Interakcje / Tramadol / Tramadol i zonisamid
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Przed włączeniem tramadolu u pacjenta przyjmującego zonisamid upewnij się, że padaczka jest dobrze kontrolowana, bo w padaczce opornej na leczenie tramadol jest przeciwwskazany.
Przyjmuj tramadol tylko w dawce zaleconej przez lekarza, który wie o leczeniu zonisamidem, i nie pij w tym czasie alkoholu.
Niekorzystna interakcjaTramadol+ ZonisamidPrzed włączeniem tramadolu u pacjenta przyjmującego zonisamid upewnij się, że padaczka jest dobrze kontrolowana, bo w padaczce opornej na leczenie tramadol jest przeciwwskazany.Przyjmuj tramadol tylko w dawce zaleconej przez lekarza, który wie o leczeniu zonisamidem, i nie pij w tym czasie alkoholu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj tramadol tylko w dawce zaleconej przez lekarza, który wie o leczeniu zonisamidem, i nie pij w tym czasie alkoholu.
Tramadol może ułatwiać wystąpienie napadu padaczkowego, a zonisamid przyjmuje się właśnie po to, by napadom zapobiegać. Oba leki mogą też powodować senność i zawroty głowy, a razem działają pod tym względem silniej. Lekarz może zdecydować, że to połączenie jest dla ciebie bezpieczne, ale wtedy ważna jest jak najmniejsza dawka tramadolu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- napad drgawek lub częstsze napady niż zwykle
- silna senność lub trudność z obudzeniem się
- zawroty głowy i chwiejny chód
- wolny lub płytki oddech
- splątanie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przed włączeniem tramadolu u pacjenta przyjmującego zonisamid upewnij się, że padaczka jest dobrze kontrolowana, bo w padaczce opornej na leczenie tramadol jest przeciwwskazany.[1][2][3] Jeśli tramadol jest konieczny, stosuj najniższą skuteczną dawkę i jak najkrótszy czas leczenia skojarzonego.[1] Rozważ lek przeciwbólowy, który nie obniża progu drgawkowego. Unikaj jednoczesnego dokładania innych leków obniżających próg drgawkowy lub działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy.
Skutek kliniczny
Głównym ryzykiem jest napad drgawek u pacjenta z padaczką leczonego zonisamidem, zwłaszcza gdy padaczka nie jest dobrze kontrolowana. Dodatkowo może wystąpić nasilona senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji, a przy dużych dawkach tramadolu także depresja oddechowa.
Mechanizm
Tramadol obniża próg drgawkowy i może sam wywoływać napady drgawek, co działa przeciwnie do przeciwpadaczkowego działania zonisamidu.[1] Oba leki działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i nasenne się sumuje.[1] Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, ponieważ zonisamid nie hamuje ani nie indukuje izoenzymów cytochromu P-450 w istotnym stopniu.[4]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i charakter napadów padaczkowych
- nasilenie senności i zawrotów głowy
- częstość i głębokość oddechu
- stan świadomości i koordynacja ruchowa
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dawki większe niż najniższa skutecznadawka · tramadol | ryzyko rośnie | Ryzyko napadów drgawkowych i depresji ośrodkowego układu nerwowego rośnie wraz z dawką tramadolu, dlatego w skojarzeniu stosuje się najniższą skuteczną dawkę. |
| Leczenie przewlekłeczas leczenia · tramadol | ryzyko rośnie | Czas leczenia skojarzonego powinien być jak najkrótszy. |
| Włączenie tramadolu u pacjenta już leczonego zonisamidemkolejność włączenia · tramadol | inne zalecenie | Przy włączaniu tramadolu u pacjenta z padaczką leczonego zonisamidem oceń kontrolę napadów i obserwuj pacjenta szczególnie w pierwszych dniach leczenia skojarzonego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramadol Krka 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramadol-krka-100384960/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Poltram Retard 100 100 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/poltram-retard-100-100110949/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
Alkohol przy tych lekach
Połączenie przeciwwskazaneTramadola alkoholW czasie leczenia tramadolem pacjent nie powinien pić alkoholu, a w ostrym zatruciu alkoholem tramadol jest przeciwwskazany.Unikaj alkoholu przez cały czas leczenia tramadolem i nie prowadź po nim samochodu.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Unikaj alkoholu przez cały czas leczenia tramadolem i nie prowadź po nim samochodu.
