Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Dapson / Dapson i diltiazem

Dapson i diltiazem

Jaki opis pokazać?

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Połączenie można stosować bez zmiany dawek.

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zauważysz sinienie ust lub paznokci, duszność albo ciemny mocz, od razu skontaktuj się z lekarzem.

Interakcja o niejasnym znaczeniuDapson+ DiltiazemPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zauważysz sinienie ust lub paznokci, duszność albo ciemny mocz, od razu skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zauważysz sinienie ust lub paznokci, duszność albo ciemny mocz, od razu skontaktuj się z lekarzem.

Lek na serce i nadciśnienie może nieco zmieniać sposób, w jaki organizm rozkłada dapson. Nie wiadomo, czy ma to znaczenie w praktyce, i zwykle oba leki przyjmuje się razem bez problemu. Dapson czasem uszkadza czerwone krwinki lub utrudnia im przenoszenie tlenu, dlatego warto znać objawy, które tego dotyczą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • sine usta, język lub paznokcie
  • duszność lub zadyszka przy małym wysiłku
  • nietypowe zmęczenie, bladość, zawroty głowy
  • ciemny mocz lub zażółcenie skóry i oczu
  • ból głowy z kołataniem serca
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Poinformuj pacjenta o objawach methemoglobinemii i hemolizy, a przy ich wystąpieniu oznacz methemoglobinę i morfologię. Przy jednoczesnym stosowaniu azotanów pamiętaj, że same one zwiększają stężenie methemoglobiny u pacjentów przyjmujących dapson[1].

Skutek kliniczny

Możliwe zwiększenie stężenia dapsonu w osoczu o niepewnym znaczeniu klinicznym. Teoretycznie może to nasilać zależne od dawki działania niepożądane dapsonu – niedokrwistość hemolityczną i methemoglobinemię – choć równoczesne ograniczenie powstawania hydroksyloaminy może ten efekt równoważyć.

Mechanizm

Diltiazem hamuje CYP3A4 i może zwiększać stężenie w osoczu innych leków metabolizowanych tą drogą[2]. Dapson jest częściowo utleniany z udziałem CYP3A4 do hydroksyloaminy – metabolitu odpowiedzialnego za methemoglobinemię i hemolizę. Zahamowanie tej drogi może z jednej strony podnieść stężenie dapsonu, a z drugiej zmniejszyć powstawanie toksycznego metabolitu, podobnie jak po flukonazolu[1]. Kierunek i wielkość efektu klinicznego nie są ustalone.

Metabolizm i transportery

  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z retikulocytami
  • stężenie methemoglobiny przy objawach
  • objawy sinicy i duszności

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dusalm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dusalm-100460874/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuDapsona alkoholOkazjonalne, umiarkowane picie alkoholu podczas leczenia dapsonem nie wymaga zmiany terapii, ale pacjent powinien znać objawy methemoglobinemii, hemolizy i uszkodzenia wątroby.Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Wypicie niewielkiej ilości alkoholu od czasu do czasu podczas leczenia dapsonem zwykle nie powinno szkodzić. Częste picie większych ilości może jednak nasilić działania niepożądane tego leku na krew i obciążyć wątrobę. Dapson rzadko, ale może zmniejszać zdolność krwi do przenoszenia tlenu i niszczyć czerwone krwinki, a alkohol pity regularnie może ten efekt wzmocnić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • sinawe zabarwienie ust lub paznokci
  • duszność lub szybkie męczenie się
  • silny ból głowy lub zawroty głowy
  • ciemny mocz
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • nietypowa bladość i osłabienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne, umiarkowane picie alkoholu podczas leczenia dapsonem nie wymaga zmiany terapii, ale pacjent powinien znać objawy methemoglobinemii, hemolizy i uszkodzenia wątroby. U osób nadużywających alkoholu lub z alkoholową chorobą wątroby należy przed rozpoczęciem leczenia ocenić czynność wątroby, a w trakcie terapii regularnie kontrolować morfologię i enzymy wątrobowe. Rozpoznanie ciężkiej choroby wątroby wyklucza stosowanie dapsonu[1].

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym, umiarkowanym piciu nie należy spodziewać się klinicznie istotnych skutków. U osób regularnie pijących duże ilości alkoholu możliwe jest nasilenie methemoglobinemii i hemolizy wywołanych dapsonem oraz większe ryzyko polekowego uszkodzenia wątroby, zwłaszcza przy niedoborze G6PD lub istniejącej chorobie wątroby.

