Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Amitryptylina / Amitryptylina i zonisamid

Amitryptylina i zonisamid

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować, ale amitryptylinę należy włączać w małej dawce i zwiększać powoli.

Możesz przyjmować oba leki, ale nie pij alkoholu, uważaj za kierownicą, unikaj przegrzania i powiedz lekarzowi, jeśli napady staną się częstsze.

Niekorzystna interakcjaAmitryptylina+ ZonisamidPołączenie można stosować, ale amitryptylinę należy włączać w małej dawce i zwiększać powoli.Możesz przyjmować oba leki, ale nie pij alkoholu, uważaj za kierownicą, unikaj przegrzania i powiedz lekarzowi, jeśli napady staną się częstsze.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Możesz przyjmować oba leki, ale nie pij alkoholu, uważaj za kierownicą, unikaj przegrzania i powiedz lekarzowi, jeśli napady staną się częstsze.

Oba leki mogą powodować senność i zawroty głowy, a razem działają silniej. Amitryptylina może u niektórych osób ułatwiać występowanie napadów padaczkowych. Oba leki mogą też zmniejszać pocenie się, przez co łatwiej o przegrzanie organizmu w upale lub przy wysiłku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub zawroty głowy
  • częstsze lub silniejsze napady padaczkowe
  • brak pocenia się i gorączka w upale lub po wysiłku
  • splątanie lub trudności z koncentracją
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale amitryptylinę należy włączać w małej dawce i zwiększać powoli. Należy obserwować częstość napadów, nasilenie sedacji oraz objawy przegrzania. Przy pogorszeniu kontroli napadów trzeba rozważyć zmianę leku przeciwdepresyjnego na taki, który w mniejszym stopniu obniża próg drgawkowy. Chorego należy ostrzec przed alkoholem, prowadzeniem pojazdów na początku leczenia oraz przed przegrzaniem.

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji, zwłaszcza na początku leczenia i po zwiększeniu dawki. U części chorych z padaczką może pogorszyć się kontrola napadów. Rzadziej może wystąpić przegrzanie organizmu z gorączką przy upale lub wysiłku, szczególnie u dzieci.

Mechanizm

Interakcja ma charakter farmakodynamiczny. Amitryptylina nasila działanie uspokajające innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy[1]. Zonisamid również powoduje senność, zawroty głowy i spowolnienie psychoruchowe, więc te działania się sumują. Amitryptylina, jak inne trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, obniża próg drgawkowy i może osłabiać przeciwpadaczkowe działanie zonisamidu. Dodatkowo działanie przeciwcholinergiczne amitryptyliny zmniejsza pocenie się, co może sumować się ze skąpym poceniem i ryzykiem przegrzania opisywanym przy zonisamidzie. Interakcji farmakokinetycznej nie należy oczekiwać. Zonisamid nie hamuje istotnie izoenzymów cytochromu P450, w tym CYP2D6, CYP2C19 i CYP3A4, i nie zmienia farmakokinetyki dezypraminy[2].

Metabolizm i transportery

  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Zonisamid: słaby inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • częstość i charakter napadów padaczkowych
  • senność, zawroty głowy i zaburzenia funkcji poznawczych
  • pocenie się i temperatura ciała, zwłaszcza w upale i u dzieci

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaescytalopram

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≤ 17 latpacjentryzyko rośnieU dzieci i młodzieży ryzyko skąpego pocenia się i przegrzania przy zonisamidzie jest większe, a działanie przeciwcholinergiczne amitryptyliny może je dodatkowo zwiększać. Należy szczególnie pilnować nawodnienia i unikać przegrzania.
Dawki przeciwdepresyjne (duże)dawka · amitryptylinaryzyko rośnieObniżenie progu drgawkowego, sedacja i działanie przeciwcholinergiczne amitryptyliny zależą od dawki. Przy małych dawkach stosowanych w bólu lub bezsenności ryzyko jest mniejsze niż przy dawkach przeciwdepresyjnych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaAmitryptylinaa alkoholPodczas leczenia amitryptyliną należy unikać alkoholu.Podczas leczenia amitryptyliną nie pij alkoholu i nie prowadź pojazdów, jeśli czujesz senność lub rozkojarzenie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Podczas leczenia amitryptyliną nie pij alkoholu i nie prowadź pojazdów, jeśli czujesz senność lub rozkojarzenie.