Tramadol i alkohol działają uspokajająco na mózg i razem mogą wywołać silną senność, zawroty głowy i spowolnienie oddechu. Po takim połączeniu rośnie ryzyko upadku i wypadku. U osób, które piją dużo alkoholu, tramadol może wywołać drgawki. Przez cały czas leczenia nie należy pić alkoholu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność, trudność z obudzeniem
- płytki lub wolny oddech
- drgawki
- splątanie
- zwężone źrenice i sine wargi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
W czasie leczenia tramadolem pacjent nie powinien pić alkoholu, a w ostrym zatruciu alkoholem tramadol jest przeciwwskazany. U osób uzależnionych od alkoholu lub w trakcie odstawiania alkoholu tramadol zwiększa ryzyko drgawek, więc lekarz powinien wybrać inny lek przeciwbólowy. Pacjent nie prowadzi pojazdów po pierwszych dawkach, po zmianie dawki i po połączeniu z alkoholem. Przy łagodniejszym bólu alternatywą jest paracetamol, u osoby pijącej regularnie w dawce do 2 g na dobę.
Skutek kliniczny
Połączenie nasila senność, zawroty głowy i zaburzenia koordynacji, co zwiększa ryzyko upadku i wypadku drogowego. Przy większych dawkach alkoholu i tramadolu może dojść do depresji oddechowej i utraty przytomności, zwłaszcza u osób starszych i po innych lekach uspokajających. Drgawki opisywano u osób nadużywających alkoholu[1].
Mechanizm
Tramadol działa przez receptor opioidowy μ, głównie przez metabolit O-demetylotramadol powstający z udziałem CYP2D6, oraz hamuje wychwyt zwrotny serotoniny i noradrenaliny. Etanol nasila hamowanie ośrodkowego układu nerwowego i ośrodka oddechowego przez receptory GABA-A i NMDA. Tramadol obniża też próg drgawkowy, a ryzyko drgawek rośnie po nagłym odstawieniu alkoholu u osoby uzależnionej.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nadmierna senność
- częstość i głębokość oddechu
- drgawki u osób nadużywających alkoholu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Ostre zatrucie alkoholemilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Ostre zatrucie alkoholem jest przeciwwskazaniem do tramadolu w punkcie 4.3 charakterystyki produktu. |
| wiek ≥ 75 latpacjent | ryzyko rośnie | Po 75. roku życia eliminacja tramadolu jest wolniejsza, charakterystyka dopuszcza wydłużenie odstępów między dawkami, a wrażliwość na depresję oddechową jest większa. |
Źródła
- Gardner JS, Blough D, Drinkard CR, Shatin D, Anderson G, Graham D, et al. Tramadol and seizures: a surveillance study in a managed care population. Pharmacotherapy. 2000;20(12):1423-31. doi: 10.1592/phco.20.19.1423.34854. PMID: 11130214.
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
Niekorzystna interakcjaZonisamida alkoholZaleca się unikanie alkoholu w trakcie leczenia zonisamidem, a jeśli pacjent nie zamierza całkowicie zrezygnować z picia, należy ograniczyć spożycie do sporadycznych małych ilości i bezwzględnie unikać upijania się.Najlepiej nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli wypijesz niewielką ilość, nie prowadź pojazdów i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczne granice.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Najlepiej nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli wypijesz niewielką ilość, nie prowadź pojazdów i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczne granice.
Lek i alkohol mogą razem nasilać senność, zawroty głowy i problemy z równowagą. Większa ilość alkoholu może też sprzyjać napadom padaczkowym, nawet jeśli regularnie przyjmujesz lek. Ryzyko jest największe na początku leczenia i po zwiększeniu dawki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność
- zawroty głowy
- chwiejny chód lub problemy z równowagą
- trudności z koncentracją lub mową
- częstsze napady padaczkowe
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleca się unikanie alkoholu w trakcie leczenia zonisamidem, a jeśli pacjent nie zamierza całkowicie zrezygnować z picia, należy ograniczyć spożycie do sporadycznych małych ilości i bezwzględnie unikać upijania się. Szczególną ostrożność trzeba zachować na początku leczenia i po każdym zwiększeniu dawki, kiedy działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego są najsilniejsze. Pacjent pijący alkohol nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.
Skutek kliniczny
Należy spodziewać się nasilenia senności, zawrotów głowy, zaburzeń równowagi i koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków, urazów i wypadków komunikacyjnych. Przy piciu dużych ilości alkoholu oraz w okresie odstawienia alkoholu rośnie ryzyko napadów padaczkowych mimo leczenia.