Mechanizm

Interakcja jest głównie teoretyczna i wynika z metabolizmu dapsonu oraz z jego działania na krew i wątrobę. Dapson jest w wątrobie przekształcany przez N-hydroksylację, w której uczestniczą między innymi CYP2C9 i CYP2E1, do hydroksyloaminy odpowiedzialnej za methemoglobinemię i hemolizę. Znaczenie tego metabolitu potwierdza charakterystyka produktu, według której flukonazol zmniejsza powstawanie toksycznego metabolitu hydroksyloaminy dapsonu u pacjentów zakażonych HIV[1]. Przewlekłe picie alkoholu indukuje CYP2E1, co może zwiększać tworzenie hydroksyloaminy, natomiast jednorazowe spożycie etanolu raczej przejściowo hamuje ten enzym. Dodatkowo zarówno dapson, jak i alkohol mogą uszkadzać wątrobę, a ciężka choroba wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania dapsonu[1]. ChPL dapsonu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1].

Monitorować

  • morfologia krwi z retikulocytami
  • stężenie methemoglobiny przy objawach sinicy lub duszności
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny u osób regularnie pijących alkohol

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu indukuje CYP2E1 i sprzyja uszkodzeniu wątroby, co może zwiększać ryzyko methemoglobinemii, hemolizy i hepatotoksyczności dapsonu. Należy ocenić czynność wątroby przed leczeniem i regularnie kontrolować morfologię oraz enzymy wątrobowe, a przy ciężkiej chorobie wątroby dapson jest przeciwwskazany.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dusalm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dusalm-100460874/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuDiltiazema alkoholNie ma przeciwwskazania do okazjonalnego spożycia małej ilości alkoholu, ale w trakcie leczenia diltiazemem, zwłaszcza w postaci o przedłużonym uwalnianiu, warto go unikać lub ograniczyć do minimum.Najlepiej unikać alkoholu w czasie leczenia, a jeśli ma być wypity, to w niewielkiej ilości i nie od razu po zażyciu tabletki.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Najlepiej unikać alkoholu w czasie leczenia, a jeśli ma być wypity, to w niewielkiej ilości i nie od razu po zażyciu tabletki.

W ulotce leku nie ma ostrzeżenia dotyczącego alkoholu, ale alkohol może zaburzać działanie tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Może też wzmacniać działanie diltiazemu na ciśnienie i pracę serca. Po większej ilości alkoholu możliwe są zawroty głowy, osłabienie lub zbyt wolne bicie serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie, że zaraz zemdleje
  • osłabienie, zbyt wolne lub nieregularne bicie serca
  • omdlenie lub duże obniżenie ciśnienia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – wchłanianie, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma przeciwwskazania do okazjonalnego spożycia małej ilości alkoholu, ale w trakcie leczenia diltiazemem, zwłaszcza w postaci o przedłużonym uwalnianiu, warto go unikać lub ograniczyć do minimum. Należy unikać picia większych ilości alkoholu jednorazowo, szczególnie w czasie kilku godzin po zażyciu tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Pacjent powinien wiedzieć, że w razie zawrotów głowy, osłabienia lub wolnego tętna po alkoholu należy przerwać picie i skontaktować się z lekarzem lub farmaceutą.

Skutek kliniczny

Przy większej ilości alkoholu możliwe jest nasilenie działań diltiazemu, czyli zawrotów głowy, osłabienia, spadku ciśnienia tętniczego, zbyt wolnej akcji serca, a u wrażliwych osób także omdlenia. Dane o znaczeniu klinicznym są ograniczone i nie wiadomo, jak często taka sytuacja występuje w praktyce.

Mechanizm

ChPL diltiazemu nie wspomina o alkoholu[1]. Według piśmiennictwa alkohol może zwiększać szybkość uwalniania diltiazemu z preparatów o przedłużonym uwalnianiu, co teoretycznie może prowadzić do szybszego i wyższego wzrostu stężenia leku we krwi. Dodatkowo alkohol i diltiazem mogą niezależnie obniżać ciśnienie tętnicze i spowalniać pracę serca, więc ich działanie może się sumować.

