Interakcje / Danazol / Danazol i syrolimus
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Przy włączeniu lub odstawieniu danazolu u pacjenta leczonego syrolimusem oznacz stężenie minimalne syrolimusa i w razie potrzeby skoryguj jego dawkę.
Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie po przeszczepie, że bierzesz danazol, i wykonaj zleconą kontrolę stężenia syrolimusa we krwi zarówno po rozpoczęciu, jak i po zakończeniu leczenia danazolem.
Niekorzystna interakcjaDanazol+ SyrolimusPrzy włączeniu lub odstawieniu danazolu u pacjenta leczonego syrolimusem oznacz stężenie minimalne syrolimusa i w razie potrzeby skoryguj jego dawkę.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie po przeszczepie, że bierzesz danazol, i wykonaj zleconą kontrolę stężenia syrolimusa we krwi zarówno po rozpoczęciu, jak i po zakończeniu leczenia danazolem.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie po przeszczepie, że bierzesz danazol, i wykonaj zleconą kontrolę stężenia syrolimusa we krwi zarówno po rozpoczęciu, jak i po zakończeniu leczenia danazolem.
Danazol może spowolnić usuwanie syrolimusa z organizmu, przez co jego ilość we krwi rośnie. Zbyt duże stężenie syrolimusa zwiększa ryzyko działań niepożądanych, takich jak owrzodzenia w jamie ustnej, obrzęki czy zakażenia. Gdy przestaniesz brać danazol, stężenie syrolimusa może z kolei spaść, co osłabia ochronę przeszczepu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- owrzodzenia lub bolesne nadżerki w jamie ustnej
- obrzęki nóg lub twarzy
- gorączka, dreszcze lub częste infekcje
- nietypowe siniaki lub krwawienia
- suchy kaszel lub duszność
- biegunka
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy włączeniu lub odstawieniu danazolu u pacjenta leczonego syrolimusem oznacz stężenie minimalne syrolimusa i w razie potrzeby skoryguj jego dawkę. Kolejne oznaczenia wykonuj do ustabilizowania stężenia, pamiętając o długim okresie półtrwania syrolimusa. Jeśli wskazanie na to pozwala, rozważ lek bez wpływu na metabolizm syrolimusa.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia syrolimusa zwiększa ryzyko jego działań toksycznych, takich jak mielosupresja, hiperlipidemia, owrzodzenia jamy ustnej, obrzęki, zaburzenia gojenia ran, zakażenia i śródmiąższowe zapalenie płuc. Odstawienie danazolu u pacjenta z dawką syrolimusa dostosowaną w trakcie skojarzenia może obniżyć stężenie syrolimusa i zwiększyć ryzyko odrzucenia przeszczepu.
Mechanizm
Danazol hamuje CYP3A4, przez co zmniejsza metabolizm syrolimusa i zwiększa jego stężenie we krwi[1]. Syrolimus ma wąski indeks terapeutyczny, więc nawet umiarkowany wzrost stężenia może mieć znaczenie kliniczne.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie minimalne syrolimusa we krwi
- morfologia krwi
- lipidogram
- czynność nerek (kreatynina)
- aktywność aminotransferaz
- objawy toksyczności syrolimusa (owrzodzenia jamy ustnej, obrzęki, zakażenia, kaszel i duszność)
Bezpieczniejsze alternatywy
dienogestleuprorelinatriptorelina
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie danazolu u pacjenta ze skorygowaną dawką syrolimusakolejność włączenia · danazol | inne zalecenie | Po odstawieniu danazolu stężenie syrolimusa może spaść poniżej zakresu terapeutycznego, co grozi odrzuceniem przeszczepu. Oznacz stężenie minimalne i w razie potrzeby przywróć wcześniejszą dawkę syrolimusa. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuDanazola alkoholNie ma przeciwwskazania do jednoczesnego stosowania, ale alkoholu nie należy nadużywać.Jeśli pijesz alkohol, rób to z umiarem, a gdy pojawią się nudności lub duszność, przestań pić i skontaktuj się z lekarzem albo farmaceutą.nieznanyopisy przypadków
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz alkohol, rób to z umiarem, a gdy pojawią się nudności lub duszność, przestań pić i skontaktuj się z lekarzem albo farmaceutą.
Przy leczeniu danazolem nie ma zakazu picia alkoholu, ale nie należy z nim przesadzać. U niektórych osób po alkoholu pojawiały się nudności i uczucie braku tchu. Jeśli zauważysz takie objawy, przestań pić i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nudności po alkoholu
- duszność lub płytki oddech
- uczucie braku tchu po wypiciu nawet niewielkiej ilości alkoholu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- nieznany
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie ma przeciwwskazania do jednoczesnego stosowania, ale alkoholu nie należy nadużywać. Pacjent powinien wiedzieć, że po alkoholu mogą wystąpić nudności i duszność, a przy takich objawach powinien przestać pić i zgłosić je lekarzowi lub farmaceucie.