Mechanizm
Alkohol nasila hamujące działanie zonisamidu na ośrodkowy układ nerwowy, ponieważ oba związki mogą powodować senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji i spowolnienie psychoruchowe, więc ich działania się sumują. Jednocześnie nadużywanie alkoholu, a zwłaszcza jego nagłe odstawienie po okresie intensywnego picia, obniża próg drgawkowy i może osłabiać kontrolę napadów padaczkowych. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ zonisamid jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4 i nie hamuje istotnie izoenzymów cytochromu P-450, w tym CYP2E1[1]. ChPL zonisamidu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji, i zapis ten jest jednakowy dla obu ocenianych produktów[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- senność i nadmierne uspokojenie
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- zaburzenia koncentracji i pamięci
- częstość napadów padaczkowych
- ilość spożywanego alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości lub upijanie sięilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Picie dużych ilości alkoholu oraz odstawienie alkoholu po okresie intensywnego picia znacząco obniża próg drgawkowy i nasila depresję ośrodkowego układu nerwowego, co zwiększa ryzyko napadów i urazów. |
| Okres rozpoczynania leczenia i zwiększania dawkiczas leczenia · alkohol | ryzyko rośnie | Na początku leczenia i po zwiększeniu dawki zonisamidu działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego są najbardziej nasilone, dlatego w tym okresie należy zalecać całkowitą rezygnację z alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
Inne interakcje tych leków 239
Połączenie przeciwwskazaneMetoklopramid+ ZonisamidNie stosuj metoklopramidu u pacjenta przyjmującego zonisamid z powodu padaczki.Nie przyjmuj metoklopramidu razem z zonisamidem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj metoklopramidu razem z zonisamidem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na nudności.
Metoklopramid to lek na nudności i wymioty, którego nie wolno stosować przy padaczce. Może on zwiększać liczbę i siłę napadów, a zonisamid przyjmujesz właśnie po to, żeby im zapobiegać. Oba leki mogą też powodować senność.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- częstsze lub silniejsze napady padaczkowe
- nietypowe drgania lub skurcze mięśni
- mimowolne ruchy twarzy, języka lub szyi
- silna senność lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj metoklopramidu u pacjenta przyjmującego zonisamid z powodu padaczki.[1][2] W razie potrzeby leczenia nudności lub wymiotów wybierz lek przeciwwymiotny, który nie obniża progu drgawkowego, i skonsultuj wybór z lekarzem prowadzącym leczenie padaczki.
Skutek kliniczny
Metoklopramid może nasilić i uczęścić napady padaczkowe u pacjenta leczonego zonisamidem, co oznacza utratę kontroli choroby. Możliwe jest też nasilenie senności i zawrotów głowy.
Mechanizm
Metoklopramid jest antagonistą receptorów dopaminowych przenikającym do ośrodkowego układu nerwowego i zwiększa częstość oraz nasilenie napadów drgawkowych u chorych na padaczkę, przez co działa przeciwnie do zonisamidu stosowanego w leczeniu padaczki. Metoklopramid nie może być stosowany u chorych na padaczkę ani u chorych na chorobę Parkinsona.[1][2] Oba leki mogą działać uspokajająco, więc senność i spowolnienie mogą się sumować. Zonisamid nie hamuje istotnie enzymów cytochromu P-450, w tym CYP2D6 metabolizującego metoklopramid, więc interakcja farmakokinetyczna przez ten szlak jest mało prawdopodobna.[3]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i nasilenie napadów padaczkowych
- nadmierna senność i zawroty głowy
- objawy pozapiramidowe przy przypadkowym podaniu metoklopramidu
Bezpieczniejsze alternatywy
domperidonondansetron
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/olamide-100356478/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Metoclopramidum Polpharma 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metoclopramidum-polpharma-100043443/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/olamide-100356478/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
Połączenie przeciwwskazaneTramadol+ LinezolidNie łącz tramadolu z linezolidem.Nie bierz tramadolu w czasie leczenia linezolidem i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz oba leki, aby dobrali inny lek przeciwbólowy.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz tramadolu w czasie leczenia linezolidem i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz oba leki, aby dobrali inny lek przeciwbólowy.
Tramadol i linezolid nie powinny być przyjmowane razem. Oba leki zwiększają ilość serotoniny w organizmie, co może wywołać groźny dla życia zespół serotoninowy. Objawy mogą pojawić się szybko, nawet w ciągu kilku godzin.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- splątanie, dezorientacja lub silny niepokój
- drżenie, drgania lub sztywność mięśni
- wysoka gorączka i silne pocenie się
- zaczerwienienie twarzy, szybkie bicie serca
- bardzo silny ból głowy lub nagły wzrost ciśnienia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz tramadolu z linezolidem. Tramadolu nie stosuje się w trakcie leczenia inhibitorami MAO ani w ciągu 14 dni od ich odstawienia[1][2][3]. Na czas leczenia linezolidem zamień tramadol na opioid bez działania serotoninergicznego albo na lek przeciwbólowy spoza grupy opioidów. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, pacjent wymaga ścisłej obserwacji w kierunku objawów zespołu serotoninowego oraz kontroli ciśnienia tętniczego[4].