Metabolizm i transportery

  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze i tętno, zwłaszcza po spożyciu alkoholu
  • zawroty głowy, osłabienie i omdlenia
  • nasilenie działań niepożądanych diltiazemu po okazjonalnym piciu alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

O przedłużonym uwalnianiupostać · alkoholryzyko rośniePrzy tabletkach o przedłużonym uwalnianiu alkohol może przyspieszać uwalnianie diltiazemu, więc ryzyko jest wyższe niż przy postaciach o natychmiastowym działaniu.
Większa ilość jednorazowoilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieWiększa jednorazowa ilość alkoholu zwiększa ryzyko sumowania działania hipotensyjnego i bradykardyzującego oraz zaburzenia uwalniania z preparatu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 285

Połączenie przeciwwskazaneDiltiazem+ IwabradynaNie łącz diltiazemu z iwabradyną.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z nich – nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z nich – nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.

Diltiazem i iwabradyna zwalniają bicie serca, a diltiazem dodatkowo zwiększa ilość iwabradyny we krwi. Razem mogą zbyt mocno zwolnić serce, co grozi zawrotami głowy, omdleniem albo groźnymi zaburzeniami rytmu. Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duże zmęczenie i osłabienie
  • duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz diltiazemu z iwabradyną.[1][2][3][4][5][6] Jeśli pacjent leczony iwabradyną wymaga antagonisty wapnia, zamiast diltiazemu stosuje się pochodną dihydropirydyny, np. amlodypinę lub lacydypinę, które nie wchodzą z iwabradyną w istotne interakcje.[4] Jeżeli pacjent już przyjmuje oba leki, należy pilnie skontaktować się z lekarzem prowadzącym, sprawdzić częstość akcji serca i EKG oraz ustalić, który lek zostanie zamieniony.

Skutek kliniczny

Skojarzenie powoduje dodatkowe zmniejszenie częstości pracy serca o 5 uderzeń na minutę.[4][6] Zwiększone stężenia iwabradyny wiążą się z ryzykiem nasilonej bradykardii.[5] Diltiazem dodatkowo zwalnia przewodzenie przedsionkowo-komorowe, co zwiększa ryzyko objawowej bradykardii i zaburzeń przewodzenia.

Mechanizm

Diltiazem jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a iwabradyna jest metabolizowana wyłącznie przez ten izoenzym, dlatego diltiazem zwiększa AUC iwabradyny 2–3-krotnie.[4][5] Oba leki niezależnie zmniejszają częstość akcji serca, więc ich działanie bradykardyzujące się sumuje.[1][3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[7], iwabradyna – wrażliwy substrat CYP3A4[7]
  • Iwabradyna – słaby inhibitor CYP3A4[8], diltiazem – substrat CYP3A4[9]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[7], inhibitor P-gp[9], substrat CYP3A4[9]
  • Iwabradyna: słaby inhibitor CYP3A4[8], wrażliwy substrat CYP3A4[7]

Monitorować

  • częstość akcji serca w spoczynku
  • EKG – rytm i przewodzenie przedsionkowo-komorowe
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy bradykardii – zawroty głowy, omdlenia, nasilone zmęczenie

Bezpieczniejsze alternatywy

amlodypinalacydypina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem retard 90 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-retard-100019261/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oxycardil 60 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oxycardil-60-100226400/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Corlentor 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/corlentor-100309310/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ivabradine Accord 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ivabradine-accord-100391871/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  8. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  9. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDiltiazem+ KwetiapinaNie łącz kwetiapiny z diltiazemem, ponieważ jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.Nie łącz tych leków na własną rękę i jak najszybciej zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy jeden z nich można zamienić na inny.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz tych leków na własną rękę i jak najszybciej zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy jeden z nich można zamienić na inny.

