach przekraczających zalecane inhibitory MAO-B tracą wybiórczość i hamują także MAO-A. Ryzyko przełomu nadciśnieniowego zbliża się wtedy do ryzyka przy nieselektywnych inhibitorach MAO. |
| Donosowo (sympatykomimetyki miejscowe, np. ksylometazolina, oksymetazolina)droga podania · doustne leki obkurczające błonę śluzową nosa | ryzyko maleje | Sympatykomimetyki podawane donosowo działają ogólnoustrojowo w mniejszym stopniu niż doustna pseudoefedryna. U pacjentów leczonych inhibitorem MAO-B ich stosowanie też nie jest zalecane, więc najlepiej wybrać środki bez działania sympatykomimetycznego. |
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.