Skutek kliniczny

Alkohol przy brywaracetamie silniej upośledza sprawność psychoruchową, czujność i pamięć niż sam alkohol. W praktyce oznacza to większą senność, spowolnienie, gorszą koordynację oraz większe ryzyko upadków, wypadków i błędów podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi maszyn.^[1]

Mechanizm

Brywaracetam nie zmienia farmakokinetyki etanolu ani własnej, więc interakcja ma charakter farmakodynamiczny. W badaniu u zdrowych ochotników pojedyncza dawka 200 mg brywaracetamu około dwukrotnie nasiliła wpływ etanolu (wlew ciągły 0,6 g/L) na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć.^[1] Oba czynniki hamują czynność ośrodkowego układu nerwowego, dlatego ich działanie się sumuje.

Monitorować

• senność, zawroty głowy i zaburzenia koordynacji po spożyciu alkoholu
• zaburzenia pamięci i koncentracji
• upadki i urazy
• częstość napadów padaczkowych w okresach picia alkoholu
• przestrzeganie schematu dawkowania

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy, zaburzeń koncentracji i spowolnienia psychoruchowego, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków, zwłaszcza podczas prowadzenia pojazdów. Interakcja dotyczy głównie początku leczenia, zwiększania dawki topiramatu oraz osób szczególnie wrażliwych na działanie uspokajające.

Mechanizm

Oba leki mogą hamować czynność ośrodkowego układu nerwowego, więc ich działanie uspokajające i spowalniające reakcje może się sumować. Topiramatu nie zaleca się łączyć z innymi lekami hamującymi czynność ośrodkowego układu nerwowego^[1]. Lewocetyryzyna podana z substancjami hamującymi czynność ośrodkowego układu nerwowego może u wrażliwych osób dodatkowo obniżać czujność i zdolność reagowania^[2]. Nie oczekuje się istotnej interakcji farmakokinetycznej, ponieważ lewocetyryzyna nie jest istotnie metabolizowana przez CYP2C19 hamowany przez topiramat^[1].

Monitorować

• senność i stopień czujności w ciągu dnia
• zawroty głowy i zaburzenia równowagi
• zaburzenia koncentracji i spowolnienie reakcji
• ryzyko upadków u osób starszych

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastynadesloratadyna

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie senności, zawrotów głowy, spowolnienia psychoruchowego, zaburzeń pamięci i koordynacji z ryzykiem upadków. U osób z chorobami układu oddechowego lub przyjmujących dodatkowo opioidy albo alkohol istnieje ryzyko depresji oddechowej. Benzodiazepiny działają addytywnie depresyjnie na OUN, łącznie z depresją oddechową, w skojarzeniu z innymi lekami działającymi depresyjnie na OUN.^[1]

Mechanizm

Połączenie wymaga ostrożności, ponieważ oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i ich działanie uspokajające może się sumować. Charakterystyka alprazolamu wskazuje, że jednoczesne stosowanie z lekami przeciwdrgawkowymi może nasilać depresyjny wpływ na OUN i wymaga ostrożności.^[1] Brywaracetam nie wpływał na AUC midazolamu metabolizowanego przez CYP3A4 w dawkach od 50 do 150 mg/dobę, a ryzyko istotnych klinicznie interakcji z CYP3A4 określono jako niskie, dlatego nie należy oczekiwać wzrostu stężenia alprazolamu.^[2] Hamujący wpływ brywaracetamu na CYP2C19 dotyczy między innymi diazepamu, a nie alprazolamu, który jest metabolizowany przez CYP3A4.^[2][1] Brywaracetam w pojedynczej dawce 200 mg około dwukrotnie nasilał wpływ alkoholu na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć, co pokazuje jego zdolność do wzmacniania działania innych substancji depresyjnych.^[2]

Monitorować

• nasilenie senności i sedacji
• zawroty głowy i zaburzenia koordynacji
• ryzyko upadków u osób starszych
• zaburzenia pamięci i koncentracji
• częstość i głębokość oddechu u pacjentów z chorobami płuc lub przyjmujących opioidy

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków oraz utrudnia prowadzenie pojazdów, szczególnie na początku leczenia skojarzonego. Nie należy oczekiwać istotnej zmiany stężeń żadnego z leków.

