Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Atorwastatyna / Atorwastatyna i daptomycyna

Atorwastatyna i daptomycyna

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Na czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości należy czasowo odstawić atorwastatynę, chyba że korzyści z jej kontynuacji przewyższają ryzyko.

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz atorwastatynę, i nie odstawiaj ani nie wznawiaj jej bez jego decyzji.

Niekorzystna interakcjaAtorwastatyna+ DaptomycynaNa czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości należy czasowo odstawić atorwastatynę, chyba że korzyści z jej kontynuacji przewyższają ryzyko.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz atorwastatynę, i nie odstawiaj ani nie wznawiaj jej bez jego decyzji.nieznanyopisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz atorwastatynę, i nie odstawiaj ani nie wznawiaj jej bez jego decyzji.

Atorwastatyna i daptomycyna mogą osobno uszkadzać mięśnie, a przyjmowane razem zwiększają to ryzyko. Rzadko dochodzi do ciężkiego rozpadu mięśni, który może zaszkodzić nerkom. Dlatego lekarz zwykle wstrzymuje atorwastatynę na czas leczenia tym antybiotykiem albo częściej zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, kurcze lub tkliwość mięśni
  • nietypowe osłabienie mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
  • silne zmęczenie bez wyraźnej przyczyny
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Na czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości należy czasowo odstawić atorwastatynę, chyba że korzyści z jej kontynuacji przewyższają ryzyko.[1] Jeżeli jednoczesnego stosowania nie da się uniknąć, aktywność CPK oznacza się częściej niż raz w tygodniu, a pacjenta uważnie obserwuje się w kierunku objawów miopatii.[1][2] Zamiana atorwastatyny na inną statynę nie usuwa ryzyka, ponieważ dotyczy ono całej grupy inhibitorów reduktazy HMG-CoA.[1] Atorwastatynę wznawia się po zakończeniu kuracji daptomycyną. Należy zachować ostrożność przy dołączaniu leków zmniejszających filtrację nerkową, np. NLPZ i inhibitorów COX-2, bo mogą zwiększać stężenie daptomycyny.[1]

Skutek kliniczny

U pacjentów otrzymujących jednocześnie statynę i daptomycynę zgłaszano znaczne zwiększenie aktywności CPK, miopatię i rabdomiolizę.[2][1] Rabdomioliza może prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek.

Mechanizm

Atorwastatyna i daptomycyna mogą niezależnie uszkadzać mięśnie szkieletowe, więc przy jednoczesnym stosowaniu ich działanie miotoksyczne się sumuje.[2][1] Daptomycyna nie podlega przemianom zależnym od cytochromu P450 i nie hamuje ani nie indukuje metabolizmu innych leków, dlatego nie zmienia stężenia atorwastatyny i interakcja ma charakter farmakodynamiczny.[1] Daptomycyna jest wydalana głównie przez nerki, więc uszkodzenie nerek w przebiegu rabdomiolizy może zwiększać jej stężenie i dodatkowo nasilać toksyczność.[1]

Metabolizm i transportery

  • Atorwastatyna: substrat BCRP[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • aktywność CPK częściej niż raz w tygodniu przy kontynuacji statyny
  • ból, osłabienie i tkliwość mięśni
  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • barwa i ilość oddawanego moczu

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cubicin 350 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cubicin-100165318/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuAtorwastatynaa alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki atorwastatyny ani bezwzględnego zakazu alkoholu u pacjenta bez choroby wątroby.Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go w większych ilościach, nie odstawiaj leku na własną rękę i powiedz lekarzowi, jeśli pijesz regularnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Ogranicz alkohol do minimum, nie pij go w większych ilościach, nie odstawiaj leku na własną rękę i powiedz lekarzowi, jeśli pijesz regularnie.

Okazjonalne, niewielkie ilości alkoholu zwykle nie przeszkadzają w leczeniu atorwastatyną. Zarówno alkohol, jak i ten lek obciążają wątrobę, dlatego regularne picie większych ilości może zwiększać ryzyko jej uszkodzenia. Osoby z chorobą wątroby lub pijące często powinny szczególnie uważać i zgłosić to lekarzowi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból w prawej górnej części brzucha
  • wyraźne osłabienie, brak apetytu, nudności
  • ból, tkliwość lub osłabienie mięśni, szczególnie z ciemnym moczem
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki atorwastatyny ani bezwzględnego zakazu alkoholu u pacjenta bez choroby wątroby. Zaleć ograniczenie alkoholu do minimum i unikanie picia znacznych ilości. Producent nakazuje ostrożność u osób spożywających znaczne ilości alkoholu i (lub) z chorobami wątroby w wywiadzie.[1] U pacjentów pijących regularnie lub z chorobą wątroby w wywiadzie rozważ częstsze kontrolowanie aktywności aminotransferaz. Czynna choroba wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania atorwastatyny.[1]

Skutek kliniczny

Przy sporadycznym, niewielkim spożyciu alkoholu nie opisano udokumentowanego, klinicznie istotnego pogorszenia bezpieczeństwa leczenia. Przy regularnym piciu większych ilości rośnie ryzyko uszkodzenia wątroby i zwiększenia aktywności aminotransferaz. U osób z chorobą wątroby w wywiadzie ryzyko jest największe.

Mechanizm

Atorwastatyna i alkohol nie wchodzą ze sobą w istotną interakcję farmakokinetyczną. Połączenie dotyczy wspólnego narządu docelowego. Obie substancje mogą obciążać wątrobę, a statyny u części pacjentów zwiększają aktywność aminotransferaz. Przewlekłe, znaczne spożycie alkoholu może więc nałożyć się na ten efekt i utrudnić ocenę parametrów wątrobowych.

