Interakcje / Linezolid / Linezolid i pseudoefedryna

Linezolid i pseudoefedryna

Jaki opis pokazać?

Połączenie przeciwwskazane

Pseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem.

Nie bierz leków z pseudoefedryną w trakcie leczenia linezolidem ani przez dwa tygodnie po jego zakończeniu, a na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek.

Połączenie przeciwwskazaneLinezolid+ PseudoefedrynaPseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem.Nie bierz leków z pseudoefedryną w trakcie leczenia linezolidem ani przez dwa tygodnie po jego zakończeniu, a na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz leków z pseudoefedryną w trakcie leczenia linezolidem ani przez dwa tygodnie po jego zakończeniu, a na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek.

Linezolid i pseudoefedryna razem mogą bardzo mocno podnieść ciśnienie krwi. Taki skok ciśnienia bywa niebezpieczny dla serca i mózgu. Pseudoefedryna występuje w wielu tabletkach na katar i przeziębienie, także bez recepty. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

silny, nagły ból głowy
kołatanie serca
ból w klatce piersiowej
zaburzenia widzenia
nudności lub wymioty
splątanie

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: badania kliniczne

Postępowanie

Pseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem. Pseudoefedryna jest przeciwwskazana u osób przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy oraz przez dwa tygodnie po ich odstawieniu^[1]^[2]^[3]. Linezolidu nie podaje się osobom przyjmującym pseudoefedrynę, chyba że możliwa jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego^[4]^[5]^[6]. Jeśli podczas leczenia linezolidem konieczny jest lek działający wazopresyjnie, jego dawkę dostosowuje się stopniowo^[4]. W praktyce należy odstawić pseudoefedrynę i zastosować objawowe leczenie nieżytu nosa niedziałające sympatykomimetycznie.

Skutek kliniczny

Połączenie powoduje znaczny wzrost ciśnienia tętniczego. U zdrowych ochotników linezolid z pseudoefedryną zwiększał ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, wobec 11–15 mmHg po samym linezolidzie, 14–18 mmHg po samej pseudoefedrynie i 8–11 mmHg po placebo^[4]. U osób z nadciśnieniem tętniczym połączenia nie badano^[4]. Pseudoefedryna przyjmowana z inhibitorem monoaminooksydazy może wywołać przełom nadciśnieniowy^[2]^[3].

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy^[4]. Hamowanie monoaminooksydazy ogranicza rozkład noradrenaliny uwalnianej pod wpływem pseudoefedryny, która działa sympatykomimetycznie bezpośrednio i pośrednio, dlatego działanie presyjne pseudoefedryny wyraźnie się nasila.

Monitorować

ciśnienie tętnicze krwi
częstość akcji serca
objawy przełomu nadciśnieniowego – silny ból głowy, ból w klatce piersiowej, zaburzenia widzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek sodu – roztwór izotoniczny lub hipertoniczny do nosamometazon donosowoflutykazon donosowo

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 14 dni od zakończenia leczenia linezolidemlinezolid	inne zalecenie	Pseudoefedryna jest przeciwwskazana także przez dwa tygodnie po odstawieniu inhibitora monoaminooksydazy.
Nieleczone lub niekontrolowane nadciśnienie tętniczewiek · pacjent	ryzyko rośnie	Pseudoefedryna jest przeciwwskazana w ciężkim lub niekontrolowanym nadciśnieniu tętniczym, a linezolid wymaga w nieleczonym nadciśnieniu ścisłej obserwacji i monitorowania ciśnienia.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Pseudoephedrine Espefa 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pseudoephedrine-espefa-100397610/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Sudafed 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sudafed-100098533/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaLinezolida alkoholZalecaj choremu leczonemu linezolidem rezygnację z piwa i wina oraz z innych niedestylowanych napojów alkoholowych na czas terapii.Do końca leczenia nie pij piwa ani wina, a najlepiej żadnego alkoholu.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Do końca leczenia nie pij piwa ani wina, a najlepiej żadnego alkoholu.

Podczas leczenia linezolidem nie pij piwa ani wina. Lek zaburza rozkład substancji zwanej tyraminą, która występuje w napojach fermentowanych. Jej nadmiar może nagle podnieść ciśnienie krwi i wywołać silny ból głowy oraz szybkie bicie serca. Najbezpieczniej będzie, jeśli w czasie kuracji w ogóle nie sięgniesz po alkohol.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

nagły, silny ból głowy
szybkie lub mocne bicie serca
uderzenia gorąca albo nadmierne pocenie się
wysokie ciśnienie tętnicze zmierzone w domu

ChPL: ostrożność
Mechanizm: PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: badania kliniczne

Postępowanie

Zalecaj choremu leczonemu linezolidem rezygnację z piwa i wina oraz z innych niedestylowanych napojów alkoholowych na czas terapii. ChPL każe unikać nadmiernych ilości produktów i napojów bogatych w tyraminę, wśród nich niedestylowanych napojów alkoholowych^[1]. U osób z nieleczonym nadciśnieniem, guzem chromochłonnym nadnerczy, nadczynnością tarczycy lub rakowiakiem, a także przyjmujących leki wpływające na ciśnienie, ChPL dopuszcza linezolid tylko przy zapewnionym monitorowaniu ciśnienia^[1]. Warto wtedy odradzić alkohol całkowicie.

