Interakcje / Deksametazon / Deksametazon i szczepionka przeciw cholerze
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Żywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom leczonym deksametazonem w dawkach immunosupresyjnych.
Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz deksametazon, i nie przyjmuj tabletek przez godzinę przed szczepionką i godzinę po niej.
Połączenie przeciwwskazaneDeksametazon+ Szczepionka przeciw cholerzeŻywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom leczonym deksametazonem w dawkach immunosupresyjnych.Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz deksametazon, i nie przyjmuj tabletek przez godzinę przed szczepionką i godzinę po niej.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz deksametazon, i nie przyjmuj tabletek przez godzinę przed szczepionką i godzinę po niej.
Deksametazon osłabia układ odpornościowy. Jedna ze szczepionek przeciw cholerze zawiera żywe, osłabione bakterie i u osoby przyjmującej deksametazon może wywołać zakażenie zamiast chronić. Druga szczepionka nie zawiera żywych bakterii, ale może działać słabiej, a w godzinie przed jej przyjęciem i godzinie po nie można połykać żadnych leków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka po szczepieniu
- gorączka po szczepieniu
- bóle brzucha lub wymioty po szczepieniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom leczonym deksametazonem w dawkach immunosupresyjnych.[1] Szczepienia żywymi szczepionkami są przeciwwskazane w trakcie leczenia immunosupresyjnymi lub dużymi dawkami deksametazonu.[2][3] U takich pacjentów rozważa się szczepionkę inaktywowaną, pamiętając o możliwej słabszej odpowiedzi i o tym, że przez 1 godzinę przed i 1 godzinę po jej podaniu nie przyjmuje się leków doustnych, w tym tabletek deksametazonu.[4] Decyzję o terminie szczepienia po zakończeniu leczenia deksametazonem podejmuje lekarz.
Skutek kliniczny
Przy szczepionce żywej istnieje ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym i niedostatecznej ochrony przed cholerą. Przy szczepionce inaktywowanej możliwa jest słabsza odpowiedź immunologiczna i mniejsza skuteczność szczepienia.
Mechanizm
Deksametazon w dawkach immunosupresyjnych hamuje odpowiedź odpornościową komórkową i humoralną. Przy szczepionce żywej, atenuowanej osłabiona odporność może nie ograniczyć namnażania szczepu szczepionkowego, a przy szczepionce inaktywowanej może zmniejszyć wytwarzanie przeciwciał ochronnych.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- biegunka, gorączka lub złe samopoczucie po szczepieniu żywą szczepionką
- rodzaj szczepionki przeciw cholerze i dawka oraz czas leczenia deksametazonem przed szczepieniem
Bezpieczniejsze alternatywy
inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowanapostać · szczepionka przeciw cholerze | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie grozi zakażeniem szczepem szczepionkowym, ale odpowiedź immunologiczna może być słabsza, a leki doustne podaje się co najmniej 1 godzinę przed lub 1 godzinę po szczepieniu. |
| Dawka nieimmunosupresyjnadawka · deksametazon | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie dotyczy dawek immunosupresyjnych lub dużych dawek terapeutycznych deksametazonu. Przy mniejszych dawkach o szczepieniu żywą szczepionką decyduje lekarz po ocenie stanu odporności pacjenta. |
| Miejscowa (na skórę, do oka, wziewna)droga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Deksametazon stosowany miejscowo zwykle nie powoduje immunosupresji ogólnoustrojowej, dlatego ryzyko związane ze szczepionką żywą jest znacznie mniejsze. |
| Po zakończeniu terapii immunosupresyjnejodstep · deksametazon | inne zalecenie | Po odstawieniu immunosupresyjnych dawek deksametazonu szczepienie żywą szczepionką jest możliwe po odstępie ustalonym przez lekarza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaDeksametazona alkoholNa czas leczenia deksametazonem zalecaj niepicie alkoholu.Na czas kuracji zrezygnuj z alkoholu, a jeśli już go wypijesz, nie rób tego na pusty żołądek i obserwuj, czy nie pojawiają się dolegliwości żołądkowe.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Na czas kuracji zrezygnuj z alkoholu, a jeśli już go wypijesz, nie rób tego na pusty żołądek i obserwuj, czy nie pojawiają się dolegliwości żołądkowe.