Metabolizm i transportery

  • Atorwastatyna: substrat BCRP[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST) przed leczeniem i w jego trakcie, częściej u osób pijących regularnie
  • wywiad dotyczący ilości i częstości spożywania alkoholu
  • objawy uszkodzenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, ból w prawym podżebrzu, nasilone osłabienie)
  • objawy miopatii (ból i osłabienie mięśni), szczególnie po okresach intensywnego picia

Kiedy ocena się zmienia

Znaczne ilości alkoholu, regularne picie ponad zalecane limityilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieU pacjentów spożywających znaczne ilości alkoholu ChPL nakazuje ostrożność. Ryzyko obciążenia wątroby jest wyższe, więc zaleć istotne ograniczenie picia i rozważ częstsze kontrole aktywności aminotransferaz. Przy nieprawidłowych wynikach skieruj pacjenta do lekarza.
Przewlekłe, wieloletnie picie lub choroba alkoholowa wątroby w wywiadzieczas leczenia · pacjentinne zaleceniePrzy rozpoznanej chorobie wątroby, w tym alkoholowej, ocena bezpieczeństwa atorwastatyny należy do lekarza. Czynna choroba wątroby jest przeciwwskazaniem według ChPL. Nie rozpoczynaj ani nie kontynuuj leczenia bez weryfikacji aktywności aminotransferaz.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Daptomycyna a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 96

Połączenie przeciwwskazaneAtorwastatyna+ EzetymibPołączenie jest celowe i można je stosować, obserwując pacjenta w kierunku objawów mięśniowych.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i zgłoś mu niewyjaśniony ból, tkliwość lub osłabienie mięśni.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i zgłoś mu niewyjaśniony ból, tkliwość lub osłabienie mięśni.

Te dwa leki często przepisuje się razem, bo działają w różny sposób i razem lepiej obniżają cholesterol niż każdy z osobna. Jeden ogranicza wytwarzanie cholesterolu w wątrobie, a drugi jego wchłanianie z jelit. Rzadko oba leki mogą powodować dolegliwości mięśniowe, a przy łączeniu takie ryzyko może być trochę większe. Nie stosuj tego połączenia w ciąży ani podczas karmienia piersią.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśniony ból, tkliwość lub osłabienie mięśni
  • kurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • ciemny, brunatny mocz
  • bóle mięśni z gorączką lub ogólnym złym samopoczuciem
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – synergizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Połączenie jest celowe i można je stosować, obserwując pacjenta w kierunku objawów mięśniowych[1]. Przy niewyjaśnionym bólu, tkliwości lub osłabieniu mięśni należy oznaczyć aktywność kinazy kreatynowej i ocenić dalsze leczenie. Skojarzenia nie stosuje się w ciąży, podczas karmienia piersią ani u pacjentów z czynną chorobą wątroby lub niewyjaśnionym, utrzymującym się zwiększeniem aktywności aminotransferaz[2]. Te same sytuacje wykluczają stosowanie samej atorwastatyny[1].

Skutek kliniczny

Skojarzenie silniej obniża cholesterol LDL niż sama atorwastatyna, przy możliwym niewielkim wzroście ryzyka objawów mięśniowych. Dodanie ezetymibu do atorwastatyny w dawce 40 lub 80 mg zmniejszało stężenie cholesterolu LDL o 15% bardziej niż zwiększenie dawki atorwastatyny z 40 do 80 mg[2]. Wynik ten uzyskano w 12-tygodniowym randomizowanym badaniu z podwójnie ślepą próbą u 50 pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną[3]. Ryzyko działań niepożądanych ze strony mięśni, w tym rabdomiolizy, może być zwiększone podczas jednoczesnego stosowania obu leków[1].

Mechanizm

Działanie obu leków na cholesterol LDL się uzupełnia. Atorwastatyna hamuje syntezę cholesterolu w wątrobie przez zahamowanie reduktazy HMG-CoA, a ezetymib hamuje wchłanianie cholesterolu w jelicie cienkim przez zablokowanie białka NPC1L1. Między ezetymibem a atorwastatyną nie stwierdzono znamiennych interakcji farmakokinetycznych[2]. Oba leki mogą jednak powodować działania niepożądane ze strony mięśni, w tym rabdomiolizę, a ryzyko to może być zwiększone przy ich jednoczesnym stosowaniu[1].

Metabolizm i transportery

  • Atorwastatyna: substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy mięśniowe – ból, tkliwość, osłabienie, kurcze
  • aktywność kinazy kreatynowej (CK) przy objawach mięśniowych
  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST)
  • lipidogram ze stężeniem cholesterolu LDL w celu oceny skuteczności

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ezen 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ezen-100146686/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lipegis 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lipegis-100282633/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneStatyny (np. atorwastatyna, symwastatyna, lowastatyna)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu statyny metabolizowanej przez CYP3A4 i leku przeciwgrzybiczego z grupy triazoli należy unikać tego połączenia albo na czas leczenia przeciwgrzybiczego odstawić statynę lub zamienić ją na statynę bez tej interakcji.Jeśli przyjmujesz lek na cholesterol z grupy statyn i masz dostać lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, ponieważ często trzeba na czas leczenia wstrzymać statynę albo zmienić ją na inną.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek na cholesterol z grupy statyn i masz dostać lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, ponieważ często trzeba na czas leczenia wstrzymać statynę albo zmienić ją na inną.

Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak flukonazol, itrakonazol czy worykonazol, spowalniają usuwanie z organizmu części leków na cholesterol, na przykład symwastatyny, lowastatyny i atorwastatyny. Lek na cholesterol gromadzi się wtedy w organizmie i może uszkadzać mięśnie, a w ciężkich przypadkach także nerki. Rozuwastatyna i pitawastatyna nie mają tego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bóle, kurcze lub osłabienie mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • ciemny, brunatny mocz
  • znaczne zmęczenie z bólem mięśni lub gorączką
  • zmniejszenie ilości oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu statyny metabolizowanej przez CYP3A4 i leku przeciwgrzybiczego z grupy triazoli należy unikać tego połączenia albo na czas leczenia przeciwgrzybiczego odstawić statynę lub zamienić ją na statynę bez tej interakcji. Połączenie symwastatyny lub lowastatyny z itrakonazolem, pozakonazolem albo worykonazolem jest przeciwwskazane w ChPL i statynę trzeba odstawić na cały okres terapii triazolem. Atorwastatynę z silnym triazolem najlepiej czasowo odstawić, a jeśli jej stosowanie jest konieczne, użyć najmniejszej skutecznej dawki i ściśle monitorować objawy mięśniowe. Przy flukonazolu i izawukonazolu, szczególnie w krótkiej terapii, wystarczy zwykle ograniczenie dawki statyny lub jej czasowe wstrzymanie oraz kontrola objawów. Ponieważ hamowanie CYP3A4 utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po odstawieniu triazolu, zwłaszcza itrakonazolu i pozakonazolu, statynę należy włączać ponownie z kilkudniowym odstępem. Rozuwastatyna i pitawastatyna mogą być stosowane z triazolami bez zmiany postępowania.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia statyny zależny od dawki zwiększa ryzyko miopatii, w tym ciężkiej rabdomiolizy z mioglobinurią i ostrym uszkodzeniem nerek, która może zagrażać życiu[1]. Mogą też narastać objawy hepatotoksyczności. Ryzyko jest największe dla symwastatyny i lowastatyny łączonych z itrakonazolem, pozakonazolem lub worykonazolem, mniejsze dla atorwastatyny oraz przy flukonazolu i izawukonazolu.

Mechanizm

Triazole hamują izoenzym CYP3A4, który odpowiada za metabolizm pierwszego przejścia i eliminację symwastatyny, lowastatyny i atorwastatyny[2]. Itrakonazol, pozakonazol i worykonazol są silnymi inhibitorami CYP3A4, a flukonazol i izawukonazol hamują go umiarkowanie, przy czym siła hamowania flukonazolu rośnie wraz z dawką. Część triazoli, zwłaszcza itrakonazol i pozakonazol, hamuje także glikoproteinę P i transportery wątrobowe, co dodatkowo zwiększa stężenie statyny. Efektem jest wielokrotny wzrost ekspozycji na statynę i jej aktywny metabolit, najsilniej wyrażony dla symwastatyny i lowastatyny, które mają bardzo dużą ekstrakcję w pierwszym przejściu. Rozuwastatyna i pitawastatyna nie zależą istotnie od CYP3A4, dlatego interakcja nie jest wspólna dla całej grupy statyn, natomiast dotyczy wszystkich triazoli z listy w stopniu zależnym od siły hamowania[1].

Monitorować

  • bóle, osłabienie i tkliwość mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej przy wystąpieniu objawów mięśniowych
  • barwa moczu i stężenie kreatyniny w surowicy
  • aktywność aminotransferaz przy dłuższym leczeniu skojarzonym

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawka statynydawka · statynyryzyko rośnieRyzyko miopatii rośnie wraz z dawką statyny, dlatego duże dawki atorwastatyny łączone z triazolem są szczególnie niebezpieczne i wymagają odstawienia lub redukcji dawki.
Duża dawka flukonazoludawka · triazoleryzyko rośnieHamowanie CYP3A4 przez flukonazol nasila się wraz z dawką, więc przy dużych dawkach interakcja zbliża się siłą do silnych triazoli.
Kilka dni po odstawieniu triazoluodstep · triazoleinne zaleceniePo zakończeniu terapii triazolem, zwłaszcza itrakonazolem lub pozakonazolem o długim okresie eliminacji, hamowanie CYP3A4 utrzymuje się jeszcze przez pewien czas, dlatego statynę należy włączać ponownie z odstępem.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośniePodeszły wiek, niedoczynność tarczycy i upośledzenie czynności nerek zwiększają podatność na miopatię wywołaną statyną.

Źródła

  1. Neuvonen PJ, Niemi M, Backman JT. Drug interactions with lipid-lowering drugs: mechanisms and clinical relevance. Clin Pharmacol Ther. 2006;80(6):565-81. doi: 10.1016/j.clpt.2006.09.003. PMID: 17178259.
  2. Lennernäs H. Clinical pharmacokinetics of atorvastatin. Clin Pharmacokinet. 2003;42(13):1141-60. doi: 10.2165/00003088-200342130-00005. PMID: 14531725.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneStatyny (np. atorwastatyna, rozuwastatyna, symwastatyna)+ Fibraty (np. fenofibrat, cyprofibrat) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu statyny i fibratu połączenie jest dopuszczalne tylko przy wyraźnym wskazaniu, w najmniejszej skutecznej dawce statyny i ze ścisłym monitorowaniem objawów mięśniowych.Jeśli bierzesz statynę i fibrat jednocześnie, nie odstawiaj ich sam, ale od razu zgłoś się do lekarza, gdy poczujesz niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni albo zauważysz ciemny mocz.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli bierzesz statynę i fibrat jednocześnie, nie odstawiaj ich sam, ale od razu zgłoś się do lekarza, gdy poczujesz niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni albo zauważysz ciemny mocz.

Leki na cholesterol z grupy statyn, takie jak atorwastatyna, rozuwastatyna czy symwastatyna, oraz leki na trójglicerydy z grupy fibratów, takie jak fenofibrat czy cyprofibrat, mogą każdy z osobna szkodzić mięśniom. Gdy bierzesz je razem, to ryzyko jest większe. Lekarze często łączą te leki celowo, ale wymaga to kontroli. Rzadko może dojść do poważnego uszkodzenia mięśni, które obciąża nerki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie mięśni, na przykład trudność we wstawaniu lub wchodzeniu po schodach
  • ciemny, brunatny mocz
  • silne zmęczenie z gorączką
  • zmniejszona ilość oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu statyny i fibratu połączenie jest dopuszczalne tylko przy wyraźnym wskazaniu, w najmniejszej skutecznej dawce statyny i ze ścisłym monitorowaniem objawów mięśniowych. Wskazaniem jest najczęściej utrzymująca się hipertriglicerydemia mimo leczenia statyną u pacjenta wysokiego ryzyka sercowo naczyniowego[1]. Przed włączeniem fibratu oceń czynność nerek, wątroby i tarczycy oraz wyjściową aktywność kinazy kreatynowej. Unikaj łączenia fibratu z najwyższymi zarejestrowanymi dawkami statyn, zwłaszcza rozuwastatyny i symwastatyny, i sprawdź ograniczenia dawek w ChPL konkretnej statyny. Przy łączeniu z fenofibratem preferuj atorwastatynę, rozuwastatynę lub pitawastatynę w umiarkowanej dawce zamiast symwastatyny i lowastatyny. Przy objawach mięśniowych lub znacznym wzroście kinazy kreatynowej odstaw fibrat albo oba leki. Cyprofibrat traktuj jak fenofibrat, a ChPL cyprofibratu może przewidywać ostrzejsze ograniczenia łączenia ze statynami.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko miopatii, w tym bólów i osłabienia mięśni oraz wzrostu aktywności kinazy kreatynowej[2]. Rzadko dochodzi do rabdomiolizy z mioglobinurią i ostrym uszkodzeniem nerek[3]. Możliwy jest też addycyjny wzrost aktywności aminotransferaz[1]. Fibraty mogą przejściowo podnosić stężenie kreatyniny w surowicy.

Mechanizm

Statyny i fibraty mogą uszkadzać mięśnie szkieletowe. Przy jednoczesnym stosowaniu ich działanie miotoksyczne się sumuje. Statyny hamują syntezę cholesterolu i związków niezbędnych dla komórek mięśniowych. Fibraty działają przez receptory PPAR alfa i same mogą wywołać miopatię[4]. Fenofibrat i cyprofibrat w niewielkim stopniu zmieniają farmakokinetykę statyn, więc o ryzyku decyduje głównie sumowanie działań. Mechanizm jest wspólny dla wszystkich statyn i obu fibratów z list. Cyprofibrat ma ten sam profil działania niepożądanego na mięśnie co fenofibrat.

Monitorować

  • bóle, tkliwość, kurcze i osłabienie mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej wyjściowo i przy każdym objawie mięśniowym
  • kreatynina i eGFR przed leczeniem i okresowo
  • aktywność aminotransferaz
  • ciemne zabarwienie moczu

Kiedy ocena się zmienia

Najwyższa zarejestrowana dawka statynydawka · statynyryzyko rośnieRyzyko miopatii rośnie wraz z dawką statyny. ChPL części statyn, zwłaszcza rozuwastatyny, ogranicza lub wyklucza najwyższą dawkę przy jednoczesnym stosowaniu fibratu. Sprawdź ograniczenia w ChPL konkretnej statyny.
Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieFibraty są wydalane głównie przez nerki, a niewydolność nerek zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Dostosuj dawkę fibratu według ChPL i częściej kontroluj kreatyninę oraz kinazę kreatynową.
Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjentinterakcja nie dotyczyFenofibrat i cyprofibrat są przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności nerek, więc połączenie ze statyną w tej sytuacji nie powinno być stosowane.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują miopatia, osłabiona czynność nerek i wielolekowość, co zwiększa ryzyko interakcji. Zacznij od mniejszej dawki statyny i ściślej monitoruj objawy.