Mechanizm

Oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy i mogą powodować senność, zawroty głowy oraz spowolnienie psychoruchowe, więc ich działania hamujące mogą się sumować. ChPL arypiprazolu zaleca ostrożność przy łączeniu z innymi lekami działającymi na OUN, które wywołują zbliżone działania niepożądane, takie jak sedacja.^[2] Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ arypiprazol jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i CYP3A4 i nie wpływa istotnie na metabolizm substratów CYP2C19.^[2] Brywaracetam jest rozkładany głównie przez hydrolizę niezależną od CYP, hamuje w istotnym stopniu jedynie CYP2C19 i nie zmieniał AUC midazolamu, co wskazuje na niskie ryzyko interakcji z udziałem CYP3A4.^[1]

Monitorować

• nasilenie senności i sedacji
• zawroty głowy i ryzyko upadków
• sprawność psychoruchowa, zwłaszcza przed prowadzeniem pojazdów
• kontrola napadów padaczkowych
• nastrój i zachowanie

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy, zaburzeń koordynacji, spowolnienia psychoruchowego i upośledzenia czujności, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków. Przy dużych dawkach buprenorfiny, u osób starszych, osłabionych lub z chorobami układu oddechowego oraz przy dołączeniu kolejnych depresantów ośrodkowych (alkoholu, benzodiazepin, gabapentynoidów) rośnie ryzyko depresji oddechowej i głębokiej sedacji. Jednoczesne stosowanie opioidów z innymi lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy może prowadzić do depresji oddechowej, śpiączki lub zgonu^[1].

Mechanizm

Oba leki hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i spowalniające sumuje się. Buprenorfina nasila działanie leków uspokajających, nasennych i innych środków hamujących ośrodkowy układ nerwowy^[1]. Brywaracetam około dwukrotnie nasila wpływ innego depresanta ośrodkowego (alkoholu) na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć^[2]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna – brywaracetam w dawkach 50–150 mg/dobę nie zmieniał AUC midazolamu metabolizowanego przez CYP3A4, a ryzyko istotnych klinicznie interakcji z udziałem CYP3A4 jest niskie^[2]. Buprenorfina nie wpływa na szlaki eliminacji brywaracetamu (hydroliza niezależna od CYP i CYP2C19).

Monitorować

• stopień sedacji i czujności
• częstość i głębokość oddechu, zwłaszcza po zwiększeniu dawki buprenorfiny
• zawroty głowy, zaburzenia równowagi i upadki
• przyjmowanie innych leków uspokajających i alkoholu

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie senności, spowolnienia psychoruchowego i zawrotów głowy, a u osób wrażliwych także pogłębienie depresyjnego wpływu buprenorfiny na oddychanie. Suchość w jamie ustnej może utrudnić rozpuszczanie tabletki podjęzykowej i zmniejszyć skuteczność buprenorfiny.

Mechanizm

Buprenorfina nasila działanie leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, a lewocetyryzyna u wrażliwych osób dodatkowo obniża czujność i zdolność reagowania.^[1][2] Buprenorfina łączona z lekami przeciwhistaminowymi o działaniu przeciwcholinergicznym może nasilać przeciwcholinergiczne działania niepożądane.^[1] Zmniejszenie wydzielania śliny utrudnia przyjmowanie tabletek podjęzykowych.^[1] Lewocetyryzyna nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem CYP3A4, dlatego nie należy spodziewać się zmiany stężenia buprenorfiny.