Skutek kliniczny

Możliwa reakcja nadciśnieniowa po wypiciu piwa lub wina bogatych w tyraminę, z bólem głowy, kołataniem serca i znacznym wzrostem ciśnienia. ChPL nie podaje w sekcji 4.5 skutków dla samego etanolu. W badaniach z udziałem tyraminy nie obserwowano istotnego wzrostu ciśnienia przy jej dawce poniżej 100 mg^[1], dlatego ryzyko dotyczy głównie dużych ilości napojów fermentowanych.

Mechanizm

Podczas leczenia linezolidem unikaj piwa, wina i innych niedestylowanych napojów alkoholowych. Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy (MAO), więc wolniej rozkłada tyraminę z pożywienia. Napoje fermentowane zawierają tyraminę, a jej nadmiar może wywołać gwałtowny wzrost ciśnienia tętniczego. ChPL wskazuje niedestylowane napoje alkoholowe wśród produktów o dużej zawartości tyraminy, których nadmiernych ilości należy unikać^[1]. Sam etanol nie jest tu przyczyną interakcji. Liczy się tyramina w napoju, a mocne alkohole destylowane zawierają jej niewiele.

Monitorować

ciśnienie tętnicze, zwłaszcza po spożyciu napojów fermentowanych
bóle głowy i kołatanie serca
dodatkowe źródła tyraminy w diecie (dojrzałe sery, sos sojowy, wyciągi z drożdży)

Kiedy ocena się zmienia

Niewielka ilość napoju destylowanego (mocny alkohol)ilość alkoholu · alkohol	ryzyko maleje	Napoje destylowane zawierają niewiele tyraminy, więc ryzyko reakcji nadciśnieniowej jest mniejsze niż po piwie lub winie. ChPL wymienia z nazwy tylko napoje niedestylowane. Nadal zalecaj powstrzymanie się od alkoholu, zwłaszcza u pacjentów z nadciśnieniem.
Duże ilości piwa lub winailość alkoholu · alkohol	ryzyko rośnie	Większa ilość napojów fermentowanych oznacza większy ładunek tyraminy i większe ryzyko reakcji nadciśnieniowej. ChPL każe unikać nadmiernych ilości takich napojów.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaPseudoefedrynaa alkoholNależy zalecić pacjentowi niespożywanie alkoholu przez cały okres przyjmowania pseudoefedryny, zgodnie z zaleceniem charakterystyki produktu.Nie pij alkoholu do końca leczenia, a jeśli masz nadciśnienie lub chorujesz na serce, zapytaj farmaceutę, czy ten lek jest dla ciebie odpowiedni.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu do końca leczenia, a jeśli masz nadciśnienie lub chorujesz na serce, zapytaj farmaceutę, czy ten lek jest dla ciebie odpowiedni.

Nie pij alkoholu, kiedy przyjmujesz lek z pseudoefedryną na katar lub zatkany nos. Ten lek pobudza organizm i może przyspieszać bicie serca oraz podnosić ciśnienie, a alkohol może te objawy nasilać. Lek może też sprawić, że nie poczujesz w porę, jak bardzo działa na ciebie alkohol.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

kołatanie lub szybkie bicie serca
ból głowy, który może oznaczać wysokie ciśnienie
ból lub ucisk w klatce piersiowej
silny niepokój, drżenie lub bezsenność
nadmierna senność, jeśli lek zawiera także składnik przeciwalergiczny

ChPL: niezalecane
Mechanizm: PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Należy zalecić pacjentowi niespożywanie alkoholu przez cały okres przyjmowania pseudoefedryny, zgodnie z zaleceniem charakterystyki produktu.^[1] U pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, chorobą wieńcową lub zaburzeniami rytmu serca warto rozważyć leczenie miejscowe lub inną metodę łagodzenia objawów przeziębienia. Jeśli pacjent nie zamierza zrezygnować z alkoholu, należy go poinformować o objawach ze strony układu krążenia, które wymagają przerwania leczenia.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobne skutki to kołatanie serca, przyspieszone tętno, wzrost ciśnienia tętniczego, niepokój i bezsenność, a przy większych ilościach alkoholu także gorsza ocena własnego stanu z powodu maskowania senności. Ryzyko jest większe u osób z chorobami serca lub nadciśnieniem tętniczym oraz przy stosowaniu preparatów złożonych zawierających uspokajający lek przeciwhistaminowy.