Skutek kliniczny
U osób przyjmujących danazol po alkoholu opisywano nudności i płytki oddech.[1] Dostępne informacje to pojedyncze doniesienia, a źródła nie podają częstości ani zależności od ilości wypitego alkoholu. Książka ALKO2 opisuje te objawy jako subiektywną nietolerancję w postaci nudności i duszności.
Mechanizm
Mechanizm interakcji nie jest wyjaśniony. Charakterystyka produktu leczniczego opisuje wyłącznie zanotowane przypadki nudności i płytkiego oddechu po alkoholu u osób przyjmujących danazol.[1] Nie ma danych, które pozwalałyby przypisać to działanie wspólnemu wpływowi na ośrodkowy układ nerwowy albo zmianie metabolizmu któregoś ze składników.
Monitorować
- nudności po spożyciu alkoholu
- duszność lub płytki oddech po spożyciu alkoholu
- objawy uszkodzenia wątroby, jeśli alkohol jest spożywany regularnie
Kiedy ocena się zmienia
| Nadużywanie alkoholuilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | Przy nadużywaniu alkoholu zalecenie jest zdecydowanie ostrzejsze, bo źródła mówią o niedopuszczalności nadużywania. Dodatkowo ryzyko uszkodzenia wątroby przemawia za przeglądem zasadności leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Danazol Polfarmex 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/danazol-polfarmex-100106860/
Interakcja o niejasnym znaczeniuSyrolimusa alkoholU większości pacjentów dopuszczalne jest okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu, ale należy zniechęcać do regularnego i nadmiernego picia.Pij alkohol najwyżej okazjonalnie i w małych ilościach, a jeśli masz problem z alkoholem lub chorą wątrobę, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol najwyżej okazjonalnie i w małych ilościach, a jeśli masz problem z alkoholem lub chorą wątrobę, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.
Alkohol nie zmienia bezpośrednio działania syrolimusu, ale regularne picie może podnosić poziom tłuszczów we krwi, który ten lek i tak często zwiększa. Alkohol obciąża też wątrobę, a chora wątroba może sprawić, że lek będzie działał silniej niż powinien. Lek w postaci płynu zawiera niewielką ilość alkoholu, co ma znaczenie, jeśli chorujesz na chorobę alkoholową, masz chorą wątrobę lub padaczkę, jesteś w ciąży albo karmisz piersią.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz lub ból pod prawym łukiem żebrowym
- nasilone owrzodzenia lub ból w jamie ustnej
- gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
- rany, które źle się goją
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U większości pacjentów dopuszczalne jest okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu, ale należy zniechęcać do regularnego i nadmiernego picia. U osób z chorobą alkoholową, chorobami wątroby lub padaczką, u kobiet w ciąży i karmiących oraz u dzieci trzeba uwzględnić zawartość etanolu w roztworze doustnym[1]. U pacjentów nadużywających alkoholu warto kontrolować lipidogram, próby wątrobowe i stężenie syrolimusa we krwi.
Skutek kliniczny
Okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu nie ma udokumentowanego wpływu na stężenie ani skuteczność syrolimusa. Regularne lub nadmierne picie może nasilać zaburzenia lipidowe wywołane lekiem, sprzyjać uszkodzeniu wątroby i pośrednio zwiększać stężenie syrolimusa, a także pogarszać odporność, gojenie ran i stan owrzodzeń jamy ustnej. U osób z chorobą alkoholową sama ilość etanolu w roztworze doustnym może mieć znaczenie[1].