Diltiazem, lek na serce i ciśnienie, spowalnia rozkładanie kwetiapiny w organizmie. Kwetiapina gromadzi się wtedy we krwi i działa silniej, niż powinna. Oba leki obniżają też ciśnienie, więc razem mogą powodować silne zawroty głowy, omdlenia i upadki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy albo ciemnienie przed oczami przy wstawaniu
  • omdlenie lub upadek
  • kołatanie serca albo bardzo wolne bicie serca
  • uczucie dużego osłabienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz kwetiapiny z diltiazemem, ponieważ jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane[1][2][3]. Jeśli pacjent wymaga leku z grupy antagonistów wapnia, wybierz pochodną dihydropirydyny, która nie hamuje istotnie CYP3A4, a jeśli diltiazem służy kontroli częstości rytmu, rozważ z lekarzem beta-adrenolityk. Gdy lekarz uzna połączenie za niezbędne, kwetiapinę stosuje się w najmniejszej skutecznej dawce, a pacjenta ściśle monitoruje pod kątem sedacji, niedociśnienia ortostatycznego i zmian w EKG, zwłaszcza po włączeniu lub odstawieniu diltiazemu.

Skutek kliniczny

Większe stężenie kwetiapiny nasila jej działania zależne od dawki, czyli senność, sedację, zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne, a także może zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT. Sumowanie działania obniżającego ciśnienie zwiększa ryzyko omdleń i upadków, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku. Po odstawieniu diltiazemu stężenie kwetiapiny może się zmniejszyć, co grozi osłabieniem kontroli objawów psychiatrycznych.

Mechanizm

Diltiazem hamuje CYP3A4, czyli główny enzym odpowiedzialny za metabolizm kwetiapiny, co prowadzi do zwiększenia jej stężenia w osoczu. Diltiazem jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i zwiększa stężenie jednocześnie stosowanych substratów tego enzymu[4]. Głównym izoenzymem metabolizującym kwetiapinę jest CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (ketokonazol) zwiększał AUC kwetiapiny 5- do 8-krotnie[1]. Do tego dochodzi addycja działania hipotensyjnego, bo diltiazem rozszerza naczynia, a kwetiapina blokuje receptory alfa1-adrenergiczne. Leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne mogą wywołać lub nasilić niedociśnienie u osób przyjmujących diltiazem[4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP3A4[6], diltiazem – substrat CYP3A4[7]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[7], substrat CYP3A4[7]
  • Kwetiapina: słaby inhibitor CYP1A2[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2C9[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • częstość akcji serca
  • EKG z oceną odstępu QT i przewodzenia przedsionkowo-komorowego
  • nasilenie senności i sedacji
  • kontrola objawów psychiatrycznych po odstawieniu diltiazemu

Bezpieczniejsze alternatywy

amlodypinalerkanidypinaolanzapinaamisulprydpaliperydon

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku ryzyko niedociśnienia ortostatycznego, nadmiernej sedacji i upadków przy tym połączeniu jest większe, a diltiazem wymaga u nich szczególnej ostrożności przy łączeniu z lekami zwalniającymi rytm serca.
Odstawienie diltiazemu u pacjenta przyjmującego kwetiapinękolejność włączenia · diltiazeminne zaleceniePo odstawieniu diltiazemu stężenie kwetiapiny może się zmniejszyć, dlatego w kolejnych dniach należy obserwować kontrolę objawów psychiatrycznych, a ewentualną zmianę dawki kwetiapiny pozostawić lekarzowi.
Włączenie diltiazemu u pacjenta ustabilizowanego na kwetiapiniekolejność włączenia · diltiazemryzyko rośnieDołączenie diltiazemu do ustalonej dawki kwetiapiny stopniowo zwiększa jej ekspozycję, więc działania niepożądane mogą narastać przez kilka dni od włączenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pinexet SR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pinexet-sr-100506470/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-100206537/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDiltiazem+ LefamulinaLefamuliny nie łączy się z diltiazemem.Nie zaczynaj antybiotyku i nie odstawiaj leku na serce na własną rękę – od razu powiedz lekarzowi albo farmaceucie, że przyjmujesz diltiazem.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj antybiotyku i nie odstawiaj leku na serce na własną rękę – od razu powiedz lekarzowi albo farmaceucie, że przyjmujesz diltiazem.