Mechanizm

Charakterystyki produktów z pseudoefedryną zgodnie zalecają unikanie jednoczesnego spożywania alkoholu i nie uzasadniają tego zapisu konkretnym mechanizmem.^[1] Część charakterystyk zaznacza wprost, że brak obiektywnych danych dotyczących tego połączenia.^[1] Pseudoefedryna jest lekiem sympatykomimetycznym, który pobudza układ współczulny i ośrodkowy układ nerwowy, może przyspieszać czynność serca i podnosić ciśnienie tętnicze. Alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, a w większych ilościach również przyspiesza czynność serca, sprzyja zaburzeniom rytmu i wahaniom ciśnienia. Możliwe jest więc sumowanie się działań na układ krążenia oraz przeciwstawne działanie na ośrodkowy układ nerwowy, które może maskować objawy upojenia alkoholowego.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
tętno i kołatanie serca
niepokój i bezsenność
senność przy preparatach złożonych z lekiem przeciwhistaminowym

Kiedy ocena się zmienia

Duża ilość alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjent	ryzyko rośnie	Picie dużej ilości alkoholu jednorazowo samo w sobie sprzyja tachykardii, zaburzeniom rytmu i wahaniom ciśnienia, co zwiększa ryzyko sumowania się działania z pseudoefedryną.
Preparat złożony z lekiem przeciwhistaminowympostać · alkohol	ryzyko rośnie	W preparatach złożonych z uspokajającym lekiem przeciwhistaminowym alkohol dodatkowo nasila senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej.
Postać o przedłużonym uwalnianiupostać · alkohol	inne zalecenie	Postać o przedłużonym uwalnianiu działa dłużej, dlatego zalecenie unikania alkoholu obejmuje dłuższy okres po przyjęciu dawki.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 188

Połączenie przeciwwskazaneAdrenalina+ LinezolidAdrenaliny w planowym leczeniu nie łączy się z linezolidem, chyba że pacjent jest pod ścisłą obserwacją z monitorowaniem ciśnienia tętniczego.Jeśli masz ciężką reakcję alergiczną, użyj adrenaliny jak zwykle, wezwij pogotowie i powiedz ratownikom, że przyjmujesz linezolid.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli masz ciężką reakcję alergiczną, użyj adrenaliny jak zwykle, wezwij pogotowie i powiedz ratownikom, że przyjmujesz linezolid.

Linezolid może nasilać działanie adrenaliny na serce i ciśnienie krwi. Po połączeniu tych leków ciśnienie może gwałtownie wzrosnąć, a serce może bić nierówno. Dlatego lekarz łączy je tylko wtedy, gdy może na bieżąco kontrolować ciśnienie. Przy ciężkiej reakcji alergicznej adrenalina ratuje życie i nie wolno z niej rezygnować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

bardzo silny, nagły ból głowy
mocne lub nierówne bicie serca
ból w klatce piersiowej
nagłe zaburzenia widzenia lub splątanie

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Adrenaliny w planowym leczeniu nie łączy się z linezolidem, chyba że pacjent jest pod ścisłą obserwacją z monitorowaniem ciśnienia tętniczego.^[1] Jeśli połączenie jest konieczne, dawkę adrenaliny zwiększa się stopniowo, zaczynając od małej.^[1] Nagły wzrost ciśnienia można opanować szybko działającym lekiem rozszerzającym naczynia albo lekiem blokującym receptory α-adrenergiczne.^[2] W anafilaksji i innych stanach zagrożenia życia adrenaliny nie wolno wstrzymywać z powodu linezolidu – podaje się ją w zwykłej dawce, a następnie monitoruje ciśnienie i rytm serca.^[2]

Skutek kliniczny

Możliwy nadmierny wzrost ciśnienia tętniczego i zaburzenia rytmu serca.^[2] U zdrowych ochotników linezolid łączony z pseudoefedryną lub fenylopropanolaminą zwiększał ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, w porównaniu z 11–15 mmHg po samym linezolidzie i 14–18 mmHg po samym sympatykomimetyku.^[1] Dla adrenaliny ryzyko wynika z ekstrapolacji z nieselektywnych inhibitorów MAO.^[3]

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy, a więc enzymu, który uczestniczy w rozkładzie katecholamin, w tym adrenaliny.^[1] Zahamowanie MAO może nasilać i wydłużać działanie presyjne adrenaliny, a sam linezolid również podnosi ciśnienie tętnicze.^[3] Ponieważ adrenalina jest rozkładana także przez COMT i wychwytywana zwrotnie, wpływ inhibicji MAO na lek o bezpośrednim działaniu jest prawdopodobnie mniejszy niż na sympatykomimetyki pośrednie.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
częstość i rytm serca (EKG)
objawy przełomu nadciśnieniowego

Bezpieczniejsze alternatywy

wankomycyna teikoplanina daptomycyna

Kiedy ocena się zmienia

Adrenalina podana w stanie zagrożenia życia (anafilaksja, autowstrzykiwacz, resuscytacja)postać · adrenalina	inne zalecenie	W stanach zagrożenia życia adrenalina nie ma bezwzględnych przeciwwskazań, więc podaje się ją w standardowej dawce bez zwłoki, a po podaniu monitoruje ciśnienie i rytm serca.
Ciągły wlew dożylny jako lek wazopresyjnydroga podania · adrenalina	inne zalecenie	Przy wlewie adrenaliny u pacjenta leczonego linezolidem dawkę zwiększa się stopniowo od małej, z ciągłym monitorowaniem ciśnienia tętniczego.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Adrenalina WZF 300 mcg/0,3 ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adrenalina-wzf-100124176/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Adrenalina Aguettant 1 mg/10 ml, roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adrenalina-aguettant-100331952/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBupropion+ LinezolidNie łącz bupropionu z linezolidem.Nie zaczynaj linezolidu, gdy przyjmujesz bupropion – najpierw powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie, a o odstawieniu bupropionu nie decyduj sam.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj linezolidu, gdy przyjmujesz bupropion – najpierw powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie, a o odstawieniu bupropionu nie decyduj sam.

Bupropion i linezolid nie powinny być przyjmowane razem. Oba leki wpływają na te same substancje w mózgu i mogą razem wywołać gwałtowny wzrost ciśnienia, silne pobudzenie albo inne groźne objawy. Jeśli lekarz przepisał ci linezolid, a przyjmujesz bupropion, musi o tym wiedzieć przed rozpoczęciem leczenia. Bupropion możesz wznowić dopiero co najmniej dobę po ostatniej dawce linezolidu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

silny, nagły ból głowy
kołatanie serca lub bardzo szybkie tętno
silne pobudzenie, niepokój lub splątanie
drżenie mięśni i nadmierne pocenie się
wysoka gorączka
drgawki

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz bupropionu z linezolidem.^[1] Gdy pacjent wymaga linezolidu, w pierwszej kolejności rozważ antybiotyk bez działania hamującego MAO. Jeśli linezolid jest niezbędny, odstaw bupropion i prowadź leczenie przy ścisłej obserwacji pacjenta oraz kontroli ciśnienia tętniczego. Bupropion można ponownie włączyć nie wcześniej niż 24 godziny po ostatniej dawce linezolidu.^[1]

Skutek kliniczny

Jednoczesne stosowanie bupropionu i inhibitorów MAO zwiększa prawdopodobieństwo działań niepożądanych, dlatego połączenie jest przeciwwskazane.^[1] Najważniejsze zagrożenia to reakcja nadciśnieniowa, pobudzenie i objawy toksyczności ośrodkowej. Przy łączeniu linezolidu z pseudoefedryną ciśnienie skurczowe rosło o 30–40 mmHg, co pokazuje skalę możliwej odpowiedzi presyjnej na leki działające pośrednio sympatykomimetycznie.^[2] Po bupropionie łączonym z lekami serotoninergicznymi zgłaszano też zespół serotoninowy.^[1]

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy.^[2] Bupropion hamuje wychwyt zwrotny noradrenaliny i dopaminy, a inhibitory MAO wpływają na te same szlaki katecholaminergiczne w inny sposób, co sumuje działanie obu leków na przekaźnictwo noradrenergiczne i dopaminergiczne.^[1] Linezolid nasila wzrost ciśnienia tętniczego wywołany przez leki o pośrednim działaniu sympatykomimetycznym.^[2]

Metabolizm i transportery

Bupropion: silny inhibitor CYP2D6^[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2^[4], wrażliwy substrat CYP2B6^[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9^[4], drugorzędny szlak substrat CYP2E1^[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4^[4]

Monitorować

ciśnienie tętnicze i tętno
objawy pobudzenia, splątania i drżenia
temperatura ciała i objawy zespołu serotoninowego
napady drgawkowe

Bezpieczniejsze alternatywy

wankomycyna teikoplanina daptomycyna tygecyklina

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 24 h od ostatniej dawki linezolidulinezolid	interakcja nie dotyczy	Bupropion można włączyć nie wcześniej niż 24 godziny po zakończeniu leczenia odwracalnym inhibitorem MAO, takim jak linezolid.
Linezolid dołączany do trwającego leczenia bupropionemkolejność włączenia · bupropion	inne zalecenie	Jeśli linezolid jest jedyną możliwą opcją, bupropion należy odstawić, a linezolid prowadzić przy ścisłej obserwacji pacjenta i monitorowaniu ciśnienia tętniczego.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBuspiron+ LinezolidLinezolidu nie podaje się pacjentom przyjmującym buspiron, chyba że zapewniona jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego.Zanim zaczniesz brać linezolid, powiedz lekarzowi i farmaceucie, że przyjmujesz buspiron.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Zanim zaczniesz brać linezolid, powiedz lekarzowi i farmaceucie, że przyjmujesz buspiron.

Linezolid to antybiotyk, który razem z buspironem może wywołać groźną reakcję organizmu zwaną zespołem serotoninowym oraz gwałtowny wzrost ciśnienia krwi. Tych leków zwykle się nie łączy, chyba że lekarz ściśle cię obserwuje i kontroluje ciśnienie. Nie odstawiaj buspironu na własną rękę, tylko porozmawiaj o tym z lekarzem. Jeśli pojawią się niepokojące objawy, natychmiast wezwij pomoc.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
drżenie albo mimowolne skurcze mięśni
nadmierne pocenie się
wysoka gorączka
szybkie bicie serca
silny ból głowy

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: opisy przypadków

Postępowanie

Linezolidu nie podaje się pacjentom przyjmującym buspiron, chyba że zapewniona jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego^[1]^[2]^[3]. Gdy linezolid jest niezbędny, a takiej obserwacji nie da się zapewnić, rozważ wstrzymanie buspironu na czas antybiotykoterapii albo wybór antybiotyku, który nie hamuje MAO. Przy podejrzeniu zespołu serotoninowego buspiron należy natychmiast odstawić i włączyć leczenie objawowe^[4].