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to zespół serotoninowy – stan mogący zagrażać życiu[1]. Przypadki zespołu serotoninowego zgłaszano podczas jednoczesnego stosowania linezolidu z lekami serotoninergicznymi, w tym z opioidami[4]. Po inhibitorach MAO podawanych z opioidem petydyną obserwowano zagrażające życiu zaburzenia czynności ośrodkowego układu nerwowego, oddychania i krążenia, a podobnych reakcji po tramadolu nie można wykluczyć[1].
Mechanizm
Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy, a więc hamuje rozkład serotoniny[4]. Tramadol hamuje wychwyt zwrotny serotoniny i noradrenaliny, dlatego razem z inhibitorem MAO może wywołać zespół serotoninowy[1]. Linezolid nie jest metabolizowany przez cytochrom P450 i nie hamuje jego izoenzymów, więc interakcja nie ma składowej farmakokinetycznej[4].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego: dezorientacja, majaczenie, niepokój, drżenie, zaczerwienienie twarzy, zwiększona potliwość, bardzo wysoka gorączka
- ciśnienie tętnicze krwi
- stan świadomości i oddech
Bezpieczniejsze alternatywy
morfinaoksykodonhydromorfonbuprenorfina
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od ostatniej dawki linezolidutramadol | ryzyko maleje | Tramadol można rozpocząć po upływie 14 dni od odstawienia inhibitora MAO. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramadol Krka 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramadol-krka-100384960/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Poltram Retard 100 100 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/poltram-retard-100-100110949/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
Połączenie przeciwwskazaneTramadol+ RasagilinaNie łącz tramadolu z rasagiliną.Nie bierz tramadolu, jeśli przyjmujesz rasagilinę lub od jej odstawienia nie minęło 14 dni, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek przeciwbólowy.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz tramadolu, jeśli przyjmujesz rasagilinę lub od jej odstawienia nie minęło 14 dni, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek przeciwbólowy.
Tramadolu nie wolno brać razem z rasagiliną. Oba leki zwiększają ilość serotoniny w mózgu i razem mogą wywołać groźną reakcję, która objawia się między innymi pobudzeniem, drżeniem, gorączką i szybkim biciem serca. Ten sam zakaz obowiązuje przez 14 dni po odstawieniu rasagiliny. Na ból są inne leki, które można bezpiecznie łączyć z rasagiliną.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
- drżenie, sztywność albo mimowolne skurcze mięśni
- wysoka gorączka i silne pocenie się
- szybkie bicie serca lub bardzo wysokie ciśnienie
- drgawki
- senność z płytkim, spowolnionym oddechem
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz tramadolu z rasagiliną. Tramadol można włączyć dopiero po upływie co najmniej 14 dni od odstawienia rasagiliny[1][2][3]. U pacjenta leczonego rasagiliną wybierz lek przeciwbólowy bez działania serotoninergicznego, a przy potrzebie opioidu – lek nieserotoninergiczny w najmniejszej skutecznej dawce. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, odstaw tramadol i obserwuj pacjenta w kierunku zespołu serotoninowego.
Skutek kliniczny
Grozi zespół serotoninowy, stan mogący zagrażać życiu, z pobudzeniem, splątaniem, drżeniem, miokloniami, hipertermią, tachykardią i wahaniami ciśnienia tętniczego[1]. Możliwe są także ciężkie zaburzenia czynności ośrodkowego układu nerwowego, ośrodka oddechowego i krążenia[1].
Mechanizm
Tramadol hamuje wychwyt zwrotny serotoniny i noradrenaliny, a rasagilina jest nieodwracalnym inhibitorem MAO typu B, który ogranicza rozkład amin biogennych. Łączne działanie zwiększa dostępność serotoniny i noradrenaliny w ośrodkowym układzie nerwowym i może prowadzić do zespołu serotoninowego[1]. Jednoczesne stosowanie tramadolu z inhibitorami MAO jest przeciwwskazane[1][2][3]. Po petydynie u pacjentów leczonych inhibitorami MAO obserwowano zagrażające życiu zaburzenia czynności ośrodkowego układu nerwowego, oddychania i krążenia, a takich reakcji nie można wykluczyć po tramadolu[1]. Jednoczesne stosowanie rasagiliny i petydyny jest przeciwwskazane z powodu ciężkich działań niepożądanych zgłaszanych także przy innym wybiórczym inhibitorze MAO-B[4]. Wybiórczość rasagiliny wobec MAO-B nie znosi przeciwwskazania.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego – pobudzenie, splątanie, drżenie, mioklonie, wzmożone odruchy, hipertermia, potliwość
- tętno i ciśnienie tętnicze
- stan świadomości i oddech
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od odstawienia rasagilinyrasagilina | ryzyko maleje | Tramadol można włączyć po upływie co najmniej 14 dni od odstawienia inhibitora MAO. |
| Rasagilina włączana u pacjenta przyjmującego tramadolkolejność włączenia · tramadol | inne zalecenie | Przed włączeniem rasagiliny odstaw tramadol lub zamień go na lek przeciwbólowy bez działania serotoninergicznego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramadol Krka 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramadol-krka-100384960/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Poltram Retard 100 100 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/poltram-retard-100-100110949/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azilect 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/azilect-100105492/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Azilect. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/azilect-100105492/
Połączenie przeciwwskazaneTramadol+ NaltreksonNie łączy się tramadolu z naltreksonem, ponieważ naltrekson jest przeciwwskazany u osób przyjmujących leki zawierające opioidy.Nie bierz tramadolu w czasie leczenia naltreksonem, na ból zapytaj farmaceutę o paracetamol lub ibuprofen, a jeśli to nie wystarcza, skontaktuj się z lekarzem.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz tramadolu w czasie leczenia naltreksonem, na ból zapytaj farmaceutę o paracetamol lub ibuprofen, a jeśli to nie wystarcza, skontaktuj się z lekarzem.
Tych leków nie wolno łączyć. Naltrekson blokuje działanie tramadolu, więc tramadol prawie nie łagodzi bólu, a branie większych dawek, żeby poczuć ulgę, jest niebezpieczne. Jeśli przyjmujesz tramadol od dłuższego czasu, rozpoczęcie naltreksonu może wywołać gwałtowne objawy odstawienia. Po zakończeniu leczenia naltreksonem organizm może silniej reagować na leki przeciwbólowe z grupy opioidów.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój, poty, dreszcze, biegunka lub bóle mięśni
- ból, którego tramadol nie łagodzi
- bardzo silna senność lub płytki, wolny oddech
- drgawki
- pobudzenie, gorączka, drżenie lub szybkie bicie serca
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie łączy się tramadolu z naltreksonem, ponieważ naltrekson jest przeciwwskazany u osób przyjmujących leki zawierające opioidy[1][2]. U pacjenta leczonego naltreksonem ból należy leczyć lekami nieopioidowymi, a jeśli opioid jest niezbędny, decyzję o przerwaniu naltreksonu i nadzorze nad leczeniem przeciwbólowym podejmuje lekarz. Przed włączeniem naltreksonu trzeba upewnić się, że pacjent nie przyjmuje tramadolu ani innych opioidów, w razie wątpliwości wykonując test moczu w kierunku opioidów[1]. Po odstawieniu naltreksonu opioid włącza się od najniższej dawki z obserwacją pacjenta, bo wrażliwość na opioidy może być zwiększona[1].
Skutek kliniczny
Tramadol przyjęty w trakcie leczenia naltreksonem słabo lub wcale nie łagodzi bólu, co skłania pacjenta do zwiększania dawki i naraża go na drgawki oraz zespół serotoninowy związane z nieopioidową składową działania tramadolu. Włączenie naltreksonu u pacjenta przewlekle przyjmującego tramadol może wywołać ostry zespół odstawienny z niepokojem, potami, biegunką, bólami mięśni i rozszerzeniem źrenic[2]. Próba przełamania blokady dużymi dawkami opioidu albo przyjęcie zwykłej dawki tuż po odstawieniu naltreksonu grozi depresją oddechową.