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej między syrolimusem a etanolem. ChPL syrolimusa w punkcie 4.5 nie wymienia alkoholu wśród substancji wpływających na jego metabolizm z udziałem CYP3A4 i glikoproteiny P[1]. Zapis o alkoholu dotyczy wyłącznie etanolu jako substancji pomocniczej roztworu doustnego, który zawiera do 3,17% obj. etanolu, czyli do 25 mg w 1 ml[1]. Charakterystyka produktu wskazuje, że dawka nasycająca 6 mg zawiera do 150 mg alkoholu, co odpowiada 3,80 ml piwa lub 1,58 ml wina, i że ilość ta może być szkodliwa dla osób z chorobą alkoholową oraz należy ją uwzględnić u kobiet w ciąży lub karmiących piersią, dzieci i pacjentów z chorobami wątroby lub padaczką[1]. Możliwe znaczenie kliniczne ma przede wszystkim addycja działań niepożądanych – syrolimus często powoduje hipertriglicerydemię i hipercholesterolemię, a regularne picie alkoholu dodatkowo podnosi triglicerydy i obciąża wątrobę. Alkoholowe uszkodzenie wątroby może zmniejszać metabolizm syrolimusa i zwiększać jego stężenie we krwi, co uzasadnia ostrożność u osób pijących dużo.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- lipidogram (triglicerydy, cholesterol)
- próby wątrobowe (ALT, AST, GGTP, bilirubina)
- stężenie minimalne syrolimusa we krwi pełnej u osób z chorobą wątroby lub nadużywających alkoholu
- objawy zakażeń, gojenie ran i owrzodzenia jamy ustnej
Kiedy ocena się zmienia
| Roztwór doustnypostać · alkohol | inne zalecenie | Roztwór doustny zawiera do 3,17% obj. etanolu, a dawka nasycająca 6 mg zawiera do 150 mg alkoholu. U osób z chorobą alkoholową, chorobami wątroby lub padaczką, u kobiet w ciąży i karmiących oraz u dzieci należy uwzględnić tę ilość etanolu. |
| Regularne picie dużych ilości alkoholu lub choroba alkoholowailość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie alkoholu nasila hiperlipidemię polekową, sprzyja uszkodzeniu wątroby i może pośrednio zwiększać stężenie syrolimusa. Wskazana kontrola lipidogramu, prób wątrobowych i stężenia syrolimusa oraz rozmowa o ograniczeniu picia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Inne interakcje tych leków 379
Połączenie przeciwwskazaneDanazol+ EnzalutamidDanazolu nie stosuje się u chorego leczonego enzalutamidem, ponieważ jest przeciwwskazany w nowotworze zależnym od hormonów androgennych.Nie przyjmuj danazolu razem z enzalutamidem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który leczy twój nowotwór, ale nie odstawiaj enzalutamidu na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj danazolu razem z enzalutamidem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który leczy twój nowotwór, ale nie odstawiaj enzalutamidu na własną rękę.
Danazolu nie łączy się z enzalutamidem. Danazol działa podobnie do męskich hormonów, a enzalutamid blokuje ich działanie w leczeniu raka prostaty, więc danazol może osłabić leczenie nowotworu. Enzalutamid może też sprawić, że danazol będzie działał słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nowe lub nasilone bóle kości
- pogorszenie oddawania moczu
- powrót objawów choroby, z powodu której przepisano ci danazol
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Danazolu nie stosuje się u chorego leczonego enzalutamidem, ponieważ jest przeciwwskazany w nowotworze zależnym od hormonów androgennych[1]. Wskazanie do danazolu należy omówić z lekarzem prowadzącym i dobrać leczenie bez działania androgennego. Wpływ enzalutamidu na enzymy może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu[2]. Enzalutamidu nie odstawia się z powodu danazolu bez decyzji onkologa.
Skutek kliniczny
Działanie androgenne danazolu może osłabiać hormonalne leczenie raka gruczołu krokowego i sprzyjać progresji choroby. Indukcja enzymów przez enzalutamid może dodatkowo zmniejszać skuteczność danazolu we wskazaniu, w którym go włączono.
Mechanizm
Danazol i enzalutamid działają przeciwstawnie na receptor androgenowy. Danazol jest pochodną etisteronu o działaniu androgennym, a enzalutamid ten receptor blokuje. Danazolu nie stosuje się w nowotworze zależnym od hormonów androgennych[1]. Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i zmniejsza stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Danazol jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc jego stężenie i działanie mogą się zmniejszyć. CYP3A4 odgrywa niewielką rolę w metabolizmie enzalutamidu, więc istotny wpływ danazolu na jego stężenie jest mało prawdopodobny[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- PSA i objawy progresji raka gruczołu krokowego, jeśli oba leki były już przyjmowane razem
- kontrola choroby, z powodu której włączono danazol, po jego zamianie na inny lek
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Danazol Polfarmex 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/danazol-polfarmex-100106860/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ SyrolimusNie łącz dziurawca z syrolimusem.Nie stosuj dziurawca, a jeśli już go przyjmujesz, nie zmieniaj niczego sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem z ośrodka transplantacyjnego.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj dziurawca, a jeśli już go przyjmujesz, nie zmieniaj niczego sam i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem z ośrodka transplantacyjnego.