Skutek kliniczny

Główne zagrożenia to zespół serotoninowy (dezorientacja, majaczenie, niepokój, drżenie, zaczerwienienie twarzy, zwiększona potliwość, bardzo wysoka gorączka) oraz wzrost ciśnienia tętniczego^[1]. Przy łączeniu buspironu z lekami serotoninergicznymi, do których należy linezolid, zgłaszano pojedyncze przypadki zespołu serotoninowego^[4]. Jednoczesne stosowanie buspironu z inhibitorami MAO może zwiększać ciśnienie tętnicze^[4].

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy^[1]. Hamowanie rozkładu serotoniny i amin katecholowych sumuje się z serotoninergicznym działaniem buspironu, co zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego i wzrostu ciśnienia tętniczego. Linezolid nie hamuje izoenzymów cytochromu P450, w tym CYP3A4, więc nie zmienia stężenia buspironu^[1].

Metabolizm i transportery

Buspiron: wrażliwy substrat CYP3A4^[5]

Monitorować

ciśnienie tętnicze
tętno
temperatura ciała
objawy zespołu serotoninowego – pobudzenie, splątanie, drżenie, mioklonie, wzmożone odruchy, potliwość
stan świadomości

Bezpieczniejsze alternatywy

wankomycyna teikoplanina daptomycyna hydroksyzyna pregabalina

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Spamilan 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spamilan-100042544/
U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ LinezolidNie łącz cytalopramu z linezolidem, chyba że pacjent ma zapewnioną ścisłą obserwację kliniczną i monitorowanie ciśnienia tętniczego.Nie zaczynaj linezolidu, jeśli bierzesz cytalopram, dopóki lekarz nie potwierdzi, że wie o obu lekach, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj linezolidu, jeśli bierzesz cytalopram, dopóki lekarz nie potwierdzi, że wie o obu lekach, i nie odstawiaj cytalopramu na własną rękę.

Tych dwóch leków zwykle nie przyjmuje się razem. Oba zwiększają ilość serotoniny w organizmie i razem mogą wywołać groźną reakcję zwaną zespołem serotoninowym. Może ona objawiać się wysoką gorączką, drżeniem, sztywnością mięśni, splątaniem i silnym pobudzeniem, a w ciężkich przypadkach zagraża życiu. Jeśli lekarz uzna, że oba leki są konieczne, powinien zapewnić ci ścisłą kontrolę, w tym pomiary ciśnienia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

wysoka gorączka
silne pocenie się
drżenie lub mimowolne skurcze mięśni
sztywność mięśni
splątanie, silny niepokój lub pobudzenie
szybkie bicie serca
silny ból głowy

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z linezolidem, chyba że pacjent ma zapewnioną ścisłą obserwację kliniczną i monitorowanie ciśnienia tętniczego.^[1]^[2] Jeśli to możliwe, wybierz antybiotyk spoza grupy inhibitorów MAO zgodny z wrażliwością drobnoustroju. Gdy linezolid jest niezbędny, prowadź leczenie w warunkach umożliwiających kontrolę ciśnienia, temperatury i stanu neurologicznego oraz rozważ czasowe odstawienie cytalopramu z uwzględnieniem ryzyka objawów odstawiennych i nawrotu depresji. Po odstawieniu cytalopramu inhibitor MAO można włączyć najwcześniej po 7 dniach.^[1]

Skutek kliniczny

Połączenie może wywołać zespół serotoninowy, a przy łączeniu leków z grupy SSRI z inhibitorami MAO, w tym z linezolidem, opisywano ciężkie reakcje, niekiedy zakończone zgonem.^[1] Objawy obejmują hipertermię, sztywność mięśni, drgawki kloniczne, niestabilność wegetatywną z szybkimi zmianami parametrów życiowych oraz splątanie, pobudzenie, majaczenie i śpiączkę.^[1] Przypadki zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu linezolidu i leków z grupy SSRI zgłaszano także w badaniach klinicznych.^[2]

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy i hamuje rozkład serotoniny.^[2] Cytalopram hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, więc oba leki zwiększają jej stężenie w synapsie i działają synergistycznie serotoninergicznie. Linezolid nie hamuje i nie indukuje izoenzymów CYP, dlatego interakcja nie ma podłoża farmakokinetycznego.^[2]

Metabolizm i transportery

Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2^[3], słaby inhibitor CYP2C19^[3], słaby inhibitor CYP2D6^[3], substrat CYP2C19^[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6^[3], substrat CYP3A4^[3]

Monitorować

ciśnienie tętnicze
temperatura ciała
objawy zespołu serotoninowego – drżenie, mioklonie, wzmożone odruchy, sztywność mięśni, potliwość
stan psychiczny – splątanie, pobudzenie, majaczenie
tętno

Bezpieczniejsze alternatywy

wankomycyna teikoplanina daptomycyna

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 7 dni od odstawienia cytalopramu do włączenia linezoliducytalopram

interakcja nie dotyczy

Inhibitor MAO można włączyć najwcześniej 7 dni po odstawieniu cytalopramu, a przy krótszym odstępie ryzyko zespołu serotoninowego się utrzymuje.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDekstrometorfan+ LinezolidDekstrometorfanu nie podaje się w trakcie leczenia inhibitorami MAO ani w ciągu 14 dni od ich odstawienia, a linezolid należy do tej grupy.Nie bierz leków z dekstrometorfanem w trakcie leczenia linezolidem i przez 14 dni po jego zakończeniu, a lek na kaszel wybierz razem z farmaceutą.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz leków z dekstrometorfanem w trakcie leczenia linezolidem i przez 14 dni po jego zakończeniu, a lek na kaszel wybierz razem z farmaceutą.