Podczas leczenia deksametazonem lepiej nie pić alkoholu. Zarówno lek, jak i alkohol mogą drażnić żołądek, a razem zwiększają ryzyko zgagi, bólu brzucha, a nawet owrzodzeń. Alkohol może też nasilać bezsenność i wahania poziomu cukru we krwi, które mogą wywołać także steroidy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny lub narastający ból w górnej części brzucha
- czarne lub smoliste stolce
- wymioty z krwią albo wyglądające jak fusy z kawy
- uporczywa zgaga lub nudności
- silne pragnienie, częste oddawanie moczu i osłabienie u osób z cukrzycą
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Na czas leczenia deksametazonem zalecaj niepicie alkoholu. Gdy pacjent mimo to sięgnie po alkohol, powinien ograniczyć ilość do minimum, nie pić na pusty żołądek i zgłosić objawy ze strony przewodu pokarmowego. Szczególnej ostrożności wymagają osoby leczone dłużej niż kilka dni, w wyższych dawkach, z chorobą wrzodową, z cukrzycą lub przyjmujące jednocześnie NLPZ albo leki przeciwkrzepliwe.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie dolegliwości żołądkowych, zgagi, nudności i ryzyka owrzodzenia lub krwawienia z przewodu pokarmowego. Mogą też nasilić się wahania glikemii, zaburzenia snu i pobudzenie. Przy krótkim leczeniu i jednorazowym, niewielkim spożyciu ryzyko jest małe, rośnie przy dłuższej terapii, wyższych dawkach i regularnym piciu.
Mechanizm
Alkohol i glikokortykosteroidy działają niekorzystnie na błonę śluzową żołądka i dwunastnicy, dlatego ich działanie drażniące może się sumować. Oba czynniki sprzyjają też zaburzeniom gospodarki glukozowej, zatrzymaniu płynów i bezsenności, a przy długotrwałym stosowaniu dodatkowo obciążają kości. Nie wykazano interakcji farmakokinetycznej o znaczeniu klinicznym. Zalecenie producentów ma charakter ostrożnościowy i wynika głównie z profilu działań niepożądanych obu substancji.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- dolegliwości żołądkowe: ból w nadbrzuszu, zgaga, nudności
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego: czarne stolce, wymioty z krwią
- glikemia u pacjentów z cukrzycą lub nietolerancją glukozy
- ciśnienie tętnicze i obrzęki
- jakość snu i nastrój
Kiedy ocena się zmienia
| Terapia długotrwała (kilka tygodni lub dłużej)czas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przy dłuższym leczeniu glikokortykosteroidem rośnie ryzyko owrzodzeń, zaburzeń glikemii i utraty masy kostnej, a alkohol dodatkowo obciąża te same układy. Unikanie alkoholu należy traktować jako zdecydowane zalecenie. |
| Wysokie dawki deksametazonu, na przykład stosowane w schematach onkologicznych lub przy ostrych stanachdawka · pacjent | ryzyko rośnie | Przy wysokich dawkach nasilenie działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego i zaburzeń glikemii jest większe, więc alkohol należy wykluczyć. |
| Jednorazowa niewielka ilość przy krótkiej kuracjiilość alkoholu · pacjent | ryzyko maleje | Przy kilkudniowym stosowaniu i jednorazowym spożyciu niewielkiej ilości ryzyko poważnych następstw jest małe, co nie zmienia zalecenia, aby alkoholu unikać. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Interakcja nieistotna klinicznieSzczepionka przeciw cholerzea alkoholPrzez 1 godzinę przed podaniem i przez 1 godzinę po podaniu szczepionki inaktywowanej pacjent powinien powstrzymać się od jedzenia i picia, co obejmuje również alkohol.Nie jedz i nie pij niczego, także alkoholu, przez godzinę przed i godzinę po przyjęciu szczepionki, a poza tym nie musisz zmieniać swoich zwyczajów.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Nie jedz i nie pij niczego, także alkoholu, przez godzinę przed i godzinę po przyjęciu szczepionki, a poza tym nie musisz zmieniać swoich zwyczajów.
Alkohol nie osłabia szczepionki przeciw cholerze i nie zwiększa ryzyka działań niepożądanych. Ważne jest jednak, żeby przez godzinę przed i godzinę po wypiciu szczepionki nic nie jeść i nie pić, także alkoholu, bo mogłoby to osłabić jej działanie. Jeśli masz wymioty lub biegunkę, na przykład po wypiciu dużej ilości alkoholu, przełóż szczepienie i zapytaj farmaceutę o nowy termin.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wymioty lub biegunka w dniu planowanego szczepienia
- gorączka w dniu planowanego szczepienia
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przez 1 godzinę przed podaniem i przez 1 godzinę po podaniu szczepionki inaktywowanej pacjent powinien powstrzymać się od jedzenia i picia, co obejmuje również alkohol[1]. Szczepienie należy odłożyć u pacjenta z ostrymi zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, także jeśli są następstwem nadużycia alkoholu[1]. Poza tym nie ma potrzeby ograniczania alkoholu w związku ze szczepieniem.
Skutek kliniczny
Umiarkowane spożycie alkoholu w dniu szczepienia, poza okresem bezpośrednio przed i po przyjęciu dawki, nie powinno wpływać na skuteczność ani bezpieczeństwo szczepienia. Wypicie alkoholu lub innego napoju w ciągu godziny przed lub po przyjęciu szczepionki inaktywowanej może teoretycznie osłabić odpowiedź odpornościową przez zwiększenie kwasowości w żołądku.
Mechanizm
Nie jest znana swoista interakcja alkoholu ze szczepionkami przeciw cholerze, a ChPL żadnej z nich nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Szczepionka inaktywowana z podjednostką B toksyny cholery jest wrażliwa na kwas, a pokarm i napoje zwiększają wydzielanie kwasu w żołądku, co może osłabiać jej działanie[1]. Dotyczy to każdego napoju, w tym alkoholu, który dodatkowo sam pobudza wydzielanie soku żołądkowego, więc wpływ ma wyłącznie czas wypicia napoju względem przyjęcia dawki, a nie sam etanol. Szczepionka żywa atenuowana również przechodzi przez żołądek i jest przyjmowana z buforem, dlatego rozsądnie jest stosować ten sam odstęp, choć ChPL nie odnosi się w tym zakresie do alkoholu.
Monitorować
- brak potrzeby szczególnego monitorowania
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 1 h przed lub po przyjęciu dawkipacjent | inne zalecenie | Spożycie jakiegokolwiek napoju, w tym alkoholu, w ciągu 1 godziny przed lub po przyjęciu szczepionki inaktywowanej zwiększa wydzielanie kwasu żołądkowego i może osłabiać działanie szczepionki. |
| Ilość wywołująca wymioty lub biegunkęilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | Ostre zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym po nadużyciu alkoholu, są wskazaniem do odłożenia podania szczepionki inaktywowanej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
Inne interakcje tych leków 293
Połączenie przeciwwskazaneBetametazon+ Szczepionka przeciw cholerzeŻywej doustnej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom stosującym terapię immunosupresyjną, w tym ogólnoustrojowy betametazon w dawkach immunosupresyjnych.Jeśli przyjmujesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi przed szczepieniem przeciw cholerze, a przez godzinę przed i po szczepionce nie przyjmuj innych leków doustnych.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi przed szczepieniem przeciw cholerze, a przez godzinę przed i po szczepionce nie przyjmuj innych leków doustnych.
Betametazon w zastrzykach lub tabletkach może osłabiać odporność. Wtedy żywa szczepionka przeciw cholerze może wywołać zakażenie, a szczepienie może gorzej chronić. Krem z betametazonem na skórę nie przeszkadza w szczepieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka po szczepieniu
- gorączka po szczepieniu
- bóle brzucha lub wymioty po szczepieniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej doustnej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom stosującym terapię immunosupresyjną, w tym ogólnoustrojowy betametazon w dawkach immunosupresyjnych[1]. Szczepienie należy odroczyć do zakończenia takiego leczenia albo wybrać szczepionkę inaktywowaną. Przy szczepionce inaktywowanej doustny lek nie powinien być przyjmowany przez 1 godzinę przed i przez 1 godzinę po szczepieniu[2]. Betametazon stosowany na skórę nie wymaga zmiany postępowania.
Skutek kliniczny
Po żywej szczepionce u osoby z immunosupresją możliwe jest zakażenie szczepem szczepionkowym z biegunką i gorączką oraz niepełna ochrona przed cholerą. Po szczepionce inaktywowanej głównym skutkiem jest możliwa słabsza odpowiedź poszczepienna.
Mechanizm
Betametazon podawany ogólnie, zwłaszcza w dużych dawkach i przez dłuższy czas, hamuje odpowiedź immunologiczną komórkową i humoralną. U osoby leczonej immunosupresyjnie żywy atenuowany szczep przecinkowca cholery może się nadmiernie namnażać, a wytwarzanie przeciwciał po szczepieniu żywą lub inaktywowaną szczepionką może być słabsze. Betametazon stosowany na skórę wchłania się w niewielkim stopniu i nie wywołuje istotnej immunosupresji.
Metabolizm i transportery
- Betametazon: substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- biegunka i gorączka po szczepieniu żywą szczepionką
- droga podania, dawka i czas trwania leczenia betametazonem przed kwalifikacją do szczepienia
Bezpieczniejsze alternatywy
inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (na skórę)droga podania · betametazon | ryzyko maleje | Betametazon na skórę wchłania się w niewielkim stopniu i nie powoduje immunosupresji istotnej dla szczepienia. |
| Szczepionka inaktywowanapostać · szczepionka przeciw cholerze | inne zalecenie | Szczepionki inaktywowanej nie przeciwwskazuje się przy steroidoterapii, ale odpowiedź może być słabsza, a leki doustne trzeba oddzielić odstępem 1 godziny przed i po szczepieniu. |
| Dawka nieimmunosupresyjna, krótkie leczeniedawka · betametazon | ryzyko maleje | Przy małej dawce ogólnoustrojowej stosowanej krótko decyzję o żywej szczepionce podejmuje lekarz po ocenie stopnia immunosupresji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Betnovate. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betnovate-100087311/
Połączenie przeciwwskazaneBudezonid+ Szczepionka przeciw cholerzePrzy budezonidzie donosowym lub wziewnym nie trzeba zmieniać leczenia ani terminu szczepienia.Stosuj budezonid do nosa lub wziewnie jak dotąd, a jeśli przyjmujesz go w kapsułkach, nie łykaj go przez godzinę przed szczepionką i godzinę po niej oraz powiedz o nim lekarzowi kwalifikującemu do szczepienia.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Stosuj budezonid do nosa lub wziewnie jak dotąd, a jeśli przyjmujesz go w kapsułkach, nie łykaj go przez godzinę przed szczepionką i godzinę po niej oraz powiedz o nim lekarzowi kwalifikującemu do szczepienia.
Budezonid w aerozolu do nosa, inhalatorze lub do nebulizacji nie osłabia działania doustnej szczepionki przeciw cholerze. Lek działa głównie w miejscu podania i nie obniża ogólnej odporności organizmu. Inaczej jest, gdy przyjmujesz budezonid doustnie – wtedy potrzebny jest odstęp od szczepionki, a przy niektórych szczepionkach decyzję podejmuje lekarz.
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy budezonidzie donosowym lub wziewnym nie trzeba zmieniać leczenia ani terminu szczepienia. Jeśli pacjent przyjmuje budezonid doustnie, przez 1 godzinę przed podaniem i 1 godzinę po podaniu inaktywowanej szczepionki doustnej nie powinien przyjmować leku[1]. Żywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom w trakcie terapii immunosupresyjnej[2], dlatego przy ogólnoustrojowym leczeniu glikokortykosteroidami decyzję o szczepieniu podejmuje lekarz po ocenie stopnia immunosupresji.
Skutek kliniczny
Przy budezonidzie donosowym lub wziewnym nie oczekuje się osłabienia odpowiedzi na szczepienie ani zwiększenia ryzyka działań niepożądanych szczepionki. Przy ogólnoustrojowym stosowaniu glikokortykosteroidów w dawkach immunosupresyjnych możliwe jest słabsze uodpornienie, a podanie szczepionki żywej jest przeciwwskazane[2].
Mechanizm
Glikokortykosteroidy działające ogólnoustrojowo w dużych dawkach mogą osłabiać odpowiedź immunologiczną na szczepionkę, a w przypadku szczepionki żywej atenuowanej teoretycznie zwiększać ryzyko namnażania się szczepu szczepionkowego. Budezonid podawany donosowo lub wziewnie działa głównie miejscowo i w dawkach terapeutycznych nie wywołuje immunosupresji, dlatego nie wpływa w istotny sposób na skuteczność ani bezpieczeństwo doustnej szczepionki przeciw cholerze. Inaktywowana szczepionka doustna jest wrażliwa na kwas żołądkowy i nie powinna być podawana jednocześnie z innymi lekami doustnymi[1].
Metabolizm i transportery
- Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnadroga podania · budezonid | ryzyko rośnie | Doustnego budezonidu nie podaje się przez 1 godzinę przed i 1 godzinę po inaktywowanej szczepionce doustnej. Przed podaniem szczepionki żywej lekarz powinien ocenić, czy leczenie ma charakter immunosupresyjny. |
| Dawka immunosupresyjna przy stosowaniu ogólnoustrojowymdawka · budezonid | ryzyko rośnie | W trakcie terapii immunosupresyjnej żywej atenuowanej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się. Szczepionka inaktywowana pozostaje możliwa, ale odpowiedź immunologiczna może być słabsza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneCyklosporyna+ Szczepionka przeciw cholerzeŻywej, atenuowanej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się pacjentom leczonym cyklosporyną.Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz cyklosporynę, a jeśli dostaniesz szczepionkę z zabitymi bakteriami, nie bierz cyklosporyny przez godzinę przed szczepieniem i godzinę po nim.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że bierzesz cyklosporynę, a jeśli dostaniesz szczepionkę z zabitymi bakteriami, nie bierz cyklosporyny przez godzinę przed szczepieniem i godzinę po nim.
Cyklosporyna osłabia odporność, dlatego nie możesz przyjąć żywej szczepionki przeciw cholerze. Taka szczepionka może u ciebie słabiej działać, a osłabiony organizm gorzej radzi sobie z żywymi bakteriami ze szczepionki. Dla ciebie jest szczepionka z zabitymi bakteriami, ale i ona może chronić słabiej niż u innych osób.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka po szczepieniu, szczególnie wodnista lub długotrwała
- gorączka
- silne pragnienie, suchość w ustach, rzadkie oddawanie moczu (objawy odwodnienia)
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej, atenuowanej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się pacjentom leczonym cyklosporyną.[1] Jeśli szczepienie jest konieczne przed wyjazdem, wybiera się szczepionkę inaktywowaną i zachowuje odstęp 1 godziny między nią a doustną dawką cyklosporyny.[2] Nie przesuwa się ani nie pomija dawki cyklosporyny bez decyzji lekarza prowadzącego. Pacjenta należy poinformować, że ochrona po szczepieniu może być niepełna, dlatego nadal musi przestrzegać zasad higieny żywności i wody.
Skutek kliniczny
U osoby przyjmującej cyklosporynę żywa szczepionka może dać słabszą ochronę przed cholerą i stwarza teoretyczne ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym z biegunką. Przy szczepionce inaktywowanej głównym skutkiem jest możliwa słabsza odpowiedź immunologiczna bez ryzyka zakażenia.
Mechanizm
Żywej, atenuowanej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się osobom otrzymującym leczenie immunosupresyjne, a więc także cyklosporynę.[1] Cyklosporyna jako inhibitor kalcyneuryny hamuje aktywację limfocytów T, co osłabia odpowiedź na szczepionkę i może ograniczać kontrolę nad namnażaniem żywego, atenuowanego szczepu Vibrio cholerae. Szczepionka inaktywowana nie zawiera żywych drobnoustrojów, ale jej działanie także zależy od sprawnej odpowiedzi immunologicznej. Przez 1 godzinę przed i 1 godzinę po jej podaniu nie podaje się innych leków doustnych.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- rodzaj szczepionki przed wydaniem (żywa atenuowana czy inaktywowana)
- odstęp co najmniej 1 godziny między szczepionką inaktywowaną a doustną dawką cyklosporyny
- biegunka, gorączka lub odwodnienie po przypadkowym podaniu żywej szczepionki
Bezpieczniejsze alternatywy
inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze (zabite pałeczki Vibrio cholerae z rekombinowaną podjednostką B toksyny cholerycznej)
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowana (zabite pałeczki Vibrio cholerae z podjednostką B toksyny)postać · szczepionka przeciw cholerze | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie zawiera żywych drobnoustrojów, więc nie ma przeciwwskazania z powodu immunosupresji. Należy zachować 1 godzinę odstępu przed i po innych lekach doustnych, w tym przed i po cyklosporynie. Odpowiedź immunologiczna może być słabsza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
Połączenie przeciwwskazaneDeksametazon+ Szczepionka przeciw ospie prawdziwejPrzy dawkach immunosupresyjnych deksametazonu nie szczep żywą szczepionką przeciw ospie prawdziwej w trakcie leczenia, zgodnie z przeciwwskazaniem w ChPL deksametazonu.Przed szczepieniem powiedz lekarzowi kwalifikującemu, że przyjmujesz deksametazon, w jakiej dawce i od jak dawna, i nie odstawiaj leku samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem powiedz lekarzowi kwalifikującemu, że przyjmujesz deksametazon, w jakiej dawce i od jak dawna, i nie odstawiaj leku samodzielnie.
Deksametazon osłabia działanie układu odpornościowego. Jeśli przyjmujesz go w większych dawkach lub przez dłuższy czas, szczepionka przeciw ospie prawdziwej i mpox może nie zadziałać tak dobrze, jak powinna. Przy takim leczeniu szczepienia tą szczepionką zwykle się nie wykonuje albo przesuwa się je na inny termin.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub złe samopoczucie utrzymujące się dłużej niż kilka dni po szczepieniu
- rozległy, narastający odczyn, ropień lub wysypka w miejscu wkłucia lub poza nim
- objawy zakażenia po kontakcie z osobą chorą na mpox mimo szczepienia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy dawkach immunosupresyjnych deksametazonu nie szczep żywą szczepionką przeciw ospie prawdziwej w trakcie leczenia, zgodnie z przeciwwskazaniem w ChPL deksametazonu[1]. Jeśli to możliwe, zaplanuj szczepienie przed rozpoczęciem leczenia lub po jego zakończeniu, a gdy szczepienie jest pilne (np. po kontakcie z wirusem mpox), decyzję podejmuje lekarz po ocenie korzyści i ryzyka. Przy krótkim leczeniu małymi dawkami lub stosowaniu miejscowym przeciwwskazanie z ChPL nie ma zastosowania, ale odpowiedź na szczepienie może być nieco słabsza. ChPL szczepionki nie wymienia kortykosteroidów, zaleca natomiast unikanie jednoczesnego podawania innych szczepionek i immunoglobuliny przeciw wirusowi krowianki[2].
Skutek kliniczny
Przy leczeniu deksametazonem w dawkach immunosupresyjnych szczepienie może wywołać słabszą lub niewystarczającą odporność przeciw ospie prawdziwej i mpox. ChPL deksametazonu przeciwwskazuje szczepienie żywymi szczepionkami u pacjentów leczonych dawkami immunosupresyjnymi[1]. Inna charakterystyka deksametazonu przeciwwskazuje szczepienia żywymi szczepionkami w trakcie leczenia dużymi dawkami ze względu na możliwość wystąpienia infekcji wirusowej[3].
Mechanizm
Deksametazon działa immunosupresyjnie i hamuje odpowiedź limfocytów T i B, od której zależy wytworzenie odporności po szczepieniu. Szczepionka przeciw ospie prawdziwej zawiera żywy, zmodyfikowany wirus krowianki ze szczepu Ankara, czyli szczepionką żywą, dlatego obejmuje ją ostrzeżenie dotyczące żywych szczepionek w ChPL deksametazonu. Szczep Ankara nie namnaża się w organizmie człowieka, więc głównym praktycznym problemem jest osłabienie odpowiedzi immunologicznej, a nie zakażenie wirusem szczepionkowym.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- dawka i czas trwania leczenia deksametazonem przed kwalifikacją do szczepienia
- termin szczepienia względem rozpoczęcia lub zakończenia leczenia kortykosteroidem
- w razie zaszczepienia w trakcie immunosupresji – ocena, czy potrzebne jest dodatkowe postępowanie po kontakcie z zakażeniem
Kiedy ocena się zmienia
| Dawka immunosupresyjnadawka · deksametazon | ryzyko rośnie | Przy dawkach immunosupresyjnych lub dużych dawkach terapeutycznych deksametazonu ChPL przeciwwskazuje szczepienia żywymi szczepionkami. |
| Miejscowadroga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Deksametazon stosowany miejscowo (np. na skórę, do oka) w zwykłych dawkach nie daje istotnej immunosupresji układowej i nie wpływa w praktyce na odpowiedź na szczepienie. |
| Szczepienie przed rozpoczęciem lub po zakończeniu leczeniaodstep · deksametazon | inne zalecenie | Jeśli sytuacja kliniczna na to pozwala, szczepienie najlepiej wykonać przed rozpoczęciem leczenia immunosupresyjnego albo po jego zakończeniu, a termin ustala lekarz. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Imvanex (5 x 10^7 TCID50)/0,5 ml, zawiesina do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imvanex-100310921/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Połączenie przeciwwskazaneDeksametazon+ Szczepionka przeciw półpaścowiNie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi pacjentowi leczonemu immunosupresyjnymi dawkami deksametazonu.Przed szczepieniem przeciw półpaścowi powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz deksametazon i w jakiej dawce, i nie przerywaj leczenia na własną rękę.opóźniony (dni)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw półpaścowi powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz deksametazon i w jakiej dawce, i nie przerywaj leczenia na własną rękę.
Deksametazon w większych dawkach osłabia odporność. Jeśli w tym czasie dostaniesz szczepionkę zawierającą żywego, osłabionego wirusa, wirus ten może wywołać zakażenie. Szczepionka nieżywa (rekombinowana) jest bezpieczna, ale przy leczeniu deksametazonem może chronić nieco słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka po szczepieniu
- wysypka z pęcherzykami, zwłaszcza rozległa lub w wielu miejscach ciała
- wyraźnie złe samopoczucie w ciągu kilku tygodni po szczepieniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi pacjentowi leczonemu immunosupresyjnymi dawkami deksametazonu[1][2]. U takiego pacjenta wybierz szczepionkę rekombinowaną (nieżywą), a jeśli to możliwe, zaplanuj szczepienie przed rozpoczęciem steroidoterapii lub po jej zakończeniu, przy czym odstęp ustala lekarz prowadzący. Przy małych dawkach ogólnych, terapii zastępczej lub kortykosteroidach miejscowych i wziewnych żywa szczepionka nie jest przeciwwskazana[2].
Skutek kliniczny
Żywa szczepionka podana pacjentowi przyjmującemu immunosupresyjne dawki deksametazonu może wywołać rozsiane zakażenie szczepionkowym szczepem wirusa ospy wietrznej i półpaśca. W przypadku obu rodzajów szczepionki immunosupresja może osłabić odpowiedź immunologiczną i zmniejszyć ochronę przed półpaścem.
Mechanizm
Deksametazon w dawkach immunosupresyjnych hamuje odporność komórkową, która kontroluje namnażanie żywego, atenuowanego wirusa ospy wietrznej i półpaśca zawartego w żywej szczepionce. ChPL deksametazonu przeciwwskazuje szczepienia żywymi szczepionkami w trakcie leczenia dużymi dawkami ze względu na możliwość wystąpienia infekcji wirusowej[3]. Charakterystyka żywej szczepionki przeciw półpaścowi wymienia leczenie immunosupresyjne, w tym duże dawki kortykosteroidów, wśród przeciwwskazań[2]. Immunosupresja osłabia też odpowiedź na antygeny szczepionki rekombinowanej, przy czym ChPL tej szczepionki nie wymienia kortykosteroidów[4].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- dawka i czas trwania leczenia deksametazonem przed kwalifikacją do szczepienia
- rodzaj szczepionki (żywa czy rekombinowana)
- objawy zakażenia po szczepieniu – gorączka, wysypka pęcherzykowa, zwłaszcza rozsiana
Bezpieczniejsze alternatywy
szczepionka przeciw półpaścowi rekombinowana z adiuwantem (nieżywa)
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka rekombinowana (nieżywa)postać · szczepionka przeciw półpaścowi | ryzyko maleje | Szczepionka rekombinowana nie zawiera żywego wirusa i jej ChPL nie wymienia kortykosteroidów. Można ją podać, ale immunosupresja może osłabić odpowiedź, dlatego warto zaplanować szczepienie przed rozpoczęciem lub po zakończeniu steroidoterapii, jeśli stan pacjenta na to pozwala. |
| Mała dawka ogólnoustrojowa lub terapia zastępczadawka · deksametazon | ryzyko maleje | ChPL żywej szczepionki nie przeciwwskazuje jej u osób przyjmujących małe dawki kortykosteroidów o działaniu ogólnym ani w terapii zastępczej, np. w niewydolności nadnerczy. Poinformuj pacjenta o objawach, które powinny skłonić do kontaktu z lekarzem. |
| Miejscowo lub wziewniedroga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Kortykosteroidy stosowane miejscowo lub wziewnie nie stanowią przeciwwskazania do żywej szczepionki przeciw półpaścowi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zostavax, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zostavax-100353400/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Shingrix -, proszek i zawiesina do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/shingrix-100402280/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Połączenie przeciwwskazaneDeksametazon+ RylpiwirynaNie łącz rylpiwiryny z deksametazonem podawanym ogólnie, z wyjątkiem dawki jednorazowej.Jeśli przyjmujesz rylpiwirynę, a lekarz przepisze ci deksametazon w tabletkach lub zastrzykach na dłużej niż jedną dawkę, nie zaczynaj go brać i powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz rylpiwirynę, a lekarz przepisze ci deksametazon w tabletkach lub zastrzykach na dłużej niż jedną dawkę, nie zaczynaj go brać i powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.
Deksametazon w tabletkach lub zastrzykach może przyspieszać usuwanie rylpiwiryny z organizmu. Wtedy lek na HIV słabiej działa, a wirus może się namnażać i uodpornić na leczenie. Pojedyncza dawka deksametazonu nie stanowi problemu, ale dłuższego leczenia nie łączy się z rylpiwiryną.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- lekarz przepisał ci deksametazon w tabletkach lub zastrzykach na kilka dni lub dłużej
- wynik badania wiremii HIV jest gorszy niż wcześniej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz rylpiwiryny z deksametazonem podawanym ogólnie, z wyjątkiem dawki jednorazowej[1]. Należy rozważyć alternatywne leczenie, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu glikokortykosteroidu[2]. Jeśli pacjent wymaga ogólnoustrojowego glikokortykosteroidu przez dłuższy czas, wybierz inny lek z tej grupy albo – gdy deksametazon jest niezbędny – skonsultuj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu przeciwretrowirusowego.
Skutek kliniczny
Zmniejszenie stężeń rylpiwiryny może prowadzić do utraty jej działania terapeutycznego[1]. Klinicznie oznacza to ryzyko niepowodzenia wirusologicznego leczenia zakażenia HIV i rozwoju oporności na leki z grupy nienukleozydowych inhibitorów odwrotnej transkryptazy.
Mechanizm
Deksametazon podawany ogólnie indukuje CYP3A, a rylpiwiryna jest metabolizowana głównie przy udziale CYP3A. Należy spodziewać się zależnego od dawki zmniejszenia stężeń rylpiwiryny w osoczu[1]. Połączenia nie badano, a spodziewany efekt wynika z mechanizmu indukcji enzymatycznej[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- miano RNA HIV (wiremia), jeśli doszło do jednoczesnego stosowania dłuższego niż jednorazowa dawka deksametazonu
- droga podania i planowany czas leczenia deksametazonem
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dawka jednorazowadawka · deksametazon | ryzyko maleje | Pojedyncza dawka deksametazonu podawanego ogólnie nie jest objęta przeciwwskazaniem. |
| Miejscowa (krople do oczu lub uszu, maści, kremy)droga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie dotyczy wyłącznie deksametazonu podawanego ogólnoustrojowo. Przy podaniu miejscowym ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, więc istotna indukcja CYP3A jest mało prawdopodobna. |
| Więcej niż jedna dawkaczas leczenia · deksametazon | ryzyko rośnie | Ryzyko utraty skuteczności rylpiwiryny rośnie przy długotrwałym stosowaniu deksametazonu, dlatego wtedy szczególnie należy rozważyć alternatywne leczenie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Edurant 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/edurant-100261312/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego REKAMBYS 600 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rekambys-100445800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Edurant. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/edurant-100261312/
Połączenie przeciwwskazaneDeksametazon+ Szczepionka BCGNie podaje się wlewów BCG do pęcherza w trakcie ogólnoustrojowego leczenia deksametazonem.Zanim zaczniesz brać deksametazon, powiedz urologowi o tym leku, a lekarzowi, który go przepisuje – o wlewach BCG, i nie zaczynaj ani nie przerywaj żadnego z tych leków na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim zaczniesz brać deksametazon, powiedz urologowi o tym leku, a lekarzowi, który go przepisuje – o wlewach BCG, i nie zaczynaj ani nie przerywaj żadnego z tych leków na własną rękę.
Deksametazon w tabletkach lub zastrzykach osłabia odporność. Leczenie BCG polega na podaniu do pęcherza żywych, osłabionych prątków, które pobudzają odporność do walki z nowotworem. Gdy odporność jest osłabiona, leczenie działa gorzej, a prątki mogą wywołać groźne zakażenie całego organizmu. Deksametazon w maściach, kremach czy kroplach nie stanowi takiego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- silne osłabienie i złe samopoczucie
- kaszel lub duszność
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- nasilony ból lub pieczenie przy oddawaniu moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podaje się wlewów BCG do pęcherza w trakcie ogólnoustrojowego leczenia deksametazonem[1][2]. Jeśli deksametazon jest niezbędny, decyzję o odroczeniu wlewów BCG albo o zmianie planu leczenia podejmuje urolog wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie kortykosteroidem. Deksametazon stosowany miejscowo nie jest przeszkodą w terapii BCG[1].
Skutek kliniczny
Połączenie zmniejsza skuteczność leczenia raka pęcherza moczowego i zwiększa ryzyko uogólnionego zakażenia prątkami BCG, które może zagrażać życiu.
Mechanizm
Deksametazon podawany ogólnie hamuje komórkową odpowiedź immunologiczną, od której zależy przeciwnowotworowe działanie żywych prątków BCG podanych do pęcherza moczowego. Osłabiona odporność sprzyja też namnażaniu się prątków i ich rozsiewowi poza pęcherz.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy uogólnionego zakażenia BCG – gorączka, dreszcze, złe samopoczucie
- objawy ze strony płuc i wątroby wskazujące na rozsiew prątków
- harmonogram wlewów BCG względem okresu leczenia deksametazonem
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowadroga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Kortykosteroidy stosowane miejscowo nie stanowią przeciwwskazania do terapii BCG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 17.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Połączenie przeciwwskazaneDeksametazon+ Szczepionka przeciw durowi brzusznemuNie podawaj żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu immunosupresyjnymi dawkami deksametazonu.Nie przyjmuj szczepionki w kapsułkach w czasie leczenia deksametazonem i przed szczepieniem powiedz lekarzowi, że go stosujesz.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj szczepionki w kapsułkach w czasie leczenia deksametazonem i przed szczepieniem powiedz lekarzowi, że go stosujesz.
Deksametazon w większych dawkach osłabia odporność. Szczepionka przeciw durowi brzusznemu w kapsułkach zawiera żywe, osłabione bakterie i w czasie takiego leczenia może nie zadziałać albo wywołać zakażenie. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka
- biegunka
- bóle brzucha
- wymioty
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu immunosupresyjnymi dawkami deksametazonu[1][2]. Szczepienie odrocz do zakończenia leczenia immunosupresyjnego i powrotu odporności albo – gdy wyjazd nie pozwala czekać – rozważ szczepionkę inaktywowaną do wstrzykiwań, pamiętając o możliwej słabszej odpowiedzi. Decyzję o terminie szczepienia podejmuje lekarz po ocenie dawki i czasu trwania leczenia.
Skutek kliniczny
Możliwy brak ochrony przed durem brzusznym po szczepieniu oraz teoretyczne ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym u osoby z obniżoną odpornością. W przypadku szczepionki inaktywowanej do wstrzykiwań ryzyko zakażenia nie występuje, ale odpowiedź immunologiczna może być słabsza.
Mechanizm
Deksametazon w dawkach immunosupresyjnych hamuje odpowiedź komórkową i humoralną. Osłabia to odpowiedź na szczepienie i zmniejsza zdolność organizmu do kontrolowania żywego, atenuowanego szczepu Salmonella typhi Ty21a zawartego w szczepionce doustnej. Żywych szczepionek nie podaje się pacjentom leczonym immunosupresyjnymi dawkami kortykosteroidów[3][2]. Doustnej żywej szczepionki przeciw durowi brzusznemu nie stosuje się u osób przyjmujących leki immunosupresyjne[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- dawka i czas trwania leczenia deksametazonem przed kwalifikacją do szczepienia
- objawy żołądkowo-jelitowe i gorączka po ewentualnym przypadkowym podaniu szczepionki żywej
Bezpieczniejsze alternatywy
inaktywowana szczepionka przeciw durowi brzusznemu do wstrzykiwań
Kiedy ocena się zmienia
| Inaktywowana zawiesina do wstrzykiwańpostać · szczepionka przeciw durowi brzusznemu | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie niesie ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym, ale odpowiedź immunologiczna u pacjenta na immunosupresyjnych dawkach deksametazonu może być słabsza. Rozważ szczepienie po zakończeniu leczenia, jeśli czas na to pozwala. |
| Dawka nieimmunosupresyjnadawka · deksametazon | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie dotyczy dawek immunosupresyjnych. Przy małych dawkach decyzję o podaniu żywej szczepionki podejmuje lekarz po indywidualnej ocenie stanu odporności. |
| Miejscowa (na skórę, do oka, do ucha, wziewna)droga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Deksametazon stosowany miejscowo nie powoduje istotnej immunosupresji układowej i nie stanowi przeszkody do szczepienia. |
| Po zakończeniu leczenia immunosupresyjnego i powrocie odpornościodstep · pacjent | inne zalecenie | Żywą szczepionkę doustną można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia immunosupresyjnego, a odstęp ustala lekarz zależnie od dawki i czasu trwania terapii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.