Dziurawiec sprawia, że organizm szybciej usuwa syrolimus. Lek przestaje wtedy dobrze chronić przeszczepiony narząd i może dojść do jego odrzucenia. Dotyczy to także herbatek, kropli i suplementów z dziurawcem. Nagłe odstawienie dziurawca też może zmienić poziom leku we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka bez wyraźnej przyczyny
- ból lub tkliwość w okolicy przeszczepionego narządu
- mniejsza ilość oddawanego moczu lub obrzęki
- nagłe osłabienie i złe samopoczucie
- nieprawidłowe wyniki badań kontrolnych
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz dziurawca z syrolimusem. Stosowanie dziurawca po przeszczepieniu narządu jest przeciwwskazane[1]. Jednoczesnego stosowania syrolimusa z induktorami CYP3A4 się nie zaleca[2]. Jeśli pacjent już przyjmuje dziurawiec, należy go odstawić w porozumieniu z ośrodkiem transplantacyjnym i kontrolować stężenie syrolimusa we krwi w kolejnych tygodniach, bo w miarę wygasania indukcji może ono wzrosnąć.
Skutek kliniczny
Spadek stężenia syrolimusa poniżej zakresu terapeutycznego grozi ostrym odrzuceniem przeszczepu i utratą narządu. Po odstawieniu dziurawca indukcja stopniowo wygasa, a stężenie syrolimusa rośnie, co przy dawce zwiększonej w czasie łączenia grozi toksycznością.
Mechanizm
Dziurawiec przyjmowany systematycznie indukuje enzymy cytochromu P450 i osłabia działanie innych leków, w tym cyklosporyny[3]. Syrolimus jest intensywnie metabolizowany przez CYP3A4 w ścianie jelita i w wątrobie oraz jest substratem glikoproteiny P, dlatego induktory CYP3A4 zwiększają jego metabolizm i zmniejszają jego stężenie[2]. Dla porównania silny induktor ryfampicyna zwiększyła klirens syrolimusa około 5,5 razy i zmniejszyła jego AUC o około 82%[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- stężenie minimalne syrolimusa we krwi pełnej po odstawieniu dziurawca
- parametry czynności przeszczepionego narządu (np. kreatynina)
- objawy odrzucania przeszczepu
- działania niepożądane syrolimusa przy wzroście stężenia
Bezpieczniejsze alternatywy
escytalopramcitalopram
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · dziurawiec | ryzyko maleje | Dziurawiec stosowany wyłącznie zewnętrznie (np. olej na skórę) nie powoduje istotnej indukcji enzymów wątrobowych i jelitowych. |
| Odstawienie dziurawca w trakcie leczenia syrolimusemkolejność włączenia · dziurawiec | inne zalecenie | Po odstawieniu dziurawca indukcja wygasa stopniowo, a stężenie syrolimusa może rosnąć przez kolejne tygodnie – konieczna kontrola stężenia i ewentualna korekta dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intractum-hyperici-phytopharm-100031859/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Połączenie przeciwwskazaneSyrolimus+ Szczepionka przeciw półpaścowiŻywej szczepionki przeciw półpaścowi nie podaje się osobom leczonym syrolimusem ani innymi lekami immunosupresyjnymi.Przed szczepieniem przeciw półpaścowi powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz syrolimus, i zaszczep się tylko szczepionką, która nie zawiera żywego wirusa.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw półpaścowi powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz syrolimus, i zaszczep się tylko szczepionką, która nie zawiera żywego wirusa.
Syrolimus osłabia działanie układu odpornościowego, żeby organizm nie odrzucał przeszczepu lub żeby leczyć niektóre choroby. Szczepionka przeciw półpaścowi zawierająca żywego, osłabionego wirusa może wtedy wywołać groźne zakażenie. Szczepionka bez żywego wirusa jest dla ciebie bezpieczna, ale może chronić nieco słabiej niż u osób zdrowych.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysypka z pęcherzykami po szczepieniu
- gorączka lub dreszcze utrzymujące się dłużej niż kilka dni po szczepieniu
- silne osłabienie i złe samopoczucie po szczepieniu
- bolesna wysypka w jednym miejscu ciała, która może oznaczać półpasiec mimo szczepienia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej szczepionki przeciw półpaścowi nie podaje się osobom leczonym syrolimusem ani innymi lekami immunosupresyjnymi.[1] U pacjenta przyjmującego syrolimus do ochrony przed półpaścem stosuje się szczepionkę rekombinowaną z adiuwantem, która nie zawiera żywego wirusa. Jeśli to możliwe, szczepienie warto zaplanować przed rozpoczęciem leczenia immunosupresyjnego, aby uzyskać lepszą odpowiedź immunologiczną.