Alkohol i amitryptylina działają uspokajająco, więc razem mogą bardzo mocno nasilić senność, spowolnienie i trudności z koncentracją. Alkohol może też zmieniać stężenie leku we krwi. Połączenie jest szczególnie niebezpieczne przy prowadzeniu samochodu i obsłudze maszyn.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • splątanie, zaburzenia równowagi i mowy
  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • uczucie dużego osłabienia lub omdlenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Podczas leczenia amitryptyliną należy unikać alkoholu. Gdy pacjent mimo to pije, trzeba go uprzedzić o nasileniu senności i o zakazie prowadzenia pojazdów oraz obsługi maszyn w tym czasie. Szczególną ostrożność zachowuje się u osób z depresją, u których istnieje ryzyko samobójcze, ponieważ alkohol zwiększa toksyczność leku przy przedawkowaniu.[1]

Skutek kliniczny

Nasilone senność, spowolnienie i zaburzenia uwagi oraz koncentracji, co pogarsza zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.[1] Po przedawkowaniu amitryptyliny jednoczesne spożycie alkoholu nasila jego skutki.[1]

Mechanizm

Amitryptylina i alkohol hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i upośledzające sprawność psychomotoryczną się sumuje.[1] Dodatkowo w obecności etanolu zwiększa się stężenie wolnej amitryptyliny w osoczu i stężenie jej metabolitu, nortryptyliny.[1]

Metabolizm i transportery

  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[2], substrat CYP2C19[2], substrat CYP2C9[2], substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i spowolnienia w ciągu dnia
  • zaburzenia koncentracji, równowagi i uwagi
  • regularne spożywanie alkoholu podczas leczenia
  • objawy świadczące o zatruciu lekiem, np. nasilona senność, zaburzenia rytmu serca, splątanie

Kiedy ocena się zmienia

Większa ilość alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieWiększa ilość alkoholu nasila działanie uspokajające i ryzyko zaburzeń psychomotorycznych. Przy przedawkowaniu amitryptyliny połączenie z alkoholem pogarsza skutki zatrucia.
Osoby starszewiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych można spodziewać się silniejszego działania uspokajającego i większego ryzyka upadków. To wniosek z ogólnej wiedzy farmakologicznej, bez odrębnego zapisu w dostarczonym fragmencie ChPL.
Początek leczenia lub zwiększenie dawkiczas leczenia · pacjentryzyko rośnieNa początku leczenia i po zwiększeniu dawki senność bywa największa, więc w tym okresie szczególnie należy odradzać alkohol.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaZonisamida alkoholZaleca się unikanie alkoholu w trakcie leczenia zonisamidem, a jeśli pacjent nie zamierza całkowicie zrezygnować z picia, należy ograniczyć spożycie do sporadycznych małych ilości i bezwzględnie unikać upijania się.Najlepiej nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli wypijesz niewielką ilość, nie prowadź pojazdów i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczne granice.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Najlepiej nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli wypijesz niewielką ilość, nie prowadź pojazdów i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczne granice.

Lek i alkohol mogą razem nasilać senność, zawroty głowy i problemy z równowagą. Większa ilość alkoholu może też sprzyjać napadom padaczkowym, nawet jeśli regularnie przyjmujesz lek. Ryzyko jest największe na początku leczenia i po zwiększeniu dawki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność
  • zawroty głowy
  • chwiejny chód lub problemy z równowagą
  • trudności z koncentracją lub mową
  • częstsze napady padaczkowe
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zaleca się unikanie alkoholu w trakcie leczenia zonisamidem, a jeśli pacjent nie zamierza całkowicie zrezygnować z picia, należy ograniczyć spożycie do sporadycznych małych ilości i bezwzględnie unikać upijania się. Szczególną ostrożność trzeba zachować na początku leczenia i po każdym zwiększeniu dawki, kiedy działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego są najsilniejsze. Pacjent pijący alkohol nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn.