Tych dwóch leków nie łączy się ze sobą. Lek na serce i ciśnienie zwiększa ilość antybiotyku we krwi, a oba leki razem mogą groźnie zaburzyć rytm serca. Lekarz powinien dobrać ci inny antybiotyk.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – wchłanianie, PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Lefamuliny nie łączy się z diltiazemem.[1] U pacjenta leczonego diltiazemem należy wybrać inny antybiotyk o profilu odpowiednim do wskazania, bez działania wydłużającego QT i bez silnych interakcji przez CYP3A. Klarytromycyna i erytromycyna nie są dobrą alternatywą, bo również wchodzą w interakcję z diltiazemem i wydłużają QT. Odstawianie diltiazemu na czas antybiotykoterapii nie jest rozwiązaniem z wyboru, zwłaszcza gdy lek kontroluje częstość rytmu w migotaniu przedsionków.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia lefamuliny zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu. Bradykardia wywołana diltiazemem dodatkowo sprzyja arytmiom zależnym od wydłużenia QT. Możliwy jest też wzrost stężenia diltiazemu z nasileniem bradykardii, bloku przedsionkowo-komorowego i spadku ciśnienia.

Mechanizm

Diltiazem hamuje CYP3A i glikoproteinę P, co zwiększa wchłanianie i stężenie lefamuliny w osoczu.[1] Lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym, w tym antagonistów wapnia.[1] Diltiazem jest metabolizowany przez CYP3A4, więc jego stężenie także może wzrosnąć.[2] Do tego dochodzi nakładanie się działań na serce – lefamulina wydłuża odstęp QT, a diltiazem zwalnia rytm serca i przewodzenie przedsionkowo-komorowe.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Diltiazem – inhibitor P-gp[5], lefamulina – substrat P-gp[4]
  • Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], diltiazem – substrat CYP3A4[5]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego podania
  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu i magnezu

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinaceftriakson

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneNiedihydropirydynowe blokery kanału wapniowego – benzotiazepiny (np. diltiazem)+ Prokinetyki (np. cyzapryd) klasaBenzotiazepinowego blokera kanału wapniowego nie łączy się z prokinetykiem metabolizowanym przez CYP3A4 i wydłużającym odstęp QT – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj razem leku na serce z grupy diltiazemu i leku na pracę żołądka, który rozkłada się w wątrobie tym samym szlakiem i wpływa na rytm serca, a jeśli lekarz przepisał ci cyzapryd, a bierzesz diltiazem, zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczny zamiennik.opóźniony (dni)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj razem leku na serce z grupy diltiazemu i leku na pracę żołądka, który rozkłada się w wątrobie tym samym szlakiem i wpływa na rytm serca, a jeśli lekarz przepisał ci cyzapryd, a bierzesz diltiazem, zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczny zamiennik.

Diltiazem to lek na nadciśnienie, dławicę piersiową lub zaburzenia rytmu serca. Spowalnia on usuwanie z organizmu cyzaprydu – leku przyspieszającego pracę żołądka, przez co cyzapryd gromadzi się we krwi. To może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, a nawet zatrzymanie krążenia. Inne leki na pracę żołądka, takie jak itopryd czy metoklopramid, nie działają w ten sposób.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne tętno
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
nie sprawdzono
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Benzotiazepinowego blokera kanału wapniowego nie łączy się z prokinetykiem metabolizowanym przez CYP3A4 i wydłużającym odstęp QT – połączenie jest przeciwwskazane. U chorego leczonego diltiazemem nie należy włączać cyzaprydu, a gdy prokinetyk jest konieczny, wybiera się itopryd albo krótkotrwale metoklopramid. Jeżeli to cyzapryd jest niezbędny, diltiazem zastępuje się lekiem nieblokującym CYP3A4, na przykład amlodypiną, pamiętając, że hamowanie enzymu utrzymuje się jeszcze przez kilka dni po odstawieniu diltiazemu. Gdy do jednoczesnego podania już doszło, należy odstawić cyzapryd, wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć potas i magnez.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes, migotaniem komór i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko jest największe u osób z bradykardią, hipokaliemią, hipomagnezemią, chorobą serca, wrodzonym zespołem długiego QT oraz przyjmujących inne leki wydłużające QT. Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy prokinetyków – dotyczy cyzaprydu, a nie metoklopramidu ani itoprydu.

Mechanizm

Diltiazem i jego metabolit N-demetylowy hamują CYP3A4, częściowo w sposób zależny od mechanizmu, czyli nieodwracalnie inaktywując enzym. Cyzapryd jest niemal całkowicie metabolizowany przez CYP3A4, dlatego jego stężenie w osoczu rośnie. Cyzapryd w dużym stężeniu blokuje kanały potasowe hERG, co wydłuża repolaryzację komór i odstęp QT. Bradykardia wywołana przez diltiazem dodatkowo sprzyja wystąpieniu częstoskurczu typu torsade de pointes.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • częstość akcji serca (bradykardia)
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu: kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie diltiazemu przed włączeniem cyzaprydukolejność włączenia · niedihydropirydynowe blokery kanału wapniowego – benzotiazepinyinne zalecenieHamowanie CYP3A4 przez diltiazem ma częściowo charakter nieodwracalny, więc aktywność enzymu wraca dopiero po kilku dniach od odstawienia. Cyzapryd można rozważyć dopiero po tym czasie, a nie bezpośrednio po zamianie diltiazemu na inny lek.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują bradykardia, zaburzenia elektrolitowe, choroba serca i wielolekowość, co zwiększa ryzyko torsade de pointes przy tym połączeniu.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAtorwastatyna+ DiltiazemJeśli to możliwe, z diltiazemem łączy się statynę niemetabolizowaną przez CYP3A4.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli pojawią się niewyjaśnione bóle, kurcze lub osłabienie mięśni albo ciemny mocz, szybko skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli pojawią się niewyjaśnione bóle, kurcze lub osłabienie mięśni albo ciemny mocz, szybko skontaktuj się z lekarzem.

Diltiazem, lek na serce i ciśnienie, może zwiększać ilość atorwastatyny w organizmie. Przez to rośnie ryzyko działań niepożądanych ze strony mięśni – od bólu i osłabienia aż do rzadkiego, ale groźnego uszkodzenia mięśni. Lekarz może zmniejszyć dawkę atorwastatyny albo zamienić ją na inny lek obniżający cholesterol.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśniony ból lub tkliwość mięśni
  • osłabienie mięśni
  • kurcze mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • silne zmęczenie z bólem mięśni
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Jeśli to możliwe, z diltiazemem łączy się statynę niemetabolizowaną przez CYP3A4[1]. Gdy atorwastatyna pozostaje w leczeniu, należy rozważyć niższą maksymalną dawkę atorwastatyny i monitorować pacjenta klinicznie[2]. Monitorowanie jest szczególnie ważne po rozpoczęciu leczenia diltiazemem lub po zmianie jego dawki[2].

Skutek kliniczny

Większe stężenie atorwastatyny zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy[1]. Objawy toksyczności statyny mogą pojawić się po rozpoczęciu leczenia diltiazemem albo po zwiększeniu jego dawki[2].

Mechanizm

Diltiazem jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i zwiększa stężenie atorwastatyny w osoczu[2]. Atorwastatyna jest metabolizowana przez CYP3A4, więc zahamowanie tego enzymu zwiększa ekspozycję na nią[2]. Diltiazem istotnie zwiększa AUC statyn metabolizowanych przez CYP3A4[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], atorwastatyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Diltiazem – inhibitor P-gp[4], atorwastatyna – substrat P-gp[5]
  • Atorwastatyna: substrat BCRP[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3], substrat P-gp[5]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • bóle, tkliwość i osłabienie mięśni
  • aktywność CK przy objawach mięśniowych
  • ciemne zabarwienie moczu
  • czynność nerek przy podejrzeniu rabdomiolizy

Bezpieczniejsze alternatywy

rosuwastatynaprawastatynafluwastatyna

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie diltiazemu lub zmiana jego dawki u pacjenta przyjmującego atorwastatynękolejność włączenia · diltiazeminne zalecenieMonitorowanie kliniczne jest zalecane po rozpoczęciu leczenia diltiazemem lub po dostosowaniu jego dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atoris-100113400/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ DiltiazemNajlepiej unikać łączenia buprenorfiny z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4, w tym z diltiazemem.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, a przez pierwsze dni unikaj alkoholu, leków nasennych i prowadzenia auta.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, a przez pierwsze dni unikaj alkoholu, leków nasennych i prowadzenia auta.

Diltiazem, lek na serce i ciśnienie, może spowalniać rozkład buprenorfiny w organizmie. Przez to buprenorfina może działać silniej niż zwykle i powodować większą senność, zawroty głowy czy spowolnienie oddechu. Gdy przestaniesz brać diltiazem, buprenorfina może z kolei zacząć działać słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z wybudzeniem
  • płytki lub wyraźnie wolniejszy oddech
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • nasilony ból albo poty, niepokój i dreszcze po odstawieniu diltiazemu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Najlepiej unikać łączenia buprenorfiny z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4, w tym z diltiazemem.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, buprenorfinę zaczyna się od mniejszej dawki i zwiększa ostrożnie, obserwując pacjenta pod kątem sedacji i zahamowania oddychania, szczególnie w pierwszych dniach po włączeniu lub odstawieniu diltiazemu.[2] Przy odstawianiu diltiazemu trzeba liczyć się ze spadkiem działania buprenorfiny.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie sedacji, zawrotów głowy, nudności i zaparć, a przy większych dawkach buprenorfiny lub jednoczesnym stosowaniu innych leków działających depresyjnie na OUN także depresja oddechowa. Po odstawieniu diltiazemu stężenie buprenorfiny może się obniżyć, co grozi osłabieniem analgezji lub objawami odstawiennymi u osób leczonych substytucyjnie.

Mechanizm

Diltiazem hamuje CYP3A4, czyli główny szlak metabolizmu buprenorfiny, co może zwiększać jej stężenie w osoczu i nasilać działanie opioidowe.[1][2] Dodatkowo oba leki mogą obniżać ciśnienie tętnicze, co sprzyja niedociśnieniu ortostatycznemu i zawrotom głowy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Buprenorfina: substrat CYP3A4[4]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • stopień sedacji
  • częstość i głębokość oddechów
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • skuteczność przeciwbólowa lub objawy odstawienne po zmianie dawki albo odstawieniu diltiazemu

Bezpieczniejsze alternatywy

amlodypinamorfinahydromorfon

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie lub odstawienie diltiazemu u pacjenta stabilnie leczonego buprenorfinąkolejność włączenia · diltiazeminne zalecenieNajwiększe ryzyko dotyczy okresu zmiany leczenia diltiazemem. Po włączeniu trzeba obserwować objawy przedawkowania opioidu, a po odstawieniu – osłabienie analgezji lub objawy odstawienne.
Dawki stosowane w leczeniu substytucyjnymdawka · buprenorfinaryzyko rośniePrzy wyższych dawkach buprenorfiny wzrost jej stężenia ma większe znaczenie dla ryzyka sedacji i depresji oddechowej.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują sedacja, niedociśnienie ortostatyczne i upadki, dlatego wymagają one ostrożniejszego dawkowania i częstszej kontroli.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDiltiazem+ BudezonidSkojarzenia z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, a wtedy pacjenta trzeba obserwować pod kątem tych działań.Jeśli przyjmujesz budezonid dłużej niż dwa tygodnie albo w tabletkach lub kapsułkach, powiedz lekarzowi, że stosujesz też diltiazem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Jeśli przyjmujesz budezonid dłużej niż dwa tygodnie albo w tabletkach lub kapsułkach, powiedz lekarzowi, że stosujesz też diltiazem.

Diltiazem może spowalniać rozkładanie budezonidu w organizmie, przez co więcej tego leku krąży we krwi. Przy długim stosowaniu, zwłaszcza budezonidu w tabletkach lub kapsułkach, może to nasilić działania niepożądane typowe dla sterydów. Przy krótkim leczeniu aerozolem do nosa lub inhalacjami ryzyko jest małe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała, zwłaszcza na brzuchu
  • nowe rozstępy lub łatwe siniaczenie
  • wzrost ciśnienia lub cukru we krwi
  • osłabienie, zawroty głowy i nudności po odstawieniu budezonidu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Skojarzenia z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, a wtedy pacjenta trzeba obserwować pod kątem tych działań.[1] Przy długotrwałym leczeniu warto rozważyć najmniejszą skuteczną dawkę budezonidu.[1] Przy budezonidzie wziewnym lub donosowym w zwykłych dawkach leczenie zwykle się kontynuuje z obserwacją pacjenta.

Skutek kliniczny

Większe stężenie budezonidu w osoczu zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, w tym objawów hiperkortycyzmu i zahamowania czynności nadnerczy.[1] Znaczenie kliniczne jest największe przy budezonidzie doustnym i długotrwałym leczeniu, a przy krótkotrwałym stosowaniu (1–2 tygodnie) jest ograniczone.[1]

Mechanizm

Diltiazem hamuje CYP3A4, a budezonid jest metabolizowany głównie przez ten izoenzym, więc jego stężenie w osoczu może się zwiększyć.[2][1] Diltiazem jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, dlatego oczekiwany wzrost ekspozycji na budezonid jest mniejszy niż przy silnych inhibitorach, takich jak itrakonazol czy ketokonazol.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy hiperkortycyzmu (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy)
  • glikemia u pacjentów z cukrzycą lub w grupie ryzyka
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy niewydolności nadnerczy przy odstawianiu budezonidu

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazonamlodipina

Kiedy ocena się zmienia

Doustnapostać · budezonidryzyko rośnieBudezonid doustny ma dużą eliminację pierwszego przejścia zależną od CYP3A4, dlatego jego zahamowanie przez diltiazem może znacząco zwiększyć ekspozycję ogólnoustrojową. Potrzebna jest obserwacja w kierunku hiperkortycyzmu i rozważenie mniejszej dawki budezonidu.
czas leczenia ≤ 2 tygodniebudezonidryzyko malejePrzy krótkotrwałym leczeniu (1–2 tygodnie) wzrost stężenia budezonidu ma ograniczone znaczenie kliniczne.
Donosowadroga podania · budezonidryzyko malejeBudezonid donosowy w zwykłych dawkach daje małą ekspozycję ogólnoustrojową, więc przy umiarkowanym inhibitorze CYP3A4 istotne klinicznie działania ogólnoustrojowe są mało prawdopodobne, zwłaszcza przy krótkim leczeniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 17.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 17.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDiltiazem+ AmisulprydAmisulprydu nie łączy się z lekami blokującymi kanał wapniowy, które zwalniają czynność serca, takimi jak diltiazem i werapamil.Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy potrzebujesz EKG albo zamiany jednego z nich.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, ale powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba, i zapytaj, czy potrzebujesz EKG albo zamiany jednego z nich.

Diltiazem zwalnia pracę serca, a amisulpryd może zaburzać jego rytm. Razem mogą zwiększać ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, zbyt wolnego tętna i spadków ciśnienia. Ryzyko jest większe u osób starszych, przy chorobach serca i przy niedoborze potasu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Amisulprydu nie łączy się z lekami blokującymi kanał wapniowy, które zwalniają czynność serca, takimi jak diltiazem i werapamil.[1][2] Jeśli leczenie przeciwnadciśnieniowe lub przeciwdławicowe można prowadzić inaczej, lepiej zamienić diltiazem na pochodną dihydropirydyny, która nie zwalnia rytmu serca. Gdy skojarzenie jest konieczne, przed jego rozpoczęciem i po zwiększeniu dawki któregokolwiek leku trzeba wykonać EKG z oceną QTc i częstości rytmu, wyrównać hipokaliemię oraz unikać innych leków wydłużających QT.[1]

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko bradykardii, wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes.[1][2] Możliwe jest także niedociśnienie, w tym ortostatyczne, z zawrotami głowy i omdleniami.[1]

Mechanizm

Diltiazem zwalnia czynność serca i przewodzenie w węźle zatokowym i przedsionkowo-komorowym, a bradykardia jest czynnikiem zwiększającym ryzyko torsade de pointes u chorych leczonych amisulprydem, który zależnie od dawki wydłuża odstęp QT.[1][2] Oba leki obniżają też ciśnienie tętnicze, więc ich działanie hipotensyjne może się sumować.[1] Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, bo amisulpryd jest wydalany głównie przez nerki i w niewielkim stopniu metabolizowany.

Metabolizm i transportery

  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem skojarzenia i po zmianie dawki
  • częstość akcji serca (tętno)
  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu: kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

amlodypinafelodypinalerkanidypinaarypiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawki stosowane w leczeniu ostrych stanów psychotycznychdawka · amisulprydryzyko rośnieWydłużenie QT przez amisulpryd zależy od dawki, więc przy dużych dawkach ryzyko torsade de pointes w skojarzeniu z diltiazemem jest większe.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku bradykardia po diltiazemie i zaburzenia elektrolitowe występują częściej, co zwiększa ryzyko arytmii i niedociśnienia ortostatycznego.
Dożylnadroga podania · diltiazemryzyko rośnieDiltiazem podany dożylnie szybciej i silniej zwalnia przewodzenie przedsionkowo-komorowe, dlatego u chorego leczonego amisulprydem wymaga monitorowania EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Masultab 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/masultab-100436303/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.