Skutek kliniczny
Podanie żywej szczepionki przeciw półpaścowi osobie leczonej syrolimusem grozi rozsianym zakażeniem wirusem szczepionkowym, które może być ciężkie. Szczepionka rekombinowana nie zawiera żywego wirusa i nie niesie tego ryzyka, ale wytworzona odporność może być słabsza niż u osób bez immunosupresji.
Mechanizm
Syrolimus jest lekiem immunosupresyjnym, który hamuje proliferację i aktywację limfocytów T i B. U osoby leczonej immunosupresyjnie żywy, atenuowany wirus ospy wietrznej i półpaśca ze szczepionki żywej może namnażać się w sposób niekontrolowany. Jednocześnie osłabiona odpowiedź immunologiczna zmniejsza skuteczność każdej szczepionki przeciw półpaścowi, także rekombinowanej.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- rodzaj podawanej szczepionki przeciw półpaścowi (żywa czy rekombinowana) przed jej wydaniem lub podaniem
- objawy zakażenia wirusem ospy wietrznej i półpaśca, w tym wysypka pęcherzykowa i gorączka po szczepieniu
- objawy półpaśca mimo szczepienia ze względu na możliwą słabszą odpowiedź immunologiczną
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka rekombinowana z adiuwantem (bez żywego wirusa)postać · szczepionka przeciw półpaścowi | ryzyko maleje | Szczepionka rekombinowana nie zawiera żywego wirusa, więc nie grozi zakażeniem wirusem szczepionkowym i może być podana pacjentowi leczonemu syrolimusem. Należy jednak liczyć się z osłabioną odpowiedzią immunologiczną i w miarę możliwości planować szczepienie przed rozpoczęciem immunosupresji. |
| Szczepionka żywa atenuowanapostać · szczepionka przeciw półpaścowi | inne zalecenie | Żywej szczepionki przeciw półpaścowi nie podaje się w trakcie leczenia immunosupresyjnego, w tym syrolimusem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zostavax, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zostavax-100353400/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Połączenie przeciwwskazaneSyrolimus+ Szczepionka przeciw cholerzeNie podaje się żywej szczepionki przeciw cholerze osobie przyjmującej syrolimus.Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz syrolimus, i nie przyjmuj żywej szczepionki.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz syrolimus, i nie przyjmuj żywej szczepionki.
Syrolimus osłabia odporność, dlatego nie możesz przyjąć żywej szczepionki przeciw cholerze – mogłaby wywołać chorobę zamiast przed nią chronić. Szczepionka zawierająca zabite bakterie jest bezpieczniejsza, ale może działać słabiej niż u osoby zdrowej. Przez godzinę przed i po jej przyjęciu nie bierz innych leków doustnych, nie jedz i nie pij.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka lub wodniste stolce po szczepieniu
- wymioty lub objawy odwodnienia
- gorączka
- silny ból brzucha
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podaje się żywej szczepionki przeciw cholerze osobie przyjmującej syrolimus[1]. Jeśli szczepienie jest wskazane, wybiera się szczepionkę inaktywowaną i podaje syrolimus w odstępie co najmniej 1 godziny przed lub po szczepieniu[2]. Pacjenta informuje się, że ochrona po szczepieniu może być niepełna, i zaleca ścisłe przestrzeganie zasad higieny żywności i wody w podróży. Dawki syrolimusa nie zmienia się z powodu szczepienia.
Skutek kliniczny
Po szczepionce żywej możliwe jest zakażenie szczepem szczepionkowym z biegunką i odwodnieniem u pacjenta z osłabioną odpornością oraz brak skutecznej ochrony przed cholerą. Po szczepionce inaktywowanej głównym skutkiem jest słabsza lub niepełna odpowiedź ochronna.