Mechanizm
Naltrekson jest antagonistą receptorów opioidowych i blokuje receptor μ, przez który działa tramadol, a zwłaszcza jego aktywny O-demetylowany metabolit. Opioidowa składowa działania przeciwbólowego tramadolu zostaje zniesiona, a pozostaje jedynie słabsze działanie wynikające z hamowania wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny. U osoby przyzwyczajonej do opioidu podanie naltreksonu wypiera opioid z receptorów i wywołuje ostry zespół odstawienny[1]. Po zakończeniu leczenia naltreksonem wrażliwość na opioidy może być zwiększona[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- skuteczność leczenia przeciwbólowego
- objawy zespołu odstawiennego (niepokój, poty, biegunka, bóle mięśni, ziewanie, rozszerzone źrenice)
- sedacja i częstość oddechów po odstawieniu naltreksonu i ponownym włączeniu opioidu
- samodzielne zwiększanie dawki tramadolu przez pacjenta
Bezpieczniejsze alternatywy
paracetamolibuprofennaproksenmetamizolakamprozat
Kiedy ocena się zmienia
| Naltrekson włączany u pacjenta przewlekle przyjmującego tramadolkolejność włączenia · pacjent | ryzyko rośnie | Włączenie naltreksonu u pacjenta fizycznie zależnego od tramadolu może wywołać ostry zespół odstawienny. Przed rozpoczęciem leczenia należy potwierdzić odstawienie opioidu, w razie wątpliwości testem moczu lub testem prowokacji naloksonem. |
| Okres po zakończeniu leczenia naltreksonemczas leczenia · naltrekson | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia naltreksonem pacjent może być bardziej wrażliwy na opioidy. Tramadol można włączyć od najniższej skutecznej dawki z obserwacją sedacji i oddechu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Adepend 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adepend-100236596/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Naltex 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/naltex-100237696/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
Połączenie przeciwwskazaneBuspiron+ ZonisamidU pacjenta z padaczką leczonego zonisamidem nie włączaj buspironu i zaproponuj lekarzowi inny lek przeciwlękowy.Nie zaczynaj brać buspironu, jeśli przyjmujesz zonisamid z powodu padaczki, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na lęk.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać buspironu, jeśli przyjmujesz zonisamid z powodu padaczki, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na lęk.
Buspiron nie jest zalecany u osób chorujących na padaczkę, a zonisamid to lek przeciwpadaczkowy. Buspiron może utrudniać kontrolę napadów. Oba leki mogą też razem nasilać senność i zawroty głowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- częstsze lub silniejsze napady padaczkowe
- nasilona senność
- zawroty głowy
- trudności z koncentracją
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U pacjenta z padaczką leczonego zonisamidem nie włączaj buspironu i zaproponuj lekarzowi inny lek przeciwlękowy. Jeśli zonisamid stosowany jest poza wskazaniem u osoby bez padaczki, połączenie można rozważyć z zachowaniem ostrożności i kontrolą senności oraz zawrotów głowy.
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie kontroli napadów padaczkowych oraz nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna.
Mechanizm
Buspironu nie stosuje się u chorych na padaczkę[1] – a padaczka jest podstawowym wskazaniem zonisamidu, więc u większości pacjentów przyjmujących zonisamid buspiron jest przeciwwskazany ze względu na chorobę, a nie na sam lek. Przy leczeniu skojarzonym z innymi lekami serotoninergicznymi opisywano rzadkie przypadki drgawek po buspironie[1]. Oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, a buspiron łączy się ostrożnie z innymi lekami o takim działaniu[1], co oznacza możliwość sumowania senności i zawrotów głowy. Zonisamid nie hamuje istotnie enzymów cytochromu P-450, w tym CYP3A4, więc nie zwiększa stężenia buspironu[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i charakter napadów padaczkowych
- senność i zawroty głowy
- sprawność psychoruchowa, zwłaszcza u kierowców
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spamilan 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spamilan-100042544/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
Niekorzystna interakcjaKlemastyna+ ZonisamidU pacjenta leczonego zonisamidem lepiej unikać klemastyny i wybrać niesedatywny lek przeciwhistaminowy II generacji.Zapytaj farmaceutę lub lekarza o lek przeciwalergiczny, który nie powoduje senności, a jeśli musisz przyjmować oba leki, nie prowadź samochodu, nie pij alkoholu i unikaj przegrzania.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zapytaj farmaceutę lub lekarza o lek przeciwalergiczny, który nie powoduje senności, a jeśli musisz przyjmować oba leki, nie prowadź samochodu, nie pij alkoholu i unikaj przegrzania.
Oba leki mogą powodować senność i zawroty głowy, a razem działają silniej. Możesz czuć się otępiały, gorzej się koncentrować i łatwiej się przewrócić. Lek na padaczkę może też zmniejszać pocenie się, a lek przeciwalergiczny dodatkowo to nasila, przez co łatwiej o przegrzanie organizmu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z obudzeniem się
- zawroty głowy, chwiejny chód, upadki
- brak pocenia się mimo upału lub wysiłku
- gorączka, uczucie przegrzania, zaczerwieniona i sucha skóra
- splątanie lub dezorientacja
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U pacjenta leczonego zonisamidem lepiej unikać klemastyny i wybrać niesedatywny lek przeciwhistaminowy II generacji. Klemastyny nie łączy się z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę klemastyny przez możliwie krótki czas, ostrzec pacjenta przed prowadzeniem pojazdów i piciem alkoholu oraz kontrolować objawy nadmiernej sedacji i przegrzania. Alkohol dodatkowo nasila działanie klemastyny na ośrodkowy układ nerwowy[1].
Skutek kliniczny
Nasilona senność, zawroty głowy, zaburzenia koncentracji i koordynacji ruchowej, większe ryzyko upadków i wypadków komunikacyjnych. Możliwe zmniejszone pocenie się i przegrzanie organizmu, zwłaszcza u dzieci, w upale i podczas wysiłku.
Mechanizm
Klemastyna jest lekiem przeciwhistaminowym I generacji o działaniu uspokajającym i przeciwcholinergicznym. Zonisamid jako lek przeciwpadaczkowy często wywołuje senność, zawroty głowy i spowolnienie psychoruchowe, więc oba leki sumują hamujący wpływ na ośrodkowy układ nerwowy. Klemastyna nasila hamujące działanie innych leków działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i takiego łączenia należy unikać[1]. Dodatkowo zonisamid może zmniejszać pocenie się i sprzyjać przegrzaniu, a działanie przeciwcholinergiczne klemastyny również ogranicza wydzielanie potu, co teoretycznie zwiększa ryzyko zaburzeń termoregulacji. Interakcji farmakokinetycznej się nie spodziewa się, bo zonisamid nie wpływa istotnie na enzymy cytochromu P-450[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i zawrotów głowy
- koordynacja ruchowa i ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych
- pocenie się i temperatura ciała, zwłaszcza u dzieci, w upale i przy wysiłku
- objawy przeciwcholinergiczne (suchość w ustach, zaparcie, zatrzymanie moczu)
Bezpieczniejsze alternatywy
loratadynadesloratadynacetyryzynalewocetyryzynafeksofenadynabilastyna
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≤ 17pacjent | ryzyko rośnie | U dzieci ryzyko oligohydrozy i hipertermii związanej z zonisamidem jest największe, a działanie przeciwcholinergiczne klemastyny może je nasilać. U dzieci połączenia należy unikać i zastosować lek przeciwhistaminowy II generacji. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie sedacji i działania przeciwcholinergicznego zwiększa ryzyko upadków, splątania i zatrzymania moczu. Zaleca się lek przeciwhistaminowy II generacji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clemastinum Hasco 1 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clemastinum-hasco-100130923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
Niekorzystna interakcjaTopiramat+ ZonisamidU dorosłych połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy korzyść przeważa nad ryzykiem, i z zachowaniem ostrożności.Pij dużo wody, unikaj przegrzania i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, a jeśli dotyczy to dziecka, zapytaj lekarza, czy połączenie jest konieczne.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Pij dużo wody, unikaj przegrzania i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, a jeśli dotyczy to dziecka, zapytaj lekarza, czy połączenie jest konieczne.
Topiramat i zonisamid działają na nerki w podobny sposób, więc razem mocniej wpływają na równowagę kwasów w organizmie. Może to sprzyjać kamieniom nerkowym, zakwaszeniu organizmu i słabszemu poceniu się, przez co łatwiej się przegrzać. Oba leki mogą też powodować senność. U dzieci tych leków zwykle się nie łączy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny ból w boku lub w dole pleców
- krew w moczu lub ból przy oddawaniu moczu
- szybki, głęboki oddech, duże zmęczenie, brak apetytu
- brak pocenia się i gorączka, zwłaszcza w upale
- nasilona senność, problemy z koncentracją lub mową
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U dorosłych połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy korzyść przeważa nad ryzykiem, i z zachowaniem ostrożności[1][2]. U dzieci i młodzieży zonisamidu nie łączy się z topiramatem[1][2]. Przed skojarzeniem i w trakcie leczenia należy oznaczać wodorowęglany w surowicy. Pacjent powinien pić dużo płynów, a w razie objawów kamicy lub kwasicy trzeba rozważyć zmniejszenie dawki albo odstawienie jednego z leków. Pacjent powinien też unikać przegrzania.
Skutek kliniczny
Większe ryzyko kwasicy metabolicznej z hiperchloremią, kamicy nerkowej, zmniejszonej potliwości z przegrzaniem oraz senności i zaburzeń poznawczych. Dane o łączeniu są niepełne i nie pozwalają wykluczyć interakcji farmakodynamicznej[1]. Należy unikać łączenia zonisamidu z innymi lekami sprzyjającymi kamicy moczowej[1].
Mechanizm
Topiramat i zonisamid hamują anhydrazę węglanową, więc ich działania w nerkach się sumują. Rośnie utrata wodorowęglanów z moczem, a mocz staje się bardziej zasadowy, co sprzyja kwasicy metabolicznej i wytrącaniu się złogów fosforanowo-wapniowych. Oba leki mogą też zmniejszać potliwość i działać hamująco na ośrodkowy układ nerwowy. Klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej nie opisano. Zonisamid nie hamuje istotnie izoenzymów cytochromu P-450[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- wodorowęglany i chlorki w surowicy (gazometria przy objawach kwasicy)
- objawy kamicy nerkowej – ból w okolicy lędźwiowej, krwiomocz
- potliwość i temperatura ciała, zwłaszcza w upale i u dzieci
- masa ciała i apetyt
- senność, zaburzenia koncentracji i mowy
- stężenie kreatyniny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≤ 17 latpacjent | inne zalecenie | U dzieci i młodzieży zonisamidu nie stosuje się jednocześnie z topiramatem ani innymi inhibitorami anhydrazy węglanowej. Dzieci są szczególnie narażone na zmniejszoną potliwość i przegrzanie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonisamidum Neuraxpharm 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonisamidum-neuraxpharm-100391345/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Topamax. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/topamax-100100187/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
Niekorzystna interakcjaTramadol+ BuprenorfinaUnikaj łączenia tramadolu z buprenorfiną, ponieważ jednoczesne stosowanie czystego agonisty z lekiem o mieszanym działaniu agonistyczno-antagonistycznym nie jest wskazane.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnego zalecenia lekarza i nie pij przy nich alkoholu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnego zalecenia lekarza i nie pij przy nich alkoholu.
Tramadol i buprenorfina to dwa silne leki przeciwbólowe z tej samej grupy. Buprenorfina może osłabić działanie tramadolu, więc ból może być gorzej kontrolowany. Oba leki razem mocniej usypiają i mogą spowalniać oddech, co bywa niebezpieczne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z wybudzeniem
- wolny, płytki oddech
- splątanie lub zawroty głowy
- ból, który nie ustępuje mimo leków
- pobudzenie, drżenia, gorączka lub biegunka
- niepokój, poty, ziewanie i bóle mięśni (objawy odstawienia)
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia tramadolu z buprenorfiną, ponieważ jednoczesne stosowanie czystego agonisty z lekiem o mieszanym działaniu agonistyczno-antagonistycznym nie jest wskazane[1]. Jeśli skojarzenie jest konieczne, stosuj najniższą skuteczną dawkę tramadolu i możliwie najkrótszy czas leczenia skojarzonego[2]. Standardowe dawki opioidowych leków przeciwbólowych można podać pod koniec działania buprenorfiny bez wpływu na analgezję[3]. Tramadolu nie stosuje się w leczeniu uzależnienia od opioidów ani w zespole abstynencyjnym[1].
Skutek kliniczny
Możliwe jest osłabienie analgezji tramadolu, a przy dużych dawkach buprenorfiny także niepełna kontrola bólu mimo zwiększania dawki tramadolu. Jednoczesne stosowanie z innymi opioidami lub leczeniem substytucyjnym zwiększa ryzyko nadmiernej sedacji, depresji oddechowej, śpiączki lub zgonu[2]. Dane są niespójne, ponieważ terapeutyczne dawki buprenorfiny nie zmniejszają skuteczności przeciwbólowej standardowych dawek agonistów opioidowych[3].
Mechanizm
Buprenorfina jest częściowym agonistą receptora opioidowego μ o bardzo dużym powinowactwie i może wypierać z receptora czystego agonistę, jakim jest tramadol, co teoretycznie osłabia jego działanie przeciwbólowe[1]. Oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i ośrodek oddechowy, więc ich działanie sedacyjne i hamujące oddychanie sumuje się[2][3]. Tramadol działa też serotoninergicznie, a buprenorfina w skojarzeniu z lekami serotoninergicznymi zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego[3].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie sedacji i senności
- częstość i głębokość oddechów
- skuteczność kontroli bólu
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenia, gorączka, biegunka)
- objawy odstawienne u pacjentów długotrwale przyjmujących opioidy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 2 mg podjęzykowo (leczenie substytucyjne)buprenorfina | ryzyko rośnie | Przy dawkach buprenorfiny stosowanych w leczeniu uzależnienia blokada receptorów μ jest silniejsza, więc tramadol może działać słabo, a jego stosowanie w leczeniu uzależnienia od opioidów jest wykluczone. Skojarzenie z leczeniem substytucyjnym zwiększa ryzyko depresji oddechowej. |
| Tramadol pod koniec działania buprenorfinykolejność włączenia · tramadol | inne zalecenie | Standardowe dawki opioidowego leku przeciwbólowego można podać pod koniec działania buprenorfiny bez wpływu na analgezję. Nadal należy monitorować sedację i oddech. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Poltram Retard 100 100 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/poltram-retard-100-100110949/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.