Źródła

  1. Guo J, Meng F, Ma N, Li C, Ding Z, Wang H, et al. Meta-analysis of safety of the coadministration of statin with fenofibrate in patients with combined hyperlipidemia. Am J Cardiol. 2012;110(9):1296-301. doi: 10.1016/j.amjcard.2012.06.050. PMID: 22840347.
  2. Schima SM, Maciejewski SR, Hilleman DE, Williams MA, Mohiuddin SM. Fibrate therapy in the management of dyslipidemias, alone and in combination with statins: role of delayed-release fenofibric acid. Expert Opin Pharmacother. 2010;11(5):731-8. doi: 10.1517/14656560903575639. PMID: 20210682.
  3. Kobuchi S, Nishida M, Hayakawa M, Maekawa Y, Ohata A, Chikami S, et al. Data Mining of the Japanese Adverse Drug Event Report Database and Animal Experiments for Assessment of Risks Associated With Pemafibrate. In Vivo. 2026;40(4):2372-2380. doi: 10.21873/invivo.14391. PMID: 42379788.
  4. Zhou J, Li D, Cheng Q. Fenofibrate monotherapy-induced rhabdomyolysis in a patient with post-pancreatitis diabetes mellitus: A rare case report and a review of the literature. Medicine (Baltimore). 2020;99(21):e20390. doi: 10.1097/MD.0000000000020390. PMID: 32481339.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneStatyny (np. atorwastatyna, rozuwastatyna, symwastatyna)+ Inhibitory kalcyneuryny (np. cyklosporyna, woklosporyna) klasaPołączenia statyny z inhibitorem kalcyneuryny należy unikać, a gdy jest konieczne, trzeba wybrać statynę o najmniejszym ryzyku interakcji, stosować najmniejszą skuteczną dawkę i ściśle kontrolować objawy uszkodzenia mięśni.Jeśli przyjmujesz lek na cholesterol z grupy statyn razem z lekiem immunosupresyjnym, nie zmieniaj samodzielnie dawek, powiedz o obu lekach lekarzowi i farmaceucie, a przy bólu lub osłabieniu mięśni szybko zgłoś się do lekarza.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek na cholesterol z grupy statyn razem z lekiem immunosupresyjnym, nie zmieniaj samodzielnie dawek, powiedz o obu lekach lekarzowi i farmaceucie, a przy bólu lub osłabieniu mięśni szybko zgłoś się do lekarza.

Niektóre leki stosowane po przeszczepieniu narządu lub w chorobach autoimmunologicznych, zwłaszcza cyklosporyna, mogą bardzo zwiększać ilość leku na cholesterol we krwi, na przykład symwastatyny, atorwastatyny albo rozuwastatyny. Może to prowadzić do groźnego uszkodzenia mięśni, które w ciężkich przypadkach szkodzi także nerkom. Woklosporyna działa podobnie, ale słabiej, a takrolimus zwykle nie powoduje takiego problemu. Część tych połączeń jest zakazana, dlatego lekarz musi wiedzieć o wszystkich twoich lekach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie mięśni, trudność we wstawaniu lub wchodzeniu po schodach
  • ciemny, brunatny mocz
  • zmniejszona ilość oddawanego moczu
  • silne zmęczenie, gorączka z bólami mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Połączenia statyny z inhibitorem kalcyneuryny należy unikać, a gdy jest konieczne, trzeba wybrać statynę o najmniejszym ryzyku interakcji, stosować najmniejszą skuteczną dawkę i ściśle kontrolować objawy uszkodzenia mięśni. Charakterystyki produktów leczniczych symwastatyny, rozuwastatyny i pitawastatyny wymieniają cyklosporynę w przeciwwskazaniach, a lowastatyny nie należy z nią łączyć. Atorwastatynę z cyklosporyną można stosować wyłącznie w najmniejszej dawce i pod ścisłą kontrolą. Przy woklosporynie należy rozważyć zmniejszenie dawki statyny i monitorować działania niepożądane. Przy takrolimusie zwykle nie ma potrzeby modyfikacji dawki statyny, ale obowiązuje standardowa czujność.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia statyny zwiększa ryzyko miopatii, w tym ciężkiej rabdomiolizy z ostrym uszkodzeniem nerek, które może zagrażać życiu[1]. Ryzyko jest największe przy cyklosporynie w połączeniu z symwastatyną i lowastatyną oraz przy dużych dawkach statyny. Pacjenci po przeszczepieniu narządu mają często dodatkowe czynniki ryzyka, takie jak upośledzona czynność nerek i wielolekowość. Możliwy jest też wzrost aktywności aminotransferaz.

Mechanizm

Cyklosporyna, a w mniejszym stopniu woklosporyna, hamuje wątrobowe transportery wychwytu OATP1B1 i OATP1B3 oraz pompy wyrzutowe P-gp i BCRP. Utrudnia to wychwyt statyny do wątroby i jej usuwanie, przez co stężenie statyny we krwi rośnie[2]. Dotyczy to wszystkich statyn z listy, także tych, które nie są metabolizowane przez CYP3A4, takich jak rozuwastatyna i pitawastatyna. Przy symwastatynie, lowastatynie i atorwastatynie dochodzi dodatkowo hamowanie CYP3A4, co jeszcze bardziej zwiększa ekspozycję[3]. Takrolimus nie wykazuje istotnego klinicznie działania hamującego na te szlaki i stanowi wyjątek w klasie[4]. Statyny nie zmieniają w sposób istotny stężenia inhibitorów kalcyneuryny.

Monitorować

  • objawy mięśniowe – ból, osłabienie, tkliwość mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej przy objawach mięśniowych
  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • aktywność aminotransferaz
  • zabarwienie moczu

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawka statynydawka · statynyryzyko rośnieRyzyko miopatii rośnie wraz z dawką statyny. Duże dawki statyn nie powinny być stosowane z cyklosporyną, a przy woklosporynie należy rozważyć zmniejszenie dawki.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośniePodeszły wiek, zwłaszcza w połączeniu z upośledzoną czynnością nerek, niedoczynnością tarczycy i wielolekowością, zwiększa ryzyko miopatii wywołanej statyną.
Statyna włączana u pacjenta leczonego inhibitorem kalcyneurynykolejność włączenia · statynyinne zaleceniePrzy włączaniu statyny u pacjenta przyjmującego cyklosporynę lub woklosporynę należy zaczynać od najmniejszej dawki i zwiększać ją ostrożnie pod kontrolą objawów mięśniowych. Przy włączaniu cyklosporyny u pacjenta na statynie należy zweryfikować wybór i dawkę statyny.