Mechanizm
Syrolimus jest lekiem immunosupresyjnym, który hamuje aktywację i proliferację limfocytów T i B, a przez to osłabia odpowiedź immunologiczną na szczepienie. W przypadku szczepionki żywej, atenuowanej, zahamowanie odporności stwarza dodatkowo ryzyko niekontrolowanego namnażania szczepu szczepionkowego. Szczepionka żywa przeciw cholerze jest przeciwwskazana u osób stosujących terapię immunosupresyjną[1]. Szczepionka inaktywowana nie niesie ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym, ale jej skuteczność u osoby przyjmującej syrolimus może być mniejsza. Szczepionka inaktywowana jest wrażliwa na kwas żołądkowy, dlatego przez 1 godzinę przed i po jej podaniu nie podaje się innych leków doustnych[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- rodzaj szczepionki przeciw cholerze (żywa czy inaktywowana) przed wydaniem
- zachowanie odstępu 1 godziny między szczepionką inaktywowaną a dawką syrolimusa
- objawy żołądkowo-jelitowe i gorączka po szczepieniu
Bezpieczniejsze alternatywy
inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze (zabite pałeczki Vibrio cholerae z rekombinowaną podjednostką B toksyny cholery)
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowana (zabite pałeczki cholery)postać · szczepionka przeciw cholerze | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie jest przeciwwskazana u pacjenta leczonego syrolimusem, ale immunosupresja może osłabić odpowiedź ochronną. Wymagany jest odstęp 1 godziny przed i po szczepieniu od innych leków doustnych. |
| Szczepionka żywa, atenuowanapostać · szczepionka przeciw cholerze | interakcja nie dotyczy | Żywa szczepionka przeciw cholerze jest przeciwwskazana u osób stosujących terapię immunosupresyjną. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Połączenie przeciwwskazaneSyrolimus+ LonafarnibNie łącz syrolimusa podawanego ogólnie z lonafarnibem.Nie przyjmuj tych leków razem i jeszcze przed kolejną dawką skontaktuj się z lekarzem, który przepisał syrolimus, ale żadnego leku nie odstawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i jeszcze przed kolejną dawką skontaktuj się z lekarzem, który przepisał syrolimus, ale żadnego leku nie odstawiaj samodzielnie.
Lonafarnib bardzo silnie spowalnia rozkładanie syrolimusa w organizmie. Syrolimus może się wtedy gromadzić we krwi do niebezpiecznych stężeń. To grozi ciężkimi zakażeniami, spadkiem liczby krwinek i uszkodzeniem nerek. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
- nietypowe siniaki lub krwawienia
- silne zmęczenie i bladość
- owrzodzenia w jamie ustnej
- obrzęki lub wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz syrolimusa podawanego ogólnie z lonafarnibem. Lonafarnibu nie stosuje się z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP3A4[1], a syrolimusa nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4[2]. Jeśli lonafarnib jest niezbędny, lekarz prowadzący powinien zastąpić syrolimus lekiem immunosupresyjnym niezależnym od CYP3A4. Hamowanie CYP3A4 przez lonafarnib ma charakter mechanizmowy, więc po jego odstawieniu aktywność enzymu wraca stopniowo i ponowne włączenie syrolimusa wymaga kontroli jego stężenia.
Skutek kliniczny
Wielokrotny wzrost stężenia syrolimusa grozi jego toksycznością – nadmierną immunosupresją z ciężkimi zakażeniami, mielosupresją, hiperlipidemią, zaburzeniami gojenia ran i uszkodzeniem nerek. Syrolimus ma wąski indeks terapeutyczny, więc nawet umiarkowany wzrost narażenia może być klinicznie istotny.
Mechanizm
Lonafarnib silnie hamuje CYP3A4 w mechanizmie zależnym od metabolizmu, a syrolimus jest intensywnie metabolizowany przez CYP3A4 w ścianie jelita i w wątrobie. Lonafarnib w dawkach wielokrotnych zwiększał AUC midazolamu, wzorcowego substratu CYP3A4, około 7,4-krotnie[1]. Syrolimus jest też substratem glikoproteiny P, a silne inhibitory CYP3A4 zwiększały jego AUC nawet około 11-krotnie[2]. Należy więc oczekiwać wielokrotnego wzrostu stężenia syrolimusa we krwi.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- stężenie minimalne syrolimusa we krwi pełnej (przy nieuniknionej ekspozycji lub po odstawieniu lonafarnibu)
- morfologia krwi
- kreatynina i eGFR
- lipidogram
- objawy zakażenia
Bezpieczniejsze alternatywy
mykofenolan mofetylukwas mykofenolowyazatiopryna
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórę (żel)droga podania · syrolimus | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu syrolimusa ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, więc przeciwwskazanie dotyczy przede wszystkim postaci doustnych. Mimo to przy długim stosowaniu na dużą powierzchnię skóry nie można wykluczyć wzrostu stężenia we krwi, dlatego połączenie wymaga ostrożności. |
| Syrolimus włączany po odstawieniu lonafarnibukolejność włączenia · lonafarnib | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 przez lonafarnib jest mechanizmowe, więc ustępuje stopniowo po jego odstawieniu. Syrolimus włączany wkrótce potem wymaga ostrożnego dawkowania i kontroli stężenia we krwi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Połączenie przeciwwskazaneSzczepionka BCG+ SyrolimusNie podawaj dopęcherzowo BCG pacjentowi leczonemu syrolimusem ani innymi lekami immunosupresyjnymi.Powiedz urologowi, że przyjmujesz syrolimus, zanim dostaniesz wlew BCG, i nie odstawiaj syrolimusa na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz urologowi, że przyjmujesz syrolimus, zanim dostaniesz wlew BCG, i nie odstawiaj syrolimusa na własną rękę.