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się nasilenia senności, zawrotów głowy, zaburzeń równowagi i koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków, urazów i wypadków komunikacyjnych. Przy piciu dużych ilości alkoholu oraz w okresie odstawienia alkoholu rośnie ryzyko napadów padaczkowych mimo leczenia.

Mechanizm

Alkohol nasila hamujące działanie zonisamidu na ośrodkowy układ nerwowy, ponieważ oba związki mogą powodować senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji i spowolnienie psychoruchowe, więc ich działania się sumują. Jednocześnie nadużywanie alkoholu, a zwłaszcza jego nagłe odstawienie po okresie intensywnego picia, obniża próg drgawkowy i może osłabiać kontrolę napadów padaczkowych. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ zonisamid jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4 i nie hamuje istotnie izoenzymów cytochromu P-450, w tym CYP2E1[1]. ChPL zonisamidu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji, i zapis ten jest jednakowy dla obu ocenianych produktów[1].

Metabolizm i transportery

  • Zonisamid: słaby inhibitor P-gp[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • senność i nadmierne uspokojenie
  • zawroty głowy i zaburzenia równowagi
  • zaburzenia koncentracji i pamięci
  • częstość napadów padaczkowych
  • ilość spożywanego alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości lub upijanie sięilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePicie dużych ilości alkoholu oraz odstawienie alkoholu po okresie intensywnego picia znacząco obniża próg drgawkowy i nasila depresję ośrodkowego układu nerwowego, co zwiększa ryzyko napadów i urazów.
Okres rozpoczynania leczenia i zwiększania dawkiczas leczenia · alkoholryzyko rośnieNa początku leczenia i po zwiększeniu dawki zonisamidu działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego są najbardziej nasilone, dlatego w tym okresie należy zalecać całkowitą rezygnację z alkoholu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 313

Połączenie przeciwwskazaneAmitryptylina+ EscytalopramNie należy łączyć escytalopramu z amitryptyliną, ponieważ wszystkie charakterystyki escytalopramu ujmują skojarzenie z lekami wydłużającymi odstęp QT w przeciwwskazaniach.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu o obu lekach.opóźniony (dni)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który je przepisał, i powiedz mu o obu lekach.

Amitryptylina i escytalopram działają podobnie na serce i układ nerwowy, a przyjmowane razem mogą zaburzać rytm serca. Mogą też razem wywołać groźny stan zwany zespołem serotoninowym, który objawia się między innymi niepokojem, drżeniem i gorączką. Escytalopram może dodatkowo zwiększać ilość amitryptyliny we krwi, co nasila jej działania niepożądane. Producent escytalopramu zabrania łączenia go z lekami takimi jak amitryptylina.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
  • drżenie, skurcze lub drganie mięśni
  • wysoka gorączka, poty, biegunka
  • drgawki
  • bardzo silna senność, zatrzymanie moczu lub uporczywe zaparcia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Nie należy łączyć escytalopramu z amitryptyliną, ponieważ wszystkie charakterystyki escytalopramu ujmują skojarzenie z lekami wydłużającymi odstęp QT w przeciwwskazaniach.[1][2][3] Przy wykryciu takiego połączenia należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zamiany jednego z leków, na przykład escytalopramu na lek przeciwdepresyjny bez przeciwwskazania z lekami wydłużającymi QT albo amitryptyliny na lek przeciwbólowy lub nasenny o innym mechanizmie działania. Jeśli lekarz świadomie utrzymuje skojarzenie, konieczne są wyjściowe i kontrolne EKG z oceną QTc, wyrównanie potasu i magnezu, najmniejsze skuteczne dawki oraz ocena stężenia amitryptyliny, gdy jest dostępna.[4] Pacjenta trzeba poinformować o objawach zaburzeń rytmu i zespołu serotoninowego.