Źródła

  1. Korzec J, Strausbaugh R, Mikolay JJ, Churchwell MD. Rhabdomyolysis and acute kidney injury potentiated by a drug-drug interaction between cyclosporine, leflunomide, and rosuvastatin in a kidney transplant recipient: A missed opportunity for pharmacist involvement. J Am Pharm Assoc (2003). 2024;64(3):102016. doi: 10.1016/j.japh.2024.01.012. PMID: 38272309.
  2. Harabayashi R, Takahashi M, Takahashi K, Sugimoto T, Uchida J, Nakamura Y, et al. Safety Profile of the Concomitant Use of Atorvastatin and Cyclosporine in Renal Transplant Recipients. Pharmazie. 2023;78(5):47-50. doi: 10.1691/ph.2023.2582. PMID: 37189269.
  3. Lennernäs H. Clinical pharmacokinetics of atorvastatin. Clin Pharmacokinet. 2003;42(13):1141-60. doi: 10.2165/00003088-200342130-00005. PMID: 14531725.
  4. Amundsen R, Christensen H, Zabihyan B, Asberg A. Cyclosporine A, but not tacrolimus, shows relevant inhibition of organic anion-transporting protein 1B1-mediated transport of atorvastatin. Drug Metab Dispos. 2010;38(9):1499-504. doi: 10.1124/dmd.110.032268. PMID: 20519340.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAtorwastatyna+ AmiodaronU pacjenta leczonego amiodaronem wybierz statynę niemetabolizowaną przez CYP3A4.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, a jeśli poczujesz niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni, szybko skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, a jeśli poczujesz niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni, szybko skontaktuj się z lekarzem.

Amiodaron, lek na zaburzenia rytmu serca, może zwiększać ilość atorwastatyny w organizmie. Rośnie wtedy ryzyko uszkodzenia mięśni, które rzadko bywa ciężkie. Lekarz może zmniejszyć dawkę atorwastatyny albo zamienić ją na inny lek na cholesterol. Ten wpływ może trwać jeszcze kilka miesięcy po odstawieniu amiodaronu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśniony ból mięśni
  • osłabienie mięśni
  • tkliwość lub skurcze mięśni
  • ciemny, brązowy mocz
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta leczonego amiodaronem wybierz statynę niemetabolizowaną przez CYP3A4.[1][2] Jeśli atorwastatyna pozostaje w leczeniu, rozważ niższą maksymalną dawkę i monitoruj pacjenta klinicznie, zwłaszcza po włączeniu amiodaronu i po każdej zmianie jego dawki.[3][4][5] Zwiększone ryzyko utrzymuje się do kilku miesięcy po odstawieniu amiodaronu.[1]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest toksyczne działanie na mięśnie szkieletowe aż do rabdomiolizy.[1][2] Ryzyko dotyczy statyn metabolizowanych przez CYP3A4, czyli także symwastatyny i lowastatyny.[2]

Mechanizm

Amiodaron zwiększa ekspozycję na atorwastatynę, bo hamuje jej główne drogi eliminacji. Amiodaron i jego metabolit deetyloamiodaron hamują CYP3A4 i glikoproteinę P.[1] Atorwastatyna jest metabolizowana przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P.[3] Badań interakcji oceniających wpływ amiodaronu na atorwastatynę nie przeprowadzono.[3] Z powodu długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może się utrzymywać nawet kilka miesięcy po jego odstawieniu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Amiodaron – słaby inhibitor CYP3A4[6], atorwastatyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Amiodaron – inhibitor P-gp[6], atorwastatyna – substrat P-gp[7]
  • Atorwastatyna: substrat BCRP[7], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat OATP1B1[6], substrat OATP1B3[6], substrat P-gp[7]
  • Amiodaron: inhibitor CYP1A2[8], inhibitor CYP2B6[8], inhibitor CYP2C19[8], inhibitor CYP2C8[8], umiarkowany inhibitor CYP2C9[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[6], inhibitor OCT2[8], inhibitor P-gp[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[8], wrażliwy substrat CYP3A4[8]

Monitorować

  • objawy mięśniowe – ból, tkliwość, osłabienie mięśni
  • aktywność CK w razie objawów mięśniowych
  • ciemne zabarwienie moczu jako możliwy objaw rabdomiolizy

Bezpieczniejsze alternatywy

rozuwastatynaprawastatyna

Kiedy ocena się zmienia

Dawka maksymalnadawka · atorwastatynaryzyko rośniePrzy amiodaronie należy rozważyć niższą maksymalną dawkę atorwastatyny niż w monoterapii.
Włączenie lub zmiana dawki amiodaronu u pacjenta leczonego atorwastatynąkolejność włączenia · amiodaroninne zalecenieMonitorowanie kliniczne jest szczególnie ważne po rozpoczęciu leczenia amiodaronem i po dostosowaniu jego dawki.
Do kilku miesięcy po odstawieniu amiodaronuczas leczenia · amiodaroninne zalecenieZ powodu długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może się utrzymywać kilka miesięcy po zakończeniu leczenia, dlatego zwiększenie dawki atorwastatyny po odstawieniu amiodaronu wymaga ostrożności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Opacorden 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/opacorden-100049552/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sortis 80 80 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sortis-80-100000818/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atorvastatin Krka 30 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atorvastatin-krka-100251609/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  8. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaCyklosporyna+ DaptomycynaJeśli to możliwe, rozważ antybiotyk niewywołujący miopatii, a gdy daptomycyna jest konieczna, kontynuuj cyklosporynę z ścisłym monitorowaniem CPK.Powiedz lekarzowi podającemu antybiotyk, że przyjmujesz cyklosporynę, i od razu zgłoś bóle lub osłabienie mięśni albo ciemny mocz.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi podającemu antybiotyk, że przyjmujesz cyklosporynę, i od razu zgłoś bóle lub osłabienie mięśni albo ciemny mocz.

Cyklosporyna i daptomycyna mogą razem zwiększać ryzyko uszkodzenia mięśni. Oba leki mogą też obciążać nerki, a gorzej pracujące nerki słabiej usuwają daptomycynę. Dlatego podczas leczenia lekarz będzie często zlecał badania krwi. Nie odstawiaj cyklosporyny na własną rękę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bóle mięśni
  • osłabienie mięśni
  • tkliwość mięśni przy dotyku
  • ciemny lub brązowy mocz
  • zmniejszona ilość oddawanego moczu
  • mrowienie lub drętwienie dłoni i stóp
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – wydalanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Jeśli to możliwe, rozważ antybiotyk niewywołujący miopatii, a gdy daptomycyna jest konieczna, kontynuuj cyklosporynę z ścisłym monitorowaniem CPK. Leki mogące wywołać miopatię należy na czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości odstawić, chyba że korzyść z ich stosowania przewyższa ryzyko.[1] U biorców przeszczepu cyklosporyny zwykle nie da się przerwać, więc oznaczaj CPK częściej niż raz w tygodniu i obserwuj pacjenta w kierunku objawów miopatii.[1] U pacjentów ze zwiększonym ryzykiem miopatii aktywność CPK oznacza się co 2–3 dni przez co najmniej pierwsze dwa tygodnie leczenia.[2] Regularnie kontroluj kreatyninę i dostosuj dawkowanie daptomycyny do klirensu kreatyniny. Przy objawach miopatii z podwyższonym CPK przerwij daptomycynę.

Skutek kliniczny

Zwiększone ryzyko miopatii ze wzrostem aktywności CPK, a w skrajnych przypadkach rabdomiolizy i wtórnego ostrego uszkodzenia nerek. Możliwe pogorszenie czynności nerek i kumulacja daptomycyny.

Mechanizm

Oba leki mogą uszkadzać mięśnie szkieletowe, więc ich działanie miotoksyczne może się sumować – cyklosporyna należy do leków zwiększających ryzyko miopatii podczas leczenia daptomycyną.[1] Daptomycyna jest usuwana głównie przez nerki, a leki zmniejszające filtrację kłębuszkową mogą zwiększać jej stężenie w osoczu i nasilać wzajemne działanie na nerki.[1] Cyklosporyna zwęża tętniczki doprowadzające i zmniejsza filtrację kłębuszkową, co może ograniczać wydalanie daptomycyny. Daptomycyna nie wpływa na enzymy CYP450, więc nie zmienia stężenia cyklosporyny.[1]

Metabolizm i transportery

  • Cyklosporyna: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], silny inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • aktywność CPK co 2–3 dni przez co najmniej pierwsze dwa tygodnie, później częściej niż raz w tygodniu
  • kreatynina i klirens kreatyniny
  • bóle, osłabienie i tkliwość mięśni
  • stężenie cyklosporyny u biorców przeszczepu przy pogorszeniu czynności nerek

Bezpieczniejsze alternatywy

linezolidtedyzolid

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 80 ml/minpacjentryzyko rośnieKlirens kreatyniny poniżej 80 ml/min, w tym hemodializa i dializa otrzewnowa, sam w sobie zwiększa ryzyko miopatii podczas leczenia daptomycyną i wymaga oznaczania CPK co 2–3 dni.
czas leczenia ≤ 14 dnidaptomycynainne zalecenieW pierwszych dwóch tygodniach leczenia daptomycyną CPK oznacza się co 2–3 dni, a później nadal częściej niż raz w tygodniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cubicin 350 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cubicin-100165318/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Daptomycin Hospira 350 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/daptomycin-hospira-100387131/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDaptomycyna+ RozuwastatynaNa czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości czasowo odstaw rozuwastatynę, chyba że korzyść z jej kontynuacji przewyższa ryzyko.Zapytaj lekarza, czy na czas leczenia daptomycyną masz przerwać rozuwastatynę, i nie odstawiaj jej ani nie wznawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Zapytaj lekarza, czy na czas leczenia daptomycyną masz przerwać rozuwastatynę, i nie odstawiaj jej ani nie wznawiaj samodzielnie.

Daptomycyna i rozuwastatyna mogą, każda osobno, uszkadzać mięśnie. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko bólu i osłabienia mięśni, a rzadko poważnego rozpadu mięśni, który może zaszkodzić nerkom. Dlatego lekarz często na czas leczenia daptomycyną wstrzymuje rozuwastatynę albo częściej zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni
  • osłabienie mięśni, trudność ze wstawaniem lub chodzeniem
  • ciemny, brązowy mocz
  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Na czas leczenia daptomycyną w miarę możliwości czasowo odstaw rozuwastatynę, chyba że korzyść z jej kontynuacji przewyższa ryzyko[1][2]. Jeśli jednoczesnego stosowania nie da się uniknąć, oznaczaj aktywność CPK częściej niż raz w tygodniu i uważnie obserwuj pacjenta w kierunku objawów miopatii[1][2]. Rozuwastatynę wznów po zakończeniu kursu daptomycyny.