Syrolimus osłabia układ odpornościowy, a lek BCG podawany do pęcherza zawiera żywe, osłabione bakterie. Gdy odporność jest obniżona, te bakterie mogą rozprzestrzenić się po całym organizmie i wywołać ciężkie zakażenie. Leczenie BCG może też wtedy gorzej działać na nowotwór. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka powyżej 38,5°C lub dreszcze po wlewie
- gorączka utrzymująca się dłużej niż dwa dni
- silne osłabienie, kaszel lub duszność
- zażółcenie skóry lub oczu
- ból i obrzęk stawów, zaczerwienienie oczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj dopęcherzowo BCG pacjentowi leczonemu syrolimusem ani innymi lekami immunosupresyjnymi.[1] Produktu nie stosuje się u osób z obniżoną odpornością, także wtedy, gdy jest ona wywołana leczeniem immunosupresyjnym.[2] Zaburzenie odpowiedzi immunologicznej wywołane lekami wyklucza leczenie BCG.[3] Decyzję o sposobie leczenia raka pęcherza należy podjąć wspólnie przez urologa i lekarza prowadzącego leczenie immunosupresyjne, z rozważeniem leczenia dopęcherzowego nieopartego na żywych prątkach. Odstawienia syrolimusa nie wolno planować bez zgody lekarza prowadzącego, zwłaszcza u biorców przeszczepów.
Skutek kliniczny
U pacjenta leczonego syrolimusem rośnie ryzyko ciężkiego, uogólnionego zakażenia prątkami BCG, w tym posocznicy. Jednocześnie można oczekiwać słabszej skuteczności leczenia raka pęcherza, ponieważ działanie BCG zależy od sprawnego układu odpornościowego.
Mechanizm
Syrolimus jest lekiem immunosupresyjnym, który hamuje aktywację i namnażanie limfocytów T. Działanie dopęcherzowego BCG polega na wywołaniu miejscowej odpowiedzi immunologicznej przeciw komórkom nowotworowym przez żywe, atenuowane prątki. Zahamowanie odpowiedzi komórkowej przez syrolimus osłabia kontrolę nad prątkami i odpowiedź przeciwnowotworową.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- gorączka i dreszcze utrzymujące się po wlewie
- objawy ogólnoustrojowego zakażenia BCG (osłabienie, duszność, kaszel, żółtaczka)
- objawy zapalenia stawów, oczu lub skóry po wlewach BCG
- stężenie syrolimusa we krwi, jeśli zmieniano leczenie immunosupresyjne
Kiedy ocena się zmienia
| Śródskórna (szczepienie przeciwgruźlicze)droga podania · szczepionka BCG | inne zalecenie | Szczepionka BCG podawana śródskórnie również zawiera żywe prątki i u pacjenta leczonego syrolimusem należy z niej zrezygnować, ponieważ grozi uogólnionym zakażeniem. |
| Syrolimus włączony w trakcie cyklu wlewów BCGkolejność włączenia · syrolimus | inne zalecenie | Włączenie syrolimusa w trakcie cyklu BCG wymaga przerwania wlewów i ponownej oceny dalszego leczenia przez urologa. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Połączenie przeciwwskazaneSzczepionka przeciw durowi brzusznemu+ SyrolimusNie podawaj doustnej, żywej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu syrolimusem.Nie przyjmuj kapsułek przeciw durowi brzusznemu, gdy leczysz się syrolimusem, i zapytaj lekarza prowadzącego o szczepionkę w zastrzyku.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj kapsułek przeciw durowi brzusznemu, gdy leczysz się syrolimusem, i zapytaj lekarza prowadzącego o szczepionkę w zastrzyku.
Syrolimus osłabia odporność, żeby organizm nie odrzucił przeszczepu albo żeby wyciszyć chorobę. Kapsułki przeciw durowi brzusznemu zawierają żywe, osłabione bakterie, które przy obniżonej odporności mogą wywołać zakażenie. Dlatego tych dwóch leków nie łączy się. Istnieje szczepionka w zastrzyku, która nie zawiera żywych bakterii.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka
- biegunka lub wymioty
- silny ból brzucha
- dreszcze i złe samopoczucie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj doustnej, żywej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu syrolimusem[1]. Jeżeli pacjent wymaga ochrony przed durem brzusznym, wybierz szczepionkę inaktywowaną podawaną we wstrzyknięciu i uprzedź, że jej skuteczność podczas immunosupresji może być mniejsza. Decyzję o szczepieniu pacjenta po przeszczepieniu narządu podejmuje lekarz prowadzący leczenie immunosupresyjne.