Skutek kliniczny

Najpoważniejszym skutkiem jest wydłużenie odstępu QT z ryzykiem arytmii komorowych typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Możliwy jest także zespół serotoninowy z pobudzeniem, drżeniem, mioklonią i hipertermią oraz napady drgawek. Wzrost stężenia amitryptyliny nasila jej działania antycholinergiczne, uspokajające i kardiotoksyczne. Ryzyko rośnie u osób starszych, przy hipokaliemii lub hipomagnezemii, chorobach serca, bradykardii i przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT lub serotoninergicznych.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. ChPL escytalopramu wymienia trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne wśród leków wydłużających QT, z którymi skojarzenie jest przeciwwskazane.[1] ChPL amitryptyliny zalicza skojarzenie z lekami wydłużającymi odstęp QT do niezalecanych ze względu na ryzyko arytmii komorowych.[4] Oba leki działają serotoninergicznie i obniżają próg drgawkowy, a ChPL escytalopramu wymienia leki trójpierścieniowe wśród leków obniżających próg drgawkowy, przy których należy zachować ostrożność.[1] Dodatkowo leki z grupy SSRI hamują CYP2D6, główny szlak metabolizmu amitryptyliny, co może zwiększać jej stężenie w osoczu.[4] Escytalopram jest słabym do umiarkowanego inhibitorem CYP2D6, więc składowa farmakokinetyczna ma mniejsze znaczenie niż sumowanie działań na serce i układ serotoninowy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Amitryptylina – inhibitor CYP2D6[5], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[6], amitryptylina – substrat CYP2C19[5]
  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[7], amitryptylina – substrat CYP2D6[5]
  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], substrat CYP2C19[5], substrat CYP2C9[5], substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[7], wrażliwy substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i po zmianie dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenie, mioklonie, gorączka, biegunka)
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • objawy toksyczności amitryptyliny (nasilona senność, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, splątanie)
  • stężenie amitryptyliny i nortryptyliny w osoczu, jeśli jest dostępne

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAmitryptylina+ SakwinawirPołączenie jest przeciwwskazane – sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj samodzielnie leku na HIV.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj samodzielnie leku na HIV.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to działanie się sumuje i może być groźne dla życia. Lek na HIV dodatkowo spowalnia usuwanie amitryptyliny z organizmu, przez co jej działanie i działania niepożądane są silniejsze. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • silna senność lub splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR[1]. U pacjenta leczonego sakwinawirem należy zastąpić amitryptylinę lekiem bez wpływu na QT i bez istotnej zależności od CYP3A4 albo zmienić schemat przeciwretrowirusowy we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Jeśli pacjent zgłosi się z oboma lekami, nie należy wydawać leku bez kontaktu z lekarzem.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QT i PR z ryzykiem groźnych arytmii komorowych, w tym torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Możliwe nasilenie innych działań toksycznych amitryptyliny wskutek wzrostu jej stężenia – sedacji, działań antycholinergicznych i obniżenia progu drgawkowego.

Mechanizm

Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR zależnie od dawki, a amitryptylina jako trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny również wydłuża QT, więc oba działania się sumują[1]. Leki wydłużające QT zwiększają prawdopodobieństwo arytmii komorowych podczas stosowania trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych[2]. Dodatkowo rytonawir jest silnym inhibitorem CYP3A4, a sakwinawir jest substratem i inhibitorem CYP3A4 oraz glikoproteiny P[1]. Amitryptylina jest metabolizowana częściowo przez CYP3A4, a przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak rytonawir, można spodziewać się klinicznie istotnych interakcji[2]. Wzrost stężenia amitryptyliny dodatkowo nasila ryzyko kardiotoksyczne.

Metabolizm i transportery

  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc i PR przed zmianą leczenia i po niej
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kardiologiczne – kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • objawy toksyczności amitryptyliny – nadmierna senność, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, splątanie

Bezpieczniejsze alternatywy

pregabalinagabapentynadolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ AmitryptylinaNie należy łączyć cytalopramu z amitryptyliną, bo wszystkie charakterystyki cytalopramu zaliczają jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT do przeciwwskazań.Nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze bezpieczne leczenie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze bezpieczne leczenie.

Cytalopram i amitryptylina to dwa leki przeciwdepresyjne, które mogą wpływać na rytm serca. Przyjmowane razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu, które czasem prowadzą do omdlenia. Oba leki zwiększają też ilość serotoniny w mózgu, a jej nadmiar może dawać gorączkę, drżenie i pobudzenie. Tych leków nie należy stosować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • gorączka z drżeniem, sztywnością lub skurczami mięśni
  • silny niepokój, splątanie lub pobudzenie
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy łączyć cytalopramu z amitryptyliną, bo wszystkie charakterystyki cytalopramu zaliczają jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT do przeciwwskazań. Gdy pacjent otrzymał oba leki, trzeba skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zamiany jednego z nich, a pacjent nie powinien sam nagle odstawiać żadnego z leków. Jeżeli przed zmianą leczenia oba leki są jeszcze stosowane, należy wykonać EKG z oceną QTc, skontrolować stężenie potasu i magnezu oraz unikać dodatkowych leków wydłużających QT i powodujących hipokaliemię.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu serca, w tym torsade de pointes, z ryzykiem omdlenia i nagłego zgonu sercowego. Dodatkowo możliwe jest nasilenie działania serotoninergicznego aż do zespołu serotoninowego oraz zwiększone ryzyko napadów drgawek.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. ChPL cytalopramu wymienia trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne wśród leków wydłużających odstęp QT, z którymi jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane, i zaznacza, że nie można wykluczyć efektu addytywnego.[1] Oba leki nasilają też przekaźnictwo serotoninergiczne, co teoretycznie zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego. Interakcja farmakokinetyczna nie ma znaczenia klinicznego, bo ChPL cytalopramu podaje, że przy łączeniu z amitryptyliną nie obserwowano zmian farmakokinetyki albo były one bardzo małe i nieistotne klinicznie.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP1A2[3], amitryptylina – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2C19[3], amitryptylina – substrat CYP2C19[4]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[3], amitryptylina – substrat CYP2D6[4]
  • Amitryptylina – inhibitor CYP2D6[4], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zespołu serotoninowego
  • objawy kardiologiczne – kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych ryzyko wydłużenia QT i arytmii jest większe, zwłaszcza przy chorobach serca, zaburzeniach elektrolitowych i wielu lekach jednocześnie.
Maksymalna zalecana dawka dobowadawka · cytalopramryzyko rośnieWpływ cytalopramu na odstęp QT zależy od dawki, więc większe dawki zwiększają ryzyko arytmii w połączeniu z amitryptyliną.
Mała dawka stosowana w bólu lub bezsennościdawka · amitryptylinainne zalecenieMała dawka amitryptyliny nie znosi przeciwwskazania z ChPL cytalopramu, ale gdy lekarz świadomie utrzymuje połączenie do czasu zmiany leczenia, konieczne są EKG z oceną QTc i kontrola elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ AmitryptylinaPołączenie jest przeciwwskazane i nie należy stosować obu leków jednocześnie.Nie bierz tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, który lek zamienić.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, który lek zamienić.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem robią to znacznie silniej. Takie połączenie może wywołać groźną arytmię, omdlenie, a nawet zatrzymanie krążenia. Dlatego tych leków nie przyjmuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność albo ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i nie należy stosować obu leków jednocześnie[1]. Jeśli pacjent wymaga amitryptyliny, cyzapryd należy odstawić i rozważyć prokinetyk bez wpływu na odstęp QT. Jeśli leczenie cyzaprydem jest konieczne, trzeba zastąpić amitryptylinę lekiem przeciwdepresyjnym o małym ryzyku wydłużenia QT po konsultacji z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi znacznym wydłużeniem odstępu QT i groźnymi zaburzeniami rytmu serca – częstoskurczem komorowym, migotaniem komór i częstoskurczem typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i wrodzonym wydłużeniu QT[1].

Mechanizm

Cyzapryd i amitryptylina wydłużają odstęp QT, więc ich działania na repolaryzację komór się sumują. Cyzaprydu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz typu torsade de pointes, w tym z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, takimi jak amitryptylina[1]. Leki wydłużające odstęp QT, w tym cyzapryd, zwiększają prawdopodobieństwo arytmii komorowych podczas stosowania trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych[2].

Metabolizm i transportery

  • Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc, jeśli pacjent przyjmował oba leki jednocześnie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu – kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaitopryd

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ AmitryptylinaNie łącz difenhydraminy z amitryptyliną.Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się amitryptyliną, i zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek na alergię albo lekarza o pomoc przy bezsenności.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się amitryptyliną, i zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek na alergię albo lekarza o pomoc przy bezsenności.

Difenhydramina i amitryptylina razem mogą zaburzać rytm serca. Oba leki wywołują też senność, suchość w ustach, zaparcia i trudności z oddawaniem moczu, a przyjęte jednocześnie nasilają te objawy. U osób starszych takie połączenie może powodować splątanie i upadki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • silna senność albo splątanie
  • brak oddawania moczu mimo parcia
  • silne zaparcie, wzdęty i bolesny brzuch
  • wysoka gorączka
  • nieostre widzenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz difenhydraminy z amitryptyliną.[1][2][3] Leków przeciwcholinergicznych nie stosuje się razem z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi.[4] Przy objawach alergicznych wybierz niesedatywny lek przeciwhistaminowy o znikomym działaniu antycholinergicznym. Przy bezsenności u pacjenta leczonego amitryptyliną skieruj go do lekarza prowadzącego zamiast dokładać lek nasenny bez recepty.

Skutek kliniczny

Nasilona senność i spowolnienie psychoruchowe, splątanie, zaburzenia widzenia, zatrzymanie moczu, ciężkie zaparcia aż do porażennej niedrożności jelit oraz wysoka gorączka.[4] Rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i arytmii komorowych, w tym torsade de pointes.[1][4] Wzrost stężenia amitryptyliny przez zahamowanie CYP2D6 dodatkowo nasila jej działania niepożądane.

Mechanizm

Obie substancje działają przeciwmuskarynowo, więc ich działania antycholinergiczne na oko, ośrodkowy układ nerwowy, jelita i pęcherz moczowy się sumują.[1][4] Obie nasilają hamowanie ośrodkowego układu nerwowego i działanie uspokajające.[1][4] Amitryptylina zwiększa ryzyko arytmii komorowych przy łączeniu z innymi lekami wpływającymi na odstęp QT, a difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi QT lub wywołującymi torsade de pointes.[4][1] Difenhydramina hamuje CYP2D6, a amitryptylina jest metabolizowana głównie przez CYP2D6 i CYP2C19, więc jej stężenie w osoczu może wzrosnąć.[1][4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[5], amitryptylina – substrat CYP2D6[6]
  • Amitryptylina – inhibitor CYP2D6[6], difenhydramina – substrat CYP2D6[5]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2D6[5]
  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], substrat CYP2C19[6], substrat CYP2C9[6], substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc, jeśli połączenia nie dało się uniknąć
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy antycholinergiczne: zatrzymanie moczu, zaparcia, suchość w ustach, zaburzenia widzenia
  • stan świadomości i sedacja, zwłaszcza u osób starszych
  • temperatura ciała

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastynaloratadynadesloratadyna

Kiedy ocena się zmienia

Wiek podeszływiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie działania antycholinergicznego i sedatywnego częściej prowadzi do majaczenia, zatrzymania moczu, zaparć i upadków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ AmitryptylinaPołączenia należy unikać u osób starszych, z chorobą serca, wydłużonym odstępem QT, hipokaliemią lub hipomagnezemią.Zapytaj lekarza, czy hydroksyzynę można zastąpić lekiem, który nie usypia.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Zapytaj lekarza, czy hydroksyzynę można zastąpić lekiem, który nie usypia.

Hydroksyzyna i amitryptylina nasilają wzajemnie senność, suchość w ustach, zaparcia i trudności z oddawaniem moczu. U osób starszych mogą wywołać splątanie i upadki. Oba leki wpływają też na przewodzenie w sercu i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu, zwłaszcza u osób z chorobą serca. Lekarz powinien wiedzieć, że pacjent przyjmuje oba leki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub zasłabnięcie
  • splątanie
  • zatrzymanie moczu
  • bardzo silna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Połączenia należy unikać u osób starszych, z chorobą serca, wydłużonym odstępem QT, hipokaliemią lub hipomagnezemią[1]. Gdy lekarz uzna je za konieczne, hydroksyzynę podaje się w najmniejszej dawce i najkrócej, a EKG wykonuje się przed leczeniem i po jego rozpoczęciu. Przy świądzie alergicznym hydroksyzynę można zastąpić feksofenadyną lub bilastyną.

Skutek kliniczny

Połączenie nasila senność, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i zaburzenia widzenia, a u osób starszych sprzyja splątaniu i upadkom. U pacjentów z chorobami serca, hipokaliemią lub przyjmujących inne leki wydłużające odstęp QT może dojść do groźnych zaburzeń rytmu serca[1].

Mechanizm

Oba leki blokują receptory H1 i muskarynowe, więc sumuje się działanie uspokajające i przeciwcholinergiczne. Oba wydłużają odstęp QT przez blokowanie kanałów potasowych hERG, co zwiększa ryzyko częstoskurczu typu torsade de pointes[1]. Hydroksyzyna hamuje CYP2D6, a amitryptylina i jej metabolit nortryptylina są przez ten enzym hydroksylowane, więc stężenie amitryptyliny może wzrosnąć.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2C19[2], amitryptylina – substrat CYP2C19[3]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2C9[2], amitryptylina – substrat CYP2C9[3]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[2], amitryptylina – substrat CYP2D6[3]
  • Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[2], amitryptylina – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP2D6[2], inhibitor CYP3A4[2], substrat CYP3A4[2]
  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc
  • potas i magnez
  • senność i splątanie
  • zatrzymanie moczu i zaparcia

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych dawka hydroksyzyny nie powinna przekraczać 50 mg na dobę, a obciążenie przeciwcholinergiczne obu leków zwiększa ryzyko majaczenia i upadków.
dawka ≥ 75 mg amitryptyliny na dobęamitryptylinaryzyko rośniePrzy dawkach przeciwdepresyjnych amitryptyliny wydłużenie QT i działanie przeciwcholinergiczne są silniejsze niż przy 10–25 mg stosowanych w bólu.

Źródła

  1. Schlit AF, Delaunois A, Colomar A, Claudio B, Cariolato L, Boev R, et al. Risk of QT prolongation and torsade de pointes associated with exposure to hydroxyzine: re-evaluation of an established drug. Pharmacol Res Perspect. 2017;5(3):e00309. doi: 10.1002/prp2.309. PMID: 28480041.
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMaprotylina+ ZonisamidU pacjenta z padaczką leczonego zonisamidem nie należy włączać maprotyliny i trzeba wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na próg drgawkowy.Nie zaczynaj brać maprotyliny razem z zonisamidem i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leku na depresję.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać maprotyliny razem z zonisamidem i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zmianie leku na depresję.

Maprotylina, lek na depresję, może ułatwiać pojawianie się napadów padaczkowych. Zonisamid przyjmuje się właśnie po to, żeby takim napadom zapobiegać, więc oba leki działają przeciwko sobie. Razem mogą też silniej powodować senność i zawroty głowy oraz utrudniać pocenie się, przez co łatwiej się przegrzać.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • napad drgawek lub częstsze napady niż zwykle
  • nagłe wyłączenia świadomości lub mimowolne drgania mięśni
  • silna senność lub zawroty głowy
  • gorączka, brak potu i uczucie przegrzania w upale lub przy wysiłku
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

U pacjenta z padaczką leczonego zonisamidem nie należy włączać maprotyliny i trzeba wybrać lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na próg drgawkowy[1]. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, należy pilnie skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zamiany leku przeciwdepresyjnego, bez samodzielnego odstawiania żadnego z leków. Zonisamid przepisany w innym wskazaniu niż padaczka nie znosi przeciwwskazania, jeśli w wywiadzie występowały drgawki.

Skutek kliniczny

Ryzyko nawrotu lub nasilenia napadów padaczkowych, w tym napadów uogólnionych, mimo leczenia zonisamidem. Możliwe nasilona senność, zawroty głowy i zaburzenia koncentracji, a przy upałach lub wysiłku przegrzanie organizmu.

Mechanizm

Maprotyliny nie stosuje się u pacjentów z drgawkami lub obniżonym progiem drgawkowym[1]. Zonisamid jest lekiem przeciwpadaczkowym, więc wspólne stosowanie zwykle oznacza chorego z padaczką, u którego maprotylina obniża próg drgawkowy i osłabia ochronę przed napadami. Maprotylina nasila też działanie innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy[1], co sumuje się z sennością i zawrotami głowy po zonisamidzie. Działanie przeciwcholinergiczne maprotyliny może dodatkowo nasilać zmniejszoną potliwość związaną z zonisamidem i ryzyko przegrzania. Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, bo zonisamid nie wpływa na metabolizm innych leków przez cytochrom P-450, co potwierdzono in vivo m.in. dla dezypraminy[2].

Metabolizm i transportery

  • Maprotylina: drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Zonisamid: słaby inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • częstość i charakter napadów padaczkowych
  • nasilenie senności i zawrotów głowy
  • objawy przegrzania i zmniejszonej potliwości, zwłaszcza w upały

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaescytalopram

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawki lub szybkie zwiększanie dawkidawka · maprotylinaryzyko rośnieRyzyko drgawek po maprotylinie rośnie z dawką i przy szybkim jej zwiększaniu, co dodatkowo przemawia za wyborem innego leku przeciwdepresyjnego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMetokarbamol+ ZonisamidNie stosuj metokarbamolu u pacjenta leczonego zonisamidem, ponieważ metokarbamol jest przeciwwskazany w padaczce.Nie przyjmuj metokarbamolu, jeśli bierzesz zonisamid, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na napięcie mięśni.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj metokarbamolu, jeśli bierzesz zonisamid, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na napięcie mięśni.

Zonisamid to lek na padaczkę, a metokarbamolu na rozluźnienie mięśni nie stosuje się u osób z padaczką. Oba leki mogą też powodować senność i zawroty głowy, a razem działają silniej. Może to utrudniać prowadzenie samochodu i zwiększać ryzyko upadku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • splątanie
  • nasilenie lub zmiana napadów padaczkowych
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj metokarbamolu u pacjenta leczonego zonisamidem, ponieważ metokarbamol jest przeciwwskazany w padaczce.[1] Przy potrzebie leczenia wzmożonego napięcia mięśniowego wybierz lek miorelaksacyjny bez przeciwwskazania w padaczce, po uzgodnieniu z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwpadaczkowe. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, skontaktuj go z lekarzem i ostrzeż przed prowadzeniem pojazdów oraz piciem alkoholu.

Skutek kliniczny

Stosowanie metokarbamolu u chorego na padaczkę jest przeciwwskazane.[1] Jednoczesne działanie obu leków może prowadzić do nasilonej senności, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji, a w skrajnych przypadkach do głębokiego zahamowania ośrodkowego układu nerwowego aż do śpiączki.[1]

Mechanizm

Metokarbamolu nie stosuje się u osób z padaczką, a zonisamid jest lekiem przeciwpadaczkowym, więc pacjent leczony zonisamidem ma przeciwwskazanie do metokarbamolu z powodu choroby podstawowej.[1] Dodatkowo działanie uspokajające metokarbamolu nasilają leki hamujące ośrodkowy układ nerwowy.[1] Zonisamid sam może wywoływać senność i zawroty głowy, co sumuje się z działaniem metokarbamolu. Zonisamid nie wpływa istotnie na enzymy cytochromu P-450, dlatego interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna.[2]

Metabolizm i transportery

  • Zonisamid: słaby inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • senność i nadmierne uspokojenie
  • zawroty głowy i zaburzenia równowagi
  • częstość i charakter napadów padaczkowych
  • stan świadomości

Bezpieczniejsze alternatywy

tolperyzon

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Methocarbamol Espefa 500 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methocarbamol-espefa-100043035/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.