Linezolid to antybiotyk, który działa też na układ nerwowy podobnie jak niektóre leki przeciwdepresyjne. Dekstrometorfan, obecny w wielu syropach i tabletkach na suchy kaszel, może razem z nim wywołać groźny stan nazywany zespołem serotoninowym. Objawia się on drżeniem, potami, szybkim biciem serca, biegunką i splątaniem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

drżenie lub drgawki mięśni
silne pocenie się
szybkie bicie serca
biegunka
niepokój i pobudzenie
splątanie lub dezorientacja
wysoka gorączka

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm
Początek: szybki (godziny)
Dowody: badania kliniczne

Postępowanie

Dekstrometorfanu nie podaje się w trakcie leczenia inhibitorami MAO ani w ciągu 14 dni od ich odstawienia, a linezolid należy do tej grupy.^[1] U chorego leczonego linezolidem suchy kaszel łagodzi się lekiem przeciwkaszlowym bez działania serotoninergicznego. Jeśli oba leki zostały już przyjęte razem, dekstrometorfan należy odstawić i obserwować pacjenta w kierunku objawów zespołu serotoninowego.

Skutek kliniczny

Połączenie dekstrometorfanu z nieselektywnym inhibitorem MAO grozi zespołem serotoninowym z biegunką, tachykardią, nadmierną potliwością, drżeniem, splątaniem, a nawet śpiączką.^[2] U zdrowych ochotników, którzy otrzymali dwie dawki po 20 mg dekstrometorfanu w odstępie 4 godzin razem z linezolidem, nie obserwowano objawów zespołu serotoninowego.^[3] Po wprowadzeniu linezolidu do obrotu opisano jeden przypadek objawów podobnych do zespołu serotoninowego po jednoczesnym podaniu obu leków, które ustąpiły po ich odstawieniu.^[3]

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy.^[3] Dekstrometorfan hamuje wychwyt zwrotny serotoniny, więc w połączeniu z inhibitorem MAO sumuje się działanie serotoninergiczne i rośnie ryzyko zespołu serotoninowego.^[2] Linezolid nie hamuje CYP2D6 ani innych izoenzymów CYP o znaczeniu klinicznym, dlatego interakcja nie ma podłoża farmakokinetycznego.^[3]

Metabolizm i transportery

Dekstrometorfan: wrażliwy substrat CYP2D6^[4]

Monitorować

objawy zespołu serotoninowego (drżenie, pobudzenie, splątanie, potliwość)
temperatura ciała
tętno
ciśnienie tętnicze
stan świadomości

Bezpieczniejsze alternatywy

butamirat lewodropropizyna

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 14 dni od zakończenia leczenia linezolidemlinezolid

interakcja nie dotyczy

Dekstrometorfan można stosować po upływie co najmniej 14 dni od odstawienia inhibitora MAO.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Tussidex 30 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tussidex-100109610/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Tussi Drill 5 mg/5 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tussi-drill-100105606/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEfedryna+ LinezolidW leczeniu ambulatoryjnym nie stosuj efedryny w trakcie terapii linezolidem – na kaszel wybierz preparat bez efedryny i innych sympatykomimetyków.Nie przyjmuj syropów ani innych leków z efedryną w czasie leczenia linezolidem, a po jego zakończeniu zapytaj farmaceutę lub lekarza, kiedy możesz po nie sięgnąć.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj syropów ani innych leków z efedryną w czasie leczenia linezolidem, a po jego zakończeniu zapytaj farmaceutę lub lekarza, kiedy możesz po nie sięgnąć.

Linezolid to antybiotyk, który silnie nasila działanie efedryny na serce i naczynia krwionośne. Razem mogą gwałtownie podnieść ciśnienie krwi, nawet do stanu zagrożenia życia. Efedryna jest składnikiem niektórych syropów na kaszel dostępnych bez recepty.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

nagły, silny ból głowy
kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
ból w klatce piersiowej
nudności, wymioty lub zlewne poty
zaburzenia widzenia lub sztywność karku

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: badania kliniczne

Postępowanie

W leczeniu ambulatoryjnym nie stosuj efedryny w trakcie terapii linezolidem – na kaszel wybierz preparat bez efedryny i innych sympatykomimetyków. Linezolid z lekami sympatykomimetycznymi podaje się wyłącznie przy ścisłej obserwacji pacjenta i monitorowaniu ciśnienia tętniczego^[1]^[2]^[3]. Gdy efedryna jest niezbędna w szpitalu, np. w niedociśnieniu podczas znieczulenia, zaczyna się od małych dawek i zwiększa je stopniowo^[1]. Efedryny nie stosuje się do 2 tygodni po zakończeniu leczenia inhibitorami MAO^[4]. Linezolid hamuje MAO odwracalnie, więc ryzyko po jego odstawieniu prawdopodobnie maleje szybciej, ale bezpieczny odstęp dla tego połączenia nie został ustalony.

Skutek kliniczny

Grozi znaczny wzrost ciśnienia tętniczego aż do przełomu nadciśnieniowego, a także tachykardia i zaburzenia rytmu serca. U zdrowych ochotników linezolid podany z pseudoefedryną lub fenylopropanolaminą podnosił ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, wobec 11–15 mmHg po samym linezolidzie, 14–18 mmHg po samym sympatykomimetyku i 8–11 mmHg po placebo^[1]. Efedryna działa podobnie do pseudoefedryny jako sympatykomimetyk o działaniu pośrednim, dlatego należy oczekiwać zbliżonego efektu. U chorych z nadciśnieniem tętniczym tego połączenia nie badano^[1].

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy^[1]. Efedryna pobudza receptory adrenergiczne bezpośrednio, a pośrednio uwalnia noradrenalinę z zakończeń nerwów współczulnych. Przy zahamowanej MAO noradrenalina gromadzi się w zakończeniach nerwowych, więc efedryna uwalnia jej więcej, co silnie nasila skurcz naczyń i pobudzenie serca. Dochodzi do tego niewielkie własne działanie presyjne linezolidu.

Monitorować

ciśnienie tętnicze
tętno i rytm serca (EKG przy podaniu dożylnym)
objawy przełomu nadciśnieniowego – silny ból głowy, ból w klatce piersiowej, zaburzenia widzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

ambroksolbromheksynaacetylocysteinakorzeń prawoślazu (preparaty bez efedryny)

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnie, w szpitalu z ciągłym monitorowaniem ciśnieniadroga podania · efedryna	inne zalecenie	Przy dożylnym podaniu efedryny, np. w niedociśnieniu podczas znieczulenia, połączenie jest dopuszczalne pod warunkiem ścisłej obserwacji i monitorowania ciśnienia, a dawkę efedryny zwiększa się stopniowo od małych wartości.
odstep ≤ 14 dni od zakończenia linezolidulinezolid	inne zalecenie	Efedryny nie stosuje się do 2 tygodni po zakończeniu leczenia inhibitorami MAO. Linezolid hamuje MAO odwracalnie, więc ryzyko prawdopodobnie szybko maleje, ale bezpieczny odstęp nie został ustalony i efedrynę po leczeniu wprowadza się ostrożnie.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Syrop prawoślazowy złożony 26 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/syrop-prawoslazowy-zlozony-100227812/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneErgotamina+ PseudoefedrynaNie stosuj pseudoefedryny u pacjenta leczonego ergotaminą.Nie łącz tych leków i przed kupnem leku na katar lub przeziębienie zapytaj farmaceutę, czy nie zawiera pseudoefedryny.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz tych leków i przed kupnem leku na katar lub przeziębienie zapytaj farmaceutę, czy nie zawiera pseudoefedryny.

Ergotamina i pseudoefedryna obkurczają naczynia krwionośne i razem działają za mocno. Może to podnieść ciśnienie krwi i osłabić krążenie w dłoniach, stopach i sercu. Pseudoefedryna jest składnikiem wielu leków na katar i przeziębienie dostępnych bez recepty.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
ból, drętwienie lub mrowienie kończyn
ból lub ucisk w klatce piersiowej
silny ból głowy, kołatanie serca lub bardzo wysokie ciśnienie

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj pseudoefedryny u pacjenta leczonego ergotaminą^[1]. Na objawy kataru i przekrwienia błony śluzowej nosa wybierz postępowanie bez działania naczynioskurczowego, a w razie konieczności użycia leku obkurczającego naczynia rozważ inne leczenie napadu migreny.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego oraz nasilony skurcz naczyń obwodowych z niedokrwieniem kończyn, bólem i sinicą palców. U osób z chorobą wieńcową lub naczyń istnieje ryzyko niedokrwienia mięśnia sercowego.

Mechanizm

Ergotaminy nie łączy się z lekami zwężającymi naczynia, a pseudoefedryna należy do tej grupy^[1]. Ergotamina obkurcza naczynia przez receptory alfa-adrenergiczne i serotoninowe, a pseudoefedryna jako lek sympatykomimetyczny pobudza receptory alfa-adrenergiczne, więc oba działania naczynioskurczowe się sumują. Pseudoefedryna łączona z innymi lekami pobudzającymi układ współczulny może podnosić ciśnienie tętnicze^[2].

Monitorować

ciśnienie tętnicze
ucieplenie i zabarwienie palców rąk i stóp
ból w klatce piersiowej

Bezpieczniejsze alternatywy

ibuprofen naproksen paracetamolchlorek sodu do nosamometazon donosowo

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Apselan 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/apselan-100246531/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFentanyl+ LinezolidNie łącz fentanylu przezśluzówkowego z linezolidem ani nie stosuj go przez 14 dni po zakończeniu leczenia linezolidem.Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz linezolid, powiedz lekarzowi, że stosujesz fentanyl.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz linezolid, powiedz lekarzowi, że stosujesz fentanyl.