Skutek kliniczny
Połączenie jest przeciwwskazane, ponieważ u osoby leczonej syrolimusem żywe bakterie szczepionkowe mogą nie zostać opanowane przez układ odpornościowy i wywołać zakażenie. Jednocześnie odpowiedź immunologiczna na szczepienie może być osłabiona, więc ochrona przed durem brzusznym może być niepełna.
Mechanizm
Syrolimus jest lekiem immunosupresyjnym, który hamuje szlak mTOR i blokuje proliferację limfocytów T oraz B. Doustna szczepionka przeciw durowi brzusznemu zawiera żywe, atenuowane bakterie Salmonella Typhi szczep Ty 21a, których kontrola i wytworzenie odporności wymagają sprawnego układu odpornościowego. Szczepienie tą szczepionką jest przeciwwskazane u osób z nabytym niedoborem odporności, w tym otrzymujących leki immunosupresyjne[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- gorączka po szczepieniu
- biegunka, bóle brzucha, wymioty
- objawy uogólnionego zakażenia
Bezpieczniejsze alternatywy
szczepionka przeciw durowi brzusznemu polisacharydowa Vi do wstrzykiwańszczepionka przeciw durowi brzusznemu inaktywowana całokomórkowa do wstrzykiwań
Kiedy ocena się zmienia
| Zawiesina do wstrzykiwań – szczepionka inaktywowanapostać · szczepionka przeciw durowi brzusznemu | inne zalecenie | Szczepionka inaktywowana do wstrzykiwań nie zawiera żywych bakterii i nie grozi zakażeniem szczepem szczepionkowym, ale podczas leczenia syrolimusem odpowiedź immunologiczna może być słabsza. Termin szczepienia warto uzgodnić z lekarzem prowadzącym immunosupresję. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
Połączenie przeciwwskazaneProkinetyki (np. cyzapryd)+ Antygonadotropiny (np. danazol) klasaCyzaprydu nie łączy się z danazolem, bo to połączenie grozi groźnymi zaburzeniami rytmu serca i jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj cyzaprydu, gdy leczysz się danazolem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik, na przykład itopryd.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj cyzaprydu, gdy leczysz się danazolem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik, na przykład itopryd.
Danazol spowalnia rozkład cyzaprydu w organizmie, przez co cyzapryd może się gromadzić we krwi. Za dużo cyzaprydu może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, a nawet zatrzymanie krążenia. Tych dwóch leków nie łączy się ze sobą. Inne leki poprawiające pracę żołądka, takie jak metoklopramid czy itopryd, nie wchodzą w tę interakcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca albo uczucie nierównego bicia serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- duszność albo ból w klatce piersiowej
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Cyzaprydu nie łączy się z danazolem, bo to połączenie grozi groźnymi zaburzeniami rytmu serca i jest przeciwwskazane. Jeśli pacjent leczony danazolem wymaga prokinetyku, wybierz metoklopramid albo itopryd, które nie wchodzą w tę interakcję. Przy metoklopramidzie pamiętaj o jego własnych ograniczeniach, czyli krótkim czasie leczenia i ryzyku objawów pozapiramidowych. Jeśli cyzapryd jest niezbędny, odstaw danazol i włącz cyzapryd dopiero po wygaśnięciu działania hamującego. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, odstaw cyzapryd, wykonaj EKG i oznacz stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia cyzaprydu może wydłużyć odstęp QT i wywołać groźne komorowe zaburzenia rytmu serca, w tym częstoskurcz typu torsade de pointes, migotanie komór i nagły zgon sercowy. Ryzyko jest największe u osób z hipokaliemią lub hipomagnezemią, bradykardią, chorobą serca, wrodzonym zespołem długiego QT oraz u osób przyjmujących inne leki wydłużające QT.
Mechanizm
Danazol hamuje izoenzym CYP3A4 w wątrobie. Cyzapryd jest rozkładany niemal wyłącznie przez CYP3A4, więc przy jednoczesnym stosowaniu jego stężenie we krwi rośnie. Cyzapryd w zależności od stężenia blokuje kanały potasowe hERG w sercu i wydłuża odstęp QT. Wzrost jego stężenia nasila więc działanie proarytmiczne. Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy prokinetyków. Metoklopramid i itopryd nie są rozkładane przez CYP3A4.
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc, jeśli pacjent przyjmował oba leki jednocześnie
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca, takie jak kołatanie serca, zawroty głowy i omdlenia
- inne przyjmowane leki wydłużające odstęp QT lub hamujące CYP3A4
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.