Skutek kliniczny

Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów reduktazy HMG-CoA i daptomycyny opisywano znaczne zwiększenie aktywności CPK, miopatię i rabdomiolizę[1][2]. Rabdomioliza może prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek, co dodatkowo upośledza wydalanie daptomycyny, usuwanej głównie przez nerki[1].

Mechanizm

Daptomycyna i rozuwastatyna niezależnie od siebie mogą uszkadzać mięśnie szkieletowe, a ich działania miotoksyczne sumują się. Daptomycyna nie podlega przemianom zależnym od cytochromu P450 i nie hamuje ani nie indukuje tego układu, więc interakcja nie ma podłoża farmakokinetycznego[1]. Rozuwastatyna również nie wchodzi w istotne interakcje przez cytochrom P450[3].

Metabolizm i transportery

  • Rozuwastatyna: substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], substrat CYP2C9[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4]

Monitorować

  • aktywność CPK częściej niż raz w tygodniu
  • objawy miopatii: ból, osłabienie, tkliwość mięśni
  • ciemne zabarwienie moczu
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60 ml/minpacjentryzyko rośnieKlirens kreatyniny poniżej 60 ml/min jest czynnikiem ryzyka miopatii przy rozuwastatynie, a daptomycyna jest wydalana głównie przez nerki, więc ryzyko interakcji rośnie.
dawka ≥ 30 mgrozuwastatynaryzyko rośnieDawki 30 i 40 mg rozuwastatyny są przeciwwskazane u pacjentów z czynnikami ryzyka miopatii, a wyższa dawka statyny nasila ryzyko uszkodzenia mięśni przy daptomycynie.
eGFR < 30 ml/minpacjentinterakcja nie dotyczyPrzy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min rozuwastatyna jest przeciwwskazana niezależnie od daptomycyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cubicin 350 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cubicin-100165318/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zahron 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zahron-100232517/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zaranta-100226250/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDaptomycyna+ PitawastatynaNa czas leczenia daptomycyną należy w miarę możliwości czasowo odstawić pitawastatynę, chyba że korzyści z kontynuacji przewyższają ryzyko.Nie przerywaj ani nie wznawiaj leku na cholesterol na własną rękę, tylko zapytaj lekarza, czy masz go wstrzymać na czas leczenia antybiotykiem.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj ani nie wznawiaj leku na cholesterol na własną rękę, tylko zapytaj lekarza, czy masz go wstrzymać na czas leczenia antybiotykiem.

Oba leki mogą w rzadkich przypadkach uszkadzać mięśnie, a przyjmowane razem zwiększają to ryzyko. Lekarz zwykle wstrzymuje lek na cholesterol na czas leczenia tym antybiotykiem. Jeśli musisz brać oba leki, lekarz będzie częściej zlecał badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub skurcze mięśni
  • osłabienie mięśni
  • ciemny, brązowy mocz
  • gorączka lub ogólne złe samopoczucie razem z bólem mięśni
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Na czas leczenia daptomycyną należy w miarę możliwości czasowo odstawić pitawastatynę, chyba że korzyści z kontynuacji przewyższają ryzyko[1]. Jeżeli skojarzenia nie da się uniknąć, aktywność CPK trzeba oznaczać częściej niż raz w tygodniu i uważnie obserwować pacjenta w kierunku objawów miopatii[1]. Pitawastatynę można zwykle wznowić po zakończeniu antybiotykoterapii.

Skutek kliniczny

Możliwy znaczny wzrost aktywności CPK, miopatia i rabdomioliza. U dorosłych leczonych daptomycyną razem z inhibitorem reduktazy HMG-CoA opisywano przypadki znacznego zwiększenia aktywności CPK i rabdomiolizy[1]. Rabdomioliza może prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek.

Mechanizm

Daptomycyna i pitawastatyna niezależnie od siebie mogą uszkadzać mięśnie szkieletowe, a ich działania miotoksyczne się sumują. Daptomycyna nie podlega przemianom zależnym od cytochromu P450 i nie hamuje ani nie indukuje tego układu, więc interakcja nie ma podłoża metabolicznego[1]. Daptomycyna jest wydalana głównie przez nerki, dlatego pogorszenie ich czynności zwiększa jej stężenie i może nasilać działanie na mięśnie[1].

Metabolizm i transportery

  • Pitawastatyna: drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[2], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3], substrat UGT2B7[2]

Monitorować

  • aktywność CPK częściej niż raz w tygodniu przy kontynuacji statyny
  • bóle, tkliwość i osłabienie mięśni
  • ciemne zabarwienie moczu
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)

Kiedy ocena się zmienia

Obniżona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieDaptomycyna jest wydalana głównie przez nerki, więc przy upośledzonej czynności nerek lub jednoczesnym stosowaniu leków zmniejszających filtrację kłębuszkową (np. NLPZ) jej stężenie może wzrosnąć, co zwiększa ryzyko działania na mięśnie.
Okres leczenia daptomycynączas leczenia · pitawastatynainne zalecenieWstrzymanie pitawastatyny dotyczy wyłącznie okresu antybiotykoterapii. Po zakończeniu leczenia daptomycyną statynę zwykle można wznowić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cubicin 350 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cubicin-100165318/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Livazo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/livazo-100249908/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.