Interakcje / Ranolazyna / Ranolazyna i ripretynib
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować, jeśli dawkę ranolazyny dobiera się ostrożnie i kontroluje tolerancję obu leków.
Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz zarówno kardiologowi, jak i onkologowi, że przyjmujesz oba leki.
Niekorzystna interakcjaRanolazyna+ RipretynibPołączenie można stosować, jeśli dawkę ranolazyny dobiera się ostrożnie i kontroluje tolerancję obu leków.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz zarówno kardiologowi, jak i onkologowi, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz zarówno kardiologowi, jak i onkologowi, że przyjmujesz oba leki.
Ranolazyna i ripretynib mogą nawzajem zwiększać swoje stężenie we krwi. Może to nasilić działania niepożądane obu leków, na przykład zawroty głowy, nudności albo zaburzenia rytmu serca. Lekarz może ostrożniej dobrać dawkę ranolazyny i zlecić EKG. Nie pij soku grejpfrutowego w czasie leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- nudności
- kołatanie serca, nierówne bicie serca lub omdlenie
- wyraźne nasilenie działań niepożądanych ripretynibu, na przykład silne zmęczenie albo ból i zaczerwienienie skóry dłoni i stóp
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, jeśli dawkę ranolazyny dobiera się ostrożnie i kontroluje tolerancję obu leków. U pacjentów przyjmujących inhibitory P-gp dawkę ranolazyny zwiększa się ostrożnie, a może być konieczne jej zmniejszenie.[1] Przy jednoczesnym stosowaniu ripretynibu z lekami hamującymi CYP3A i P-gp należy zachować ostrożność i monitorować stan pacjenta.[2] Pacjent nie powinien pić soku grejpfrutowego, bo zwiększa on stężenie obu leków.[1][2] Warto wykonać EKG przed włączeniem drugiego leku i po kilku tygodniach wspólnego stosowania.
Skutek kliniczny
Można się spodziewać nasilenia zależnych od dawki działań niepożądanych ranolazyny, takich jak nudności i zawroty głowy.[1] Ranolazyna wydłuża odstęp QT zależnie od stężenia, dlatego wyższe stężenie zwiększa też to ryzyko. Możliwy jest również wzrost ekspozycji na ripretynib i gorsza tolerancja leczenia onkologicznego. Silny inhibitor CYP3A i P-gp (itrakonazol) zwiększał AUC ripretynibu o 99%.[2] Ranolazyna słabo hamuje CYP3A4, więc należy oczekiwać mniejszego efektu. Wielkości interakcji w tym połączeniu nie zbadano.
Mechanizm
Oba leki mogą nawzajem zwiększać swoją ekspozycję przez glikoproteinę P (P-gp) i CYP3A4. Ranolazyna jest substratem CYP3A4 i P-gp, a inhibitory P-gp zwiększają jej stężenie w osoczu.[1] Ripretynib hamuje P-gp w warunkach in vitro. Jego wpływ na CYP3A4 jest dwukierunkowy – hamuje enzym w jelicie i indukuje go ogólnoustrojowo, a efekt końcowy in vivo nie jest znany.[2] Ranolazyna jest umiarkowanym lub silnym inhibitorem P-gp i słabym inhibitorem CYP3A4.[1] Ripretynib i jego aktywny metabolit DP-5439 są eliminowane głównie przez CYP3A4/5 i są substratami P-gp, więc ich stężenie może wzrosnąć.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Ranolazyna – słaby inhibitor CYP2D6[3], ripretynib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
- Ranolazyna – słaby inhibitor CYP3A4[5], ripretynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Ranolazyna – umiarkowany inhibitor P-gp[5], ripretynib – substrat P-gp[4]
- Ripretynib – inhibitor CYP3A4[4], ranolazyna – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Ripretynib – inhibitor P-gp[4], ranolazyna – substrat P-gp[3]
- Ripretynib – induktor CYP3A4[4], ranolazyna – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[5], inhibitor MATE2-K[5], słaby inhibitor OCT2[5], umiarkowany inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
- Ripretynib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], inhibitor UGT1A1[4], induktor CYP2B6[4], induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- zawroty głowy, nudności i inne działania niepożądane zależne od dawki ranolazyny
- EKG z oceną odstępu QTc
- tolerancja ripretynibu i odpowiedź kliniczna
- elektrolity (potas, magnez) u pacjentów z ryzykiem wydłużenia QT
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Ranolazyna włączana u pacjenta już leczonego ripretynibemkolejność włączenia · ranolazyna | inne zalecenie | Gdy ranolazynę włącza się u pacjenta przyjmującego ripretynib, dawkę zwiększa się ostrożnie, jak przy innych inhibitorach P-gp. Może być wymagana mniejsza dawka podtrzymująca. |
| Ripretynib włączany u pacjenta już leczonego ranolazynąkolejność włączenia · ripretynib | inne zalecenie | Po dołączeniu ripretynibu do ustalonej dawki ranolazyny obserwuj objawy zależne od dawki ranolazyny i rozważ kontrolne EKG. W razie złej tolerancji może być konieczne zmniejszenie dawki ranolazyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuRanolazynaa alkoholNie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale należy zalecić ograniczenie go do małych ilości i unikanie upijania się.Jeśli pijesz alkohol, ogranicz się do niewielkiej ilości, nie upijaj się i wstawaj powoli, a gdy pijesz regularnie więcej, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz alkohol, ogranicz się do niewielkiej ilości, nie upijaj się i wstawaj powoli, a gdy pijesz regularnie więcej, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Lek nie wchodzi w groźną interakcję z niewielką ilością alkoholu. Zarówno lek, jak i alkohol mogą jednak powodować zawroty głowy, nudności i spadek ciśnienia, więc razem mogą działać silniej. Większa ilość alkoholu może dodatkowo obciążać serce i sprzyjać zaburzeniom jego rytmu. Regularne picie dużych ilości alkoholu może uszkodzić wątrobę, a przy chorej wątrobie tego leku nie można stosować.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- omdlenie
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nasilone nudności lub wymioty
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale należy zalecić ograniczenie go do małych ilości i unikanie upijania się. Pacjenta trzeba poinformować o możliwym nasileniu zawrotów głowy i spadków ciśnienia oraz o konieczności ostrożnego wstawania. U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia, a przy umiarkowanym lub ciężkim zaburzeniu czynności wątroby ranolazyna jest przeciwwskazana.[1]
Skutek kliniczny
Najbardziej prawdopodobne jest nasilenie zawrotów głowy, nudności i niedociśnienia ortostatycznego, z ryzykiem upadku lub omdlenia, zwłaszcza u osób starszych i po większej ilości alkoholu. Po dużych ilościach alkoholu teoretycznie rośnie ryzyko zaburzeń rytmu serca. Przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu i rozwoju choroby wątroby ranolazyna przestaje być bezpieczna.
Mechanizm
Umiarkowane ilości alkoholu nie powinny istotnie zmieniać działania ranolazyny, ale u części pacjentów mogą nasilać zawroty głowy i spadki ciśnienia. ChPL ranolazyny nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji.[1] Ranolazyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i częściowo przez CYP2D6, a jej działania niepożądane, takie jak nudności i zawroty głowy, są zależne od dawki i stężenia w osoczu.[1] Etanol nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem CYP3A4, dlatego nie należy oczekiwać klinicznie ważnej interakcji farmakokinetycznej. Możliwa jest natomiast addycja farmakodynamiczna, ponieważ alkohol rozszerza naczynia, obniża ciśnienie tętnicze i sam wywołuje zawroty głowy oraz nudności. Ranolazyna wydłuża odstęp QTc, a ChPL wskazuje na teoretyczne ryzyko komorowych zaburzeń rytmu przy łączeniu z innymi czynnikami wydłużającymi QTc.[1] Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu może sprzyjać zaburzeniom rytmu i zaburzeniom elektrolitowym, co teoretycznie zwiększa to ryzyko. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do uszkodzenia wątroby, a umiarkowane lub ciężkie zaburzenie czynności wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania ranolazyny.[1] Wzmianka o alkoholu poliwinylowym w jednym z produktów dotyczy wyłącznie substancji pomocniczej otoczki, a nie etanolu.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- zawroty głowy i omdlenia
- ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
- kołatania serca i zaburzenia rytmu, EKG z oceną QTc u pacjentów z grupy ryzyka
- próby wątrobowe u osób przewlekle nadużywających alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duża jednorazowa ilość alkoholu (upicie się)ilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Duża jednorazowa ilość alkoholu nasila addycyjne niedociśnienie i zawroty głowy oraz może sprzyjać zaburzeniom elektrolitowym i arytmiom u pacjenta przyjmującego lek wydłużający QTc. Należy zalecić unikanie takich epizodów. |
| Przewlekłe nadużywanie alkoholu z umiarkowanym lub ciężkim zaburzeniem czynności wątrobyczas leczenia · pacjent | interakcja nie dotyczy | Umiarkowane lub ciężkie zaburzenie czynności wątroby, w tym w przebiegu alkoholowej choroby wątroby, jest przeciwwskazaniem do stosowania ranolazyny. U pacjentów przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych addycja zawrotów głowy i niedociśnienia ortostatycznego zwiększa ryzyko upadków, dlatego zalecenie ograniczenia alkoholu jest szczególnie ważne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Interakcja o niejasnym znaczeniuRipretyniba alkoholOkazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale warto zalecić ograniczenie alkoholu w trakcie terapii, szczególnie przy dolegliwościach żołądkowo-jelitowych, nadciśnieniu lub nieprawidłowych wynikach prób wątrobowych.Ogranicz alkohol do okazjonalnych, małych ilości, nie pij napojów z grejpfrutem i zapytaj lekarza lub farmaceutę, jeśli po alkoholu czujesz się gorzej.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ogranicz alkohol do okazjonalnych, małych ilości, nie pij napojów z grejpfrutem i zapytaj lekarza lub farmaceutę, jeśli po alkoholu czujesz się gorzej.
Alkohol nie zmienia wyraźnie działania tego leku. Lek sam w sobie często wywołuje nudności, biegunkę, zmęczenie i podwyższone ciśnienie, a alkohol może te dolegliwości nasilać. Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach. Unikaj napojów z grejpfrutem, także drinków i piw smakowych z jego dodatkiem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilone nudności lub wymioty
- biegunka, zwłaszcza z oznakami odwodnienia
- silne zmęczenie lub osłabienie
- ból głowy lub wysokie ciśnienie w pomiarach
- silny ból brzucha promieniujący do pleców
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale warto zalecić ograniczenie alkoholu w trakcie terapii, szczególnie przy dolegliwościach żołądkowo-jelitowych, nadciśnieniu lub nieprawidłowych wynikach prób wątrobowych. Należy odradzić napoje alkoholowe zawierające sok grejpfrutowy[1]. Pacjentom regularnie pijącym większe ilości alkoholu warto zalecić konsultację z onkologiem i ocenę parametrów wątrobowych oraz ciśnienia tętniczego.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie dolegliwości żołądkowo-jelitowych, zmęczenia i osłabienia oraz trudniejsza kontrola ciśnienia tętniczego. Przy regularnym piciu większych ilości alkoholu rośnie ryzyko odwodnienia przy biegunce i wymiotach, nieprawidłowych wyników prób wątrobowych i zapalenia trzustki, co może utrudnić ocenę tolerancji leczenia.
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej ripretynibu z etanolem. ChPL ripretynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Ripretynib i jego aktywny metabolit DP-5439 są usuwane głównie przez CYP3A4/5 i są substratami P-gp oraz BCRP[1]. Etanol nie jest uznawany za klinicznie istotny inhibitor ani induktor tych szlaków, dlatego istotna zmiana ekspozycji na ripretynib po alkoholu jest mało prawdopodobna. Możliwa jest natomiast teoretyczna addycja działań niepożądanych, ponieważ zarówno ripretynib, jak i alkohol mogą nasilać nudności, wymioty, biegunkę, ból brzucha, zmęczenie i nadciśnienie tętnicze oraz obciążać wątrobę i trzustkę. ChPL nie zaleca spożywania soku grejpfrutowego w trakcie leczenia ripretynibem, co dotyczy także napojów alkoholowych z jego dodatkiem[1].
Metabolizm i transportery
- Ripretynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor CYP1A2[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- nasilenie nudności, wymiotów i biegunki oraz nawodnienie
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- aktywność lipazy przy bólu brzucha
- zmęczenie i osłabienie
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne spożywanie dużych ilości alkoholu zwiększa ryzyko hepatotoksyczności, zapalenia trzustki, odwodnienia przy biegunce i złej kontroli ciśnienia tętniczego w trakcie leczenia ripretynibem. Zalecane jest ograniczenie alkoholu oraz kontrola prób wątrobowych, lipazy i ciśnienia tętniczego. |
| Napój alkoholowy z sokiem grejpfrutowympostać · pacjent | inne zalecenie | ChPL nie zaleca spożywania soku grejpfrutowego w trakcie leczenia ripretynibem. Dotyczy to również drinków i piw smakowych z dodatkiem grejpfruta. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
Inne interakcje tych leków 591
Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ RanolazynaNie należy stosować difenhydraminy u pacjenta leczonego ranolazyną.Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się ranolazyną – zapytaj farmaceutę o bezpieczniejszy lek na alergię albo porozmawiaj z lekarzem o problemach ze snem.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się ranolazyną – zapytaj farmaceutę o bezpieczniejszy lek na alergię albo porozmawiaj z lekarzem o problemach ze snem.
Difenhydramina, stosowana na sen lub alergię, razem z ranolazyną może groźnie zaburzyć rytm serca. Oba leki wpływają na przewodzenie prądu w sercu i ich działanie się sumuje. Difenhydramina może też zwiększać ilość ranolazyny we krwi, przez co łatwiej o zawroty głowy i nudności.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie albo uczucie, że zaraz zemdlejesz
- silne zawroty głowy
- nadmierna senność
- nudności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie należy stosować difenhydraminy u pacjenta leczonego ranolazyną.[1][2][3] W leczeniu objawów alergii lepszym wyborem jest lek przeciwhistaminowy II generacji o małym potencjale wydłużania QT, a w bezsenności – postępowanie niefarmakologiczne i konsultacja z lekarzem prowadzącym. Jeżeli pacjent przyjął już oba leki, należy odstawić difenhydraminę, a przy kołataniu serca, omdleniu lub zawrotach głowy wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Najgroźniejszym skutkiem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Wzrost stężenia ranolazyny nasila zależne od dawki działania niepożądane, takie jak nudności i zawroty głowy.[4] Senność i zawroty głowy zwiększają ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Difenhydraminy nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT ani u osób z rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową, a ranolazynę przyjmują chorzy na dławicę piersiową.[1][2][3] Difenhydramina hamuje CYP2D6, który częściowo metabolizuje ranolazynę, co może zwiększać jej stężenie w osoczu.[1][4] Ranolazyna jest słabym inhibitorem CYP2D6, a difenhydramina substratem tego enzymu o wysokim powinowactwie, dlatego ekspozycja na difenhydraminę również może wzrosnąć.[1][4] Dochodzi do tego sumowanie działań ośrodkowych – senności difenhydraminy i zależnych od dawki zawrotów głowy po ranolazynie.[4]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[5], ranolazyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
- Ranolazyna – słaby inhibitor CYP2D6[6], difenhydramina – substrat CYP2D6[5]
- Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2D6[5]
- Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[7], inhibitor MATE1[7], inhibitor MATE2-K[7], słaby inhibitor OCT2[7], umiarkowany inhibitor P-gp[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- kołatanie serca, omdlenia
- nasilenie zawrotów głowy, nudności i senności
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≤ 500 mg dwa razy na dobęranolazyna | ryzyko rośnie | Przy ranolazynie 500 mg dwa razy na dobę silny inhibitor CYP2D6 może zwiększyć AUC ranolazyny o około 62%, więc składowa farmakokinetyczna interakcji jest wyraźniejsza niż przy dawce 1000 mg dwa razy na dobę. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częstsze są zaburzenia elektrolitowe, bradykardia i wrażliwość na działanie przeciwcholinergiczne i uspokajające, co zwiększa ryzyko arytmii i upadków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ RipretynibNie łącz fenylobutazonu z ripretynibem.Nie stosuj maści z fenylobutazonem podczas leczenia ripretynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do smarowania.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj maści z fenylobutazonem podczas leczenia ripretynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do smarowania.
Maść z fenylobutazonem nie powinna być stosowana razem z ripretynibem. Ripretynib to lek przeciwnowotworowy, a fenylobutazon może dodatkowo osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Może to zwiększać ryzyko infekcji, krwawień i niedokrwistości. Ryzyko jest większe, gdy smarujesz się maścią dłużej niż tydzień.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, ból gardła lub częste infekcje
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- nasilone zmęczenie, bladość, duszność
- zaczerwienienie, pieczenie lub pęcherze na skórze w miejscu smarowania
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz fenylobutazonu z ripretynibem[1]. U pacjenta leczonego ripretynibem wybierz inny miejscowy lek przeciwzapalny, a przy już rozpoczętym jednoczesnym stosowaniu odstaw maść z fenylobutazonem i oceń morfologię krwi.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zahamowania czynności szpiku kostnego z niedokrwistością, leukopenią lub małopłytkowością. Dodatkowo ripretynib często wywołuje zmiany skórne, a fenylobutazonu nie stosuje się na uszkodzoną skórę[1].
Mechanizm
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Ripretynib jest przeciwnowotworowym inhibitorem kinaz tyrozynowych, a fenylobutazon sam może uszkadzać szpik kostny, więc ich działanie na układ krwiotwórczy może się sumować. Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu[1]. Fenylobutazon nie wpływa w istotny sposób na enzymy i transportery odpowiedzialne za eliminację ripretynibu, dlatego nie należy oczekiwać interakcji farmakokinetycznej.
Metabolizm i transportery
- Ripretynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor CYP1A2[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy infekcji, krwawień i niedokrwistości
- stan skóry w miejscu stosowania maści
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści z fenylobutazonem dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym, co zwiększa ryzyko sumowania działania mielotoksycznego z ripretynibem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ RanolazynaNie łącz hydroksyzyny z ranolazyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z ranolazyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek na świąd, lęk lub sen.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z ranolazyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek na świąd, lęk lub sen.
Hydroksyzyna (lek na lęk, świąd i kłopoty ze snem) i ranolazyna (lek na dławicę piersiową) mogą zaburzać rytm serca. Razem to działanie się sumuje i może dojść do groźnej arytmii. Hydroksyzyny nie stosuje się też u osób z chorobą serca, a ranolazynę przyjmuje się właśnie z powodu choroby serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nadmierna senność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz hydroksyzyny z ranolazyną – połączenie jest przeciwwskazane[1][2][3]. U pacjenta leczonego ranolazyną wybierz lek bez wpływu na odstęp QT zależnie od wskazania – w świądzie i alergii przeciwhistaminowy lek nowej generacji, w lęku i bezsenności lek spoza grupy wydłużającej QT. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, odstaw hydroksyzynę, a przy objawach kardiologicznych wykonaj EKG i oznacz potas oraz magnez.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego[1]. Ryzyko jest większe przy hipokaliemii, hipomagnezemii i bradykardii[1]. Dodatkowo może nasilić się senność i zawroty głowy wywoływane przez oba leki.
Mechanizm
Hydroksyzyna i ranolazyna wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór się sumuje. Hydroksyzyny nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT ani u pacjentów ze stwierdzoną chorobą układu krążenia, która jest czynnikiem ryzyka wydłużenia QT[1]. Ranolazynę stosuje się w dławicy piersiowej, więc ten drugi warunek spełnia praktycznie każdy pacjent leczony ranolazyną. Hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5[1]. Ranolazyna jest słabym inhibitorem CYP3A4, dlatego może nieznacznie zwiększać stężenie hydroksyzyny[4]. Hydroksyzyna w dużych dawkach hamuje CYP2D6[1]. Ranolazyna jest częściowo metabolizowana przez CYP2D6, ale nawet silny inhibitor tego enzymu zwiększa jej stężenie w niewielkim stopniu i nie wymaga zmiany dawki[4].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[5], ranolazyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[5], ranolazyna – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
- Ranolazyna – słaby inhibitor CYP3A4[7], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[5]
- Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]
- Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[7], inhibitor MATE1[7], inhibitor MATE2-K[7], słaby inhibitor OCT2[7], umiarkowany inhibitor P-gp[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
Monitorować
- EKG z oceną QTc, jeśli pacjent przyjął oba leki
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca (bradykardia)
- kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneInne leki nasercowe (np. iwabradyna, ranolazyna, mawakamten)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu leku nasercowego metabolizowanego przez CYP3A4 i leku przeciwgrzybiczego z grupy triazoli należy unikać tego połączenia, a gdy leczenie przeciwgrzybicze jest konieczne, wybrać lek bez hamowania CYP3A4 albo czasowo odstawić lek nasercowy.Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje Ci lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, przed pierwszą dawką powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, bo to połączenie może wymagać zmiany leczenia.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje Ci lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, przed pierwszą dawką powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, bo to połączenie może wymagać zmiany leczenia.
Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak itrakonazol, worykonazol, pozakonazol, flukonazol i izawukonazol, spowalniają usuwanie z organizmu wybranych leków na serce. Dotyczy to ranolazyny, iwabradyny i mawakamtenu, których stężenie we krwi może wtedy niebezpiecznie wzrosnąć. Może to spowodować zbyt wolne bicie serca, groźne zaburzenia rytmu albo osłabienie pracy serca. Inne leki nasercowe, na przykład trimetazydyna, meldonium, koenzym Q10 czy preparaty z głogu, nie wchodzą w tę interakcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne bicie serca
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy albo omdlenie
- błyski światła lub inne zaburzenia widzenia
- narastająca duszność, obrzęki nóg lub szybkie męczenie się
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu leku nasercowego metabolizowanego przez CYP3A4 i leku przeciwgrzybiczego z grupy triazoli należy unikać tego połączenia, a gdy leczenie przeciwgrzybicze jest konieczne, wybrać lek bez hamowania CYP3A4 albo czasowo odstawić lek nasercowy. Ranolazyna i iwabradyna są przeciwwskazane z itrakonazolem, worykonazolem i pozakonazolem. Z flukonazolem i izawukonazolem ranolazynę można stosować tylko w najmniejszej dawce po ostrożnym dostosowaniu, a iwabradynę rozpoczynać od najmniejszej dawki z kontrolą tętna. W przypadku mawakamtenu ChPL przewiduje przeciwwskazanie albo zmniejszenie dawki zależnie od fenotypu CYP2C19 i siły inhibitora, przy czym flukonazol i worykonazol jako jednoczesne inhibitory CYP2C19 i CYP3A4 są szczególnie niekorzystne[1]. Zmiana dawki mawakamtenu wymaga kontroli echokardiograficznej, także po odstawieniu triazolu[1]. Trimetazydyny, adenozyny, regadenozonu, meldonium, fosfokreatyny, ubidekarenonu i preparatów z głogu ta interakcja nie dotyczy.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia ranolazyny zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, a także zawrotów głowy, nudności i omdleń. Wzrost stężenia iwabradyny powoduje nadmierną bradykardię, zaburzenia widzenia w postaci fosfenów i ryzyko arytmii. Wzrost stężenia mawakamtenu może prowadzić do nadmiernego zmniejszenia kurczliwości lewej komory i niewydolności serca ze spadkiem frakcji wyrzutowej, a po odstawieniu triazolu do utraty skuteczności leczenia[1]. Największe ryzyko dotyczy połączeń z itrakonazolem, worykonazolem i pozakonazolem, mniejsze z flukonazolem i izawukonazolem.
Mechanizm
Interakcja dotyczy tylko tych leków nasercowych, których eliminacja zależy od CYP3A4, czyli ranolazyny, iwabradyny i mawakamtenu, a nie całej grupy A. Wszystkie triazole hamują CYP3A4, przy czym itrakonazol, worykonazol i pozakonazol są silnymi inhibitorami, a flukonazol i izawukonazol inhibitorami umiarkowanymi. Itrakonazol i pozakonazol hamują dodatkowo glikoproteinę P, co nasila wzrost stężenia ranolazyny. Flukonazol i worykonazol silnie hamują także CYP2C19, który jest głównym szlakiem metabolizmu mawakamtenu[2]. Do składowej farmakokinetycznej dochodzi addycja farmakodynamiczna, ponieważ ranolazyna oraz flukonazol, worykonazol, pozakonazol i itrakonazol wydłużają odstęp QT, iwabradyna przez bradykardię sprzyja arytmiom typu torsade de pointes, a itrakonazol ma ujemne działanie inotropowe, które sumuje się z działaniem mawakamtenu. Izawukonazol skraca odstęp QT, więc u niego składowa związana z QT nie występuje.
Monitorować
- tętno spoczynkowe przy iwabradynie
- EKG z oceną odstępu QT przy ranolazynie i iwabradynie
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- frakcja wyrzutowa lewej komory w echokardiografii przy mawakamtenie
- objawy niewydolności serca, takie jak duszność, obrzęki i spadek tolerancji wysiłku
- zawroty głowy, omdlenia i zaburzenia widzenia
Kiedy ocena się zmienia
| Jednorazowa dawka flukonazoluczas leczenia · triazole | ryzyko maleje | Jednorazowa dawka flukonazolu stosowana w kandydozie pochwy daje krótszą ekspozycję na inhibitor, ale ze względu na długi okres półtrwania flukonazolu hamowanie CYP3A4 i CYP2C19 utrzymuje się kilka dni, więc nadal wymagane jest monitorowanie tętna i objawów. |
| Okres po odstawieniu triazoluodstep · triazole | inne zalecenie | Itrakonazol i pozakonazol, a w mniejszym stopniu izawukonazol, długo utrzymują się w organizmie, dlatego ranolazynę lub iwabradynę należy włączać ponownie dopiero po wygaśnięciu działania hamującego, a przy mawakamtenie trzeba przewidzieć spadek jego stężenia i ponowną ocenę dawki. |
| Włączenie lub odstawienie triazolu w trakcie leczenia mawakamtenemkolejność włączenia · inne leki nasercowe | inne zalecenie | Mawakamten ma bardzo długi okres półtrwania, więc dołączenie triazolu powoduje powolne narastanie jego stężenia, a odstawienie triazolu stopniowy spadek, dlatego każda taka zmiana wymaga dostosowania dawki mawakamtenu i kontroli frakcji wyrzutowej w echokardiografii. |
| Umiarkowana lub ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Niewydolność nerek zwiększa ekspozycję na ranolazynę niezależnie od hamowania CYP3A4, więc połączenie ranolazyny z jakimkolwiek triazolem, także flukonazolem i izawukonazolem, należy wtedy traktować jako przeciwwskazane. |
Źródła
- Merali S, Bunn H, Sychterz C, Chiang M, Puli S, Sehnert AJ, et al. Exposure-Response Modeling and Simulation to Identify Optimal Mavacamten Posology When Coadministered with CYP3A4 and CYP2C19 Inhibitors in Patients with Obstructive HCM. J Clin Pharmacol. 2025;65(12):1802-1814. doi: 10.1002/jcph.70072. PMID: 40796530.
- Chiang M, Sychterz C, Perera V, Merali S, Palmisano M, Templeton IE, et al. Physiologically Based Pharmacokinetic Modeling and Simulation of Mavacamten Exposure with Drug-Drug Interactions from CYP Inducers and Inhibitors by CYP2C19 Phenotype. Clin Pharmacol Ther. 2023;114(4):922-932. doi: 10.1002/cpt.3005. PMID: 37467157.
Połączenie przeciwwskazaneInne leki nasercowe (np. iwabradyna, ranolazyna, mawakamten)+ Makrolidy (np. azytromycyna, klarytromycyna, roksytromycyna) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG.Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na serce i lekarz przepisuje ci antybiotyk z grupy makrolidów, powiedz mu o swoim leku na serce i zapytaj farmaceutę, czy te leki możesz bezpiecznie brać razem.
Niektóre antybiotyki z grupy makrolidów, zwłaszcza klarytromycyna, mogą zwiększać ilość w organizmie leków na serce takich jak iwabradyna, ranolazyna czy mawakamten. Może to nadmiernie zwolnić pracę serca, zaburzyć jego rytm albo osłabić siłę skurczu serca. Azytromycyna działa na te leki słabiej, ale też może zaburzać rytm serca. Ta interakcja nie dotyczy trimetazydyny, preparatów z głogu ani koenzymu Q10, czyli ubidekarenonu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- Bardzo wolne bicie serca albo uczucie, że serce bije nierówno
- Kołatanie serca
- Zawroty głowy, uczucie zbliżającego się omdlenia lub omdlenie
- Narastająca duszność, obrzęki nóg albo szybkie męczenie się
- Silne nudności lub zaburzenia widzenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu makrolidu i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 lub wpływającego na rytm serca należy unikać tego połączenia, a gdy antybiotyk jest konieczny, wybrać makrolid o najmniejszym ryzyku i kontrolować tętno oraz EKG. Klarytromycyny nie należy łączyć z iwabradyną ani z ranolazyną, ponieważ jest to przeciwwskazane w ChPL, i zwykle najprościej zastąpić ją antybiotykiem z innej grupy. Jeśli klarytromycyna jest niezbędna, iwabradynę lub ranolazynę trzeba odstawić na czas leczenia i wznowić dopiero kilka dni po jego zakończeniu. U pacjenta przyjmującego mawakamten włączenie klarytromycyny wymaga decyzji kardiologa o zmniejszeniu dawki lub przerwie w leczeniu, zależnie od fenotypu CYP2C19, a azytromycyna nie wymaga zmiany dawki mawakamtenu. Azytromycynę, roksytromycynę i spiramycynę z iwabradyną lub ranolazyną stosuje się tylko po ocenie ryzyka wydłużenia QT, z wyrównaniem potasu i magnezu oraz z kontrolą EKG na początku leczenia.
Skutek kliniczny
Najgroźniejsze skutki to ciężka bradykardia, wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, zwłaszcza przy połączeniu klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną. Wzrost stężenia ranolazyny zwiększa też ryzyko zawrotów głowy, nudności i omdleń. Wzrost stężenia mawakamtenu może nadmiernie obniżyć frakcję wyrzutową lewej komory i wywołać objawy niewydolności serca. Połączenie klarytromycyny z iwabradyną lub ranolazyną jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL tych leków nasercowych, a przy azytromycynie i spiramycynie ryzyko dotyczy głównie sumowania wpływu na odstęp QT i rytm serca.
Mechanizm
Interakcja dotyczy leków nasercowych metabolizowanych przez CYP3A4, czyli iwabradyny, ranolazyny i mawakamtenu, a nie całej grupy. Klarytromycyna jest silnym, zależnym od mechanizmu inhibitorem CYP3A4 i inhibitorem glikoproteiny P, przez co znacznie zwiększa stężenie iwabradyny i ranolazyny oraz mawakamtenu. Roksytromycyna hamuje CYP3A4 słabiej, a azytromycyna i spiramycyna praktycznie nie hamują tego enzymu. Drugim, wspólnym dla wszystkich makrolidów mechanizmem jest wydłużanie odstępu QT, które sumuje się z wydłużeniem QT wywoływanym przez ranolazynę oraz z bradykardią wywoływaną przez iwabradynę, ponieważ zwolnienie rytmu sprzyja arytmii typu torsade de pointes[1]. Mawakamten nie wydłuża odstępu QT, więc u niego znaczenie ma wyłącznie składowa farmakokinetyczna.
Monitorować
- Częstość akcji serca, ze szczególną uwagą na bradykardię u osób przyjmujących iwabradynę
- EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia makrolidem
- Stężenie potasu i magnezu w surowicy
- Zawroty głowy, kołatania serca i omdlenia
- Objawy niewydolności serca i frakcja wyrzutowa lewej komory u osób przyjmujących mawakamten
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka dni po ostatniej dawce klarytromycynyodstep · makrolidy | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę jest zależne od mechanizmu i utrzymuje się kilka dni po jej odstawieniu, dlatego iwabradynę lub ranolazynę wznawia się dopiero po tym czasie, a nie od razu po ostatniej dawce antybiotyku. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują bradykardia, zaburzenia elektrolitowe, choroba strukturalna serca i wielolekowość, co zwiększa ryzyko wydłużenia QT i arytmii przy łączeniu makrolidu z iwabradyną lub ranolazyną. |
Źródła
- Yu Y, Zhang M, Chen R, Liu F, Zhou P, Bu L, et al. Action potential response of human induced-pluripotent stem cell derived cardiomyocytes to the 28 CiPA compounds: A non-core site data report of the CiPA study. J Pharmacol Toxicol Methods. 2019;98:106577. doi: 10.1016/j.vascn.2019.04.003. PMID: 31022455.
Połączenie przeciwwskazaneInne leki nasercowe (np. iwabradyna, ranolazyna, mawakamten)+ Inhibitory proteazy (np. darunawir, atazanawir, rytonawir) klasaJednoczesnego stosowania inhibitora proteazy HIV i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 należy unikać, ponieważ połączenie jest przeciwwskazane w ChPL albo wymaga zmiany leczenia.Jeśli bierzesz lek na serce i lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy albo rytonawir w leczeniu COVID-19, nie łącz ich bez zgody lekarza i powiedz każdemu lekarzowi oraz farmaceucie o obu lekach.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz lek na serce i lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy albo rytonawir w leczeniu COVID-19, nie łącz ich bez zgody lekarza i powiedz każdemu lekarzowi oraz farmaceucie o obu lekach.
Niektóre leki na HIV, takie jak rytonawir, darunawir czy atazanawir, mocno spowalniają usuwanie z organizmu części leków na serce. Dotyczy to zwłaszcza ranolazyny, iwabradyny i mawakamtenu, których może wtedy we krwi zrobić się za dużo. Może to spowodować groźne zwolnienie lub zaburzenia rytmu serca, omdlenia albo osłabienie pracy serca. Trimetazydyna, meldonium, koenzym Q10 i preparaty z głogu nie stwarzają tego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne bicie serca
- kołatanie serca lub nierówny rytm
- zawroty głowy lub omdlenie
- błyski lub jasne plamy w polu widzenia
- duszność, obrzęki nóg lub nagłe osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Jednoczesnego stosowania inhibitora proteazy HIV i leku nasercowego zależnego od CYP3A4 należy unikać, ponieważ połączenie jest przeciwwskazane w ChPL albo wymaga zmiany leczenia. Ranolazyna i iwabradyna są przeciwwskazane z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z rytonawirem i innymi inhibitorami proteazy HIV, i należy je odstawić lub zastąpić innym lekiem. Mawakamtenu nie należy włączać u pacjenta leczonego wzmacnianym inhibitorem proteazy bez konsultacji kardiologicznej, a u osób słabo metabolizujących przez CYP2C19 połączenie jest przeciwwskazane. Dotyczy to także krótkiej kuracji nirmatrelwirem z rytonawirem w COVID-19, a po jej zakończeniu z ponownym włączeniem ranolazyny lub iwabradyny trzeba odczekać kilka dni[1]. Jeżeli lek nasercowy jest niezbędny, rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu na niewzmacniany inhibitor integrazy.
Skutek kliniczny
Przy ranolazynie wzrost stężenia grozi wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem typu torsade de pointes, zawrotami głowy, nudnościami i omdleniami. Przy iwabradynie grozi ciężką bradykardią, blokiem przedsionkowo-komorowym, zaburzeniami widzenia typu fosfenów i arytmią komorową wtórną do bradykardii. Przy mawakamtenie grozi nadmiernym spadkiem frakcji wyrzutowej lewej komory i niewydolnością serca. Interakcja dotyczy wszystkich inhibitorów proteazy z listy, ale nie wszystkich leków nasercowych – leki nie zależne od CYP3A4 są wyjątkami.
Mechanizm
Inhibitory proteazy HIV, zwłaszcza wzmacniane rytonawirem lub kobicystatem, silnie hamują CYP3A4, a część z nich także glikoproteinę P[2]. Ranolazyna, iwabradyna i mawakamten są metabolizowane w dużej mierze przez CYP3A4, a ranolazyna jest dodatkowo substratem glikoproteiny P, dlatego ich stężenie we krwi wielokrotnie rośnie. Sakwinawir i atazanawir dodatkowo wydłużają odstęp PR lub QT, co sumuje się z wydłużeniem QT po ranolazynie i z bradykardią po iwabradynie. Hamowanie CYP3A4 przez rytonawir utrzymuje się jeszcze kilka dni po jego odstawieniu.
Monitorować
- częstość rytmu serca
- EKG z oceną odstępów QTc i PR
- ciśnienie tętnicze
- objawy niewydolności serca i frakcja wyrzutowa lewej komory przy mawakamtenie
- zawroty głowy, omdlenia i zaburzenia widzenia
Źródła
- Casey B, Vernick RC, Bahekar A, Patel D, Ncogo Alene I. Ranolazine Toxicity Secondary to Paxlovid. Cureus. 2023;15(4):e37153. doi: 10.7759/cureus.37153. PMID: 37153311.
- Maideen NMP, Kandasamy K, Balasubramanian R. Pharmacokinetic Interactions of Paxlovid Involving CYP3A Enzymes and P-gp Transporter: An Overview of Clinical Data. Curr Drug Metab. 2024;25(9):639-652. doi: 10.2174/0113892002320326250123082112. PMID: 39917926.
Połączenie przeciwwskazaneRanolazyna+ KolchicynaKolchicyny nie łączy się z ranolazyną.Nie przyjmuj kolchicyny razem z ranolazyną i przed kolejną dawką skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z leków.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj kolchicyny razem z ranolazyną i przed kolejną dawką skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z leków.
Ranolazyna sprawia, że kolchicyna gromadzi się w organizmie w dużo większej ilości niż powinna. Może to prowadzić do groźnego zatrucia kolchicyną, które uszkadza mięśnie, nerwy, szpik i inne narządy, a nawet zagraża życiu. Tych leków nie łączy się ze sobą. Ryzyko jest szczególnie duże, jeśli masz słabsze nerki lub wątrobę albo jesteś w starszym wieku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka, nudności lub wymioty
- ból brzucha
- ból, osłabienie lub tkliwość mięśni
- ciemny mocz
- drętwienie lub mrowienie rąk i stóp
- gorączka, częste infekcje, łatwe siniaki lub krwawienia
- silne osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – transport, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Kolchicyny nie łączy się z ranolazyną.[1] U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby połączenie kolchicyny z inhibitorem glikoproteiny P jest bezwzględnie wykluczone.[2] Gdy kolchicyna jest niezbędna, należy z lekarzem odstawić ranolazynę i zastąpić ją lekiem przeciwdławicowym niehamującym glikoproteiny P, a gdy ranolazyna jest niezbędna, dnę lub zapalenie osierdzia leczyć bez kolchicyny. Przy podejrzeniu toksyczności kolchicynę należy niezwłocznie odstawić i ocenić pacjenta.[1]
Skutek kliniczny
Wzrost ekspozycji na kolchicynę grozi jej toksycznością, w tym zgonem.[1] Przy innym inhibitorze glikoproteiny P, cyklosporynie, opisano przypadki śmiertelnej toksyczności kolchicyny.[1] Toksyczność kolchicyny obejmuje objawy żołądkowo-jelitowe, uszkodzenie szpiku, miopatię z rabdomiolizą, neuropatię i niewydolność wielonarządową.
Mechanizm
Ranolazyna hamuje glikoproteinę P w stopniu umiarkowanym lub silnym oraz słabo hamuje CYP3A4, przez co może zwiększać stężenie substratów tych szlaków w osoczu i ich dystrybucję tkankową.[3] Kolchicyna jest substratem glikoproteiny P, a w jej metabolizmie główną rolę odgrywa CYP3A4, dlatego leki hamujące glikoproteinę P z dużym prawdopodobieństwem zwiększają jej stężenie.[1] Ranolazyna jest zaliczana do silnych inhibitorów glikoproteiny P, przy których przewiduje się znaczny wzrost stężenia kolchicyny.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Ranolazyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Ranolazyna – umiarkowany inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[5]
- Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], słaby inhibitor OCT2[4], umiarkowany inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
- Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]
Monitorować
- objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
- morfologia krwi z rozmazem
- kinaza kreatynowa i objawy mięśniowe
- czynność nerek (eGFR)
- objawy neuropatii obwodowej
Bezpieczniejsze alternatywy
trimetazydynaiwabradynamonoazotan izosorbiduamlodypinaprednizolon
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 50pacjent | ryzyko rośnie | Przy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od innych leków, a zaburzenie czynności nerek z inhibitorem glikoproteiny P bezwzględnie wyklucza połączenie. Przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min przeciwwskazana jest także ranolazyna. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów w podeszłym wieku nawet słabsze inhibitory metabolizmu kolchicyny wymagają unikania połączenia, więc ryzyko toksyczności przy ranolazynie jest szczególnie duże. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
Połączenie przeciwwskazaneRanolazyna+ LefamulinaNie łącz lefamuliny z ranolazyną.Jeśli przyjmujesz ranolazynę i dostałeś receptę na lefamulinę, nie zaczynaj antybiotyku, tylko od razu skontaktuj się z lekarzem albo farmaceutą, aby dobrać inny lek.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz ranolazynę i dostałeś receptę na lefamulinę, nie zaczynaj antybiotyku, tylko od razu skontaktuj się z lekarzem albo farmaceutą, aby dobrać inny lek.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Antybiotyk lefamulina zwiększa ilość leku na dławicę piersiową ranolazyny w organizmie, a oba leki wpływają na rytm serca. Razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- silne zawroty głowy
- nudności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz lefamuliny z ranolazyną.[1] U pacjenta przyjmującego ranolazynę wybierz inny antybiotyk o profilu odpowiednim do zakażenia, bez wpływu na QT i bez silnego hamowania CYP3A. Jeśli lefamulina jest jedyną rozsądną opcją, decyzja o czasowym odstawieniu ranolazyny na czas antybiotykoterapii należy do lekarza prowadzącego leczenie choroby wieńcowej, z kontrolą EKG i elektrolitów.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest nadmierne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, nasilone przez wzrost stężenia ranolazyny. Dodatkowo mogą się nasilić nudności i zawroty głowy wywoływane przez ranolazynę.[2]
Mechanizm
Lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a ranolazyna substratem CYP3A4, więc lefamulina może zwiększać stężenie ranolazyny w osoczu.[1][2] Wraz ze wzrostem stężenia ranolazyny rośnie ryzyko jej działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak nudności i zawroty głowy.[2] Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór się sumuje. Lefamuliny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT ani z substratami CYP3A, które wydłużają QT.[1] Ranolazyna hamuje glikoproteinę P i słabo CYP3A4, a lefamulina jest substratem obu tych dróg, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na lefamulinę.[2][1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Ranolazyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Ranolazyna – umiarkowany inhibitor P-gp[3], lefamulina – substrat P-gp[4]
- Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], ranolazyna – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
- Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], umiarkowany inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
- Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- EKG z oceną QTc, jeśli połączenia nie udało się uniknąć
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
- nasilenie nudności i zawrotów głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.