Monitorować

• nasilenie senności i spowolnienie psychoruchowe
• częstość i głębokość oddechu, zwłaszcza w pierwszych dniach leczenia skojarzonego
• suchość w jamie ustnej i skuteczność buprenorfiny (kontrola bólu lub objawów odstawiennych)
• zatrzymanie moczu i zaparcia

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastynadesloratadyna

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji oraz spowolnienie psychoruchowe, co zwiększa ryzyko upadków i zagraża bezpieczeństwu przy prowadzeniu pojazdów. Brywaracetam około dwukrotnie nasilał wpływ alkoholu na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć, co pokazuje jego potencjał do sumowania się z innymi substancjami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy.^[2] U chorych na padaczkę warto pamiętać, że leki przeciwdepresyjne z grupy SNRI mogą obniżać próg drgawkowy, a u pacjentów z depresją należy obserwować nastrój, bo oba leki mogą wpływać na stan psychiczny.

Mechanizm

Połączenie wymaga ostrożności ze względu na sumowanie się działania obu leków na ośrodkowy układ nerwowy, natomiast istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje. ChPL duloksetyny zaleca ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy, ponieważ ryzyko takich skojarzeń nie było systematycznie oceniane.^[1] Duloksetyna jest metabolizowana przez CYP1A2 i hamuje CYP2D6.^[1] Brywaracetam jest rozkładany głównie na drodze hydrolizy niezależnej od CYP, a w mniejszym stopniu przez CYP2C19, i w istotnym stopniu hamuje jedynie CYP2C19.^[2] Szlaki te się nie pokrywają, więc żaden z leków nie powinien zmieniać stężenia drugiego. ChPL brywaracetamu nie wymienia duloksetyny ani leków przeciwdepresyjnych.

Monitorować

• nasilenie senności i zawrotów głowy
• sprawność psychoruchowa i ryzyko upadków
• nastrój i myśli samobójcze
• kontrola napadów padaczkowych

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie senności, zawrotów głowy, zaburzeń koordynacji i uwagi, a przy dużych dawkach fentanylu lub u osób wrażliwych także pogłębienie depresji oddechowej. Stężenia obu leków w osoczu nie powinny się zmieniać.

Mechanizm

Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i polega na sumowaniu się działania hamującego ośrodkowy układ nerwowy obu leków. ChPL fentanylu ostrzega, że jednoczesne stosowanie innych leków działających depresyjnie na OUN, w tym gabapentynoidów, może wywierać dodatkowe działanie depresyjne^[1]. Brywaracetam działa hamująco na OUN, a ChPL brywaracetamu opisuje około dwukrotne nasilenie wpływu alkoholu na funkcje psychoruchowe, czujność i pamięć, co potwierdza jego potencjał addycyjny z innymi depresantami OUN^[2]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo fentanyl jest metabolizowany przez CYP3A4^[1], a brywaracetam w dawkach od 50 do 150 mg/dobę nie zmieniał AUC midazolamu, substratu CYP3A4, i nie indukował CYP3A4 in vivo^[2].

Monitorować

• stopień sedacji i czujności
• częstość i głębokość oddechu
• zawroty głowy i zaburzenia równowagi, ryzyko upadków

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, spowolnienia psychoruchowego i osłabienia koncentracji. Lewocetyryzyna działa nasennie słabo, więc ryzyko istotnej depresji oddechowej jest małe, ale rośnie u osób wrażliwych, przy niewydolności nerek i gdy pacjent przyjmuje jeszcze inne leki hamujące OUN lub alkohol.

Mechanizm

Oba leki mogą się sumować w hamowaniu ośrodkowego układu nerwowego. Fentanyl razem z innymi lekami działającymi depresyjnie na OUN, w tym lekami przeciwhistaminowymi o działaniu nasennym, może dawać dodatkowe działanie depresyjne^[1]. Lewocetyryzyna z alkoholem lub innymi substancjami hamującymi czynność OUN może u wrażliwych pacjentów dodatkowo obniżać czujność i zdolność reagowania^[2]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, ponieważ lewocetyryzyna jest w niewielkim stopniu metabolizowana i nie wpływa istotnie na CYP3A4, przez który rozkładany jest fentanyl.

Monitorować

• stopień senności i sedacji
• częstość i głębokość oddechu
• czujność i zdolność reagowania
• czynność nerek (eGFR)

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynabilastynadesloratadyna