Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Dapson / Dapson i kolchicyna

Dapson i kolchicyna

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować, jeśli jest celowe, ale wymaga regularnej kontroli morfologii krwi.

Rób badania krwi tak często, jak zaleci lekarz, i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz niepokojące objawy.

Niekorzystna interakcjaDapson+ KolchicynaPołączenie można stosować, jeśli jest celowe, ale wymaga regularnej kontroli morfologii krwi.Rób badania krwi tak często, jak zaleci lekarz, i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz niepokojące objawy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Rób badania krwi tak często, jak zaleci lekarz, i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz niepokojące objawy.

Oba leki mogą w rzadkich przypadkach osłabiać krew, czyli obniżać liczbę krwinek czerwonych, białych lub płytek. Przyjmowane razem zwiększają to ryzyko. Lekarze czasem łączą je celowo, ale wtedy trzeba regularnie badać krew.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • nietypowa bladość, osłabienie lub szybkie męczenie się
  • duszność lub sinawe zabarwienie ust i paznokci
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • ciemny mocz lub zażółcenie skóry i oczu
  • silna biegunka, wymioty lub ból brzucha
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, jeśli jest celowe, ale wymaga regularnej kontroli morfologii krwi. Przed włączeniem drugiego leku wykonaj morfologię z rozmazem i oceń czynność nerek i wątroby. W trakcie leczenia kontroluj morfologię częściej niż przy monoterapii, szczególnie w pierwszych miesiącach. Przy spadku hemoglobiny, leukocytów lub płytek albo objawach zakażenia odstaw kolchicynę i ponownie oceń zasadność dapsonu. U pacjentów z eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyny nie stosuje się[1].

Skutek kliniczny

Większe ryzyko niedokrwistości, leukopenii, agranulocytozy i małopłytkowości niż przy stosowaniu każdego leku osobno. Kolchicyny nie stosuje się u pacjentów z istniejącymi wcześniej dyskrazjami krwi[1], a zaburzenia hematologiczne wykluczają jej użycie[2]. Jeśli dapson wywoła niedokrwistość hemolityczną lub neutropenię, dalsze stosowanie kolchicyny staje się niedozwolone.

Mechanizm

Oba leki mogą uszkadzać krew, a ich działania niepożądane w tym zakresie się sumują. Kolchicyna hamuje podziały komórkowe i może uszkadzać szpik kostny, a dapson przez metabolit hydroksyloaminowy wywołuje hemolizę i methemoglobinemię oraz rzadko agranulocytozę. Dapson nie jest inhibitorem CYP3A4 ani glikoproteiny P, dlatego nie należy oczekiwać wzrostu stężenia kolchicyny. Kolchicyna nie wpływa istotnie na metabolizm dapsonu.

Metabolizm i transportery

  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • retykulocyty i wskaźniki hemolizy
  • methemoglobina przy duszności lub sinicy
  • eGFR
  • aktywność aminotransferaz
  • objawy zakażenia i krwawienia

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 50pacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyny nie stosuje się, więc połączenie z dapsonem nie wchodzi w grę.
Leczenie długotrwałeczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu obu leków rośnie ryzyko narastającej mielosupresji i niedokrwistości, dlatego kontrola morfologii musi być regularna przez cały okres leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchican 0,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchican-100330177/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuDapsona alkoholOkazjonalne, umiarkowane picie alkoholu podczas leczenia dapsonem nie wymaga zmiany terapii, ale pacjent powinien znać objawy methemoglobinemii, hemolizy i uszkodzenia wątroby.Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Wypicie niewielkiej ilości alkoholu od czasu do czasu podczas leczenia dapsonem zwykle nie powinno szkodzić. Częste picie większych ilości może jednak nasilić działania niepożądane tego leku na krew i obciążyć wątrobę. Dapson rzadko, ale może zmniejszać zdolność krwi do przenoszenia tlenu i niszczyć czerwone krwinki, a alkohol pity regularnie może ten efekt wzmocnić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • sinawe zabarwienie ust lub paznokci
  • duszność lub szybkie męczenie się
  • silny ból głowy lub zawroty głowy
  • ciemny mocz
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • nietypowa bladość i osłabienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne, umiarkowane picie alkoholu podczas leczenia dapsonem nie wymaga zmiany terapii, ale pacjent powinien znać objawy methemoglobinemii, hemolizy i uszkodzenia wątroby. U osób nadużywających alkoholu lub z alkoholową chorobą wątroby należy przed rozpoczęciem leczenia ocenić czynność wątroby, a w trakcie terapii regularnie kontrolować morfologię i enzymy wątrobowe. Rozpoznanie ciężkiej choroby wątroby wyklucza stosowanie dapsonu[1].

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym, umiarkowanym piciu nie należy spodziewać się klinicznie istotnych skutków. U osób regularnie pijących duże ilości alkoholu możliwe jest nasilenie methemoglobinemii i hemolizy wywołanych dapsonem oraz większe ryzyko polekowego uszkodzenia wątroby, zwłaszcza przy niedoborze G6PD lub istniejącej chorobie wątroby.

Mechanizm

Interakcja jest głównie teoretyczna i wynika z metabolizmu dapsonu oraz z jego działania na krew i wątrobę. Dapson jest w wątrobie przekształcany przez N-hydroksylację, w której uczestniczą między innymi CYP2C9 i CYP2E1, do hydroksyloaminy odpowiedzialnej za methemoglobinemię i hemolizę. Znaczenie tego metabolitu potwierdza charakterystyka produktu, według której flukonazol zmniejsza powstawanie toksycznego metabolitu hydroksyloaminy dapsonu u pacjentów zakażonych HIV[1]. Przewlekłe picie alkoholu indukuje CYP2E1, co może zwiększać tworzenie hydroksyloaminy, natomiast jednorazowe spożycie etanolu raczej przejściowo hamuje ten enzym. Dodatkowo zarówno dapson, jak i alkohol mogą uszkadzać wątrobę, a ciężka choroba wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania dapsonu[1]. ChPL dapsonu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1].

Monitorować

  • morfologia krwi z retikulocytami
  • stężenie methemoglobiny przy objawach sinicy lub duszności
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny u osób regularnie pijących alkohol

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu indukuje CYP2E1 i sprzyja uszkodzeniu wątroby, co może zwiększać ryzyko methemoglobinemii, hemolizy i hepatotoksyczności dapsonu. Należy ocenić czynność wątroby przed leczeniem i regularnie kontrolować morfologię oraz enzymy wątrobowe, a przy ciężkiej chorobie wątroby dapson jest przeciwwskazany.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dusalm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dusalm-100460874/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKolchicynaa alkoholZalecaj pacjentowi ograniczenie alkoholu na czas leczenia kolchicyną, a w napadzie dny moczanowej jego unikanie.Ogranicz alkohol na czas leczenia kolchicyną, a w napadzie dny moczanowej go unikaj.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Ogranicz alkohol na czas leczenia kolchicyną, a w napadzie dny moczanowej go unikaj.

Alkohol może osłabiać działanie kolchicyny, bo duże jego ilości zwiększają we krwi poziom kwasu moczowego, który powoduje napady dny moczanowej. Kolchicyna sama może drażnić żołądek, a alkohol dodatkowo nasila takie dolegliwości. Dlatego w czasie leczenia lepiej pić jak najmniej, a w trakcie napadu dny wcale.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Uporczywa biegunka, nudności lub wymioty
  • Silny ból brzucha
  • Napad dny moczanowej nie ustępuje lub wraca mimo przyjmowania leku
  • Żółtaczka, ciemny mocz lub nasilone osłabienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj pacjentowi ograniczenie alkoholu na czas leczenia kolchicyną, a w napadzie dny moczanowej jego unikanie. Przy pojawieniu się biegunki, wymiotów lub bólu brzucha rozważ przerwanie spożywania alkoholu i ocenę objawów toksyczności kolchicyny. Połączenie nie jest przeciwwskazane, więc nie ma podstaw do odstawiania leku.

Skutek kliniczny

Przy większych ilościach alkoholu lek może działać słabiej, bo rośnie stężenie kwasu moczowego. Mogą się nasilić dolegliwości żołądkowe, takie jak nudności, ból brzucha i biegunka. Nie opisano w dostępnych źródłach poważnych, bezpośrednich interakcji farmakokinetycznych.

Mechanizm

Charakterystyka produktu leczniczego nie wspomina o alkoholu[1]. Interakcja ma charakter głównie farmakodynamiczny i wynika ze znanych właściwości obu substancji. Duże ilości alkoholu podnoszą stężenie kwasu moczowego we krwi, co działa wbrew celowi leczenia kolchicyną w napadzie dny moczanowej. Alkohol podrażnia też błonę śluzową żołądka, a kolchicyna często wywołuje nudności i biegunkę, więc objawy żołądkowo-jelitowe mogą się nasilać. U osób pijących przewlekle dochodzi dodatkowo ryzyko uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do kolchicyny[1].

Metabolizm i transportery

  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • Objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha)
  • Skuteczność leczenia (ustępowanie napadu dny moczanowej, częstość nawrotów)
  • U osób pijących przewlekle czynność wątroby i nerek

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości alkoholu, picie ponad umiarilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieDuże ilości etanolu zwiększają stężenie kwasu moczowego i nasilają podrażnienie żołądka, co zmniejsza skuteczność i pogarsza tolerancję kolchicyny.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentinne zalecenieU osób pijących przewlekle należy ocenić czynność wątroby, ponieważ ciężkie zaburzenia jej czynności są przeciwwskazaniem do stosowania kolchicyny. Zalecaj całkowitą abstynencję i skonsultuj dalsze leczenie z lekarzem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 108

Połączenie przeciwwskazaneCyklosporyna+ KolchicynaNie należy łączyć kolchicyny z cyklosporyną, ponieważ ChPL kolchicyny wymienia jednoczesne stosowanie z silnymi inhibitorami glikoproteiny P, w tym z cyklosporyną, w przeciwwskazaniach.Nie zaczynaj przyjmować kolchicyny razem z cyklosporyną bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już przyjmujesz oba leki, szybko skontaktuj się z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj cyklosporyny na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować kolchicyny razem z cyklosporyną bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już przyjmujesz oba leki, szybko skontaktuj się z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj cyklosporyny na własną rękę.

Kolchicyna i cyklosporyna nie powinny być przyjmowane razem. Cyklosporyna sprawia, że kolchicyna gromadzi się w organizmie, co może prowadzić do ciężkiego uszkodzenia mięśni, nerek i innych narządów. Takie zatrucie bywało groźne dla życia. Objawy mogą pojawić się po kilku dniach albo dopiero po wielu miesiącach wspólnego stosowania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub osłabienie mięśni
  • ciemne zabarwienie moczu
  • nudności, wymioty, biegunka lub ból brzucha
  • mrowienie lub drętwienie rąk i stóp
  • nietypowe zmęczenie, siniaki lub częste infekcje
  • zmniejszenie ilości oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm, PK – wydalanie, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie należy łączyć kolchicyny z cyklosporyną, ponieważ ChPL kolchicyny wymienia jednoczesne stosowanie z silnymi inhibitorami glikoproteiny P, w tym z cyklosporyną, w przeciwwskazaniach.[1] U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby połączenie jest bezwzględnie przeciwwskazane.[2] Jeśli lekarz uzna oba leki za niezbędne u pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby, dawkę kolchicyny zmniejsza się 4-krotnie, a leczenie ostrego napadu dny powtarza nie wcześniej niż po 3 dobach.[2] Pacjenta trzeba wtedy bardzo ściśle obserwować pod kątem objawów toksyczności kolchicyny, kontrolować czynność nerek i stężenie cyklosporyny, a przy podejrzeniu toksyczności przerwać podawanie kolchicyny.

Skutek kliniczny

Grozi ciężka toksyczność kolchicyny, w tym miopatia, rabdomioliza, neuromiopatia, objawy żołądkowo-jelitowe i pancytopenia, niekiedy z niewydolnością wielonarządową. Zgłaszano przypadki zgonów podczas jednoczesnego stosowania obu leków.[1] Możliwy jest też wzrost stężenia cyklosporyny i pogorszenie czynności nerek.[2]

Mechanizm

Cyklosporyna silnie hamuje glikoproteinę P i hamuje CYP3A4, czyli główne drogi eliminacji kolchicyny, przez co znacznie zwiększa jej stężenie w osoczu.[1] Po pojedynczej dawce 100 mg cyklosporyny Cmax kolchicyny zwiększało się o 324%, a AUC o 317%.[2] Nefrotoksyczność cyklosporyny dodatkowo ogranicza nerkowe wydalanie kolchicyny i sprzyja jej kumulacji. Obie substancje mogą same wywoływać miopatię, więc ich działanie miotoksyczne sumuje się. Kolchicyna może też zwiększać stężenie cyklosporyny we krwi i ryzyko nefrotoksyczności.[3][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cyklosporyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Cyklosporyna – silny inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[5]
  • Cyklosporyna: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], silny inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • bóle, tkliwość i osłabienie mięśni
  • kinaza kreatynowa (prawidłowy wynik nie wyklucza miopatii)
  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • stężenie cyklosporyny we krwi
  • morfologia krwi
  • enzymy wątrobowe i bilirubina
  • nudności, wymioty, biegunka

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 50 ml/minpacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od cyklosporyny, a u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby przyjmujących inhibitory glikoproteiny P połączenie jest bezwzględnie przeciwwskazane i nie dopuszcza się redukcji dawki jako rozwiązania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlarytromycyna+ KolchicynaKlarytromycyny nie łączy się z kolchicyną.Nie przyjmuj klarytromycyny razem z kolchicyną i przed rozpoczęciem antybiotyku powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz kolchicynę.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj klarytromycyny razem z kolchicyną i przed rozpoczęciem antybiotyku powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz kolchicynę.

Klarytromycyna to antybiotyk, który mocno hamuje usuwanie kolchicyny z organizmu. Kolchicyna może się wtedy nagromadzić do niebezpiecznego poziomu i spowodować ciężkie zatrucie, które bywało śmiertelne. Ryzyko jest największe u osób starszych i z chorymi nerkami. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, nudności lub wymioty
  • ból brzucha
  • ból lub osłabienie mięśni
  • drętwienie lub mrowienie rąk i stóp
  • nietypowe siniaki, krwawienia lub częste infekcje
  • gorączka i bardzo duże osłabienie
  • ciemny mocz lub oddawanie mniejszej ilości moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Klarytromycyny nie łączy się z kolchicyną[1]. Jeśli antybiotyk jest konieczny, wybiera się lek, który nie hamuje silnie CYP3A4 ani glikoproteiny P, albo wstrzymuje się kolchicynę na czas leczenia klarytromycyną po indywidualnej ocenie wskazań przez lekarza.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi ciężkim zatruciem kolchicyną, w tym zgonem, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku i z niewydolnością nerek[2]. Zatrucie objawia się zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, toksycznością nerwowo-mięśniową, uszkodzeniem szpiku i niewydolnością wielonarządową.

Mechanizm

Kolchicyna jest substratem CYP3A4 i glikoproteiny P, a klarytromycyna silnie hamuje oba te szlaki[1]. Zahamowanie metabolizmu wątrobowego i wypływu kolchicyny z komórek prowadzi do znacznego zwiększenia jej stężenia w osoczu[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Klarytromycyna – silny inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Klarytromycyna – inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[5]
  • Klarytromycyna: silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[6]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • ból i osłabienie mięśni, aktywność CK
  • morfologia krwi
  • kreatynina i eGFR
  • parestezje i inne objawy neuropatii

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 50pacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od interakcji, a z inhibitorami CYP3A4 lub glikoproteiny P ryzyko zgonu z powodu zatrucia jest szczególnie duże.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku częściej opisywano ciężkie, także śmiertelne zatrucia kolchicyną przy jednoczesnym stosowaniu klarytromycyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Klacid 125 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/klacid-100033462/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKolchicyna+ LasmidytanU pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby lasmidytan można stosować doraźnie z kolchicyną, obserwując objawy toksyczności kolchicyny.Jeśli masz chore nerki lub wątrobę, nie łącz tych leków i porozmawiaj z lekarzem, a w pozostałych przypadkach przyjmuj lasmidytan tylko doraźnie i obserwuj, jak się czujesz.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli masz chore nerki lub wątrobę, nie łącz tych leków i porozmawiaj z lekarzem, a w pozostałych przypadkach przyjmuj lasmidytan tylko doraźnie i obserwuj, jak się czujesz.

Lek na migrenę lasmidytan może utrudniać usuwanie kolchicyny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może wzrosnąć. Zbyt duża ilość kolchicyny może wywołać groźne działania niepożądane. Ryzyko jest większe, jeśli masz chore nerki lub wątrobę, jesteś w starszym wieku albo często przyjmujesz lasmidytan.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka
  • nudności lub wymioty
  • ból brzucha
  • ból lub osłabienie mięśni
  • nietypowe zmęczenie, łatwe powstawanie siniaków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby lasmidytan można stosować doraźnie z kolchicyną, obserwując objawy toksyczności kolchicyny. Przy podawaniu lasmidytanu z substratami glikoproteiny P o wąskim indeksie terapeutycznym zaleca się uwzględnienie możliwego wzrostu ich ekspozycji.[1] U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby połączenie kolchicyny z inhibitorami glikoproteiny P jest przeciwwskazane.[2] Objawy toksyczności kolchicyny należy niezwłocznie ocenić, a w razie podejrzenia toksyczności rozważyć przerwanie lub odstawienie kolchicyny.[3] U osób starszych i przy częstym przyjmowaniu lasmidytanu lepiej wybrać lek przeciwmigrenowy, który nie hamuje glikoproteiny P.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost stężenia kolchicyny z ryzykiem jej toksyczności, zwłaszcza u osób z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby i u osób starszych. Toksyczność kolchicyny wynikająca z interakcji może prowadzić do ciężkich powikłań, w tym zgonu.[3] Objawia się głównie biegunką, nudnościami, wymiotami, bólem brzucha oraz bólem i osłabieniem mięśni. Wpływ lasmidytanu na glikoproteinę P jest słaby, a lek przyjmuje się doraźnie, więc u osoby z prawidłową czynnością nerek i wątroby pojedyncza dawka zwykle niesie niewielkie ryzyko.

Mechanizm

Lasmidytan hamuje glikoproteinę P i może zwiększać ekspozycję na kolchicynę, która jest substratem tego transportera o wąskim indeksie terapeutycznym. Lasmidytan jest inhibitorem glikoproteiny P i BCRP in vitro, a w badaniu interakcji zwiększał ekspozycję na dabigatran o około 25%.[1] Przy substratach glikoproteiny P o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak digoksyna, takie zwiększenie ekspozycji może mieć znaczenie kliniczne.[1] Kolchicyna jest substratem glikoproteiny P i CYP3A4, a hamowanie jej wypływu zwiększa jej stężenie we krwi.[3] Lasmidytan nie zmienia aktywności CYP3A, dlatego interakcja dotyczy wyłącznie transportu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Lasmidytan – słaby inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[5]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[5]
  • Lasmidytan: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2D6[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OCT2[4], słaby inhibitor P-gp[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • ból, tkliwość i osłabienie mięśni
  • czynność nerek (eGFR) przed włączeniem lasmidytanu
  • morfologia krwi przy podejrzeniu toksyczności kolchicyny

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptanzolmitryptanparacetamol

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 50 ml/minpacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od innych leków. U pacjentów z jakimkolwiek zaburzeniem czynności nerek lub wątroby nie łączy się kolchicyny z inhibitorami glikoproteiny P.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku należy unikać łączenia kolchicyny z lekami zwiększającymi jej stężenie i preferować lek przeciwmigrenowy bez wpływu na glikoproteinę P.
Częste, wielokrotne stosowanie doraźneczas leczenia · lasmidytanryzyko rośnieCzęste przyjmowanie lasmidytanu wydłuża okres hamowania glikoproteiny P i zwiększa ryzyko kumulacji kolchicyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rayvow 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rayvow-100477568/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rayvow. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rayvow-100477568/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKolchicyna+ HydroksychlorochinaPołączenie można stosować przy zachowanej czynności nerek i wątroby, pod warunkiem kontroli objawów toksyczności kolchicyny i uszkodzenia mięśni.Przyjmuj oba leki dokładnie tak, jak zalecił lekarz, i od razu skontaktuj się z nim, jeśli pojawi się biegunka, wymioty, ból lub osłabienie mięśni.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przyjmuj oba leki dokładnie tak, jak zalecił lekarz, i od razu skontaktuj się z nim, jeśli pojawi się biegunka, wymioty, ból lub osłabienie mięśni.

Hydroksychlorochina może nieco zwiększać ilość kolchicyny w organizmie, a oba leki mogą osłabiać mięśnie i rzadko obniżać liczbę krwinek. Razem można je przyjmować, ale łatwiej wtedy o działania niepożądane kolchicyny. Ryzyko jest większe u osób starszych oraz przy chorobach nerek lub wątroby.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • uporczywa biegunka, nudności lub wymioty
  • ból, tkliwość lub osłabienie mięśni
  • drętwienie lub mrowienie dłoni i stóp
  • ciemny mocz
  • gorączka, ból gardła, częste infekcje
  • łatwe siniaczenie lub krwawienia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować przy zachowanej czynności nerek i wątroby, pod warunkiem kontroli objawów toksyczności kolchicyny i uszkodzenia mięśni. Kolchicyny nie stosuje się przy eGFR < 50 ml/min ani w ciężkich zaburzeniach czynności wątroby.[1] U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby kolchicyny nie łączy się z inhibitorami glikoproteiny P, a hydroksychlorochina wykazuje takie działanie.[2] Przy łączeniu hydroksychlorochiny z substratami glikoproteiny P o wąskim indeksie terapeutycznym należy monitorować działania niepożądane.[3] Przy podejrzeniu toksyczności kolchicyny trzeba niezwłocznie ocenić pacjenta i rozważyć przerwanie lub odstawienie kolchicyny.[1]

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko toksyczności kolchicyny, przede wszystkim miopatii lub neuromiopatii i zaburzeń żołądkowo-jelitowych. Rzadziej może dojść do zahamowania czynności szpiku z leukopenią lub trombocytopenią. Hydroksychlorochiny nie należy, jeśli to możliwe, łączyć z lekami hemotoksycznymi ze względu na potencjalne działanie addytywne.[3] Ryzyko jest największe u osób starszych, przy upośledzonej czynności nerek lub wątroby i przy jednoczesnym stosowaniu innych leków miotoksycznych, np. statyn lub fibratów.[1]

Mechanizm

Hydroksychlorochina może zwiększać ekspozycję na kolchicynę i sumować się z nią w działaniu toksycznym. Kolchicyna jest substratem glikoproteiny P, a w jej metabolizmie główną rolę odgrywa CYP3A4.[1] Hydroksychlorochina hamuje glikoproteinę P w wysokich stężeniach i hamuje CYP3A4 in vitro, a badań interakcji in vivo z wrażliwymi substratami brakuje.[3] Nie jest silnym inhibitorem żadnej z tych dróg, więc wzrost stężenia kolchicyny powinien być umiarkowany. Oba leki mogą też uszkadzać mięśnie szkieletowe i nerwy obwodowe oraz hamować czynność szpiku, więc ich działania niepożądane mogą się sumować.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Hydroksychlorochina – inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Hydroksychlorochina – inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[6]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[6]
  • Hydroksychlorochina: słaby inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • eGFR i kreatynina przed włączeniem i okresowo
  • parametry czynności wątroby
  • morfologia krwi z rozmazem
  • objawy miopatii – ból, tkliwość, osłabienie mięśni, CK przy objawach
  • objawy żołądkowo-jelitowe – biegunka, nudności, wymioty
  • objawy neuropatii obwodowej – drętwienie, mrowienie kończyn

Kiedy ocena się zmienia

Obniżony eGFR lub zaburzenie czynności wątrobyeGFR · pacjentinterakcja nie dotyczyU pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby kolchicyny nie łączy się z inhibitorami glikoproteiny P, a przy eGFR < 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od innych leków.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występuje upośledzona czynność nerek i wielolekowość, co zwiększa ryzyko toksyczności kolchicyny, dlatego obserwacja powinna być ściślejsza.
Leczenie przewlekłeczas leczenia · kolchicynaryzyko rośniePrzy przewlekłym stosowaniu obu leków rośnie ryzyko addytywnej miopatii i neuromiopatii, które rozwijają się stopniowo, dlatego objawy mięśniowe należy oceniać przy każdej wizycie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxychloroquine sulfate Accord 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxychloroquine-sulfate-accord-100420443/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxychloroquine sulfate Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxychloroquine-sulfate-accord-100420443/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRanolazyna+ KolchicynaKolchicyny nie łączy się z ranolazyną.Nie przyjmuj kolchicyny razem z ranolazyną i przed kolejną dawką skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj kolchicyny razem z ranolazyną i przed kolejną dawką skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z leków.

Ranolazyna sprawia, że kolchicyna gromadzi się w organizmie w dużo większej ilości niż powinna. Może to prowadzić do groźnego zatrucia kolchicyną, które uszkadza mięśnie, nerwy, szpik i inne narządy, a nawet zagraża życiu. Tych leków nie łączy się ze sobą. Ryzyko jest szczególnie duże, jeśli masz słabsze nerki lub wątrobę albo jesteś w starszym wieku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, nudności lub wymioty
  • ból brzucha
  • ból, osłabienie lub tkliwość mięśni
  • ciemny mocz
  • drętwienie lub mrowienie rąk i stóp
  • gorączka, częste infekcje, łatwe siniaki lub krwawienia
  • silne osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kolchicyny nie łączy się z ranolazyną.[1] U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby połączenie kolchicyny z inhibitorem glikoproteiny P jest bezwzględnie wykluczone.[2] Gdy kolchicyna jest niezbędna, należy z lekarzem odstawić ranolazynę i zastąpić ją lekiem przeciwdławicowym niehamującym glikoproteiny P, a gdy ranolazyna jest niezbędna, dnę lub zapalenie osierdzia leczyć bez kolchicyny. Przy podejrzeniu toksyczności kolchicynę należy niezwłocznie odstawić i ocenić pacjenta.[1]

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na kolchicynę grozi jej toksycznością, w tym zgonem.[1] Przy innym inhibitorze glikoproteiny P, cyklosporynie, opisano przypadki śmiertelnej toksyczności kolchicyny.[1] Toksyczność kolchicyny obejmuje objawy żołądkowo-jelitowe, uszkodzenie szpiku, miopatię z rabdomiolizą, neuropatię i niewydolność wielonarządową.

Mechanizm

Ranolazyna hamuje glikoproteinę P w stopniu umiarkowanym lub silnym oraz słabo hamuje CYP3A4, przez co może zwiększać stężenie substratów tych szlaków w osoczu i ich dystrybucję tkankową.[3] Kolchicyna jest substratem glikoproteiny P, a w jej metabolizmie główną rolę odgrywa CYP3A4, dlatego leki hamujące glikoproteinę P z dużym prawdopodobieństwem zwiększają jej stężenie.[1] Ranolazyna jest zaliczana do silnych inhibitorów glikoproteiny P, przy których przewiduje się znaczny wzrost stężenia kolchicyny.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Ranolazyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Ranolazyna – umiarkowany inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[5]
  • Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], słaby inhibitor OCT2[4], umiarkowany inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • morfologia krwi z rozmazem
  • kinaza kreatynowa i objawy mięśniowe
  • czynność nerek (eGFR)
  • objawy neuropatii obwodowej

Bezpieczniejsze alternatywy

trimetazydynaiwabradynamonoazotan izosorbiduamlodypinaprednizolon

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 50pacjentryzyko rośniePrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od innych leków, a zaburzenie czynności nerek z inhibitorem glikoproteiny P bezwzględnie wyklucza połączenie. Przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min przeciwwskazana jest także ranolazyna.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU pacjentów w podeszłym wieku nawet słabsze inhibitory metabolizmu kolchicyny wymagają unikania połączenia, więc ryzyko toksyczności przy ranolazynie jest szczególnie duże.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneTikagrelor+ KolchicynaPołączenie można stosować, ale kolchicynę podaje się w najmniejszej skutecznej dawce i obserwuje pacjenta pod kątem objawów jej toksyczności.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie jedz grejpfrutów i nie pij soku grejpfrutowego, a przy uporczywej biegunce, wymiotach albo bólu lub osłabieniu mięśni pilnie skontaktuj się z lekarzem i nie odstawiaj samodzielnie tikagreloru.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie jedz grejpfrutów i nie pij soku grejpfrutowego, a przy uporczywej biegunce, wymiotach albo bólu lub osłabieniu mięśni pilnie skontaktuj się z lekarzem i nie odstawiaj samodzielnie tikagreloru.

Tikagrelor może spowalniać usuwanie kolchicyny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może wzrosnąć. Zwiększa to ryzyko działań niepożądanych kolchicyny, takich jak biegunka, nudności, wymioty czy bóle i osłabienie mięśni. Ryzyko jest większe u osób starszych oraz u chorych na nerki lub wątrobę. Leki te często stosuje się razem, ale lekarz powinien wiedzieć, że przyjmujesz oba.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • uporczywa biegunka
  • nudności lub wymioty
  • ból brzucha
  • ból, tkliwość lub osłabienie mięśni
  • ciemny mocz
  • mrowienie lub drętwienie rąk i stóp
  • nietypowe zmęczenie, siniaki lub częste infekcje
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale kolchicynę podaje się w najmniejszej skutecznej dawce i obserwuje pacjenta pod kątem objawów jej toksyczności. U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby kolchicyny nie łączy się z inhibitorami glikoproteiny P, do których należy tikagrelor.[1] Kolchicyna jest przeciwwskazana przy eGFR < 50 ml/min oraz w ciężkich zaburzeniach czynności wątroby niezależnie od innych leków.[2] U osób w podeszłym wieku i przy umiarkowanych zaburzeniach czynności nerek lub wątroby należy unikać łączenia kolchicyny z umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4.[2] Przy podejrzeniu toksyczności kolchicynę należy przerwać lub odstawić.[2]

Skutek kliniczny

Możliwe zwiększenie stężenia kolchicyny i nasilenie jej toksyczności – biegunki, nudności, wymiotów, bólu i osłabienia mięśni, w skrajnych przypadkach miopatii, rabdomiolizy, toksyczności nerwowo-mięśniowej i zahamowania czynności szpiku.[2] Ryzyko jest największe u osób starszych oraz przy zaburzeniach czynności nerek lub wątroby.

Mechanizm

Tikagrelor hamuje glikoproteinę P i izoenzym CYP3A4, a kolchicyna jest substratem obu tych dróg eliminacji.[3][2] Leki hamujące glikoproteinę P, z których większość hamuje również CYP3A4, z dużym prawdopodobieństwem zwiększają stężenie kolchicyny.[2] Tikagrelor nie należy do silnych inhibitorów żadnej z tych dróg, dlatego oczekiwany wzrost ekspozycji na kolchicynę jest mniejszy niż przy klarytromycynie czy cyklosporynie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Tikagrelor – słaby inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Tikagrelor – słaby inhibitor P-gp[5], kolchicyna – substrat P-gp[6]
  • Tikagrelor: umiarkowany inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • ból, tkliwość i osłabienie mięśni, CK przy objawach mięśniowych
  • eGFR przed włączeniem i okresowo w trakcie leczenia
  • próby wątrobowe
  • morfologia krwi z rozmazem

Bezpieczniejsze alternatywy

prasugrelklopidogrel

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 50 ml/minpacjentinterakcja nie dotyczyKolchicyna jest przeciwwskazana przy eGFR < 50 ml/min, a przy zaburzeniu czynności nerek także jej łączenie z inhibitorami glikoproteiny P, w tym z tikagrelorem.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku należy unikać łączenia kolchicyny z umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4, a przy współistnieniu z tikagrelorem konieczna jest szczególna czujność wobec objawów toksyczności kolchicyny.
Dołączenie kolchicyny do stałego leczenia tikagrelorem lub odwrotniekolejność włączenia · kolchicynainne zalecenieObjawy toksyczności kolchicyny należy obserwować szczególnie w pierwszych tygodniach po dołączeniu drugiego leku, a w razie ich wystąpienia przerwać lub odstawić kolchicynę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brilique 90 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brilique-100236165/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brilique. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brilique-100236165/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneTolwaptan+ KolchicynaPołączenie można stosować tylko przy zachowanej czynności nerek i wątroby, w najmniejszej skutecznej dawce kolchicyny i z monitorowaniem objawów jej toksyczności.Upewnij się, że lekarz wie o obu lekach, pij wodę zawsze, gdy czujesz pragnienie, a przy biegunce, wymiotach lub bólu mięśni przerwij kolchicynę i od razu skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Upewnij się, że lekarz wie o obu lekach, pij wodę zawsze, gdy czujesz pragnienie, a przy biegunce, wymiotach lub bólu mięśni przerwij kolchicynę i od razu skontaktuj się z lekarzem.

Tolwaptan może zwiększać ilość kolchicyny we krwi, a to nasila jej działania niepożądane, zwłaszcza gdy nerki pracują słabiej. Oba leki mogą też prowadzić do odwodnienia – tolwaptan przez obfite oddawanie moczu, a kolchicyna przez biegunkę i wymioty. Odwodnienie obciąża nerki i jeszcze bardziej zwiększa ryzyko zatrucia kolchicyną.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka
  • nudności lub wymioty
  • ból, osłabienie lub tkliwość mięśni
  • ciemny mocz
  • silne pragnienie lub suchość w ustach
  • zawroty głowy
  • mniejsza ilość oddawanego moczu
  • mrowienie lub drętwienie rąk i stóp
  • gorączka, ból gardła lub łatwe powstawanie siniaków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm, PK – wydalanie, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować tylko przy zachowanej czynności nerek i wątroby, w najmniejszej skutecznej dawce kolchicyny i z monitorowaniem objawów jej toksyczności. U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub wątroby kolchicyny nie łączy się z inhibitorami glikoproteiny P, w tym z tolwaptanem[1]. Przy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana niezależnie od tolwaptanu[2]. Substraty glikoproteiny P o wąskim zakresie terapeutycznym łączy się z tolwaptanem ostrożnie i ocenia pacjenta pod kątem nasilenia ich działania[3]. Przy biegunce lub wymiotach z cechami odwodnienia należy wstrzymać kolchicynę i ocenić potrzebę przerwania tolwaptanu, ponieważ zmniejszenie objętości wewnątrznaczyniowej wyklucza jego stosowanie[3].

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost stężenia kolchicyny i nasilenie jej toksyczności – biegunka, wymioty, miopatia, rabdomioliza, toksyczność nerwowo-mięśniowa i zaburzenia hematologiczne – szczególnie przy upośledzonej czynności nerek lub wątroby. Odwodnienie wywołane sumą działań obu leków może prowadzić do pogorszenia czynności nerek i hipernatremii.

Mechanizm

Tolwaptan jest konkurencyjnym inhibitorem glikoproteiny P i przy dawce 60 mg raz na dobę zwiększał AUC digoksyny 1,2-krotnie, a jej Cmax 1,3-krotnie[3]. Kolchicyna jest substratem glikoproteiny P i CYP3A4, a hamowanie glikoproteiny P z dużym prawdopodobieństwem zwiększa jej stężenie[2]. Tolwaptan zwiększał też 1,3–1,5-krotnie stężenie lowastatyny, co wskazuje na możliwy słaby wpływ na inne substraty CYP3A4[3]. Dodatkowo silna akwareza wywołana tolwaptanem oraz biegunka i wymioty wywołane kolchicyną sumują ryzyko odwodnienia, które pogarsza czynność nerek i zmniejsza wydalanie kolchicyny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Tolwaptan – inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Tolwaptan – inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[6]
  • Tolwaptan: słaby inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • objawy toksyczności kolchicyny – biegunka, nudności, wymioty
  • ból, tkliwość lub osłabienie mięśni, CK przy objawach
  • morfologia krwi
  • kreatynina i eGFR
  • stężenie sodu w surowicy
  • stan nawodnienia i masa ciała
  • aktywność enzymów wątrobowych

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 49pacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana, a u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek nie łączy się jej z inhibitorami glikoproteiny P, w tym z tolwaptanem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jinarc 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jinarc-100347380/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jinarc. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jinarc-100347380/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneInhibitory proteazy (np. darunawir, atazanawir, rytonawir)+ Preparaty kolchicyny (np. kolchicyna, zimowit jesienny) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu inhibitora proteazy i preparatu kolchicyny należy unikać tego połączenia, a u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby jest ono przeciwwskazane.Nie przyjmuj kolchicyny ani preparatów z zimowitu jesiennego razem z lekami przeciw HIV z grupy inhibitorów proteazy bez wyraźnej zgody lekarza, który wie o obu lekach.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj kolchicyny ani preparatów z zimowitu jesiennego razem z lekami przeciw HIV z grupy inhibitorów proteazy bez wyraźnej zgody lekarza, który wie o obu lekach.

Leki przeciw HIV z grupy inhibitorów proteazy, takie jak darunawir, atazanawir czy rytonawir, spowalniają usuwanie kolchicyny z organizmu. Kolchicyna, stosowana między innymi w dnie moczanowej, może się wtedy gromadzić i spowodować groźne zatrucie, nawet przy zwykłej dawce. Dotyczy to także preparatów z zimowitu jesiennego, bo zawierają kolchicynę. Ryzyko jest największe u osób z chorobami nerek lub wątroby.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, nudności lub wymioty
  • bóle, osłabienie lub skurcze mięśni
  • ciemny mocz
  • nietypowe siniaki, krwawienia lub częste infekcje
  • drętwienie lub mrowienie rąk i stóp
  • silne osłabienie lub zmniejszenie ilości oddawanego moczu
ChPL
nie sprawdzono
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora proteazy i preparatu kolchicyny należy unikać tego połączenia, a u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby jest ono przeciwwskazane. Charakterystyki produktów leczniczych rytonawiru, darunawiru i innych inhibitorów proteazy wymieniają kolchicynę wśród leków przeciwwskazanych u pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby. Jeśli kolchicyna jest niezbędna u pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby, należy wyraźnie zmniejszyć jej dawkę i wydłużyć odstępy między dawkami zgodnie z ChPL, a przy leczeniu napadu dny nie powtarzać kursu wcześniej, niż zaleca ChPL. Po odstawieniu inhibitora proteazy hamowanie CYP3A4 utrzymuje się jeszcze przez kilka dni, co należy uwzględnić przy włączaniu kolchicyny. Należy rozważyć leczenie alternatywne – w napadzie dny NLPZ lub glikokortykosteroid, a w terapii HIV schemat bez inhibitora proteazy i bez wzmacniacza farmakokinetycznego, oparty na inhibitorze integrazy. Preparaty z zimowitu jesiennego należy traktować tak samo jak kolchicynę.

Skutek kliniczny

Kumulacja kolchicyny może wywołać ciężkie zatrucie z biegunką, wymiotami i bólem brzucha, a następnie z uszkodzeniem szpiku (pancytopenia), miopatią i rabdomiolizą, neuropatią, niewydolnością nerek i wątroby oraz niewydolnością wielonarządową. Opisywano zgony, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby. Zatrucie może wystąpić nawet przy zwykłych dawkach kolchicyny.

Mechanizm

Inhibitory proteazy, zwłaszcza wzmacniane rytonawirem, silnie hamują izoenzym CYP3A4 oraz glikoproteinę P. Kolchicyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i usuwana z komórek oraz wydalana z udziałem glikoproteiny P. Jednoczesne hamowanie obu szlaków znacznie zwiększa stężenie kolchicyny w osoczu i w tkankach. Interakcja jest wspólna dla wszystkich leków obu grup. Inhibitory proteazy podawane bez wzmocnienia też hamują CYP3A4, a w praktyce większość z nich, w tym typranawir, stosuje się razem z rytonawirem. Zimowit jesienny zawiera kolchicynę jako substancję czynną, więc dotyczy go ten sam mechanizm.

Monitorować

  • objawy ze strony przewodu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty) jako wczesny sygnał toksyczności
  • morfologia krwi z rozmazem
  • kinaza kreatynowa i objawy miopatii
  • kreatynina i eGFR
  • aktywność aminotransferaz
  • objawy neuropatii obwodowej

Kiedy ocena się zmienia

Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentinterakcja nie dotyczyU pacjentów z zaburzeniami czynności nerek jednoczesne stosowanie kolchicyny z inhibitorem proteazy jest przeciwwskazane ze względu na dodatkowe upośledzenie eliminacji kolchicyny i duże ryzyko śmiertelnego zatrucia.
Pełna dawka bez redukcjidawka · preparaty kolchicynyryzyko rośnieStosowanie kolchicyny w zwykłej dawce, bez redukcji zalecanej w ChPL dla pacjentów przyjmujących silne inhibitory CYP3A4 i glikoproteiny P, znacznie zwiększa ryzyko zatrucia.
Kolchicyna wkrótce po odstawieniu inhibitora proteazykolejność włączenia · inhibitory proteazyinne zalecenieHamowanie CYP3A4 przez inhibitory proteazy, zwłaszcza wzmacniane rytonawirem, utrzymuje się jeszcze przez kilka dni po ich odstawieniu, dlatego kolchicynę w tym okresie należy dawkować tak jak przy jednoczesnym stosowaniu.

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.