Fentanylu i linezolidu nie wolno przyjmować razem. Linezolid zmienia działanie niektórych substancji w mózgu i razem z fentanylem może wywołać groźną reakcję z gorączką, drżeniem, silnym pobudzeniem lub splątaniem. Fentanyl może też działać wtedy silniej niż zwykle i spowolnić oddech. Ta ostrożność obowiązuje jeszcze przez 2 tygodnie po zakończeniu linezolidu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

gorączka, silne pocenie się
drżenie, drgawki lub sztywność mięśni
silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
szybkie bicie serca
nadmierna senność
płytki lub wolny oddech

ChPL: przeciwwskazane
Mechanizm: PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek: szybki (godziny)
Dowody: opisy przypadków

Postępowanie

Nie łącz fentanylu przezśluzówkowego z linezolidem ani nie stosuj go przez 14 dni po zakończeniu leczenia linezolidem.^[1] Jeśli pacjent przyjmuje fentanyl, wybierz antybiotyk niebędący inhibitorem MAO. Jednoczesnego podawania linezolidu i opioidów nie zaleca się, a jeśli jest nieuniknione, wymaga ścisłej obserwacji pacjenta w kierunku objawów zespołu serotoninowego.^[2] W razie wystąpienia objawów zespołu serotoninowego odstaw oba leki lub lek serotoninergiczny i wdroż leczenie objawowe.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi zespołem serotoninowym, który może zagrażać życiu – z pobudzeniem, dezorientacją, drżeniem, sztywnością i drgawkami mięśniowymi, potliwością, gorączką i chwiejnością ciśnienia tętniczego.^[1] Przypadki zespołu serotoninowego opisywano przy łączeniu linezolidu z lekami serotoninergicznymi, w tym z opioidami.^[2] Możliwe jest też nieprzewidywalne nasilenie działania fentanylu z sedacją i depresją oddechową.^[1]

Mechanizm

Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy.^[2] Połączenie opioidu z inhibitorem MAO może powodować ciężkie i trudne do przewidzenia nasilenie działania opioidu.^[1] Fentanyl działa słabo serotoninergicznie, a zahamowanie rozkładu serotoniny przez linezolid zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego.^[1] Linezolid nie hamuje i nie indukuje izoenzymów cytochromu P450, więc interakcja nie ma podłoża farmakokinetycznego.^[2]

Metabolizm i transportery

Fentanyl: substrat CYP3A4^[3]

Monitorować

objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, dezorientacja, drżenie, klonusy, hipertermia, potliwość)
częstość oddechów i saturacja
stopień sedacji
ciśnienie tętnicze i tętno

Bezpieczniejsze alternatywy

wankomycyna teikoplanina daptomycyna

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 14 dni od ostatniej dawki linezolidulinezolid	inne zalecenie	Przeciwwskazanie dla fentanylu przezśluzówkowego obowiązuje także przez 14 dni po zakończeniu leczenia inhibitorem MAO.
Dożylna lub przezskórna w szpitaludroga podania · fentanyl	inne zalecenie	Gdy nie ma alternatywy dla linezolidu, a fentanyl podaje się w warunkach szpitalnych, połączenie można rozważyć wyłącznie przy ścisłej obserwacji pacjenta w kierunku zespołu serotoninowego i depresji oddechowej.

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego Vellofent 67 mcg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vellofent-100301260/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
Charakterystyka Produktu Leczniczego Vellofent. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vellofent-100301260/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Opis interakcji lekówOpis dla pacjentaOpis specjalistyczny · 14 października 2026

Linezolid i pseudoefedryna

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz leków z pseudoefedryną w trakcie leczenia linezolidem ani przez dwa tygodnie po jego zakończeniu, a na katar zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek.Pseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem.

Dlaczego

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

silny, nagły ból głowy
kołatanie serca
ból w klatce piersiowej
zaburzenia widzenia
nudności lub wymioty
splątanie

Postępowanie

Pseudoefedryny nie należy stosować w trakcie leczenia linezolidem. Pseudoefedryna jest przeciwwskazana u osób przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy oraz przez dwa tygodnie po ich odstawieniu. Linezolidu nie podaje się osobom przyjmującym pseudoefedrynę, chyba że możliwa jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego. Jeśli podczas leczenia linezolidem konieczny jest lek działający wazopresyjnie, jego dawkę dostosowuje się stopniowo. W praktyce należy odstawić pseudoefedrynę i zastosować objawowe leczenie nieżytu nosa niedziałające sympatykomimetycznie.

Skutek kliniczny

Połączenie powoduje znaczny wzrost ciśnienia tętniczego. U zdrowych ochotników linezolid z pseudoefedryną zwiększał ciśnienie skurczowe o 30–40 mmHg, wobec 11–15 mmHg po samym linezolidzie, 14–18 mmHg po samej pseudoefedrynie i 8–11 mmHg po placebo. U osób z nadciśnieniem tętniczym połączenia nie badano. Pseudoefedryna przyjmowana z inhibitorem monoaminooksydazy może wywołać przełom nadciśnieniowy.

Monitorować

ciśnienie tętnicze krwi
częstość akcji serca
objawy przełomu nadciśnieniowego – silny ból głowy, ból w klatce piersiowej, zaburzenia widzenia

Charakterystyka produktu leczniczego: przeciwwskazane.